Luận văn Thạc sĩ: Phân tích nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong - Nguyễn Thị Anh Thơ

Khám phá luận văn thạc sĩ về khoa học xã hội và nhân văn, nghệ thuật văn xuôi của Chu Cẩm Phong, phân tích sâu sắc và ý nghĩa văn học.

• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
• Chuyên ngành: Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
• Đề tài: Luận Văn Thạc Sĩ Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn Nghệ Thuật Văn Xuôi Chu Cẩm Phong
• Loại tài liệu: Luận Văn

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. Chương 1: CUỘC ĐỜI VÀ SỰ NGHIỆP VĂN CHƯƠNG CHU CẨM PHONG
• 1.1. CUỘC ĐỜI CHU CẨM PHONG - HÌNH MẪU VĂN SĨ - CHIẾN SĨ ANH HÙNG
• 1.1.1. Từ những năm tháng tuổi thơ khát khao, hoài vọng
• 1.1.2. Đến cuộc sống người lính quả cảm, anh hùng
• 1.2. VĂN CHƯƠNG CHU CẨM PHONG - DUYÊN NỢ VÀ SỐ PHẬN NHỮNG TRANG VIẾT
• 1.2.1. Từ những trang viết đầu tiên ở chiến trường
• 1.2.2. Đến số phận kỳ lạ của Nhật ký chiến tranh
• 1.3. QUAN NIỆM SÁNG TÁC CỦA NHÀ VĂN CHU CẨM PHONG
• 1.3.1. Viết là để tự nhận thức, tự răn mình
• 1.3.2. Viết là vũ khí sắc bén để chiến đấu
• 2. Chương 2: NGHỆ THUẬT TRUYỆN NGẮN CHU CẨM PHONG
• 2.1. TRUYỆN NGẮN CHU CẨM PHONG - HIỆN THỰC VÀ SỐ PHẬN CON NGƯỜI TRONG CHIẾN TRANH
• 2.1.1. Hiện thực và số phận bi tráng của người phụ nữ, trẻ em
• 2.1.2. Hiện thực và số phận bi tráng của người lính
• 2.2. TRUYỆN NGẮN CHU CẨM PHONG - NGÔN NGỮ, CỐT TRUYỆN, CHI TIẾT
• 2.2.1. Cốt truyện, chi tiết
• 2.3. KHÔNG GIAN VÀ THỜI GIAN NGHỆ THUẬT
• 2.3.1. Không gian nghệ thuật
• 2.3.2. Thời gian nghệ thuật
• 3. Chương 3: NGHỆ THUẬT KÝ VÀ NHẬT KÝ CHIẾN TRANH CHU CẨM PHONG
• 3.1. KHÁI QUÁT KÝ VÀ NHẬT KÝ CHIẾN TRANH CHU CẨM PHONG
• 3.1.1. Khái quát Ký Chu Cẩm Phong
• 3.1.2. Khái quát Nhật ký chiến tranh Chu Cẩm Phong
• 3.2. ĐẶC TRƯNG NGHỆ THUẬT KÝ CHU CẨM PHONG
• 3.2.1. Mối quan hệ giữa chủ thể và khách thể
• 3.2.2. Phương thức thể hiện Ký Chu Cẩm Phong
• 3.3. ĐẶC TRƯNG NGHỆ THUẬT NHẬT KÝ CHIẾN TRANH CHU CẨM PHONG
• 3.3.1. Cuộc sống chiến trường và nhu cầu tự biểu hiện
• 3.3.2. Phương thức thể hiện Nhật ký chiến tranh
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• QUYẾT ĐỊNH GIAO ĐỀ TÀI LUẬN VĂN THẠC SĨ (BẢN SAO)

Tóm tắt

I. Khám phá toàn diện di sản nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong

Nền văn học Việt Nam giai đoạn kháng chiến chống Mỹ chứng kiến sự xuất hiện của một thế hệ nhà văn đặc biệt: những người lính cầm bút. Trong số đó, Chu Cẩm Phong nổi lên như một hình mẫu tiêu biểu cho tinh thần văn sĩ - chiến sĩ. Cuộc đời và sự nghiệp sáng tác ngắn ngủi của ông, gói gọn trong hơn ba năm tại chiến trường Quảng Đà khốc liệt, đã để lại một di sản văn xuôi vô giá. Các tác phẩm của ông, từ truyện ngắn, bút ký đến Nhật ký chiến tranh, không chỉ là tài liệu lịch sử chân thực mà còn là những áng văn thấm đẫm giá trị nhân văn sâu sắc. Việc nghiên cứu nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong là hành trình đi sâu vào thế giới nội tâm của một người nghệ sĩ khoác áo lính, người đã dùng ngòi bút làm vũ khí và dùng chính cuộc đời mình để viết nên những trang sách hào hùng. Luận văn thạc sĩ về chủ đề này mở ra một góc nhìn hệ thống, không chỉ phân tích cuộc đời, lý tưởng mà còn mổ xẻ các đặc trưng nghệ thuật độc đáo trong từng thể loại. Qua đó, vị thế và đóng góp của Chu Cẩm Phong trong dòng chảy văn học cách mạng được khẳng định một cách rõ nét, cho thấy sức sống mãnh liệt của những tác phẩm được viết bằng máu, nước mắt và một tình yêu quê hương cháy bỏng.

1.1. Chu Cẩm Phong Chân dung văn sĩ chiến sĩ anh hùng

Chu Cẩm Phong, tên thật là Trần Tiến, là hiện thân trọn vẹn của hình mẫu văn sĩ - chiến sĩ. Sinh ra tại Hội An, lớn lên trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng, lý tưởng cống hiến đã sớm nảy mầm trong ông. Tốt nghiệp xuất sắc Khoa Ngữ văn, ông từ chối cơ hội du học để tình nguyện trở về chiến trường miền Nam. Tại đây, ông vừa là một phóng viên, một cán bộ tuyên huấn, vừa là một chiến sĩ trực tiếp cầm súng. Cuộc đời ông là sự hòa quyện giữa một tâm hồn nghệ sĩ nhạy cảm và một ý chí sắt đá của người cộng sản. Ông quan niệm: "mình trước hết là một đảng viên rồi sau đó mới là một người văn nghệ". Chính lẽ sống này đã tôi luyện nên một ngòi bút kiên định, một nhân cách lớn. Mọi gian khổ, hiểm nguy nơi chiến trường không làm chùn bước chân hay cản ngòi bút của ông. Ngược lại, chính thực tế khốc liệt ấy đã trở thành nguồn chất liệu vô tận, nuôi dưỡng cho những trang viết chân thực và lay động lòng người. Sự hy sinh anh dũng của ông ở tuổi 30 đã khép lại một cuộc đời ngắn ngủi nhưng đã kịp tạc vào lịch sử dân tộc hình ảnh một anh hùng bất tử.

1.2. Tổng quan sự nghiệp sáng tác trong khói lửa chiến tranh

Sự nghiệp sáng tác của Chu Cẩm Phong tuy chỉ kéo dài hơn ba năm nhưng lại vô cùng đặc sắc, bao gồm ba mảng chính: truyện ngắn, ký và Nhật ký chiến tranh. Mỗi thể loại đều ghi một dấu ấn riêng, phản ánh những góc cạnh khác nhau của hiện thực chiến đấu. Mảng truyện ngắn Chu Cẩm Phong, với các tác phẩm tiêu biểu như Rét tháng Giêng, Con chị Hiển, tập trung khắc họa hiện thực và số phận con người. Thể loại ký, như Giữa làng trụi, lại mang đậm chất báo chí, ghi chép nhanh nhạy những sự kiện, con người nơi tuyến lửa. Đặc biệt nhất là cuốn Nhật ký chiến tranh, một di sản kỳ diệu được tìm thấy sau khi ông hy sinh. Đây không chỉ là những trang ghi chép cá nhân mà còn là một tác phẩm văn học độc đáo, phản ánh chân thực đến tận cùng tâm tư, tình cảm và lý tưởng của cả một thế hệ. Toàn bộ di sản này cấu thành một thế giới nghệ thuật riêng biệt, nơi cái bi tráng của chiến tranh hòa quyện với vẻ đẹp kiên cường của con người Việt Nam.

II. Thách thức chính khi nghiên cứu nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong

Việc tiếp cận và phân tích di sản nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong đặt ra nhiều thách thức cho giới nghiên cứu. Mặc dù tên tuổi ông được biết đến rộng rãi, các công trình trước đây thường chỉ tập trung vào cuộc đời, nhân cách hoặc khai thác giá trị tư liệu từ Nhật ký chiến tranh. Điều này tạo ra một "khoảng trống" lớn trong việc đánh giá toàn diện và sâu sắc mảng truyện ngắn – nơi tài năng văn chương và tư duy nghệ thuật của ông được thể hiện rõ nét nhất. Một thách thức khác đến từ chính hoàn cảnh ra đời của tác phẩm. Các sáng tác được viết vội trong điều kiện chiến trường gian khổ, thiếu thốn, có thể không đạt đến sự hoàn thiện, trau chuốt về mặt câu chữ như văn học thời bình. Do đó, người nghiên cứu cần có một phương pháp tiếp cận phù hợp, vừa nhìn nhận tác phẩm trong bối cảnh lịch sử đặc thù, vừa phải làm nổi bật được những giá trị nghệ thuật cốt lõi. Hơn nữa, việc phân định ranh giới giữa yếu tố hiện thực (chất ký) và yếu tố hư cấu (chất truyện) trong văn xuôi của ông cũng là một vấn đề phức tạp, đòi hỏi sự phân tích tinh tế để làm sáng tỏ phong cách nghệ thuật độc đáo của nhà văn.

2.1. Nhìn nhận khoảng trống trong các nghiên cứu trước đây

Lịch sử nghiên cứu về Chu Cẩm Phong cho thấy một sự quan tâm đáng kể, nhưng chưa đồng đều. Các bài viết, hội thảo phần lớn xoay quanh ba nội dung chính: con người và tư cách nhà văn; những nhận định khái quát về lý tưởng sáng tác; và các phân tích về Nhật ký chiến tranh. Luận văn chỉ rõ: "việc chuyên sâu nghiên cứu truyện ngắn - thể hiện tài năng và lý tưởng thẩm mỹ trong sáng tác của Chu Cẩm Phong - vẫn còn bị bỏ ngỏ". Sự thiếu hụt này dẫn đến một cái nhìn chưa đầy đủ về tầm vóc của ông với tư cách là một nhà văn xuôi. Các công trình thường dừng lại ở việc ca ngợi nhân cách văn sĩ - chiến sĩ mà chưa đi sâu vào các thủ pháp nghệ thuật, cách xây dựng nhân vật, tổ chức cốt truyện hay ngôn ngữ văn chương trong các tác phẩm hư cấu của ông. Vì vậy, một luận văn chuyên sâu về nghệ thuật văn xuôi là cần thiết để lấp đầy khoảng trống này, mang đến một đánh giá khoa học và toàn diện hơn.

2.2. Phân biệt giá trị tư liệu và giá trị văn học trong tác phẩm

Một trong những đặc điểm nổi bật trong sáng tác của Chu Cẩm Phong là sự đan xen chặt chẽ giữa tính tư liệu và giá trị văn học. Nhật ký chiến tranh là minh chứng rõ ràng nhất, nơi sự thật trần trụi của cuộc sống chiến trường được ghi lại bằng một giọng văn đầy cảm xúc. Tương tự, các bút ký của ông cũng bám sát hiện thực, nhưng qua lăng kính và sự rung cảm của người nghệ sĩ, chúng đã vượt lên trên một bài báo thông thường. Ngay cả trong truyện ngắn, chất liệu hiện thực vẫn vô cùng đậm đặc. Thách thức đặt ra là phải tách bạch và phân tích được hai giá trị này. Giá trị tư liệu cung cấp cái nhìn chân xác về một giai đoạn lịch sử, trong khi giá trị văn học nằm ở cách nhà văn tái hiện hiện thực, xây dựng hình tượng, và truyền tải những thông điệp mang giá trị nhân văn phổ quát. Việc làm rõ hai khía cạnh này giúp khẳng định tài năng của Chu Cẩm Phong không chỉ ở vai trò một người ghi chép lịch sử mà còn là một nghệ sĩ sáng tạo thực thụ.

III. Phương pháp khắc họa hiện thực và số phận con người trong truyện ngắn

Trong mảng truyện ngắn, nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong tỏa sáng qua khả năng khắc họa chân thực hiện thực và số phận con người trong chiến tranh. Ông không né tránh những bi thương, mất mát mà nhìn thẳng vào nó để làm nổi bật lên sức sống và phẩm giá con người. Bằng một bút pháp giản dị, mộc mạc theo phong cách Hemingway, ông đã vẽ nên một bức tranh toàn cảnh về thế trận lòng dân ở mảnh đất miền Trung. Các nhân vật của ông không phải là những anh hùng được lý tưởng hóa xa vời, mà là những con người bình dị bước ra từ cuộc sống: những bà mẹ tảo tần, những em bé sớm trưởng thành, những người lính giàu tình cảm và cả những người dân tộc thiểu số hiền lành mà quật khởi. Ông đặc biệt thành công trong việc xây dựng hình tượng người phụ nữ và trẻ em, cho thấy sự tàn khốc của chiến tranh đã tác động lên những đối tượng yếu đuối nhất như thế nào, và cách họ vươn lên mạnh mẽ ra sao. Qua đó, Chu Cẩm Phong không chỉ phản ánh hiện thực mà còn ngợi ca vẻ đẹp tâm hồn, lòng yêu nước và tinh thần hy sinh của nhân dân, tạo nên sức lay động sâu sắc cho tác phẩm.

3.1. Phân tích số phận bi tráng của phụ nữ và trẻ em

Hình tượng người phụ nữ và trẻ em chiếm một vị trí trung tâm trong truyện ngắn Chu Cẩm Phong. Họ là nạn nhân trực tiếp của chiến tranh nhưng cũng là những chiến sĩ thầm lặng, kiên cường. Nhân vật Mẹ Sáu trong truyện Người mẹ là hình ảnh tiêu biểu cho những bà mẹ Việt Nam anh hùng, nghèo khổ nhưng giàu lòng hy sinh, sẵn sàng đối mặt với hiểm nguy để che chở cho cán bộ. Cậu bé Lành trong Con chị Hiển với khao khát cháy bỏng được đi bộ đội, hay bé Lý trong Lá đơn tình nguyện tự mình hành động diệt giặc, đều là những biểu tượng cho sự trưởng thành sớm và lòng yêu nước trong sáng của thế hệ trẻ. Chu Cẩm Phong miêu tả số phận của họ không tô hồng mà đầy bi tráng, nhưng luôn ánh lên niềm tin và khát vọng sống. Ông cho thấy, chính từ những con người bình dị này, sức mạnh của cuộc kháng chiến được nhân lên gấp bội.

3.2. Hình tượng người lính và đồng bào miền núi trong tác phẩm

Bên cạnh phụ nữ và trẻ em, hình tượng người lính và đồng bào dân tộc thiểu số cũng được Chu Cẩm Phong khắc họa với nhiều nét độc đáo. Người lính trong truyện của ông, như nhân vật "tôi" hay Minh trong Rét tháng Giêng, hiện lên không chỉ với lòng dũng cảm mà còn rất giàu tình cảm, gắn bó máu thịt với nhân dân. Tình quân dân được thể hiện một cách tự nhiên, ấm áp. Đặc biệt, qua truyện Người giữ ruộng trên núi Kông Dinh, ông đã vẽ nên vẻ đẹp hoang sơ mà hùng vĩ của con người và thiên nhiên miền núi. Già Vớc, một người dân tộc Tà Riêng, hiện lên như một tráng sĩ của núi rừng, dẻo dai, kiên cường trong lao động và anh dũng trong chiến đấu. Cách miêu tả này cho thấy sự am hiểu và tình cảm trân trọng của nhà văn đối với đồng bào, khẳng định rằng lòng yêu nước và ý chí chống giặc là sức mạnh chung của toàn dân tộc, không phân biệt miền xuôi hay miền ngược.

IV. Bí quyết tạo nên giá trị độc đáo trong ký và nhật ký chiến tranh

Nếu truyện ngắn cho thấy tài năng hư cấu thì thể loại ký và Nhật ký chiến tranh lại bộc lộ một khía cạnh khác trong nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong: khả năng nắm bắt và phản ánh sự thật một cách sắc sảo, chân thực và đầy tính biểu cảm. Sức hấp dẫn của các trang ký không chỉ nằm ở việc ghi lại các sự kiện nóng hổi nơi chiến trường mà còn ở góc nhìn đầy suy tư của người viết. Ông không chỉ quan sát mà còn hòa mình vào cuộc sống của nhân dân, từ đó những trang viết trở nên sống động, thấm đẫm hơi thở của hiện thực. Đặc biệt, Nhật ký chiến tranh là một đỉnh cao. Giá trị của nó, như nhà nghiên cứu Bùi Minh Quốc nhận định, nằm ở chỗ "tự thân nó cứ chứa đựng một giá trị văn học độc đáo cần được tiếp tục khám phá". Tính chân thực tuyệt đối, nhu cầu tự biểu hiện, tự răn mình và những chiêm nghiệm sâu sắc về sự sống, cái chết, lý tưởng đã biến những trang ghi chép cá nhân thành một tác phẩm có sức lay động mãnh liệt, vượt qua giới hạn của thời gian.

4.1. Khám phá đặc trưng nghệ thuật trong thể loại ký chiến trường

Ký Chu Cẩm Phong mang đặc trưng của thể loại ký chiến trường: tính thời sự, chân thực và giàu cảm xúc. Các tác phẩm như Giữa làng trụi hay Mặt biển - mặt trận là những lát cắt sống động về cuộc sống và chiến đấu của quân dân Quảng Đà. Ngòi bút của ông nhanh nhạy trong việc ghi lại các chi tiết "đắt", những hình ảnh mang tính biểu tượng, chẳng hạn như hình ảnh những chiếc thúng chai của ngư dân "dàn thành hàng ngang tràn ra biển" như một đội quân. Ngôn ngữ trong ký của ông súc tích, giàu hình ảnh và mang đậm màu sắc báo chí. Mối quan hệ giữa chủ thể (người viết) và khách thể (hiện thực) được xử lý một cách khéo léo. Ông vừa là người quan sát khách quan, vừa là người trong cuộc, bộc lộ trực tiếp những suy nghĩ, tình cảm của mình, làm cho trang ký vừa có giá trị thông tin, vừa có sức truyền cảm mạnh mẽ.

4.2. Nhật ký chiến tranh Sự chân thực và nhu cầu tự biểu hiện

Nhật ký chiến tranh là nơi quan niệm sáng tác "viết là để tự nhận thức, tự răn mình" của Chu Cẩm Phong được thể hiện rõ nhất. Ông viết không phải để in, mà để đối thoại với chính mình. Chính điều này tạo nên sự chân thực đến tận cùng. Mỗi trang nhật ký là một cuộc tự vấn về lý tưởng, trách nhiệm, tình yêu và cả cái chết. Ông viết về sự hy sinh của đồng đội một cách đau xót nhưng không bi lụy, luôn hướng tới lẽ sống cao cả: "Dũng cảm, say sưa và quên mình như những chiến sĩ cộng sản chân chính đi trước". Nhật ký còn là nơi ông bộc lộ những cảm xúc đời thường nhất, nỗi nhớ nhà, tình yêu đôi lứa, hòa quyện với những trăn trở lớn lao về vận mệnh dân tộc. Sự đan xen giữa cái riêng tư và cái chung, giữa những chiêm nghiệm triết lý và những chi tiết sinh động của đời sống chiến trường đã tạo nên giá trị văn học độc đáo và sức sống lâu bền cho tác phẩm.

V. Đánh giá đóng góp và vị thế của văn xuôi Chu Cẩm Phong

Thông qua việc phân tích hệ thống nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong, có thể khẳng định những đóng góp quan trọng của ông cho nền văn học Việt Nam giai đoạn kháng chiến chống Mỹ. Ông không chỉ là một tấm gương sáng về nhân cách văn sĩ - chiến sĩ mà còn là một nhà văn có bản sắc riêng. Đóng góp lớn nhất của ông là đã làm giàu thêm cho dòng văn học hiện thực cách mạng bằng những trang viết chân thực, mộc mạc nhưng đầy ắp tình người. Bằng việc tập trung vào những con người bình dị, đặc biệt là hình ảnh người mẹ và trẻ em, ông đã mở ra một góc nhìn nhân văn sâu sắc về chiến tranh. Phong cách nghệ thuật của ông, giản dị, trong sáng, giàu chất thơ, đã tạo nên một dấu ấn khác biệt. Mặc dù sự nghiệp ngắn ngủi, di sản văn xuôi ông để lại, đặc biệt là truyện ngắn Chu Cẩm Phong và Nhật ký chiến tranh, đã xác lập một vị trí vững chắc cho ông trong lòng độc giả và trong lịch sử văn học dân tộc, như một tiếng nói trung thực và lay động về một thời đại hào hùng.

5.1. Vị trí của nhà văn trong văn học kháng chiến chống Mỹ

Trong bối cảnh văn học kháng chiến chống Mỹ, Chu Cẩm Phong đứng trong hàng ngũ những cây bút xuất sắc trưởng thành từ khói lửa như Nguyễn Thi, Anh Đức, Phan Tứ. Tuy nhiên, ông vẫn tạo được vị trí riêng nhờ sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa chất chính luận sắc bén của người cán bộ và chất trữ tình sâu lắng của người nghệ sĩ. Các tác phẩm của ông đã góp phần quan trọng vào việc xây dựng hình tượng con người Việt Nam anh hùng trong chiến đấu, đặc biệt là ở chiến trường Quảng Đà. Ông là một trong những nhà văn phản ánh thành công nhất thế trận lòng dân, cho thấy sức mạnh vô địch của cuộc kháng chiến bắt nguồn từ chính những người dân bình thường. Di sản của ông là một bộ phận không thể thiếu, góp phần làm nên diện mạo đa dạng và phong phú của văn học giai đoạn này.

5.2. Phong cách nghệ thuật độc đáo Giản dị mà sâu sắc

Phong cách nghệ thuật của Chu Cẩm Phong được định hình bởi chính cuộc sống và quan niệm sáng tác của ông. Đó là một phong cách giản dị, chân thực, không cầu kỳ, hoa mỹ. Ông viết bằng ngôn ngữ đời thường, gần gũi với lời ăn tiếng nói của nhân dân, theo đúng phong cách Hemingway: câu ngắn, rõ ràng, trực tiếp. Tuy nhiên, đằng sau sự giản dị ấy là một chiều sâu cảm xúc và tư tưởng lớn. Ông có tài quan sát tinh tế, nắm bắt những chi tiết điển hình để khái quát nên những vấn đề lớn. Các tác phẩm của ông, dù là ký, truyện ngắn hay nhật ký, đều toát lên một tinh thần lạc quan, một niềm tin sắt đá vào con người và tương lai của đất nước. Chính sự hòa quyện giữa một bút pháp mộc mạc và một tư tưởng nhân văn cao cả đã tạo nên sức hấp dẫn và giá trị bền vững cho văn xuôi Chu Cẩm Phong.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nền văn học kháng chiến chống Mỹ giai đoạn 1965 - 1975 ghi nhận sự đóng góp của nhiều cây bút tài hoa trên chiến trường miền Trung, trong đó Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, nhà văn - liệt sĩ Chu Cẩm Phong (Trần Tiến, 1941 - 1971) là một trường hợp đặc biệt. Trong suốt 3,5 năm cầm bút ngắn ngủi từ tháng 11 năm 1967 đến tháng 5 năm 1971 tại vùng đất Quảng Đà ác liệt, tác giả đã để lại một khối lượng di sản văn xuôi giàu giá trị hiện thực và tư tưởng thẩm mỹ sâu sắc.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là khảo sát toàn diện nghệ thuật văn xuôi Chu Cẩm Phong, giải quyết khoảng trống học thuật khi các công trình trước đây đa phần chỉ tiếp cận dưới góc độ tiểu sử, tư tưởng hoặc nhìn nhận cục bộ từng mảnh ghép trong tập nhật ký. Mục tiêu cụ thể của luận văn là phân tích hệ thống thi pháp văn xuôi trên cả 3 thể loại: truyện ngắn, bút ký và nhật ký chiến tranh, từ đó khẳng định vị thế của ông trong tiến trình văn học cách mạng Việt Nam.

Phạm vi nghiên cứu bao quát không gian chiến trường Quảng Nam - Đà Nẵng trong giai đoạn khốc liệt từ năm 1966 đến năm 1971. Đóng góp của luận văn mang ý nghĩa học thuật rõ rệt khi số hóa và khảo cứu 100% tác phẩm văn xuôi đã công bố của tác giả, bao gồm 6 truyện ngắn tiêu biểu, hàng chục bút ký và tập nhật ký chiến tranh với hơn 700 trang tư liệu quý giá, tạo tiền đề vững chắc cho việc nghiên cứu văn học khu vực Liên khu V.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng hệ thống lý thuyết thi pháp học hiện đại kết hợp với lý thuyết loại hình tác giả trong văn học cách mạng để giải mã cấu trúc tác phẩm. Ba khái niệm then chốt được triển khai xuyên suốt bao gồm: cảm hứng sử thi bi tráng, không gian - thời gian nghệ thuật và hình tượng cái tôi tự biểu hiện.

Khung lý thuyết phân tích cấu trúc thể loại tập trung làm rõ ranh giới tương tác giữa tính chân thực của tài liệu đời tư (nhật ký, bút ký) và tính hư cấu thẩm mỹ của truyện ngắn. Tác giả luận văn đặt hệ thống tác phẩm vào mô hình vận động của văn học hiện thực cách mạng, nơi mối quan hệ giữa người chiến sĩ và người nghệ sĩ đạt đến độ dung hòa tối đa. Lý thuyết tiếp nhận văn học cũng được sử dụng để đánh giá sức sống trường tồn của tác phẩm từ thời điểm xuất bản đầu tiên năm 1984 đến các lần tái bản năm 2000 và 2005.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu khảo sát bao gồm toàn bộ các ấn phẩm chính thức của Chu Cẩm Phong: tập truyện Rét tháng Giêng (1984), Tuyển tập Chu Cẩm Phong (2005) và Nhật ký Chu Cẩm Phong (2000). Luận văn sử dụng phương pháp chọn mẫu toàn bộ với cỡ mẫu bao gồm 100% ngữ liệu văn xuôi hiện có của tác giả, đảm bảo tính đại diện tuyệt đối và không bỏ sót bất kỳ chi tiết nghệ thuật nào.

Quá trình phân tích kết hợp 4 phương pháp nghiên cứu chuyên ngành: phương pháp phân tích - tổng hợp để giải mã chiều sâu nội dung tư tưởng; phương pháp so sánh - đối chiếu giữa tác phẩm của Chu Cẩm Phong với các tác giả cùng thời kỳ như Phan Tứ, Bùi Minh Quốc, Nguyễn Thị Xuân Quỳnh; phương pháp thống kê - phân loại tần suất xuất hiện của các motif, chi tiết nghệ thuật và hệ thống nhân vật. Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này xuất phát từ đặc thù văn bản vừa mang tính lịch sử, vừa đậm chất thi pháp học, đòi hỏi sự kết hợp hài hòa giữa định tính và định lượng trong suốt timeline thực hiện nghiên cứu kéo dài 24 tháng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, luận văn phát hiện thế giới nhân vật trong truyện ngắn Chu Cẩm Phong tập trung cao độ vào hình tượng phụ nữ và trẻ em, chiếm hơn 65% tổng số nhân vật chính. Các nhân vật như Mẹ Sáu, Mẹ Thám, bé Lành, bé Lý phản ánh vẻ đẹp giản dị nhưng kiên cường của nhân dân miền Trung, tạo nên bản sắc độc đáo của chiến tranh nhân dân.

Thứ hai, thi pháp không gian và thời gian nghệ thuật mang tính nén chặt đặc thù. 100% không gian truyện ngắn và bút ký gắn liền với các vùng tranh chấp khốc liệt như Hòa Vang, Duy Xuyên, Thăng Bình hay vùng núi Tà Riềng. Thời gian nghệ thuật được tính bằng từng ngày, từng giờ chiến đấu sinh tử, phản ánh nhịp sống khẩn trương nơi chiến tuyến.

Thứ ba, luận văn khẳng định giá trị kép của Nhật ký chiến tranh khi đóng vai trò vừa là tài liệu lịch sử nguyên bản, vừa là một tác phẩm văn học tự biểu hiện xuất sắc. Hơn 80% dung lượng nhật ký thể hiện nhu cầu tự nhận thức, tự răn mình của một cán bộ Đảng viên trẻ tuổi, vượt lên trên nỗi sợ hãi cái chết để dâng hiến cho lý tưởng tự do của dân tộc.

Thứ tư, phong cách ngôn ngữ văn xuôi đạt độ mộc mạc và chân thực hiếm có. Tác giả sử dụng tới khoảng 75% vốn từ khẩu ngữ đời thường của người dân xứ Quảng, kết hợp với nhịp văn gãy gọn, dứt khoát, tạo nên sức truyền cảm tự nhiên mà không cần đến các thủ pháp tu từ cầu kỳ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân tạo nên nét độc đáo trong văn xuôi Chu Cẩm Phong xuất phát từ trải nghiệm thực tế chiến trường không qua hư cấu gián tiếp. Khác với các nhà văn quan sát từ hậu phương, Chu Cẩm Phong trực tiếp cầm súng, chia sẻ từng củ sắn, hạt muối với đồng đội trước khi ngồi chong đèn viết trong hầm bí mật.

Khi so sánh với các tác phẩm cùng thời của Nguyên Ngọc hay Nguyễn Thi, văn xuôi Chu Cẩm Phong ít chất trữ tình bay bổng hơn nhưng lại vượt trội về tính tư liệu xác thực và chiều sâu chiêm nghiệm đạo đức. Kết quả nghiên cứu có thể được biểu diễn qua bảng thống kê tần suất nhân vật và biểu đồ tương quan giữa thể loại nhật ký và truyện ngắn, cho thấy sự chuyển hóa tự nhiên từ ghi chép thực tế sang sáng tạo nghệ thuật. Ý nghĩa của phát hiện này khẳng định văn chương của ông là một nốt trầm bi tráng nhưng bất tử trong nền văn học kháng chiến Việt Nam.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, số hóa toàn bộ di cảo và bản thảo viết tay của tác giả. Trung tâm Lưu trữ Quốc gia và Thư viện Khoa học Tổng hợp cần hoàn thành quét dữ liệu 100% trang viết tay còn lưu giữ trong vòng 12 tháng tới nhằm bảo tồn di sản tư liệu trước nguy cơ xuống cấp vật lý.

Thứ hai, đưa các tác phẩm tiêu biểu vào chương trình giảng dạy đại học. Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng các trường đại học sư phạm nên xây dựng chuyên đề văn học kháng chiến Liên khu V với thời lượng 15 đến 20 tiết học, áp dụng từ năm học mới để nâng cao hiểu biết cho sinh viên chuyên ngành Ngữ văn.

Thứ ba, xây dựng không gian trưng bày số tương tác. Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Nam cần chủ trì tái hiện 5 địa danh chiến trường gắn liền với hoạt động sáng tác của nhà văn trong thời hạn 18 tháng, giúp tăng 40% mức độ tiếp cận của học sinh, sinh viên với văn học địa phương.

Thứ tư, đẩy mạnh dịch thuật và giới thiệu tác phẩm ra quốc tế. Hội Nhà văn Việt Nam cần thành lập hội đồng chuyên môn tuyển chọn và dịch tập Nhật ký chiến tranh sang 2 ngôn ngữ phổ biến là tiếng Anh và tiếng Pháp trong giai đoạn 24 tháng, nhằm quảng bá giá trị nhân văn của văn học Việt Nam ra thế giới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm giảng viên và nghiên cứu sinh chuyên ngành Văn học Việt Nam sẽ tìm thấy nguồn tư liệu quý giá về phương pháp tiếp cận thi pháp học đối với văn bản ký và nhật ký chiến tranh, phục vụ trực tiếp cho các đề tài nghiên cứu chuyên sâu.

Sinh viên các trường đại học sư phạm và khoa học xã hội có thể sử dụng luận văn làm tài liệu tham khảo chuẩn mực để phân tích tác phẩm văn học hiện thực, nâng cao kỹ năng cảm thụ và giải mã thi pháp tác phẩm văn xuôi giai đoạn chống Mỹ.

Các nhà nghiên cứu lịch sử và văn hóa địa phương vùng đất Quảng Nam - Đà Nẵng sẽ khai thác được hệ thống dữ liệu chân thực về đời sống, phong tục và tinh thần chiến đấu của quân dân miền Trung qua lăng kính của một chứng nhân lịch sử.

Đội ngũ phóng viên chiến trường, nhà văn trẻ và độc giả yêu chuộng văn học cách mạng có thể học hỏi bài học về tinh thần dấn thân, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm công dân của người cầm bút trước vận mệnh đất nước.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn tiếp cận di sản văn xuôi Chu Cẩm Phong dưới góc độ nào mới?

Luận văn không dừng lại ở góc độ tiểu sử hay ca ngợi tấm gương anh hùng mà đi sâu giải mã cấu trúc thi pháp học nghệ thuật, phân tích hệ thống nhân vật, không gian, thời gian và ngôn ngữ nghệ thuật qua 100% tác phẩm đã công bố.

Điểm khác biệt cơ bản giữa Nhật ký chiến tranh của Chu Cẩm Phong và các nhật ký khác là gì?

Điểm khác biệt nằm ở ý thức tự răn mình và tinh thần trách nhiệm của người cán bộ Đảng viên ở tuyến đầu khốc liệt. Tác phẩm phản ánh hơn 80% dung lượng về đời sống chiến trường chân thực, không tô hồng và không né tránh mất mát bi thương.

Vì sao truyện ngắn Rét tháng Giêng được xem là đỉnh cao văn xuôi của tác giả?

Tác phẩm thể hiện tài năng xây dựng tình huống truyện độc đáo, khắc họa hình ảnh người lính kiên trung với kết thúc mở ám ảnh, kết tinh hoàn hảo tình cảm quân dân sâu nặng tại chiến trường miền Trung năm 1971.

Tỷ lệ thể loại trong toàn bộ di sản văn xuôi của tác giả được phân bổ ra sao?

Di sản gồm 6 truyện ngắn hoàn chỉnh xuất bản năm 1984, hàng chục bài bút ký ghi chép thực tế từ năm 1967 đến 1971 và tập nhật ký chiến tranh đồ sộ hơn 700 trang viết tay được lưu giữ trọn vẹn.

Phương pháp nghiên cứu thi pháp học đóng vai trò gì trong đề tài này?

Thi pháp học giúp xác lập tính chỉnh thể nghệ thuật của toàn bộ sáng tác, kết nối giữa trải nghiệm đời thực và phương thức phản ánh thẩm mỹ, chứng minh tài năng văn chương độc lập của một nhà văn - chiến sĩ anh hùng.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện 100% di sản nghệ thuật văn xuôi của Anh hùng, nhà văn liệt sĩ Chu Cẩm Phong.
• Phân tích sâu sắc sự chuyển hóa thẩm mỹ từ tài liệu nhật ký đời thực sang cấu trúc truyện ngắn và bút ký cách mạng.
• Khẳng định giá trị nhân văn cốt lõi qua hệ thống nhân vật người mẹ, trẻ em và đồng bào miền núi kiên cường.
• Xác lập vị trí vững chắc của tác giả như một biểu tượng văn sĩ - chiến sĩ tiêu biểu của văn học kháng chiến Liên khu V.
• Đề xuất lộ trình số hóa và tích hợp giảng dạy tác phẩm trong các cơ sở đào tạo giai đoạn 2026 - 2027.

Công trình nghiên cứu mang lại đóng góp quan trọng cho chuyên ngành Văn học Việt Nam, khẳng định tài năng và lẽ sống cao đẹp của một thế hệ cầm bút quên mình vì Tổ quốc. Độc giả và các nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác toàn văn luận văn tại thư viện học thuật để tiếp tục mở rộng các hướng tiếp cận chuyên sâu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CUỘC ĐỜI VÀ SỰ NGHIỆP VĂN CHƯƠNG CHU CAM PHONG LLL. CUQC DOI CHU CAM PHONG - HÌNH MẪU VĂN SĨ - CHIẾN SĨ ANH HÙNG. Từ những năm tháng tuổi thơ khát khao, hoài vọng ‘Anh hùng lực lượng vũ trang, nhả báo, nhà văn, liệt sĩ Chủ Cẩm Phong tên thật là Trần Tién, sinh ngày 12 tháng 8 năm 1941 tại làng Minh Hương, (nay là phường Minh An), thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam. Chu Cảm Phong sinh ra và lớn lên trong một gia đình có truyền thống cách mạng.

Cha Chu lắm Phong la Trin Đạm, một cán bộ chỉ huy quân sự hoạt động ngay trên chính vùng đất quê hương bị địch tạm chiếm trong thời kỹ kháng chiến chống Pháp. Mẹ là Nguyễn Thị Nhùng, qua các thời kỳ kháng chiến là cơ sở cách mạng ở nội ô thị xã. Cái nôi gia đình đã gieo vào tâm hỗn, nhân cách “Chu Cắm Phong hạt giống đỏ để trở thành một người cộng sản, một đảng viên có đẩy đủ tổ chất của một anh hùng. 'Năm 1954, Chu Cim Phong theo cha tập kết ra Bắc, rồ học phổ thông.

ở Trường dành cho học sinh miễn Nam. Mới hơn 10 tuổi nhưng Chu Cấm. Phong đã ý thức và giác ngô nhiệm vụ học hành song song sử mệnh đối với cquê hương, đắt nước. Trong mắt bạn bè đồng trang đồng lứa, Chu Cẩm Phong, đã thể hiện sự trưởng thành so với lứa tuổi của mình.

Trong mắt những người thầy đã từng dạy dỗ Chu Cảm Phong thì 'Ở tuổi niền thiểu, người anh hùng tương lai đã ảnh lên những phẩm chất, hé lộ những tài năng mà sau đó được phát luy nở nổ [36, tr. Tâm sự từ đáy lòng của thầy giáo, Tiền sĩ Nguyễn Sỹ Tuyển - Nguyễn giáo viên chủ nhiệm lớp 7B của Chu Cảm Phong đã nói lên những tinh anh của người học trò nhỏ đáng mến. Đối với Chu Cảm. Phong, bản thân đã tự ý thức rất rõ, học là để hiện thực hỏa tỉnh yêu đối với quê hương, học là đ n thực hóa trách nhiệm của một người công dân đối với mảnh đắt đã nuôi dưỡng mình khôn lớn, học là để trở thành một chiến sĩ xông pha trên chiến trận.

“Chẳng phải ngẫu nhiên mà Chu Cim Phong được chọn là lớp trưởng, trong số những học sinh miền Nam dang học trên đất Bắc. Phải chăng, chính sự nỗi trội, sự “già trước suối" trong cách học, trong lỗi sống. hải đĩnh đọc, sâu sắc mà cũng rất giản đì đã tạo ra một Chu Cắm Phong rất "khác những học sinh cùng trang lứa *. nhần cách và tài năng của Tiên được “bộc lộ (và được rên luyện) chính qua hoại động thực tiễn với tư cách là một lấp trưởng” [26, tr.

Chu Cim Phong trở thành người cằm chịch, người anh tinh thin trong cái tập thể gồm những em thiểu nhỉ xa cha mẹ, xa gia đình và những người bạn lạ trường lạ lớp, lạ lẫm với tắt cả. Hình ảnh Chu Cẩm Phong. là hình anh “Lép trướng Trần Tiển trước hết là một người bạn có tình thân ái mở rộng, chan hòa. đẳng thời là một "cán bộ” có tỉnh thân trách nhiệm cao biết phản ảnh tình hình, tranh thủ ÿ Kiến của các thay và chủ động cùng các bạn trong lớp tổ chức các hoại động cùng nhau, biển 42 cậu bề thành một tập thể gắn kết, một gia đùnh thương yêu nhau, giúp đỡ nhau cùng tiễn bộ trong học tập và rèn luyện” [26, tr.

Và trong mắt của các thầy, các bạn, (Chu Cẩm Phong là hình ảnh ngời sáng lung linh, đọng mãi trong tâm trí những người đã từng dạy, từng học với Chu Cẩm Phong `. ất cả các hoạt động của lớp 7B luôn có hình bóng của Trần Tién, một người mà tắt cả các bạn và tắt cả các thầy dạy ở lớp 7B (thẳy Tánh, thầy Tường.) đều yêu thương, quỷ mỗn” [26, tr. T] Cải bản chất ấy đã ăn sâu vào máu thịt và trở thành việc làm bình thường như thói quen vốn đĩ của Chu Cắm Phong. Chu Cẩm Phong không.

những có tải, có đức, học giỏi, mã Chu Cim Phong là người có tỉnh thần trách nhiệm, khả năng quy tụ đã làm nền một học sinh Trần Tiến không giống như những học sinh khác *. luổn nhắc nhở và hướng dẫn các bạn chịu khó ôn luyén thường xuyên dé šÐ thường có điễm sé cao về môn Trung văn qua các lần Kiểm tra" [26, tr. Vì thế, những ai đã tiếp xúc với Chu Cảm Phong. mến người học sinh chăm chỉ, tích cực rèn luyện đụ” [26, tr.

Tỉnh thin đoàn kết, yêu lẽ phải, yêu sự chân thật: "Trấn Tiển đã đoàn kết với các bạn mới từ hai trường 14 và 6 đến, tổ chức việc sinh hoạt, học tập của lớp 8Ð. đãi vào nễ nếp, Tiên có tợ tín trong lớp, biết cách đâu tranh với những việc làm chưa đúng của một số bạn yêu kẻm mà vẫn giữ được hòa khí. Đặc điểm nỗi bật của Tiễn là tình nói thẳng và đã nói là lầm, gương mẫu trong học tập, trong việc chấp hành nội quy của trường. Suốt 3 năm học phổ thông cấp 3, Tiến đầu làm lớp trưởng và luôn được khen thưởng vẻ thành tích học tập cũng, như thành tích hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ lớp trưởng” [26, tr.

13] Sau đó, Chu Cém Phong vào học Khoa Ngữ văn Trường Đại học Tổng, hợp Hà Nội, là một sinh viên học giỏi và đam mê hoạt động phong trào. Chủ “Cảm Phong được eit lim ủy vi Bán chấp hành Hội Liên hiệp thanh niên sinh viên Việt Nam, làm Phó bí thư Đoàn trường và đặc lội, Chủ Cảm Phong được kết nạp vào Đảng khi đang học Đại học năm thứ ba - tở thành một sự kiện nổi bật trong trường học lúc bấy giờ. Chu Cảm Phong trở thảnh tắm sương sắng về tự học tập và tự rèn luyện đối với đoản viên, thanh niên, học sinh, bạn bè cùng thời. Tuy nhiên, đó chưa phải là mục đích cuối cùng của ‘Chu Cim Phong, đó mới chỉ là bước khởi đầu của những nhận thúc đúng đắn của chàng trai trẻ.

Chu Cắm Phong cảng học cảng ham, cảng học càng giỏi: “Nhung cang ngày Tiên càng thể hiện sự ham thích môn học này và vận dụng dt git ste quan sắt, nhận xé, phân biệt nhanh để nhớ và viết la ding, chink xác các chit Han rắc rối. Vì vậy, sang năm học sau, Tiến đã vượt lên trên nhiễu bạn học khúc về môn Tưng văn (26, tr I2] “Tốt nghiệp Đại học loại xuất sắc vào cuối năm 1964, là một trong số ít sinh viên được chọn đi học tiếp ở Trung Quốc, nhưng Chu Cảm Phong đã tình nguyện về chiến trường miễn Trung để trở thành người linh. Chu Cảm Phong. trở về với quê hương đất Quảng kiên cường để được cằm súng chiến đầu, để bảo vệ "mảnh đắt nuối t thành đăng sĩ": Chính sự lựa chọn này đã tạo nên một Chu Cim Phong, người chiến sĩ quả cảm, anh hing giữa chiến trường, khôi lửa.

“Cái nỗi nhớ quê ấy, cái lông khát khao được trở vẻ, được hiển dâng cho đất Mẹ của Chu Cẩm Phong có lẽ đã được dp ủ từ tuổi thơ đó” [26, tr. Trở về đễ được sống đúng nghĩa với lý tưởng, để sống và c Ống hiển cho “Tổ quốc luôn dau đầu trong long chang trai trẻ mang đầy hoài bão lớn lao. Những năm 70 của thể kỹ trước, chiến trường miễn Trung vô cùng khốc liệt, đó là nơi đỏ lửa, là "địz ngục indn gian”. Hàng vạn tấn bom đỏ xuống những cánh rừng, những làng quê đang yên bình; B52, lựu đạn, mìn, pháo, chất độc hóa học.

gieo rắc cái chết lên những con người nông dân chân chất, chịu nhiều gian khổ. Cái mảnh đất miễn Trung ở giữa đất nước hình chữ S - đòn gánh hai đầu đắt nước - cái mảnh đất thân yêu nhưng khắc nghiệt, khô cần, đã nuôi dưỡng tâm hồn một anh hùng như Chu Cẳm Phong, “Cho nên, nỗi nhớ quê hương đau đáu đã thôi thúc Chu Cảm Phong trở về: “Tôi nhở mãi hình ảnh Tiền đứng lên phát biểu ý kiến trong một cuộc họp của học sinh vẻ lý tưởng của thanh niên, nhất là vẻ tâm tư nguyện vọng của học sinh miễn Nam. Tiễn nói về nỗi đau khí quê hương còn dưới ách thắng trị của quân thù, mẹ và các em còn ở lại trong Nam. Cũng như: các bạn học sinh “mẫn Nam khác, Tiền luôn nghĩ về gia đình đang ở quế, cho nên trên nết mặt Hằng ngày rất tươi vui của Tiển, có những lúc có những nết buẩn.

Nhưng rồi Tiến cùng các bạn trong lớp, trong trường đã vượt qua được những nỗi nhớ: thương gia đình và quê hương để phắn đầu học tập và rèn luyện cho xứng với sw chăm sóc, nuôi dạy của Đăng, của Bác HÀ đổi với học sinh mién Nam” 26, tr. Và cuộc đời, hành động anh hùng của Chu Cẩm Phong đã minh chứng cho chân lý ấy của một nhân cách, một lẽ sống cao đẹp. "Nhà văn Chu Cảm Phong hy sinh ngày 01/5/1971 trong một cuộc chiến không cân sức với kẻ thủ tại thôn Vinh Cường, xã Xuyên Phú (nay là xã Duy. “Tân), huyện Duy Xuyên.

Chu Cam Phong đến với cuộc đời, đến với văn học, đến với cách mang để bày tô tình yêu của minh một cách giản dị. Ba mươi tuổi đồi, tuỗi văn ngẫn ngủi, nhưng Chu Cẩm Phong đã trở thành hình mẫu văn sĩ chiến sĩ và là mét bai ca hing trắng và cao đẹp. Những đồng nghiệp. của nhà văn Chủ Cẩm Phong luôn khẳng định: Chu Cim Phong mang đầy đủ tố chất của một nhà văn lớn của nền văn học chiến tranh và cách mạng, nếu như Chu Cắm Phong còn sống và còn tiếp tục sáng ác.

Đến cuộc sống người lính quả căm, anh hùng. “Theo nhà báo Hỗ Duy Lệ, có thể thấy rõ ranh giới giữa sự sống và cái chết nơi chiến trường miễn Trung qua một số địa danh mà Chu Cẩm Phong đã xông pha trong cuộc đời người hi trở về quê hương: sống - chiến đầu và *+ Năm 1966 đi Hàu Hải - Ngũ Hành Sơn. là căn cứ Hải lục - không quân lớn nhất miễn Nam. Ác liệt hơn nhiễu so với huyện Đức Phổ, nơi bác sĩ Đăng Thùy Trâm công tác và hy sinh: = Nam 1968 đi Hội An.

Thời điển sau Mậu Thân 1968, là một trong những địa bàn dich phản kích khốc liệt nhất của Quảng Da. ~ Năm 1969 đi Bình Dương - Thăng Bình. Nơi luôn bị khẳng chế, can quế của địch từ căn cử Tuằn Dưỡng vã có én quận trưởng Đănghễ bắt được Việt cộng la gids ~ Năm 1970 đi Nam Giang. Vùng dân tộc ít người của Quảng Đà - giáp với nước bạn lào.