Tài liệu: Luận văn quản lý công cải thiện sinh kế bền vững khi thực hiện

Nghiên cứu quản lý công cải thiện sinh kế bền vững khi di dời tái định cư cải tạo chung cư cũ xuống cấp tại chung cư Cô Giang Quận 1

• Tác giả: Lâm Thành Đức
• Người hướng dẫn: Pgs. Trần Tiến Khai
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Quản lý công
• Đề tài: Cải thiện sinh kế bền vững khi thực hiện di dời, giải tỏa, tái định cư để cải tạo, xây mới các chung cư cũ xuống cấp - Nghiên cứu tại chung cư Cô Giang, Quận 1
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ Kinh tế
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Cách quản lý nhà nước về tái định cư chung cư Cô Giang

Công tác Quản lý nhà nước về tái định cư đóng vai trò then chốt trong việc ổn định trật tự xã hội và phát triển đô thị. Tại TP.HCM, các dự án cải tạo chung cư cũ đang là ưu tiên hàng đầu để đảm bảo an toàn tính mạng cho cư dân. Mục tiêu chính của quản lý công là hài hòa lợi ích giữa nhà nước, doanh nghiệp và người dân. Chính quyền cần thực hiện các bước di dời một cách khoa học và minh bạch. Việc này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban ngành từ khâu lập quy hoạch đến khi bàn giao nhà. Quản lý không chỉ là việc di chuyển chỗ ở vật lý. Nó còn bao gồm việc duy trì và phát triển các nguồn lực sinh kế bền vững. Các chính sách cần được thiết kế để giảm thiểu tác động tiêu cực đến đời sống hộ gia đình. Dự án tại Chung cư Cô Giang là một nghiên cứu điển hình về quy trình quản lý phức tạp này.

1.1. Thực trạng chỉnh trang đô thị TP.HCM và chung cư hạng D

Hiện nay, TP.HCM có 474 chung cư cũ xây dựng trước năm 1975. Phần lớn các công trình này đã xuống cấp nghiêm trọng về kết cấu. Trong đó, nhiều khu vực được xếp loại Chung cư hạng D – cấp độ nguy hiểm cao nhất có nguy cơ sụp đổ bất cứ lúc nào. Công tác Chỉnh trang đô thị TP.HCM gặp nhiều khó khăn do mật độ dân cư tại các quận trung tâm quá lớn. Hạ tầng kỹ thuật tại các chung cư này đã lỗi thời và không còn đáp ứng được nhu cầu sinh hoạt tối thiểu. Việc di dời khẩn cấp cư dân khỏi các khu vực nguy hiểm là yêu cầu cấp bách để bảo vệ tài sản và tính mạng nhân dân. Tuy nhiên, quá trình thực hiện thường kéo dài do vướng mắc về thủ tục và sự đồng thuận của người dân.

1.2. Quy hoạch sử dụng đất Quận 1 trong dự án Cô Giang

Dự án chung cư Cô Giang nằm trong kế hoạch Quy hoạch sử dụng đất Quận 1 nhằm hiện đại hóa bộ mặt đô thị. Khu vực này có vị trí đắc địa nhưng lại tồn tại những khối nhà cũ kỹ, gây mất mỹ quan và an toàn. Việc chuyển đổi mục đích sử dụng đất tại đây đòi hỏi sự tính toán kỹ lưỡng về hệ số sử dụng đất và mật độ dân cư. Chính quyền địa phương phải đối mặt với áp lực giải quyết chỗ ở tại chỗ cho gần 900 hộ dân. Bản quy hoạch mới không chỉ tập trung vào các tòa nhà cao tầng mà còn phải tích hợp Hạ tầng kỹ thuật đô thị đồng bộ. Điều này bao gồm hệ thống giao thông, cấp thoát nước và không gian công cộng cho cộng đồng sau khi tái định cư.

II. Thách thức bồi thường giải phóng mặt bằng tại Quận 1

Quá trình Bồi thường giải phóng mặt bằng luôn là giai đoạn nhạy cảm và phức tạp nhất trong các dự án chỉnh trang đô thị. Tại Quận 1, giá trị đất đai cực cao khiến việc xác định đơn giá đền bù trở thành tâm điểm của mọi tranh chấp. Thách thức lớn nhất là làm sao để mức bồi thường vừa sát giá thị trường, vừa phù hợp với khả năng của chủ đầu tư. Nhiều hộ dân tại chung cư Cô Giang đã phản đối mạnh mẽ do mức đền bù ban đầu chưa thỏa đáng. Sự thiếu thống nhất trong chính sách giữa các giai đoạn cũng tạo ra sự so bì giữa người đi trước và người đi sau. Nếu không giải quyết tốt khâu này, dự án dễ rơi vào tình trạng đình trệ, gây lãng phí nguồn lực xã hội. Công tác vận động và đối thoại trực tiếp với dân là giải pháp không thể thiếu.

2.1. Tâm lý người dân diện giải tỏa khi rời bỏ nơi ở cũ

Tâm lý người dân diện giải tỏa thường mang nặng nỗi lo âu về tương lai. Họ đã gắn bó nhiều thập kỷ với không gian sống cũ, nơi hình thành các mạng lưới xã hội và kinh tế tự phát. Việc phải di dời khiến cư dân lo sợ mất đi mối quan hệ láng giềng và các tiện ích trung tâm. Nhiều hộ gia đình sinh sống dựa vào việc buôn bán nhỏ tại tầng trệt hoặc vỉa hè quanh chung cư. Khi chuyển đến nơi ở mới, họ đối mặt với nỗi lo không thể tiếp tục công việc cũ. Sự bất an về tiến độ xây dựng và chất lượng nhà tái định cư cũng khiến người dân chần chừ trong việc bàn giao mặt bằng. Hiểu rõ tâm lý này giúp chính quyền có các biện pháp hỗ trợ tinh thần và chính sách mềm dẻo hơn.

2.2. Rủi ro mất an sinh xã hội sau di dời của hộ gia đình

Vấn đề An sinh xã hội sau di dời là một rủi ro lớn đối với các nhóm yếu thế. Sau khi giải tỏa, nhiều hộ dân phải chuyển sang các khu tạm cư với điều kiện sống thấp hơn. Khoảng cách đến nơi làm việc và trường học thay đổi gây xáo trộn sinh hoạt hằng ngày. Đặc biệt, chi phí sinh hoạt tại nơi ở mới thường cao hơn, gây áp lực lên Thu nhập hộ gia đình sau tái định cư. Các dịch vụ y tế và giáo dục tại khu vực mới có thể chưa đồng bộ như ở Quận 1. Nếu không có sự can thiệp kịp thời của nhà nước, một bộ phận cư dân có thể rơi vào cảnh nghèo hóa sau khi tái định cư. Do đó, chính sách cần chú trọng bảo vệ quyền lợi của người già, trẻ em và những người không có khả năng lao động.

III. Phương pháp áp dụng khung sinh kế bền vững DFID chuẩn

Nghiên cứu sử dụng Khung sinh kế bền vững (DFID) để đánh giá tác động của dự án đến đời sống người dân. Khung này tập trung vào 5 loại tài sản chính: vốn con người, vốn tự nhiên, vốn tài chính, vốn vật chất và vốn xã hội. Việc phân tích theo phương pháp này giúp nhận diện rõ ràng những tổn thương mà cư dân phải gánh chịu. Thay vì chỉ nhìn vào số tiền bồi thường, phương pháp này xem xét khả năng phục hồi cuộc sống của người dân. Sinh kế bền vững đòi hỏi con người phải có năng lực đối phó với các cú sốc từ môi trường bên ngoài. Tại chung cư Cô Giang, việc di dời đã làm thay đổi cấu trúc của các loại vốn này. Áp dụng khung DFID cho phép các nhà quản lý đưa ra những kiến nghị chính sách dựa trên bằng chứng thực tế. Đây là công cụ hữu hiệu để đo lường sự thành công của một dự án tái định cư.

3.1. Phân tích vốn xã hội và vốn nhân văn của cư dân

Vốn xã hội và vốn nhân văn là hai yếu tố vô hình nhưng cực kỳ quan trọng đối với cư dân chung cư cũ. Vốn nhân văn bao gồm sức khỏe, trình độ học vấn và kỹ năng lao động của các thành viên trong hộ. Sau di dời, nhiều lao động chính gặp khó khăn do không thích nghi được với môi trường làm việc mới. Trong khi đó, vốn xã hội thể hiện qua niềm tin và mạng lưới hỗ trợ cộng đồng. Tại chung cư Cô Giang, các mối quan hệ láng giềng giúp người dân chia sẻ khó khăn và thông tin kinh doanh. Khi bị tách rời khỏi cộng đồng cũ, nguồn vốn này bị suy giảm nghiêm trọng. Việc xây dựng lại mạng lưới xã hội tại nơi tái định cư đòi hỏi thời gian và sự hỗ trợ từ các tổ chức đoàn thể địa phương.

3.2. Đánh giá vốn tài chính và vốn vật chất sau tái định cư

Vốn tài chính bao gồm tiền tiết kiệm, thu nhập hằng tháng và khả năng tiếp cận tín dụng. Sau khi nhận tiền bồi thường, Vốn tài chính của một số hộ tăng lên nhưng chi phí mua nhà mới và sinh hoạt cũng tăng tương ứng. Nhiều hộ phải vay mượn thêm để trang trải cuộc sống tại nơi tạm cư. Vốn vật chất liên quan đến nhà ở và các phương tiện sản xuất. Việc mất đi không gian kinh doanh tại chỗ khiến vốn vật chất bị hao hụt giá trị sử dụng. Khảo sát cho thấy giá trị căn hộ tái định cư thường cao hơn mức tiền bồi thường nhận được cho căn hộ cũ diện tích nhỏ. Điều này tạo ra gánh nặng nợ nần cho các hộ nghèo. Đánh giá sự biến động của hai loại vốn này giúp xác định mức độ bền vững về kinh tế của hộ gia đình.

IV. Giải pháp cải thiện thu nhập hộ gia đình sau tái định cư

Để cải thiện Thu nhập hộ gia đình sau tái định cư, cần có những giải pháp mang tính chiến lược và dài hạn. Việc chỉ cấp tiền bồi thường là không đủ để đảm bảo người dân có cuộc sống tốt hơn. Chính quyền và chủ đầu tư cần phối hợp để tạo ra các cơ hội việc làm mới. Các chương trình hỗ trợ phải được thiết kế dựa trên nhu cầu thực tế của từng nhóm hộ. Đối với những hộ kinh doanh nhỏ, cần bố trí không gian thương mại phù hợp tại chung cư mới. Việc ổn định thu nhập là yếu tố tiên quyết để người dân yên tâm sinh sống và đóng góp cho cộng đồng. Ngoài ra, cần có các quỹ hỗ trợ tín dụng ưu đãi để cư dân có vốn làm ăn. Một sinh kế bền vững là sinh kế không bị phụ thuộc hoàn toàn vào các khoản trợ cấp một lần từ nhà nước.

4.1. Chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp cho người dân

Chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp cần được thực hiện ngay từ giai đoạn bắt đầu dự án. Nhiều cư dân chung cư Cô Giang là lao động tự do hoặc buôn bán nhỏ, trình độ chuyên môn không cao. Việc đào tạo nghề mới phải phù hợp với độ tuổi và năng lực của họ. Nhà nước có thể hỗ trợ học phí hoặc kết nối với các doanh nghiệp trên địa bàn để giải quyết việc làm. Đối với những người quá tuổi lao động, cần có các mô hình kinh tế tại gia hiệu quả. Việc chuyển đổi nghề nghiệp thành công sẽ giúp giảm tỷ lệ thất nghiệp và tệ nạn xã hội tại khu tái định cư. Đây là mắt xích quan trọng trong việc đảm bảo an sinh xã hội lâu dài cho người dân diện giải tỏa.

4.2. Vai trò của chủ đầu tư dự án chung cư Cô Giang

Chủ đầu tư dự án chung cư Cô Giang không chỉ có trách nhiệm xây dựng công trình mà còn phải đồng hành cùng sinh kế cư dân. Việc đảm bảo tiến độ thi công đúng cam kết là cách tốt nhất để giảm bớt chi phí tạm cư cho người dân. Chủ đầu tư nên ưu tiên sử dụng lao động địa phương vào các vị trí bảo vệ, vệ sinh hoặc quản lý tòa nhà sau khi hoàn thành. Ngoài ra, việc hỗ trợ thêm các khoản chi phí di dời hoặc trang thiết bị nội thất cơ bản cũng giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho hộ dân. Sự phối hợp chặt chẽ giữa chủ đầu tư và chính quyền trong việc giải quyết khiếu nại sẽ tạo ra môi trường đầu tư lành mạnh. Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp chính là chìa khóa để dự án nhận được sự ủng hộ từ cộng đồng.

V. Nâng cao năng lực quản lý của chính quyền địa phương

Nâng cao Năng lực quản lý của chính quyền địa phương là yếu tố quyết định sự thành bại của các dự án công. Cán bộ cấp cơ sở cần được đào tạo về kỹ năng quản lý dự án và tâm lý học cộng đồng. Khả năng lắng nghe và giải quyết thấu đáo các tâm tư của dân giúp hạn chế tình trạng khiếu kiện kéo dài. Tại chung cư Cô Giang, chính quyền Quận 1 đã phải nỗ lực rất lớn để xử lý các điểm nóng về an ninh trật tự. Việc ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý hộ tịch và bồi thường giúp tăng tính minh bạch. Chính quyền cũng cần chủ động dự báo các rủi ro về sinh kế để có phương án ứng phó kịp thời. Sự quyết liệt nhưng nhân văn trong điều hành sẽ tạo ra tiền lệ tốt cho các dự án chỉnh trang đô thị tiếp theo trên toàn thành phố.

5.1. Hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật đô thị tại nơi ở mới

Việc hoàn thiện Hạ tầng kỹ thuật đô thị tại nơi tái định cư là cam kết quan trọng của chính quyền. Nơi ở mới phải đảm bảo các tiêu chuẩn về điện, nước, viễn thông và phòng cháy chữa cháy. Hệ thống giao thông kết nối thuận tiện giúp cư dân dễ dàng di chuyển đến nơi làm việc cũ hoặc tìm kiếm cơ hội mới. Không gian xanh và khu vui chơi trẻ em cần được chú trọng để nâng cao chất lượng sống. Một môi trường sống hiện đại và an toàn sẽ giúp người dân nhanh chóng thích nghi và yêu mến nơi ở mới. Hạ tầng tốt cũng thu hút các hoạt động thương mại dịch vụ phát triển, từ đó tạo ra thêm việc làm tại chỗ cho cư dân. Đây là nền tảng vật chất không thể thiếu cho một sinh kế bền vững.

5.2. Bài học kinh nghiệm từ thực tế dự án chung cư Cô Giang

Dự án chung cư Cô Giang để lại nhiều bài học quý giá cho công tác quản lý công. Thứ nhất, việc khảo sát hiện trạng sinh kế phải được thực hiện kỹ lưỡng trước khi lập phương án đền bù. Thứ hai, sự minh bạch trong thông tin giúp giảm thiểu tin đồn và sự chống đối không đáng có. Thứ ba, cần có sự tham gia của các tổ chức xã hội độc lập trong việc giám sát quá trình tái định cư. Bài học về sự hài hòa lợi ích giữa các nhóm dân cư cũng cần được lưu tâm để tránh xung đột nội bộ. Cuối cùng, chính sách tái định cư phải luôn đặt con người làm trung tâm của mọi sự phát triển. Những kinh nghiệm này sẽ giúp TP.HCM thực hiện hiệu quả hơn chương trình cải tạo 474 chung cư cũ trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1. Sự cần thiết của đề tài 1 1. Mục tiêu nghiên cứu 2 1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2 1.

Câu hỏi nghiên cứu 3 1. Phương pháp nghiên cứu 3 Chương 2. Sinh kế bền vững. Khung phân tích đề xuất 8 2.

Các nội dung của khung sinh kế. Tổng quan các nghiên cứu trong nước 12 2. Tổng quan chính sách về bồi thường, di dời, giải tỏa 14 2. Những chính sách về bồi thường, di dời, giải tỏa, tái định cư tại Việt Nam:.

Những chính sách quốc tế về bồi thường, di dời, giải tỏa, tái định cư:. Những kinh nghiệm về đền bù, di dời, giải tỏa, tái định cư và khôi phục sinh kế bền vững trong tái định cư của một số nước trong khu vực. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Khung phân tích 22 3.

Tài sản sinh kế. Hoàn cảnh dễ bị tổn thương. Chiến lược sinh kế. Kết quả sinh kế.

Thiết kế nghiên cứu 24 3. Phương pháp chọn mẫu. Khảo sát hộ gia đình. Phương pháp nghiên cứu và nguồn thông tin 27 3.

Phương pháp nghiên cứu. Nguồn thông tin. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 28 4. Tổng quan về tình hình di dời, giải tỏa, đền bù, tái định cư của các chung cư cũ trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh 28 4.

Tình hình di dời, giải tỏa, đền bù, tái định cư chung cư Cô Giang 28 4. Phân tích các nguồn vốn và tài sản sinh kế 35 4. Vốn con người. Vốn tự nhiên.

Vốn tài chính. Vốn vật chất. Chiến lược sinh kế của các nhóm hộ. Các nguồn gây tổn thương.

Phân tích kết quả sinh kế. Hỗ trợ của chính quyền. Đánh giá của người dân về việc di dời, giải tỏa, bồi thường, tái định cư. Những trở ngại cản trở người dân khi thực hiện di dời, giải tỏa.

Đánh giá của tác giả về việc về việc di dời, giải tỏa, bồi thường, tái định cư. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH. Kiến nghị chính sách. Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp của đề tài.

Sự cần thiết của đề tài Hiện nay, Thành phố Hồ Chí Minh có khoảng 474 chung cư cũ cần được kiểm định, phần lớn được xây dựng từ giữa những năm 1960 và có đến 106 chung cư, nhà tập thể đang ở trong tình trạng nguy hiểm, có thể sập bất cứ lúc nào, như chung cư 727 Trần Hưng Đạo, quận 5; chung cư lô 4, lô 6 Thanh Đa, quận Bình Thạnh… Thế nhưng, dù cơ quan chức năng đã đưa ra hàng loạt khuyến cáo, thậm chí có yêu cầu người dân sống trong các chung cư này di dời nơi khác, nhưng nhiều người vẫn cố thủ, không chịu đi. Thực tế người dân ít mặn mà với việc chia tay nơi ở cũ của mình vì họ có thể bị mất các phương tiện sản xuất, bao gồm các căn hộ, nguồn thu nhập và các kế sinh nhai, đặc trưng văn hóa và tiềm năng về sự hỗ trợ lẫn nhau có thể bị triệt tiêu. Những người bị ảnh hưởng không còn sự lựa chọn nào và buộc phải tìm cách xây dựng cuộc sống, thu nhập và cơ sở vật chất của họ ở nơi khác. Trong khi đó chính sách tái định cư, bồi thường giải tỏa chưa hấp dẫn; chính sách thu hút doanh nghiệp đầu tư vào chung cư cũ cũng chưa đủ sức lôi cuốn.

Gần đây nhất, việc di dời, giải tỏa chung cư Cô Giang đã khiến cho chính quyền Quận 1 đã phải thực hiện nhiều cuộc đối thoại, nhiều biện pháp từ mềm mỏng đến cứng rắn để thực hiện chủ trương chung của Thành phố. Chung cư Cô Giang là chung cư cũ xây dựng trước 1975, do đó các cấu kiện đã xuống cấp và có nguy cơ sụp đổ, khi UBND Thành phố và UBND Quận 1 có chủ trương di dời, tuy nhiên do mức đền bù chưa thỏa đáng, nhiều hộ dân đã phản đối và tạo ra điểm nóng về an ninh trật tự trên địa bàn. Vấn đề cơ bản dẫn đến bức xúc của người dân là do dự án kéo dài quá lâu và sự đền bù chưa được công bằng đối với người di dời trước và di dời sau trong những người bị ảnh hưởng bởi dự án. Tình trạng chung cư xuống cấp, cần di dời người dân ra khỏi nơi nguy hiểm là vấn đề chính quyền các cấp đã đặt ra từ nhiều năm nay.

Tuy nhiên, không ít người kiên quyết bám trụ căn hộ của mình mặc dù biết hiểm nguy rình rập, bởi lẽ chính quyền mong muốn di dời nhưng chưa có giải pháp hữu hiệu.Nếu chỉ còn ít 1 người không chấp hành di dời, cơ quan chức năng buộc phải cưỡng chế, vì lợi ích phục vụ số đông. Cả chung cư có mấy trăm hộ nhưng chỉ vì một vài hộ không đồng tình mà dừng lại dự án là không được. Trên thực tế hiện nay, vấn đề thu hồi đất và nhà ở cho quy hoạch chỉnh trang đô thị là một vấn đề hết sức phức tạp và nan giải. Đất đai và nơi cư trú từ trước đến nay là nguồn tư liệu sản xuất chính mang lại giá trị cho bản thân và xã hội, khi dân số ngày càng tăng, nguồn đất đai càng khan hiếm, người dân chen chúc nhau sống trong những khu ổ chuột thì việc quản lý của nhà nước đối với vấn đề này ngày càng trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.

Khi nhà nước không thực hiện tốt công tác quản lý của mình, không đặt lợi ích của người dân và mục tiêu chung của phát triển đô thị lên trên sẽ tạo ra nhiều bức xúc trong nhân dân, thậm chí là biểu tình, khiếu nại khiếu kiện tràn lan. Do vậy Nhà Nước cần có những chính sách hợp lý để đảm bảo cho quyền lợi của nhân dân, của nhà nước và đảm bảo cho chế độ xã hội chủ nghĩa được phát triển bền vững. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài Đề tài đặt ra các mục tiêu nghiên cứu tổng quát là hệ thống hóa các cơ sở lý luận và thực tiễn về di dời, giải tỏa, tái định cư và các vấn đề sinh kế bền vững đối với các hộ dân bị ảnh hưởng khi thực hiện di dời, giải tỏa để cải tạo, xây mới các chung cư cũ xuống cấp trên địa bàn Quận 1 nói riêng và Thành phố Hồ Chí Minh nói chung. Mục tiêu cụ thể của đề tài là khảo sát, đánh giá hiện trạng sinh kế của người dân sinh sống sau thực hiện di dời, cải tạo, xây mới chung cư Cô Giang, Quận 1 dựa trên việc đánh giá các loại tài sản sinh kế và tình trạng tổn thương của các hộ dân.

Trên cơ sở phân tích thực trạng và rút kinh nghiệm thực tế từ dự án chung cư Cô Giang, tác giả thực hiện đề xuất các giải pháp, khuyến nghị với các cơ quan hữu quan các giải pháp trước khi thực hiện việc di dời, giải tỏa nhằm cải thiện sinh kế của hộ dân bị ảnh hưởng sau khi thực hiện việc di dời, giải tỏa đối với tất cả các chung cư cũ trên địa bàn Thành phố. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu là sinh kế, bối cảnh dễ bị tổn thương của các hộ dân chung cư Cô Giang và các chính sách có liên quan. Khách thể nghiên cứu là các hộ dân bị ảnh hưởng khi thực hiện di dời, cải tạo, xây mới chung cư Cô Giang, Quận 1. Đối tượng khảo sát là một số hộ dân trước đây sinh sống tại chung cư Cô Giang, Quận 1.

- Phạm vi nghiên cứu: * Phạm vi không gian: Nghiên cứu được thực hiện tại nơi tạm cư, tái định cư của các hộ dân trước đây sinh sống tại chung cư Cô Giang, Quận 1. * Phạm vi thời gian: Nghiên cứu được thực hiện từ tháng 6/2017 – đến tháng 10/2017. Đây là thời gian các hộ vừa hoàn tất việc di dời, việc khảo sát, phân tích sinh kế trong giai đoạn này đánh giá được tương đối những khó khăn khi các nhóm bị ảnh hưởng gặp phải. Thời gian vừa mới di dời thực sự là thời gian rất khó khăn cho các nhóm hộ.

Do đó, khi thực hiện giải pháp sinh kế bền vững tác giả tập trung phân tích sâu đối với các khó khăn mà người bị ảnh hưởng gặp phải khi vừa thực hiện di dời. * Phạm vi chính sách: Nghiên cứu tập trung vào những chính sách liên quan đến vấn đề di dời, cải tạo, xây mới chung cư Cô Giang nói riêng và địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh nói chung. Câu hỏi nghiên cứu - Sinh kế của người dân bị ảnh hưởng thể hiện thế nào thông qua các loại tài sản sinh kế và tình trạng dễ bị tổn thương? - Các chính sách hiện hành ảnh hưởng như thế nào đến sinh kế của người dân thông qua việc ảnh hưởng lên các loại tài sản sinh kế và tình trạng dễ bị tổn thương? - Những thay đổi chính sách cần được đưa ra để cải thiện sinh kế cho hộ dân bị ảnh hưởng? 3 1. Phương pháp nghiên cứu - Thông tin cần dùng: sơ cấp qua khảo sát và các nguồn thông tin thứ cấp; - Nguồn thông tin, dữ liệu: Luận văn đã rà soát các văn bản, tài liệu liên quan từ nhiều nguồn, nhiều tổ chức có uy tín và các tổ chức liên quan (Ngân hàng Thế giới, Ngân hàng phát triển Châu Á, Bộ Phát triển Quốc tế Vương quốc Anh, chính quyền sở tại, các chuyên gia trong ngành…) Kỹ thuật thu thập thông tin: - Phương pháp chuyên gia: Nghiên cứu sẽ sử dụng phương pháp phỏng vấn trực tiếp các chuyên gia hoặc phỏng vấn, khảo sát lấy ý kiến của các chuyên gia, các nhà khoa học, các nhà quản lý nhằm thu thập các kinh nghiệm, ý kiến của họ về di dời, giải tỏa, tái định cư trong các tình huống cụ thể.

- Phỏng vấn cấu trúc: Hệ thống câu hỏi phỏng vấn được soạn thảo và điều tra thử để kiểm tra mức độ thu thập thông tin có thể và kiểm tra tính chính xác của thông tin thu thập. Các câu hỏi in sẵn tập trung vào việc thu thập các tư liệu số liệu phục vụ nghiên cứu thực trạng, đánh giá, cải thiện sinh kế của người dân sau khi thực hiện cải tạo, di dời, giải tỏa các hộ dân sinh sống tại chung cư Cô Giang. + Kích thước mẫu điều tra: Căn cứ trên quy mô số hộ bị ảnh hưởng của dự án chung cư Cô Giang (894 căn nhà ở và 09 căn thuộc tổ chức), tôi lựa chọn số hộ điều tra dựa trên tình hình thực tế. Số hộ điều tra là 100 hộ, là những hộ sống rải rác trên địa bàn và khu vực khác.