BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH ___________________ LÊ THANH VÂN ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh - Năm 2018 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH _______________ LÊ THANH VÂN ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI CỔ PHẦN CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng (Công cụ và Thị trường Tài chính) Mã số: 8340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC TS. HOÀNG HẢI YẾN TP. Hồ Chí Minh - Năm 2018 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi dưới sự hướng dẫn của TS Hoàng Hải Yến. Số liệu thống kê là trung thực, nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn này chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nào cho tới thời điểm hiện nay. HCM, ngày 31 tháng 08 năm 2018 Tác giả Lê Thanh Vân MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT, KÝ HIỆU DANH MỤC BẢNG BIỂU DANH MỤC HÌNH, ĐỒ THỊ MINH HỌA CHƯƠNG 1. GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU. Lý do chọn đề tài . Mục tiêu nghiên cứu . Câu hỏi nghiên cứu . Đối tượng, phạm vi nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu . Kết cấu của luận văn . SƠ LƯỢC HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM . Tổng quan về Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam . Tình hình hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam . Phát hiện đề tài . CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG . Cơ sở lý luận về hiệu quả hoạt động kinh doanh của ngân hàng . Các phương pháp đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của ngân hàng 11 3. Phân tích các chỉ số tài chính . Phương pháp phân tích bao dữ liệu . Chỉ số Malmquist . Các nghiên cứu liên quan đến hiệu quả hoạt động kinh doanh của ngân hàng thương mại . ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM. Phân tích chỉ số tài chính . Nhóm chỉ tiêu phản ánh khả năng sinh lời . Nhóm chỉ tiêu phản ánh cấu trúc bảng cân đối . Nhóm chỉ tiêu phản ánh chất lượng tài sản . Phân tích hiệu quả hoạt động kinh doanh của Vietinbank theo phương pháp bao dữ liệu . Mẫu nghiên cứu . Kết quả nghiên cứu theo phương pháp DEA . Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam. Những kết quả đạt được trong hoạt động kinh doanh tại Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam . Những hạn chế trong hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam trong giai đoạn nghiên cứu. Nguyên nhân của những hạn chế . 45 CHƯƠNG 5: GỢI Ý MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM . Định hướng phát triển kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam . Gợi ý một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam trong thời gian tới . Giải quyết hạn chế thứ nhất - Hệ số ROA, ROE, ROS giảm: Chú trọng hơn nữa cho vay bán lẻ, không tập trung quá nhiều vào cho vay bán buôn, đồng thời kiểm soát chất lượng tín dụng . Giải quyết hạn chế thứ hai- Nguồn lực đầu vào của Vietinbank chưa được sử dụng hiệu quả: Phát triển yếu tố chất lượng nhân sự . Giải quyết hạn chế thứ ba- Thu nhập kinh doanh phụ thuộc nhiều vào hoạt động tín dụng : Phát triển các sản phẩm dịch vụ ngân hàng mới và gia tăng chất lượng các dịch vụ. 55 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT, KÝ HIỆU TT Viết tắt Viết đầy đủ tiếng Việt 1 ACB Ngân hàng TMCP Á Châu Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn 2 Agribank Việt Nam 3 BIDV Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam 4 CRS Mô hình hiệu suất không đổi theo quy mô Hiệu quả kỹ thuật từ mô hình DEA hiệu suất 5 Crste không đổi theo quy mô 6 CTG Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam 7 DEA Phân tích bao dữ liệu 8 DEAP Chương trình chạy mô hình DEA 9 DRS Hiệu suất giảm theo quy mô 10 Effch Thay đổi hiệu quả kỹ thuật Ngân hàng TMCP Phát Triển Thành phố Hồ Chí 11 HDB Minh 12 IRS Hiệu suất tăng theo quy mô 13 LPB Ngân hàng TMCP Bưu Điện Liên Việt 14 MB Ngân hàng TMCP Quân Đội 15 NHNN Ngân hàng Nhà nước Việt Nam 16 NHTM Ngân hàng thương mại 17 PE Hiệu quả kỹ thuật thuần 18 Pech Thay đổi hiệu quả kỹ thuật quả thuần 19 ROA Tỷ suất lợi nhuận ròng trên tài sản 20 ROE Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu 21 SE Hiệu quả quy mô 22 Sech Thay đổi hiệu quả quy mô 23 TCB Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam 24 TE Hiệu quả kỹ thuật 25 Techch Thay đổi tiến bộ công nghệ 26 Tfpch Thay đổi năng suất nhân tố tổng hợp 27 TMCP Thương mại cổ phần 28 TNHH Trách nhiệm hữu hạn 29 TPBank Ngân hàng TMCP Tiên Phong 30 VCB Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam 31 Vietcombank Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam 32 Vietinbank Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam 33 VPB Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng 34 VRS Mô hình hiệu suất thay đổi theo quy mô DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 1.1 Danh sách 11 ngân hàng Việt Nam thuộc top 500 ngân hàng mạnh nhất trong khu vực Châu Á Thái Bình Dương năm 2017 .1 Tình hình huy động vốn và cho vay của Vietinbank giai đoạn 2013- 2017 .2 Kết quả hoạt động kinh doanh của Vietinbank.3 Tỷ lệ sinh lợi của lợi nhuận trên tổng tài sản.1: Tổng hợp một số nghiên cứu sử dụng mô hình DEA .1: Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản của Vietinbank .2: Chỉ số ROA của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017……….3: Tỷ suất sinh lợi trên vốn chủ sở hữu của Vietinbank (ROE) .4: Chỉ số ROE của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .5: Tỷ lệ lợi nhuận trên doanh thu của Vietinbank (ROS) .6: Chỉ số ROS của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .7: Tỷ lệ tiền gửi trên tổng tài sản của Vietinbank .8: Tỷ số DTA của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .9: Tỷ lệ vốn chủ sở hữu trên tổng tài sản của Vietinbank .10: Tỷ lệ vốn chủ sở hữu trên tổng tài sản của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .11: Tỷ lệ dư nợ tín dụng trên tổng tài sản của Vietinbank .12: Tỷ lệ dư nợ tín dụng/tổng tài sản của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .13: Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay của Vietinbank .14: Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .15: Tỷ lệ dự phòng cho vay khách hàng/tổng dư nợ của Vietinbank .16: Dự phòng cho vay khách hàng của Vietinbank .17: Tỷ lệ trích lập dự phòng/tổng dư nợ của một số ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .18: Danh sách các ngân hàng trong mẫu nghiên cứu .19: Các biến sử dụng trong mô hình DEA .20: Hiệu quả kỹ thuật, hiệu quả kỹ thuật thuần và hiệu quả quy mô của Vietinbank .21: Hiệu quả kỹ thuật, hiệu quả kỹ thuật thuần và hiệu quả quy mô của các ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 .22: Hiệu suất hoạt động theo quy mô của các ngân hàng giai đoạn 2013 – 2017 . Giá trị tối ưu cho các biến đầu vào cho Vietinbank năm 2017 .24: Chỉ số Malmquist của Vietinbank .25: Chỉ số Malmquist của các ngân hàng . 42 DANH MỤC HÌNH, ĐỒ THỊ MINH HỌA Hình 2.1: Bộ máy quản lý của Vietinbank .1: Biểu diễn ROA của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .2: Biểu diễn ROE của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .3: Biểu diễn ROS của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .4: Biểu diễn DTA của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .5: Biểu diễn ETA của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .6: Biểu diễn LTA của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .7: Biểu diễn Tỷ lệ nợ xấu trên tổng dư nợ cho vay của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 .8: Biểu diễn Tỷ lệ dự phòng rủi ro cho vay/Tổng dư nợ của Vietinbank và các ngân hàng khác năm 2017 . GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Lý do chọn đề tài Với xu hướng toàn cầu hoá của hệ thống ngân hàng, Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam không ngừng nâng cao năng lực cạnh tranh, đã và đang từng bước phối hợp với các đối tác chiến lược nhằm đạt mục tiêu trở thành một Tập đoàn tài chính ngân hàng dẫn đầu Việt Nam, ngang tầm khu vực, hiện đại, đa năng, hiệu quả cao, đồng thời là ngân hàng số một của hệ thống ngân hàng Việt Nam, cung cấp các sản phẩm dịch vụ tài chính ngân hàng hiện đại, tiện ích, tiêu chuẩn quốc tế. Chính vì vậy, sự hiệu quả trong hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam là vấn đề đáng được chú trọng, không chỉ những nhà đầu tư mà còn đối với các nhà quản trị. Hiện tại, việc phân tích đánh giá hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam cũng như các ngân hàng thương mại khác tại Việt Nam thường được thể hiện qua các báo cáo thường niên bằng các phương pháp chỉ số tài chính, thống kê so sánh. Các phương pháp này nhìn chung đơn giản dễ tính nhưng cũng có nhược điểm là có quá nhiều chỉ số đánh giá, mỗi chỉ số đánh giá một khía cạnh khác nhau trong hoạt động kinh doanh mang tính chất thời điểm. Do đó, cần sử dụng thêm các phương pháp khác để đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam được rõ ràng hơn. Việc đánh giá hiệu quả hoạt động của Ngân hàng thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam giúp cơ quan quản lý Nhà nước, nhà quản trị đánh giá được việc sử dụng các nguồn lực của ngân hàng, từ đó có những chính sách để tăng cường năng lực cạnh tranh của ngân hàng, tạo điều kiện cho ngân hàng hoạt động tốt hơn trong tiến trình hội nhập. Từ các lý do trên, tác giả chọn đề tài: “Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của Ngân hàng thương mại cổ phần Công Thương Việt Nam” để nghiên cứu.
