Luận án TS Ngô Trí Trung - Phòng ngừa rủi ro giá tại Tập đoàn Petrolimex

• Tác giả: Ngô Trí Trung
• Người hướng dẫn: PGS.TS. Nguyễn Thị Bích Loan
• Trường học: Trường Đại học Thương mại
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu tại Tập đoàn Petrolimex
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan về phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu

Phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu là chiến lược quản trị then chốt giúp doanh nghiệp ổn định hoạt động sản xuất kinh doanh. Xăng dầu là mặt hàng chiến lược, chịu ảnh hưởng mạnh từ biến động thị trường quốc tế. Giá dầu thế giới biến động liên tục do nhiều yếu tố: cung cầu toàn cầu, biến động đồng USD, sự kiện địa chính trị, hoạt động đầu cơ. Petrolimex là tập đoàn xăng dầu lớn nhất Việt Nam, chiếm hơn 50% thị phần nội địa. Rủi ro về giá ảnh hưởng trực tiếp đến biên lợi nhuận, dòng tiền và khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp. Việc xây dựng hệ thống phòng ngừa rủi ro toàn diện giúp Petrolimex giảm thiểu tổn thất, tối ưu hóa lợi nhuận và đảm bảo phát triển bền vững. Nghiên cứu này tập trung phân tích các phương pháp hedging hiện đại, công cụ phái sinh và giải pháp quản trị giá phù hợp với điều kiện thị trường Việt Nam.

1.1. Vai trò của xăng dầu trong nền kinh tế Việt Nam

Xăng dầu là nguồn năng lượng thiết yếu, đóng vai trò huyết mạch trong nền kinh tế quốc dân. Ngành xăng dầu cung cấp nhiên liệu cho giao thông vận tải, sản xuất công nghiệp và sinh hoạt dân dụng. Biến động giá xăng dầu tác động mạnh đến chỉ số giá tiêu dùng CPI, chi phí sản xuất và đời sống người dân. Việt Nam phụ thuộc lớn vào nguồn nhập khẩu xăng dầu nguyên liệu, khiến doanh nghiệp trong nước chịu rủi ro kép từ biến động tỷ giá và giá thế giới. Petrolimex với mạng lưới phân phối rộng khắp đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.

1.2. Đặt vấn đề nghiên cứu tại tập đoàn Petrolimex

Petrolimex đối mặt với thách thức lớn từ biến động giá xăng dầu thế giới. Giá dầu thô biến động mạnh, có thời điểm giảm sâu hoặc tăng vọt trong thời gian ngắn. Cơ chế điều hành giá xăng dầu tại Việt Nam có độ trễ nhất định, tạo ra rủi ro chênh lệch giá cho doanh nghiệp đầu mối. Petrolimex cần nghiên cứu và ứng dụng các phương pháp phòng ngừa rủi ro hiện đại. Bài toán đặt ra là làm thế nào xây dựng hệ thống quản trị giá hiệu quả, phù hợp với khuôn khổ pháp lý và điều kiện thị trường trong nước.

II. Phân tích các yếu tố rủi ro về giá xăng dầu tại Petrolimex

Các yếu tố rủi ro về giá xăng dầu tại Petrolimex xuất phát từ nhiều nguồn khác nhau. Thứ nhất, yếu tố cung cầu toàn cầu quyết định xu hướng giá dầu dài hạn. Sản lượng khai thác của OPEC, nhu cầu tiêu thụ từ các nền kinh tế lớn như Mỹ, Trung Quốc tác động trực tiếp đến giá thành phẩm. Thứ hai, biến động đồng USD ảnh hưởng đến giá dầu quốc tế vì dầu được giao dịch bằng USD. Khi USD tăng giá, giá dầu thường giảm và ngược lại. Thứ ba, các sự kiện địa chính trị tạo ra những cú sốc giá đột ngột. Xung đột tại khu vực Trung Đông, lệnh trừng phạt kinh tế có thể làm gián đoạn nguồn cung. Thứ tư, hoạt động đầu cơ trên thị trường hàng hóa phái sinh khuếch đại biến động giá. Thứ năm, yếu tố công nghệ và môi trường như chuyển đổi năng lượng xanh tác động đến triển vọng dài hạn của ngành dầu mỏ. Petrolimex cần đánh giá toàn diện các yếu tố này để xây dựng chiến lược phòng ngừa phù hợp.

2.1. Biến động giá dầu thế giới và tác động đến thị trường nội địa

Giá dầu thế giới biến động theo chu kỳ, chịu ảnh hưởng bởi quyết định sản lượng của OPEC và các nước sản xuất lớn. Giai đoạn 2020-2021, giá dầu giảm sâu do đại dịch COVID-19 rồi phục hồi mạnh khi kinh tế mở cửa trở lại. Tại Việt Nam, giá xăng dầu nội địa điều chỉnh theo cơ chế liên bộ Công Thương - Tài chính với chu kỳ 10 ngày. Độ trễ này tạo ra rủi ro chênh lệch giữa giá nhập khẩu và giá bán ra. Petrolimex chịu tổn thất khi giá nhập tăng nhanh hơn tốc độ điều chỉnh giá bán lẻ.

2.2. Rủi ro tỷ giá và rủi ro hàng tồn kho

Petrolimex nhập khẩu xăng dầu thanh toán bằng USD, do đó biến động tỷ giá VND/USD ảnh hưởng trực tiếp đến giá vốn. Khi VND mất giá, chi phí nhập khẩu tăng lên, biên lợi nhuận bị thu hẹp. Rủi ro hàng tồn kho phát sinh khi doanh nghiệp dự trữ lượng lớn xăng dầu nhưng giá giảm đột ngột. Ngược lại, khi giá tăng mạnh mà tồn kho thấp, doanh nghiệp mất cơ hội tối ưu lợi nhuận. Quản lý tồn kho hiệu quả kết hợp với công cụ hedging giúp giảm thiểu rủi ro này.

III. Các phương pháp phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu

Các phương pháp phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu bao gồm nhiều công cụ và kỹ thuật khác nhau. Phương pháp cơ bản nhất là sử dụng hợp đồng kỳ hạn (forward contracts) để cố định giá mua bán trong tương lai. Hợp đồng tương lai (futures contracts) trên sàn giao dịch hàng hóa cho phép doanh nghiệp phòng vệ vị thế mua hoặc bán. Quyền chọn (options) cung cấp quyền nhưng không bắt buộc thực hiện giao dịch, giúp giới hạn rủi ro downside. Hoán đổi (swaps) được sử dụng để trao đổi dòng tiền giữa các bên, giảm biến động giá đầu vào. Chiến lược đa dạng hóa nguồn cung giúp giảm phụ thuộc vào một nhà cung cấp duy nhất. Quản lý tồn kho tối ưu với hệ thống đặt hàng tự động, theo dõi tồn kho thời gian thực. Ứng dụng công nghệ phân tích dữ liệu lớn và trí tuệ nhân tạo dự báo xu hướng giá, hỗ trợ ra quyết định kinh doanh.

3.1. Ứng dụng công cụ phái sinh trong phòng ngừa giá xăng dầu

Công cụ phái sinh là phương tiện tài chính hiệu quả để phòng ngừa rủi ro giá. Hợp đồng tương lai dầu thô trên sàn NYMEX, ICE cho phép doanh nghiệp khóa giá mua trước. Quyền chọn mua (call options) bảo vệ khi giá tăng, quyền chọn bán (put options) bảo vệ khi giá giảm. Chiến lược collar kết hợp mua quyền chọn bán và bán quyền chọn mua để giới hạn biên dao động giá. Tại Việt Nam, khung pháp lý cho giao dịch phái sinh hàng hóa đang dần hoàn thiện, tạo điều kiện cho doanh nghiệp áp dụng.

3.2. Giải pháp quản trị nội bộ và tối ưu chuỗi cung ứng

Quản trị nội bộ hiệu quả giúp giảm thiểu rủi ro về giá từ bên trong doanh nghiệp. Xây dựng hệ thống báo cáo giá thời gian thực, cập nhật thị trường liên tục. Thiết lập quy trình phê duyệt giao dịch mua bán với ngưỡng rủi ro rõ ràng. Tối ưu chuỗi cung ứng bằng cách đa dạng hóa nhà cung cấp, ký hợp đồng dài hạn với điều khoản giá linh hoạt. Đầu tư kho chứa chiến lược để tận dụng cơ hội mua khi giá thấp. Đào tạo nhân sự chuyên trách về quản trị rủi ro và phân tích thị trường.

IV. Kết luận và ứng dụng thực tiễn phòng ngừa rủi ro giá tại Petrolimex

Nghiên cứu về phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu tại Petrolimex cho thấy tầm quan trọng chiến lược của công tác quản trị giá. Kết quả nghiên cứu xác định bảy nhóm yếu tố chính gây ra rủi ro giá: cung cầu toàn cầu, biến động USD, sự kiện địa chính trị, đầu cơ, công nghệ, môi trường và cơ chế điều hành giá trong nước. Phương pháp phòng ngừa hiệu quả nhất là kết hợp nhiều công cụ: hợp đồng kỳ hạn, quyền chọn, quản lý tồn kho tối ưu và đa dạng hóa nguồn cung. Ứng dụng công nghệ phân tích dữ liệu lớn giúp dự báo xu hướng giá chính xác hơn. Đề xuất xây dựng bộ phận chuyên trách quản trị rủi ro giá với quy trình chuẩn hóa. Kết luận nhấn mạnh cần hoàn thiện khung pháp lý cho giao dịch phái sinh hàng hóa tại Việt Nam. Petrolimex nên tiên phong áp dụng mô hình quản trị rủi ro giá toàn diện, trở thành hình mẫu cho ngành xăng dầu trong nước.

4.1. Đóng góp lý luận và thực tiễn của luận án

Luận án đóng góp vào kho tàng học thuật về quản trị rủi ro giá trong ngành xăng dầu Việt Nam. Về mặt lý luận, nghiên cứu hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về hedging, phân tích rủi ro và công cụ phái sinh áp dụng cho doanh nghiệp xăng dầu. Về thực tiễn, luận án cung cấp mô hình quản trị rủi ro giá toàn diện cho Petrolimex. Các khuyến nghị chính sách giúp cơ quan quản lý hoàn thiện cơ chế điều hành giá xăng dầu. Nghi cứu cũng là tài liệu tham khảo quý giá cho các doanh nghiệp xăng dầu khác.

4.2. Hướng phát triển và khuyến nghị cho doanh nghiệp

Hướng phát triển tiếp theo bao gồm mở rộng nghiên cứu sang các doanh nghiệp xăng dầu quy mô nhỏ hơn. Khuyến nghị Petrolimex thành lập Ủy ban quản trị rủi ro cấp tập đoàn, xây dựng hệ thống cảnh báo sớm biến động giá. Đầu tư công nghệ AI và machine learning để dự báo xu hướng thị trường. Đẩy mạnh hợp tác quốc tế, học hỏi kinh nghiệm quản trị rủi ro từ các tập đoàn dầu khí lớn. Hoàn thiện khung pháp lý cho phép doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường phái sinh quốc tế một cách chính thức.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI ------------------------- PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU TẠI TẬP ĐOÀN PETROLIMEX LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Hà Nội, 2021 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI ------------------------- PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU TẠI TẬP ĐOÀN PETROLIMEX Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 9340101 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Hà Nội, 2021 i LỜI CAM ĐOAN “Tôi xin cam đoan Luận án”Tiến sĩ “Phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu tại tập đoàn Petrolimex” là công trình nghiên cứu độc lập của tôi. Các kết quả được trình bày trong luận án chưa được công bố tại các công trình, tài liệu khác. Các số liệu, các nguồn trích được chú thích có nguồn gốc rõ ràng, minh bac ̣h, trung thực. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về nội dung của luận án. Hà Nội, tháng 09 năm 2021 Tác giả luận án Ngô Trí Trung ii LỜI CẢM ƠN “Quá trình nghiên cứu tại”trường Đại học Thương mại đã cho tôi cơ hội được tiếp thu rất nhiều kiến thức khoa học, học thuật và phương pháp nghiên cứu. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến tập thể đội ngũ cán bộ, giảng viên trường Đại học Thương mại đã giúp tôi hoàn thành chương trình nghiên cứu. Tôi xin được trân trọng gửi lời tri ân sâu sắc đến PGS.TS Nguyễn Thị Bích Loan, người đã đồng hành và trực tiếp tôi trong quá trình thực hiện luận án và công trình này. Tôi cũng xin cám ơn các đơn vị, tổ chức đã hỗ trợ tôi xuyên suốt quá trình thực hiện luận án: Tập đoàn xăng dầu Việt Nam, Bộ Công Thương, Bộ Tài Chính, Ngân hàng Nhà nước, Hiệp hội xăng dầu, Ngân hàng TMCP Đầu tư & Phát triển, các doanh nghiệp xăng dầu đầu mối, các chuyên gia kinh tế v.v đã hỗ trợ tôi trong quá trình nghiên cứu, khảo sát thu thập thông tin để hoàn thành luận án. Tôi xin cảm ơn tập thể các lãnh đạo và đồng nghiệp tại Khoa Quốc tế, ĐHQGHN đã luôn tạo điều kiện, động viên và truyền cảm hứng“cho tôi trong quá trình thực hiện luận án,”và cuối cùng là gia đình tôi“đã luôn đồng hành và ủng hộ tôi trong suốt”chặng đường nghiên cứu và học tập. Tác giả luận án Ngô Trí Trung iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC . iii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT . vii DANH MỤC SƠ ĐỒ. viii DANH MỤC BẢNG . viii DANH MỤC ĐỒ THỊ, HÌNH VẼ . viii PHẦN MỞ ĐẦU . 1 1-Tính cấp thiết của đề tài . 1 2-Mục tiêu nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu . 4 4-Câu hỏi nghiên cứu . 4 5-Những đóng góp mới của luận án . Kết cấu luận án . 6 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI .1Các nghiên cứu trong và ngoài nước .2Khoảng trống của đề tài nghiên cứu .2PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1Quy trình nghiên cứu .2Phương pháp nghiên cứu . 23 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP XĂNG DẦU .1 RỦI RO VỀ GIÁ VÀ PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP XĂNG DẦU . Rủi ro trong kinh doanh đối với doanh nghiệp . Phòng ngừa rủi ro về giá đối với doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu . QUY TRÌNH PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP XĂNG DẦU . Nhận diện các yếu tố rủi ro biến động giá tác động đối với doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu . Phân tích, đánh giá rủi ro về giá đối với doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu . Kiểm soát và xử lý rủi ro về giá trong kinh doanh đối với DN xăng dầu45 2. CÁC CÔNG CỤ PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP XĂNG DẦU . Mua hàng hoá dự trữ khi giá cả thế giới có sự biến động. Đa dạng nguồn cung ứng xăng dầu . Lập quỹ dự phòng tài chính (Quỹ bình ổn giá xăng dầu) để phòng ngừa rủi ro về giá . Phòng vệ giá (Hedging) - giao dịch phái sinh . KINH NGHIỆM PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ CỦA DOANH NGHIỆP XĂNG DẦU MỘT SỐ NƯỚC– BÀI HỌC RÚT RA . Kinh nghiệm phòng ngừa rủi ro về giá của các DN xăng dầu một số nước . Bài học rút ra . 71 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU TẠI TẬP ĐOÀN PETROLIMEX75 3. TỔNG QUAN VỀ TẬP ĐOÀN PETROLIMEX . Sự hình thành và phát triển của Tập đoàn petrolimex . Kết quả hoạt động kinh doanh của Petrolimex (2015-2020) . CƠ CHẾ GIÁ BÁN LẺ XĂNG DẦU TRÊN THỊ TRƯỜNG TRONG NƯỚC. THỰC TRẠNG VIỆC PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU TẠI PETROLIMEX. Cơ sở pháp lý và điều kiện vận hành công cụ Hedging trong kinh doanh hàng hoá. Thực trạng việc phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu tại Petrolimex. KẾT QUẢ KHẢO SÁT . Công tác nhận diện, phân tích, đánh giá và kiểm soát rủi ro về giá .Sử dụng công cụ (hegding)- giao dịch phái sinh trong phòng ngừa rủi ro kinh doanh xăng dầu .Kết quả khảo sát quỹ bình ổn giá . Kết quả khảo sát nhu cầu DN cần hỗ trợ từ phía Nhà nước để thúc đẩy hoạt động giao dịch phái sinh (theo các thứ tự ưu tiên). Nguyên nhân các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu hạn chế sử dụng công cụ Hedging phòng ngừa rủi ro về giá . 110 CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU TAI TẬP ĐOÀN PETROLIMEX . NHỮNG QUAN ĐIỂM VÀ ĐỊNH HƯỚNG VỀ PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU .1 Những quan điểm phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu119 4. Định hướng phòng ngừa rủi ro về giá trong kinh doanh xăng dầu. GIẢI PHÁP PHÒNG NGỪA RỦI RO VỀ GIÁ TRONG KINH DOANH XĂNG DẦU TẠI TẬP ĐOÀN PETROLIMEX . Nhóm các giải pháp đối với Petrolimex. Nhóm các giải pháp hỗ trợ (vĩ mô).Về phía Chính phủ . Bộ Công Thương . Ngân hàng Nhà nước . Bộ Tài chính . Đối với Petrolimex . 156 NHỮNG CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO vii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT 1 ATIGA “Hiệp định Thương mại hàng hoá Asean” 2 BCEC “Sở giao dịch hàng hoá Buôn ma thuật” 3 BOG “Quỹ bình ổn giá” 4 BRENT “Dầu thô BRENT” 5 CBOT “Sở giao dịch hàng hoá Chicago - Mỹ” 6 CCP “Trung tâm dịch vụ điều phối thị trường” 7 CIP “Cước phí và bảo hiểm trả tới địa điểm chỉ định” 8 CME “Sở giao dịch hàng hoá” 9 DN “Doanh nghiệp” 10 ET “Thị trường tập trung” 11 FOB “Miễn trách nhiệm trên boong tàu nơi đi” 12 FTA “Hiệp định Thương mại tự do” 13 HĐQC “Hợp đồng quyền chọn” 14 HĐQT “Hội đồng quản trị” 15 HĐTL “Hợp đồng tương lai” 16 ICE “Sở giao dịch hàng hoá quốc tế tại London” 17 IPE “Trung tâm trao đổi xăng dầu quốc tế” 18 LME “Sàn giao dịch kim loại London” 19 MXV “Sở giao dịch hàng hoá Việt Nam” 20 NHTM “Ngân hàng Thương mại” 21 NYMEX “Sở giao dịch hàng hoá New York” 22 OPEC “Tổ chức các nước sản xuất dầu lớn” 23 OTC “Thị trường phi tập trung” 24 PLX “Tập đoàn xăng dầu Việt Nam” 25 SGX “Sở giao dịch hàng hoá Singapore” 26 TOCOM “Sở giao dịch hàng hoá Tokyo” 27 TNHH “Trách nhiệm hữu hạn” 28 WTI “Dầu ngọt WTI” 29 WTO “Tổ chức Thương mại Thế giới” viii DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 1.1: Quy trình nghiên cứu luận án .2: Quy trình cơ bản thu thập và xử lý dữ liệu sơ cấp .1: Cơ chế mua bán Hợp đồng tương lai .1: Ngành hàng kinh doanh chính của Tập đoàn .2: Cơ cấu bộ máy quản lý .3: Mô hình nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng hạn chế sử dụng công cụ Hedging . 111 DANH MỤC BẢNG Bảng 2.1: Rủi ro về giá cho các nhóm Mua-Bán hàng hoá .2: Quan hệ rủi ro dựa vào giá chênh lệch .3: Quan hệ rủi ro đối với người mua, người bán trong trường hợp “Chốt sau” .1 Kết quả hoạt động kinh doanh của Tập đoàn (2015- 2020) . 81 DANH MỤC ĐỒ THỊ, HÌNH VẼ Đồ thị 2. Diễn biến giá đầu thô thế giới (1950-2020) . Giao diện cơ bản của phần mềm CQG Desktop. Những chức năng chủ yếu để theo dõi diễn biến và dự báo giá . Bảng giá trên phần mềm . Chức năng bảng giá mở rộng của CQG Desktop . Chức năng đồ thị trên phần mềm CQG Desktop. Đồ thị dạng nến của hợp đồng Dầu thô WTI kỳ hạn tháng 01/2021. cách thức sử dụng chức năng đồ thị của phần mềm CQG Desktop . Nút chức năng cho phép người dùng điều chỉnh đồ thị. Chức năng thang giá cho phép người dùng quan sát khối lượng đang chờ khớp . 136 1 PHẦN MỞ ĐẦU 1- Tính cấp thiết của đề tài “Xăng dầu là hàng hóa có tính thiết yếu”trong quá trình sản xuất, kinh doanh tiêu dùng, an ninh và quốc phòng. Đây cũng là“yếu tố đầu vào của nhiều ngành chưa thể thay thế được.”Cho tới hiện nay xăng, mặt hàng này có vai trò rất quan trọng trong phục vụ nhu cầu phát triển kinh tế. Hàng năm Việt Nam tiêu thụ khoảng gần 20 triệu tấn xăng dầu, cùng với vai trò khai thác, xuất khẩu và chế biến dầu mỏ, nhưng từ trước tháng 10 năm 2018 nước ta“vẫn phải lệ thuộc”nguồn xăng dầu nhập khẩu khoảng 70% từ thị trường thế giới để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước. Hiện nay nguồn chế biến xăng, dầu của Việt Nam về cơ bản đã đáp ứng trên 80% nguồn nhu cầu tiêu dùng trong nước. Tuy nhiên, giá cả xăng, dầu trong nước vẫn còn sự“lệ thuộc vào giá cả thị trường thế giới.” Trong hoạt động“giao dịch mua, bán xăng dầu,”rủi ro về thị trường có 3 loại: giá cả, tỷ giá hối đoái và lãi suất. Trong đó, rủi ro về giá có tác động lớn nhất tới hiệu quả kinh doanh của DN. Bởi, các sự biến động bất thường, khó dự đoán của giá các mặt hàng xăng dầu trên thị trường quốc tế đã ảnh hưởng không hề nhỏ tới hiệu quả vận hành của các DN kinh doanh xăng, dầu. Với đặc tính biến động không ngừng“về giá của thị trường thế giới,” có thể thấy ngoại trừ một số giai đoạn giá xăng, dầu tương đối ổn định, hầu hết giá xăng, dầu diễn biến hết sức phức tạp, khó lường nhất là từ năm 1973 và đặc biệt trong thời gian gần đây.