Mối quan hệ giữa lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của các doanh nghiệp bất động sản tại khu vực bắc trung bộ

Luận án nghiên cứu về mối quan hệ giữa lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp bất động sản khu vực Bắc Trung Bộ. Phân tích chuyên sâu, đề xuất giải pháp.

• Tác giả: Nguyễn Bá Đông
• Người hướng dẫn: PGS. Hà Sơn Tùng
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Mối Quan Hệ Giữa Lợi Thế Cạnh Tranh Bền Vững Và Kết Quả Hoạt Động Của Các Doanh Nghiệp Bất Động Sản Tại Khu Vực Bắc Trung Bộ
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu về lợi thế cạnh tranh
• 1.2. Tổng quan nghiên cứu về lợi thế cạnh tranh bền vững
• 1.3. Tổng quan nghiên cứu về kết quả hoạt động của doanh nghiệp
• 1.4. Tổng quan nghiên cứu mối quan hệ giữa lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp
• 1.5. Khoảng trống nghiên cứu và hướng nghiên cứu của đề tài
• 1.5.1. Khoảng trống nghiên cứu
• 1.5.2. Cách tiếp cận của đề tài
• 1.6. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA LỢI THẾ CẠNH TRANH BỀN VỮNG ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP
• 2.1. Lợi thế cạnh tranh bền vững
• 2.1.1. Khái niệm lợi thế cạnh tranh
• 2.1.2. Khái niệm lợi thế cạnh tranh bền vững
• 2.1.3. Yếu tố cấu thành của lợi thế cạnh tranh bền vững
• 2.2. Kết quả hoạt động của doanh nghiệp bất động sản
• 2.2.1. Khái quát chung về doanh nghiệp bất động sản
• 2.2.2. Khái niệm kết quả hoạt động của doanh nghiệp
• 2.2.3. Phân loại kết quả hoạt động
• 2.2.4. Đo lường kết quả hoạt động của doanh nghiệp
• 2.3. Các lý thuyết nền tảng
• 2.3.1. Lý thuyết dựa trên nguồn lực
• 2.3.2. Học thuyết cạnh tranh của Porter
• 2.3.3. Lý thuyết về sự khan hiếm nguồn cung
• 2.3.4. Lý thuyết trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp
• 2.4. Mô hình nghiên cứu và giả thuyết
• 2.4.1. Mô hình nghiên cứu
• 2.4.2. Giả thuyết nghiên cứu
• 2.5. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA LỢI THẾ CẠNH TRANH BỀN VỮNG VÀ KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC DOANH NGHIỆP BẤT ĐỘNG SẢN TẠI KHU VỰC BẮC TRUNG BỘ
• 3.1. Thiết kế nghiên cứu
• 3.2. Phương pháp định tính
• 3.2.1. Mục đích của phương pháp nghiên cứu phỏng vấn sâu trong nghiên cứu định tính
• 3.2.2. Phương pháp phỏng vấn sâu
• 3.2.3. Thang đo nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp định lượng
• 3.3.1. Mẫu nghiên cứu và cách thức thu thập dữ liệu
• 3.3.2. Phân tích dữ liệu
• 3.4. Kết luận chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Thống kê mô tả, kiểm định T-Test & Anova
• 4.1.1. Thống kê mô tả
• 4.1.2. Kiểm định T-Test & Anova
• 4.1.3. Kiểm định độ tin cậy của thang đo bằng hệ số Cronbach’s Alpha (Reliability Statistics)
• 4.2. Nhóm nhân tố tác động lên lợi thế cạnh tranh bền vững (SCA)
• 4.2.1. Đánh giá độ tin cậy của các nhân tố ảnh hưởng lên Kết quả hoạt động của doanh nghiệp
• 4.2.2. Kiểm định kết quả của mô hình
• 4.3. Phân tích nhân tố khám phá EFA (Exploratory Factor Analysis)
• 4.3.1. Phân tích nhân tố khẳng định CFA (Confirmatory Factor Analysis)
• 4.3.2. Mô hình phương trình cấu trúc tuyến tính SEM (Structural Equation Modeling)
• 4.4. Kết luận chương 4
• 5. CHƯƠNG 5: THẢO LUẬN KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, CÁC ĐỀ XUẤT, KHUYẾN NGHỊ
• 5.1. Thảo luận kết quả nghiên cứu
• 5.1.1. Thảo luận về các nhân tố cấu thành lên lợi thế cạnh tranh bền vững của các doanh nghiệp bất động sản khu vực Bắc Trung Bộ
• 5.1.2. Thảo luận về mối quan hệ giữa lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp bất động sản khu vực Bắc Trung Bộ
• 5.1.3. Thảo luận về các biến điều tiết
• 5.1.3.1. Đối với doanh nghiệp
• 5.1.3.2. Đối với các cơ quan quản lý nhà nước
• 5.2. Đóng góp của đề tài
• 5.2.1. Đóng góp về mặt lý luận
• 5.2.2. Đóng góp về mặt thực tiễn
• 5.2.3. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• 5.2.3.1. Hạn chế của đề tài
• 5.2.3.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo
• 5.3. Kết luận chương 5
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Luận Án Bất Động Sản Bắc Trung Bộ 55 ký tự

Luận án tiến sĩ này tập trung nghiên cứu mối quan hệ giữa lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp trong lĩnh vực bất động sản Bắc Trung Bộ. Nghiên cứu này xuất phát từ nhu cầu thực tiễn của các doanh nghiệp trong khu vực, nơi thị trường bất động sản còn non trẻ và đối diện với nhiều thách thức. Các nghiên cứu trước đây thường tập trung vào các khu vực phát triển hoặc các ngành khác, bỏ ngỏ những đặc thù của Bắc Trung Bộ và ngành bất động sản. Luận án kỳ vọng sẽ đóng góp vào sự phát triển bền vững của các doanh nghiệp bất động sản tại khu vực. Trích dẫn từ tài liệu gốc, khu vực Bắc Trung Bộ có nhiều lợi thế về vị trí địa lý và tài nguyên, nhưng cũng đối mặt với nhiều thách thức về thiên tai và cạnh tranh. Nghiên cứu này sẽ làm rõ cách các doanh nghiệp tận dụng lợi thế và vượt qua thách thức.

1.1. Tính Cấp Thiết Nghiên Cứu Thị Trường Bất Động Sản

Nghiên cứu thị trường bất động sản tại Bắc Trung Bộ là vô cùng cấp thiết. Khu vực này có tiềm năng phát triển lớn nhưng cũng đối diện với nhiều khó khăn. Các doanh nghiệp cần hiểu rõ về lợi thế cạnh tranh bền vững để có thể tồn tại và phát triển trong môi trường cạnh tranh ngày càng gay gắt. Số lượng doanh nghiệp tại khu vực còn ít, và nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn về nguồn nhân lực, công nghệ, và vốn. Nghiên cứu này sẽ cung cấp những thông tin hữu ích cho các doanh nghiệp để xây dựng chiến lược kinh doanh hiệu quả.

1.2. Mục Tiêu và Phạm Vi Nghiên Cứu Doanh Nghiệp BĐS

Mục tiêu chính của nghiên cứu là xác định các yếu tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững và ảnh hưởng của chúng đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp bất động sản tại Bắc Trung Bộ. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong 6 tỉnh ven biển từ Thanh Hóa đến Thừa Thiên Huế, trong giai đoạn 2011-2021. Giai đoạn này có ý nghĩa quan trọng vì các doanh nghiệp phải tự lực cánh sinh sau khi kết thúc gói kích cầu của chính phủ. Nghiên cứu tập trung vào mối quan hệ giữa các yếu tố, không đi sâu vào các thông tin chung về sản phẩm hoặc thị trường bất động sản.

II. Cách Xây Dựng Mô Hình Nghiên Cứu Lợi Thế Cạnh Tranh 59 ký tự

Mô hình nghiên cứu trong luận án này tập trung vào việc xác định các yếu tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững. Các yếu tố này bao gồm khả năng tài chính, khả năng đổi mới, tài sản trí tuệ, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp và quản trị quan hệ. Mô hình cũng xem xét ảnh hưởng của các yếu tố này đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp. Các lý thuyết nền tảng được sử dụng bao gồm lý thuyết dựa trên nguồn lực (RBV), học thuyết cạnh tranh của Porter, lý thuyết về sự khan hiếm nguồn cung và lý thuyết trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Nghiên cứu này cũng đặt ra các giả thuyết về mối quan hệ giữa các yếu tố này và kết quả hoạt động của doanh nghiệp.

2.1. Cơ Sở Lý Luận Về Lợi Thế Cạnh Tranh Bền Vững SCA

Cơ sở lý luận của nghiên cứu dựa trên các khái niệm về lợi thế cạnh tranh và lợi thế cạnh tranh bền vững. Lợi thế cạnh tranh là khả năng của một doanh nghiệp tạo ra giá trị cao hơn so với đối thủ cạnh tranh. Lợi thế cạnh tranh bền vững là khả năng duy trì lợi thế này trong thời gian dài. Các yếu tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững bao gồm nguồn lực độc đáo, khả năng đổi mới, và quản trị hiệu quả. Nghiên cứu sẽ tập trung vào việc xác định các yếu tố quan trọng nhất trong bối cảnh của doanh nghiệp bất động sản Bắc Trung Bộ.

2.2. Đo Lường Kết Quả Hoạt Động Doanh Nghiệp Bất Động Sản

Kết quả hoạt động của doanh nghiệp được đo lường bằng nhiều chỉ số khác nhau, bao gồm các chỉ số tài chính (doanh thu, lợi nhuận, tỷ suất sinh lời) và các chỉ số phi tài chính (thị phần, sự hài lòng của khách hàng, trách nhiệm xã hội). Nghiên cứu này sẽ sử dụng kết hợp cả hai loại chỉ số để đánh giá kết quả hoạt động một cách toàn diện. Việc lựa chọn các chỉ số phù hợp là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả nghiên cứu.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Bất Động Sản 56 ký tự

Luận án sử dụng kết hợp cả phương pháp định tính và định lượng. Phương pháp định tính được sử dụng để khám phá các yếu tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững và xây dựng mô hình nghiên cứu. Phương pháp định lượng được sử dụng để kiểm định các giả thuyết và đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố đến kết quả hoạt động. Nghiên cứu sử dụng phương pháp phỏng vấn sâu để thu thập dữ liệu định tính và phương pháp khảo sát bằng bảng hỏi để thu thập dữ liệu định lượng. Dữ liệu được phân tích bằng các phần mềm thống kê chuyên dụng như SPSS và AMOS.

3.1. Thiết Kế Nghiên Cứu Định Tính và Định Lượng

Thiết kế nghiên cứu kết hợp giữa phương pháp định tính và định lượng nhằm đảm bảo tính toàn diện và sâu sắc của kết quả. Phương pháp định tính giúp khám phá các yếu tố tiềm ẩn và xây dựng thang đo phù hợp với bối cảnh doanh nghiệp bất động sản Bắc Trung Bộ. Phương pháp định lượng giúp kiểm định các mối quan hệ một cách khách quan và có thể khái quát hóa. Sự kết hợp này giúp tăng cường độ tin cậy và giá trị của nghiên cứu.

3.2. Thu Thập và Phân Tích Dữ Liệu Trong Bất Động Sản

Việc thu thập dữ liệu được thực hiện thông qua phỏng vấn sâu với các chuyên gia và khảo sát bằng bảng hỏi với các doanh nghiệp bất động sản. Mẫu nghiên cứu được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng để đảm bảo tính đại diện. Dữ liệu sau đó được xử lý và phân tích bằng các kỹ thuật thống kê phù hợp, bao gồm phân tích mô tả, kiểm định T-Test, ANOVA, phân tích Cronbach's Alpha, phân tích nhân tố khám phá EFA, phân tích nhân tố khẳng định CFA và mô hình phương trình cấu trúc tuyến tính SEM.

IV. Thảo Luận Kết Quả Lợi Thế và Kết Quả Bất Động Sản 58 ký tự

Các kết quả nghiên cứu cho thấy rằng lợi thế cạnh tranh bền vững có tác động tích cực đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp bất động sản tại Bắc Trung Bộ. Các yếu tố như khả năng tài chính, khả năng đổi mới, và quản trị quan hệ có vai trò quan trọng trong việc tạo ra lợi thế cạnh tranh. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp có thể đóng góp vào việc xây dựng lợi thế cạnh tranh và cải thiện kết quả hoạt động. Các kết quả này có ý nghĩa quan trọng đối với các doanh nghiệp bất động sản trong khu vực và có thể được sử dụng để xây dựng chiến lược kinh doanh hiệu quả.

4.1. Nhân Tố Cấu Thành Lợi Thế Cạnh Tranh Bền Vững SCA

Nghiên cứu xác định các nhân tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững của các doanh nghiệp bất động sản Bắc Trung Bộ. Các nhân tố này bao gồm khả năng tài chính, khả năng đổi mới, tài sản trí tuệ, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp và quản trị quan hệ. Mức độ quan trọng của từng nhân tố có thể khác nhau tùy thuộc vào đặc điểm của từng doanh nghiệp và điều kiện thị trường.

4.2. Mối Quan Hệ Giữa Lợi Thế và Kết Quả Hoạt Động

Nghiên cứu chứng minh rằng có mối quan hệ tích cực giữa lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp bất động sản. Các doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh mạnh mẽ thường đạt được kết quả hoạt động tốt hơn so với các doanh nghiệp khác. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc xây dựng và duy trì lợi thế cạnh tranh để đảm bảo sự thành công của doanh nghiệp.

4.3. Biến Điều Tiết và Ảnh Hưởng Đến Kết Quả Hoạt Động

Nghiên cứu cũng xem xét các biến điều tiết có thể ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa lợi thế cạnh tranh và kết quả hoạt động. Các biến điều tiết này có thể bao gồm quy mô doanh nghiệp, thời gian hoạt động, và các yếu tố môi trường kinh doanh. Việc hiểu rõ các biến điều tiết này giúp các doanh nghiệp điều chỉnh chiến lược kinh doanh cho phù hợp với điều kiện thực tế.

V. Khuyến Nghị và Hạn Chế Nghiên Cứu Bất Động Sản 59 ký tự

Luận án đưa ra các khuyến nghị cho các doanh nghiệp bất động sản tại Bắc Trung Bộ để nâng cao lợi thế cạnh tranh bền vững và cải thiện kết quả hoạt động. Các khuyến nghị này bao gồm tăng cường đầu tư vào đổi mới, nâng cao năng lực quản lý, xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng và chính quyền địa phương, và thực hiện trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Nghiên cứu cũng chỉ ra các hạn chế và đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

5.1. Giải Pháp Cho Doanh Nghiệp và Cơ Quan Quản Lý

Các giải pháp được đề xuất nhằm giúp các doanh nghiệp bất động sản nâng cao lợi thế cạnh tranh và kết quả hoạt động. Các giải pháp này bao gồm tăng cường đầu tư vào đổi mới, nâng cao năng lực quản lý, xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng và chính quyền địa phương, và thực hiện trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Đồng thời, luận án cũng đưa ra các khuyến nghị cho các cơ quan quản lý nhà nước để tạo môi trường kinh doanh thuận lợi cho các doanh nghiệp.

5.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Lợi Thế Bền Vững

Nghiên cứu này có một số hạn chế, chẳng hạn như phạm vi nghiên cứu giới hạn trong 6 tỉnh Bắc Trung Bộ và thời gian nghiên cứu từ 2011-2021. Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng phạm vi nghiên cứu sang các khu vực khác hoặc các ngành khác. Nghiên cứu cũng có thể tập trung vào các yếu tố mới nổi có thể ảnh hưởng đến lợi thế cạnh tranh bền vững, chẳng hạn như công nghệ số và biến đổi khí hậu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan nghiên cứu Chương này sẽ trình bày các nhóm công trình nghiên cứu trước về phạm vi nghiên cứu của luận án. Chương 2: Cơ sở lý luận và mô hình nghiên cứu Các khái niệm; cơ sở lý thuyết gốc; mô hình và các giả thuyết nghiên cứu. Chương này trình bày hệ thống các khái niệm và cơ sở lý luận về các nhân tố cấu thành nên lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp. Đồng thời cũng đưa ra mô hình và giả thuyết nghiên cứu.

6 Chương 3: Phương pháp nghiên cứu. Chương này trình bày nội dung cơ bản về thiết kế; quy trình nghiên cứu, giải thích các bước nghiên cứu; cũng thang đo và bảng hỏi, mẫu điều tra và cách thu thập dữ liệu, phân tích dữ liệu. Chương 4: Kết quả nghiên cứu. Chương này trình bày các kết quả phân tích dữ liệu và kiểm định các giả thuyết nghiên cứu.

Chương 5: Thảo luận kết quả và hàm ý chính sách. Trong chương này sẽ trình bày các thảo luận về kết quả nghiên cứu cũng như đưa ra các giải pháp và khuyến nghị nhằm nâng cao lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp. Đồng thời cũng trình bày những đóng góp và hạn chế của đề tài Phần kết luận: Tổng kết lại kết quả của nghiên cứu và các phụ lục, trích dẫn. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1.

Tổng quan nghiên cứu về lợi thế cạnh tranh, lợi thế cạnh tranh bền vững và kết quả hoạt động của doanh nghiệp 1. Tổng quan nghiên cứu về lợi thế cạnh tranh Tính chất của lợi thế cạnh tranh đã phát triển theo thời gian từ lợi thế so sánh (comparative) đến độc quyền (monopolistic) và khác biệt (differential). Teece và cộng sự (1997) đã xây dựng ba mô hình làm sáng tỏ vấn đề làm thế nào để các doanh nghiệp đạt được và duy trì lợi thế cạnh tranh. Mô hình đầu tiên về cách tiếp cận của áp lực cạnh tranh đã được phổ biến rộng rãi bởi Porter (1985) nhưng thực sự bắt nguồn từ mô hình cấu trúc – vận hành – kết quả hoạt động của ngành.

Mô hình thứ hai sử dụng các công cụ lý thuyết trò chơi và nhìn nhận kết quả cạnh tranh như là một chức năng giữ cân bằng trong đầu tư chiến lược, chiến lược giá cả, tín hiệu và kiểm soát thông tin (Teece & cộng sự, 1997). Cách tiếp cận thứ ba được gọi là quan điểm dựa vào nguồn lực. Nguồn lực của doanh nghiệp sẽ tạo ra kết quả hoạt động ở cấp độ doanh nghiệp cho chủ sở hữu. Trong nghiên cứu này đề cập đến cách tiếp cận thứ ba, doanh nghiệp tạo ra lợi thế cạnh tranh các nguồn lực thỏa mãn tiêu chí VRIN (Eisenhardt & Martin, 2000).

O’Shannassy (2008), Azeem & cộng sự (2021) cho rằng lợi thế cạnh tranh của một doanh nghiệp là việc doanh nghiệp đó có thể duy trì được một vị thế bền vững đối với các đối thủ trong cùng ngành hoặc là doanh nghiệp đó có thể triển khai một chiến lược tạo lập giá trị mà đối thủ cạnh tranh hiện tại hay trong tương lai gần không thực hiện hay bắt chước được. Quan điểm này khẳng định rằng nếu một doanh nghiệp có lợi thế cạnh tranh sẽ đương nhiên mang lại cho doanh nghiệp kết quả hoạt động vượt trội nhưng điều ngược lại thì không phải lúc nào cũng đúng (Newbert, 2008; Yasa & cộng sự, 2020). Và như vậy, kết quả hoạt động của doanh nghiệp nên được xem như là kết quả của việc doanh nghiệp thực hiện các hoạt động tạo lập lợi thế cạnh tranh. Hay nói cách khác, lợi thế cạnh tranh chính là tiền tố của kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp (O’Shannassy, 2008).

Từ những quan điểm nêu trên về lợi thế cạnh tranh, có thể thấy có những cách tiếp cận khác nhau về lợi thế cạnh tranh của một doanh nghiệp. Dù vậy, cốt lõi từ các định nghĩa trên cho thấy một doanh nghiệp khi sở hữu những nguồn lực nhất định mà từ đó có thể giúp doanh nghiệp xây dựng nên các chiến lược, các phương cách hoạt động hay các giá trị mà các đối thủ cạnh tranh trong ngành không thể hay rất khó để bắt chước để từ nền tảng đó tìm kiếm lợi thế trên thị trường tức là doanh nghiệp đó đã sở hữu những lợi thế cạnh tranh nhất định (Singh & cộng sự, 2019). 8 Trên góc độ về trách nhiệm xã hội, có nhiều nghiên cứu lại cho rằng lợi thế cạnh tranh của công ty có thể là các thuộc tính mang lại giá trị trực tiếp cho khách hàng, từ chất lượng sản phẩm, dịch vụ, giá cả, tính năng. cho tới các giá trị gián tiếp như quy trình sản xuất của doanh nghiệp đảm bảo hệ sinh thái, không làm hại môi trường (Gonzalez-Benito, 2005) hay hoặc đảm bảo sự phát triển bền vững của khách hàng trong thời gian trới (Ceglinski và cộng sự, 2017).

Lợi thế cạnh tranh có thể “tĩnh” (không thay đổi) theo thời gian (Chaharbaghi và Lynch, 1999); nhưng cũng có thể là “động” (là sự đổi mới trong môi trường kinh doanh đầy biến động và là điều kiện tiên quyết quyết định lợi thế cạnh tranh) (Burns, 2008, Miotto & cộng sự, 2020) và bao gồm cả các yếu tố cả bên trong và bên ngoài (Barney, 1991). Các học giả và nhà quản lý kinh doanh thường xuyên nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đạt được và duy trì lợi thế cạnh tranh như một bước chiến lược quan trọng trong việc tạo ra kết quả hoạt động vượt trội của công ty (Kaleka, 2017). Như vậy, có thể cho rằng lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp là các giá trị mà doanh nghiệp tạo ra cho khách hàng – từ giá trị trực tiếp đến gián tiếp – khiến khách hàng mua hàng của doanh nghiệp thay vì mua hàng của đối thủ cạnh tranh. Trong lợi thế cạnh tranh, nhiều doanh nghiệp sử dụng các nguồn lực sẵn có của mình hoặc các nguồn lực được tạo ra (như lợi thế về đất đai, địa điểm, nhân lực…) để tăng mức độ trải nghiệm của khách hàng.

Tuy nhiên, một số doanh nghiệp lại tận dụng vị thế cạnh tranh về độc quyền hoặc về giá để tạo ra lợi thế cho riêng mình, và vì thế ảnh hưởng đến sự bình đẳng của các doanh nghiệp trong ngành (Teece và cộng sự, 1997; Bowonder và cộng sự, 2010). Điều này hình thành nên quan điểm lợi thế cạnh tranh bền vững. Tổng quan nghiên cứu về lợi thế cạnh tranh bền vững Từ những năm 90 của thế kỷ 20, lợi thế cạnh tranh bền vững đã được các nhà nghiên cứu chiến lược xem như là một phương pháp tối ưu hoá thế mạnh của các doanh nghiệp trên thị trường & duy trì kết quả hoạt động trong thời gian dài. Định nghĩa & các nhân tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững ngày càng thu hút sự quan tâm của các nhà nghiên cứu trên thế giới.

• Tổng quan về lợi thế cạnh tranh bền vững Khái niệm lợi thế cạnh tranh bền vững đã được thảo luận rộng rãi bởi nhiều nhà nghiên cứu trước đây. Hầu hết các nghiên cứu chủ yếu điều tra các yếu tố tạo điều kiện thuận lợi và tác động đến lợi thế cạnh tranh bền vững (SCA) của một công ty, chẳng hạn như trình độ trí tuệ (Hsu & Wang, 2012), đổi mới (Barrett & Sexton, 2006) hoặc năng lực năng động (Bow- man & Ambrosini, 2003; Easterby-Smith & Prieto, 2008; Macher 9 & Mowery, 2009; Pandza & Thorpe, 2009; Arsawan & cộng sự, 2022). Tuy nhiên, những nghiên cứu này hiếm khi đi sâu phân tích mức độ tác động cũng như thang đo cụ thể của từng nhân tố tác động lên lợi thế cạnh tranh bền vững. Ở một khía cạnh khác, Ma (2000) lại cho rằng “thuật ngữ lợi thế cạnh tranh bền vững là một thuật ngữ quan hệ”.

Nó thể hiện sự tương quan giữa các nhân tố tác động lên lợi thế cạnh tranh bền vững và lợi thế cạnh tranh xuất phát từ các nguồn lực chính của doanh nghiệp thì mới được gọi là bền vững (Tracey & cộng sự, 1999; Teece, 2016; Maury & cộng sự, 2018; Pei & cộng sự, 2020). • Tổng quan về yếu tố cấu thành của lợi thế cạnh tranh bền vững Wernerfelt (1984), Dierickx & Cool (1989); Mahoney & Pandian (1992); Amit & Schoemaker (1993) khi tiến hành những nghiên cứu về quản trị chiến lược đã nhận thấy khả năng & nguồn lực của công ty cho phép họ tạo ra tỷ suất lợi nhuận vượt trội & tích luỹ để tối ưu lợi nhuận so với đối thủ cạnh tranh trên thị trường và đảm bảo lợi thế cạnh tranh bền vững. Cùng bảo vệ quan điểm đó, trong nghiên cứu của mình Barney (1991) đề xuất ý kiến rằng các nhà quản trị chiến lược nên xác định và đưa ra chiến lược quản lý các tiềm năng của doanh nghiệp hiệu quả để duy trì lợi thế cạnh tranh khó sao chép và mang lại lợi nhuận siêu thường trong thời gian dài. Mặc dù, kết quả của các nghiên cứu khác nhau tuy nhiên, có thể thấy trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp & khả năng đổi mới là các nhân tố được chứng minh có sự tác động đến lợi thế cạnh tranh bền vững của doanh nghiệp.

Các nghiên cứu về quản trị chiến lược khác cũng đã ghi nhận sự đóng góp đáng kể của các nhóm nhân tố như: trách nhiệm xã hội (Javed & cộng sự, 2017; Rivera, Muñoz & Moneva, 2017; Pei & cộng sự, 2020), khả năng tài chính và đổi mới (Čater & Čater, 2009; Ling, 2013; Monteiro & cộng sự, 2017; Arsawan & cộng sự, 2022). Nghiên cứu thực nghiệm khảo sát tại nhiều doanh nghiệp cho thấy tồn tại sự khác nhau giữa các nhóm nhân tố cấu thành lợi thế cạnh tranh bền vững phụ thuộc mỗi khu vực kinh tế và thuộc từng nhóm ngành khác nhau được đưa vào nghiên cứu. Biện minh cho những lập luận trên, Penrose (1959); Barney (1991, 1994) chứng minh rằng sự khác biệt của các nhóm nhân tố tác động là sự không đồng nhất giữa khả năng và nguồn lực được tích luỹ tại các công ty. Nghiên cứu cũng khẳng định rằng việc thực hiện những chiến lược tập trung vào các nhóm nhân tố cấu thành sẽ giúp doanh nghiệp tạo ra giá trị không trùng lặp, nổi trội hơn đối thủ trên cùng phân khúc thị trường và có khả năng duy trì lợi thế cạnh tranh trong thời gian dài.