Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước Mang Thít tỉnh Vĩnh Long

Luận văn kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước huyện Mang Thít, Vĩnh Long

• Tác giả: Hồ Hữu Cần
• Người hướng dẫn: TS. Đào Lê Kiều Oanh
• Trường học: Trường Đại học Cửu Long
• Chuyên ngành: Tài chính ngân hàng
• Đề tài: Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước Mang Thít tỉnh Vĩnh Long
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Vĩnh Long

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cơ cấu tài chính công cấp huyện, chi thường xuyên luôn chiếm tỷ trọng áp đảo, dao động từ 78,40% đến 89,70% tổng chi ngân sách nhà nước tại huyện Mang Thít giai đoạn 2015 - 2018. Cụ thể, quy mô chi thường xuyên năm 2015 đạt mức 350.674 triệu đồng và liên tục gia tăng trong các năm tiếp theo nhằm đáp ứng nhu cầu duy trì bộ máy hành chính và phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết về công tác kiểm soát chi nhằm bảo đảm việc sử dụng ngân sách đúng mục đích, đúng chế độ và tiết kiệm triệt để.

Tuy nhiên, hoạt động kiểm soát chi tại địa bàn còn bộc lộ nhiều bất cập mang tính hệ thống. Quy trình kiểm soát chi vẫn còn phân tán qua nhiều khâu, một số định mức chi tiêu chưa bắt kịp biến động giá cả thị trường, và hiện tượng lập dự toán chưa sát thực tế vẫn diễn ra tại một số cơ quan thụ hưởng. Đáng chú ý, toàn bộ khối lượng giao dịch phát sinh từ 106 đơn vị sử dụng ngân sách trên địa bàn huyện chỉ do 3 cán bộ kiểm soát chi chuyên trách đảm nhiệm, tạo nên áp lực xử lý hồ sơ rất lớn trong những ngày đầu tháng.

Mục tiêu cốt lõi của nghiên cứu là đánh giá toàn diện thực trạng công tác kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước Mang Thít giai đoạn 2015 - 2018. Trên cơ sở nhận diện những kết quả đạt được, các mặt hạn chế và nguyên nhân cốt lõi, đề tài xác lập hệ thống giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu lực quản lý quỹ ngân sách, hạn chế thất thoát lãng phí, đồng thời thúc đẩy lộ trình chuyển đổi sang mô hình Kho bạc điện tử theo định hướng hiện đại hóa tài chính công.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết quản trị tài chính công hiện đại và lý thuyết kiểm soát nội bộ trong khu vực công. Trọng tâm của khung lý thuyết tập trung vào chu trình quản lý ngân sách nhà nước khép kín, bao gồm ba giai đoạn: lập, chấp hành và quyết toán ngân sách. Hoạt động kiểm soát chi thường xuyên được tiếp cận như một công cụ giám sát tiền kiểm và hậu kiểm mang tính pháp lệnh, bảo đảm mọi khoản xuất quỹ đều tuân thủ chặt chẽ Luật Ngân sách Nhà nước năm 2015 (Luật số 83/2015/QH13) cùng Nghị định số 163/2016/NĐ-CP của Chính phủ.

Hệ thống lý thuyết trong luận văn làm rõ 5 khái niệm cốt lõi:

• Chi thường xuyên ngân sách nhà nước: Các khoản chi nhằm duy trì hoạt động của bộ máy nhà nước và thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên về kinh tế, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh.
• Kiểm soát chi ngân sách nhà nước: Hoạt động thẩm định, kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của chứng từ chi tiêu theo tiêu chuẩn, định mức hiện hành.
• Hệ thống TABMIS: Hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc tích hợp dùng để ghi nhận, kiểm soát dự toán và thanh toán tập trung.
• Cam kết chi: Biện pháp quản lý việc phân bổ và sử dụng dự toán ngân sách trước khi ký kết hợp đồng mua sắm, sửa chữa.
• Đơn vị quan hệ ngân sách: Các cơ quan, tổ chức được cấp có thẩm quyền giao dự toán và mở tài khoản giao dịch tại Kho bạc Nhà nước.

Công tác kiểm soát chi vận hành trên 3 nguyên tắc nền tảng: Nguyên tắc chi theo dự toán được duyệt; Nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả; và Nguyên tắc chi trả trực tiếp qua Kho bạc Nhà nước bằng hình thức thanh toán không dùng tiền mặt theo Thông tư số 161/2012/TT-BTC và Quyết định số 4377/QĐ-KBNN.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu ứng dụng phương pháp định tính kết hợp với phương pháp thống kê mô tả, tổng hợp và phân tích đối chiếu chuỗi thời gian. Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát 100% dữ liệu thứ cấp từ 106 đơn vị dự toán có mở tài khoản và phát sinh giao dịch chi thường xuyên tại Kho bạc Nhà nước Mang Thít. Toàn bộ các danh mục chi thanh toán cá nhân, chi nghiệp vụ chuyên môn, chi mua sắm tài sản và chi sự nghiệp được trích xuất trực tiếp từ các báo cáo quyết toán và hệ thống TABMIS trong giai đoạn 4 năm liên tục từ 2015 đến 2018.

Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được lựa chọn vì mang tính bao quát tuyệt đối, phản ánh đầy đủ bức tranh tài chính công của toàn huyện Mang Thít mà không bị sai lệch bởi yếu tố chọn mẫu ngẫu nhiên. Lý do áp dụng phương pháp thống kê mô tả và đối chiếu định tính là nhằm làm rõ mối tương quan giữa quy mô giao toán được giao với số thực chi, xác định tỷ lệ giải ngân thực tế, đồng thời đối chiếu sự phù hợp giữa quy trình kiểm soát của 11 cán bộ công chức thuộc biên chế Kho bạc Nhà nước Mang Thít (trong đó 27% có trình độ Thạc sĩ và 55% có trình độ Đại học) với các quy định pháp lý hiện hành.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô chi thường xuyên tại huyện Mang Thít luôn duy trì ở mức cao và tăng trưởng liên tục. Tổng chi thường xuyên năm 2015 đạt 350.674 triệu đồng, đến năm 2018 đã tăng lên 425.157 triệu đồng, tương ứng mức tăng trưởng 21,24%. Chi thường xuyên luôn chiếm tỷ trọng chủ đạo từ 78,40% đến 89,70% tổng chi ngân sách huyện, tạo áp lực lớn lên nguồn thu địa phương khi tổng thu ngân sách năm 2018 của huyện đạt 572.255 triệu đồng (tăng 21,28% so với năm 2015).

Thứ hai, cơ cấu chi thường xuyên tập trung chủ yếu vào các khoản chi cho con người và sự nghiệp giáo dục. Khoản chi thanh toán cho cá nhân năm 2015 là 212.811 triệu đồng, chiếm hơn 60% tổng chi thường xuyên, trong đó phụ cấp lương chiếm tới 64.364 triệu đồng. Xét theo lĩnh vực, chi sự nghiệp giáo dục - đào tạo chiếm quy mô lớn nhất với 150.263 triệu đồng năm 2015 và tăng 19,47% vào năm 2018. Chi quản lý hành chính, Đảng, đoàn thể đạt 81.252 triệu đồng năm 2015, tăng 11,76% vào năm 2018.

Thứ ba, một số khoản chi sự nghiệp có tốc độ tăng trưởng đột biến qua các năm. Chi sự nghiệp môi trường tăng 226,30% từ mức 1.697 triệu đồng năm 2015 lên mức cao vào năm 2018 do huyện triển khai các dự án trồng cây xanh và chỉnh trang cảnh quan. Chi sự nghiệp thể dục thể thao tăng 225,92%, đạt 1.056 triệu đồng năm 2018 so với 324 triệu đồng năm 2015 phục vụ đại hội thể dục thể thao huyện. Chi sự nghiệp phát thanh truyền hình tăng 214,33%, đạt 2.905 triệu đồng vào năm 2018. Ngược lại, chi đảm bảo xã hội năm 2018 giảm 10,47% so với năm 2015 (51.953 triệu đồng) do thay đổi cơ chế chi trả theo đối tượng.

Thứ tư, công tác kiểm soát chi tiền kiểm đã phát huy hiệu quả bảo vệ ngân quỹ. Kho bạc Nhà nước Mang Thít đã kiên quyết từ chối thanh toán hàng chục món chi chưa đủ điều kiện, hồ sơ sai tiêu chuẩn định mức với giá trị lên tới hàng trăm triệu đồng mỗi năm, đồng thời giữ vững thời gian xử lý hồ sơ tạm ứng và thanh toán trực tiếp trong giới hạn 2 đến 3 ngày làm việc.

Thảo luận kết quả

Diễn biến và cơ cấu chi thường xuyên giai đoạn 2015 - 2018 có thể được trực quan hóa rõ nét thông qua biểu đồ cột biểu diễn biến động quy mô chi gắn với bảng số liệu tổng hợp cơ cấu 12 lĩnh vực chi. Việc trình bày dữ liệu dạng bảng phân tích chuỗi thời gian kết hợp biểu đồ cơ cấu phần trăm giúp làm nổi bật thực tế: chi thường xuyên của địa phương chủ yếu mang tính chất tiêu dùng hành chính và chi trả lương, trong khi nguồn vốn dành cho chi đầu tư phát triển chỉ chiếm tỷ lệ khiêm tốn.

Nguyên nhân chính khiến chi thường xuyên gia tăng liên tục là do thực hiện 3 đợt tăng lương cơ sở theo lộ trình của Chính phủ trong các năm 2016, 2017 và 2018, kết hợp với các nhiệm vụ chi phát sinh nhằm hoàn thành tiêu chí xây dựng huyện nông thôn mới vào năm 2020. Kết quả này tương đồng với các công trình nghiên cứu về quản lý ngân sách cấp huyện tại các địa phương lân cận, khi các đơn vị kho bạc tuyến huyện đều phải đối mặt với mâu thuẫn giữa nhu cầu chi tiêu ngày càng tăng và giới hạn biên chế thực hiện kiểm soát.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, nâng cao chất lượng lập và phân bổ dự toán ngân sách nhà nước. Ủy ban nhân dân huyện Mang Thít cần chỉ đạo Phòng Tài chính - Kế hoạch phối hợp với 106 đơn vị dự toán rà soát chặt chẽ cơ sở dữ liệu biên chế và định mức chi ngay từ khâu lập kế hoạch. Mục tiêu cụ thể là giảm tỷ lệ điều chỉnh và bổ sung dự toán phát sinh trong năm xuống dưới mức 3% tổng dự toán được giao, hoàn thành phê duyệt dự toán đầu năm đúng tiến độ trước ngày 31 tháng 12 hàng năm.

Thứ hai, hiện đại hóa hạ tầng công nghệ và đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến. Kho bạc Nhà nước Mang Thít cần triển khai toàn diện hệ thống dịch vụ công trực tuyến mức độ 4, tích hợp chữ ký số cho 100% hồ sơ thanh toán của các đơn vị sử dụng ngân sách. Giải pháp này giúp rút ngắn thời gian xử lý chứng từ chi thường xuyên xuống dưới 24 giờ làm việc, loại bỏ hoàn toàn việc nộp hồ sơ giấy thủ công trong giai đoạn 2019 - 2020.

Thứ ba, mở rộng phương thức thanh toán không dùng tiền mặt và chi trả trực tiếp. Kho bạc Nhà nước Mang Thít cần phối hợp với hệ thống ngân hàng thương mại trên địa bàn thực hiện chi trả 100% lương, phụ cấp qua tài khoản thẻ cá nhân và thanh toán chuyển khoản trực tiếp cho các nhà cung cấp hàng hóa, dịch vụ. Mục tiêu đặt ra là nâng tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt lên trên 98% tổng giá trị giải ngân chi thường xuyên trước cuối năm 2020.

Thứ tư, kiện toàn tổ chức bộ máy và nâng cao năng lực cán bộ kiểm soát chi. Kho bạc Nhà nước tỉnh Vĩnh Long cần sớm bổ sung 2 biên chế còn thiếu cho Kho bạc Nhà nước Mang Thít để bảo đảm định mức 13 công chức. Đồng thời, tổ chức các khóa bồi dưỡng chuyên sâu định kỳ 6 tháng một lần về cập nhật văn bản pháp luật, kỹ năng phân tích chứng từ và đạo đức công vụ cho 100% cán bộ làm công tác kiểm soát chi.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là nguồn tài liệu chuyên khảo có giá trị ứng dụng thực tiễn cao đối với 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Cán bộ, công chức hệ thống Kho bạc Nhà nước: Cung cấp cẩm nang thực hành chi tiết về quy trình giao dịch một cửa, phương pháp kiểm tra tính hợp pháp của hóa đơn chứng từ, và quy trình ban hành văn bản từ chối thanh toán đối với 106 đơn vị quan hệ ngân sách theo đúng quy định pháp luật.
• Lãnh đạo và kế toán trưởng các đơn vị thụ hưởng ngân sách: Giúp các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp nắm vững điều kiện giải ngân, danh mục hồ sơ cần thiết cho từng nhóm mục chi, từ đó nâng cao tính chuẩn xác trong khâu lập dự toán và hạn chế tối đa việc hồ sơ bị trả lại.
• Cơ quan quản lý tài chính cấp huyện và cấp tỉnh: Đóng vai trò là tài liệu tham khảo trong việc xây dựng định mức phân bổ dự toán chi thường xuyên, đánh giá hiệu quả cơ chế khoán chi tự chủ và hoàn thiện công tác thanh tra, kiểm tra tài chính công tại địa phương.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Tài chính - Ngân hàng: Cung cấp nguồn số liệu thực tế giai đoạn 2015 - 2018 và khung phân tích định tính chuẩn mực để phục vụ công tác giảng dạy, nghiên cứu khoa học và phát triển các đề tài liên quan đến quản lý ngân sách nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

Quy trình kiểm soát chi thường xuyên tại Kho bạc Nhà nước Mang Thít gồm những bước cơ bản nào? Quy trình gồm 5 bước chặt chẽ: Đơn vị sử dụng ngân sách nộp hồ sơ; Giao dịch viên kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ và đối chiếu số dư dự toán trên TABMIS; Kế toán trưởng kiểm tra và ký duyệt; Giám đốc Kho bạc ký quyết định xuất quỹ; Giao dịch viên thực hiện lệnh chuyển tiền hoặc chuyển thủ quỹ chi trả, bảo đảm xử lý xong trong 2 đến 3 ngày làm việc.

Hồ sơ bắt buộc khi thanh toán các khoản chi cho cá nhân gồm những gì? Đơn vị phải nộp Giấy rút dự toán ngân sách, Bảng kê thanh toán cho đối tượng thụ hưởng có chữ ký duyệt của chủ tài khoản, danh sách chi trả lương và phụ cấp theo định mức được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Các hồ sơ khoán phương tiện, công tác phí phải gửi kèm quyết định ban hành quy chế chi tiêu nội bộ hợp lệ của đơn vị ngay từ đầu năm ngân sách.

Kho bạc Nhà nước có quyền từ chối thanh toán trong những trường hợp nào? Kho bạc sẽ lập văn bản từ chối thanh toán khi khoản chi không có trong dự toán được duyệt, chứng từ thanh toán không hợp pháp, chữ ký và con dấu không đúng mẫu đăng ký, hoặc nội dung chi vượt quá tiêu chuẩn, định mức quy định tại Thông tư số 161/2012/TT-BTC. Mỗi năm, đơn vị đã từ chối nhiều khoản chi sai quy định với số tiền lên tới hàng trăm triệu đồng.

Việc vận hành hệ thống TABMIS mang lại lợi ích gì cho công tác kiểm soát chi? Hệ thống TABMIS giúp kiểm soát tự động tính khả dụng của dự toán, ngăn chặn việc chi vượt dự toán được giao của 106 đơn vị dự toán trên địa bàn huyện. Hệ thống bảo đảm tính minh bạch, ghi nhận dữ liệu kế toán thời gian thực và rút ngắn thời gian tổng hợp báo cáo quyết toán ngân sách định kỳ theo quy định của Bộ Tài chính.

Vì sao tỷ trọng chi thường xuyên tại huyện Mang Thít lại chiếm tới 78,40% đến 89,70% tổng chi? Tỷ trọng này ở mức cao do địa phương phải bảo đảm nguồn kinh phí lớn cho chi lương và phụ cấp của hệ thống giáo dục với 150.263 triệu đồng năm 2015, cùng chi phí duy trì bộ máy quản lý hành chính cho 106 đơn vị. Ngoài ra, việc Chính phủ 3 lần điều chỉnh tăng mức lương cơ sở trong các năm 2016, 2017 và 2018 cũng trực tiếp làm tăng quy mô chi thường xuyên.

Kết luận

• Chi thường xuyên ngân sách huyện Mang Thít giai đoạn 2015 - 2018 duy trì quy mô lớn từ 350.674 triệu đồng đến 425.157 triệu đồng, chiếm từ 78,40% đến 89,70% tổng chi ngân sách nhà nước trên địa bàn.
• Khối lượng giao dịch từ 106 đơn vị dự toán được kiểm soát chặt chẽ bởi đội ngũ 11 cán bộ công chức Kho bạc Nhà nước Mang Thít, giữ vững kỷ cương tài chính và từ chối hàng trăm triệu đồng chi sai chế độ.
• Hệ thống TABMIS và mô hình giao dịch một cửa đã rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ thanh toán xuống còn 2 đến 3 ngày làm việc, góp phần nâng cao chất lượng phục vụ khách hàng giao dịch.
• Công tác lập dự toán tại một số cơ quan thụ hưởng vẫn cần tiếp tục được chuẩn hóa nhằm giảm tỷ lệ điều chỉnh ngân sách phát sinh xuống dưới mức 3% hàng năm.
• Luận văn đã đóng góp hệ thống giải pháp toàn diện từ hoàn thiện cơ chế phân bổ dự toán, bổ sung 2 biên chế chuyên môn đến triển khai 100% dịch vụ công trực tuyến mức độ 4 và nâng tỷ lệ thanh toán không dùng tiền mặt lên trên 98%.

Các cơ quan quản lý tài chính và đơn vị sử dụng ngân sách trên địa bàn huyện Mang Thít cần chủ động phối hợp chặt chẽ với Kho bạc Nhà nước để áp dụng đồng bộ các kiến nghị trong nghiên cứu, hướng tới xây dựng nền tài chính công hiện đại, minh bạch và hiệu quả cao trong giai đoạn tiếp theo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận về ngân sách nhà nước và kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua Kho bạc Nhà nước. - Chương 2: Thực trạng kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua Kho bạc Nhà nước Huyện Mang Thít Tỉnh Vĩnh Long. - Chương 3: Giải pháp tăng cường kiểm soát chi thường xuyên NSNN qua Kho bạc Nhà nước Huyện Mang Thít Tỉnh Vĩnh Long. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC QUA KHO BẠC NHÀ NƯỚC 1.

Tổng quan về ngân sách nhà nước 1. Khái niệm về ngân sách nhà nước Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước. Ngân sách Nhà nước là toàn bộ các khoản thu và chi của Nhà nước đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền (Quốc hội, Hội đồng Nhân dân các cấp) quyết định và được tổ chức thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định. Ngân sách Nhà nước là tổng thể các mối quan hệ về kinh tế tài chính giữa Nhà nước với nền kinh tế xã hội và phát sinh trong quá trình phân phối, sử dụng các quỹ tiền tệ của Nhà nước (các nguồn lực tài chính) để thực hiện chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước trong quá trình quản lý kinh tế và quản lý trật tự xã hội.

Ngân sách Nhà nước là quỹ tiền tệ tập trung lớn nhất của Nhà nước để đảm bảo cho Nhà nước thực hiện được các chức năng và nhiệm vụ của mình. Quỹ tiền tệ tập trung lớn nhất của nhà nước, là nguồn lực tài chính để thực hiện chức năng nhiệm vụ của nhà nước. Đặc điểm của ngân sách Nhà nước Có tính pháp lý cao: Các khoản thu chi của Ngân sách Nhà nước luôn luôn gắn liền với địa vị pháp lý của Nhà nước và quyền lực về kinh tế chính trị của Nhà nước – khiến cho các khoản thu và chi của Nhà nước luôn luôn được thực hiện và phải được tuân thủ nghiêm ngặt. Hoạt động của Ngân sách Nhà nước là hoạt động gồm có 2 mặt thu và chi: trong đó thu ngân sách và chi ngân sách đều có ý nghĩa lớn, nhưng thu ngân sách có vai trò quyết định, chi ngân sách không những góp phần thực hiện chức năng nhiệm vụ của Nhà nước mà còn có ý nghĩa to lớn trong việc nâng cao nguồn thu của Ngân sách nhà nước.

6 Hoạt động của Ngân sách Nhà nước nhằm phục vụ lợi ích chung của toàn bộ nền kinh tế xã hội, vì sự tồn tại và phát triển của nền kinh tế xã hội. Ngân sách Nhà nước bao gồm nhiều quỹ tiền tệ khác nhau được phân chia cho phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của các cấp quản lý Nhà nước, nhờ đó việc quản lý các nguồn thu và chi của Ngân sách Nhà nước sẽ có hiệu quả hơn. Thu ngân sách nhà nước Thu NSNN là những khoản thu mà Nhà nước huy động và tập trung vào quỹ Ngân sách Nhà nước để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nước. Đó là mức động viên các nguồn tài chính từ nền kinh tế xã hội vào trong tay Nhà nước để sử dụng chung cho toàn bộ nhu cầu của nền kinh tế – xã hội.

Thu NSNN gồm: - Tồn bộ các khoản thu từ thuế, lệ phí; - Toàn bộ các khoản phí thu từ các hoạt động dịch vụ do cơ quan nhà nước thực hiện, trường hợp được khốn chi phí hoạt động thì được khấu trừ; các khoản phí thu từ các hoạt động dịch vụ do đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghiệp nhà nước thực hiện nộp ngân sách nhà nước theo quy định của pháp luật; - Các khoản viện trợ không hoàn lại của Chính phủ các nước, các tổ chức, cá nhân ở ngoài nước cho Chính phủ Việt Nam và chính quyền địa phương; - Các khoản thu khác theo quy định của pháp luật. Chi ngân sách nhà nước Chi NSNN là quá trình phân phối và sử dụng quỹ Ngân sách Nhà nước nhằm thực hiện các chức năng kinh tế – xã hội của Nhà nước đồng thời trang trải các chi phí cho bộ máy Nhà nước các cấp từ Trung ương đến địa phương cơ sở. Chi NSNN gồm: - Chi thường xuyên: Các khoản chi nhằm duy trì sự tồn tại và hoạt động cho bộ máy Nhà nước các cấp.Những khoản chi này không trực tiếp tạo ra sản phẩm, vật chất mà phục vụ tiêu dùng hiện tại đối với từng cá thể, bộ phận. Chi thường xuyên gồm có: - Chi sự nghiệp Thực chất là khoảng chi cho dịch vụ và hoạt động xã hội phục vụ nhu cầu phát 7 triển kinh tế – xã hội và nâng cao dân trí.

Chi sự nghiệp gồm: Chi sự nghiệp kinh tế (điều tra cơ bản, đo đạc địa hình địa giới hành chính, định canh định cư, kinh tế mới, sự nghiệp giao thông, thủy lợi, lâm nghiệp; Chi sự nghiệp văn hóa xã hội (khoa học công nghệ, giáo dục đào tạo, sự nghiệp y tế, văn hóa nghệ thuật, thể dục thể thao, sự nghiệp xã hội (già yếu, khó khăn. thương bệnh binh, cứu tế, cứu trợ, thiên tai.) - Chi quản lý Nhà nước: Chi cho hoạt động của cơ quan quyền lực (cơ quan lập pháp: quốc hội, hội đồng nhân dân các cấp); chi cho hoạt động của cơ quan Tư pháp: (Viện kiểm sát, Tòa án); Chi cho hoạt động của cơ quan Hành pháp: (Chính phủ, Bộ Ngành, chính quyền địa phương: tỉnh, huyện, xã). - Chi quốc phòng, an ninh và trật tự an toàn xã hội:Chi quốc phòng (lực lượng vũ trang, sĩ quan, quân nhân, các trang thiết bị, khí tài.); Chi an ninh và trật tự an toàn xã hội: cơ quan an ninh của Bộ Công an, cơ quan tình báo, lực lượng công an cơ động, cảnh sát giao thông. - Chi đầu tư phát triển: Chi đầu tư phát triển là khoản chi có ý nghĩa đặc biệt đối với nền kinh tế – xã hội.

Chi dầu tư phát triển là khoản chi có tính chất tích lũy có tác động trực tiếp đến cơ sở hạ tầng, năng lực sản xuất của nền kinh tế. Chi đầu tư xây dựng các công trình kết cấu, hạ tầng kinh tế xã hội (giao thông, hệ thống thủy lợi, năng lượng, vận tải, viễn thông. Các dự án trọng điểm như: sắt, thép, xi măng. - Chi trả nợ của chính phủ:Trả nợ các khoản vay của chính phủ (ngoại trừ khoản nợ không hoàn lại) đều phải được trả nợ đầy đủ, đúng hạn cả gốc và lãi, để tạo uy tín cao trong quan hệ tín dụng quốc tế, và tín dụng nội địa 1.

Hệ thống ngân sách nhà nước và các cấp ngân sách nhà nước 1. Hệ thống ngân sách nhà nước Ngân sách nhà nước gồm ngân sách trung ương và ngân sách địa phương.  Ngân sách trung ương là các khoản thu ngân sách nhà nước phân cấp cho cấp trung ương hưởng và các khoản chi ngân sách nhà nước thuộc nhiệm vụ chi của cấp trung ương. 8  Ngân sách địa phương gồm ngân sách của các cấp chính quyền địa phương; là các khoản thu ngân sách nhà nước phân cấp cho cấp địa phương hưởng, thu bổ sung từ ngân sách trung ương cho ngân sách địa phương và các khoản chi ngân sách nhà nước thuộc nhiệm vụ chi của cấp địa phương.

Các cấp ngân sách nhà nước Ngân sách nhà nước gồm 4 cấp ngân sách như sau: - Cấp 1: Ngân sách trung ương - Cấp 2: Ngân sách tỉnh, thành phố trực thuộc TW - Cấp 3: Ngân sách huyện, quận, thị xã - Cấp 4: Ngân sách xã, phường ,thị trấn 1. Chi thường xuyên của ngân sách nhà nước 1. Khái quát và đặc điểm về chi thường xuyên ngân sách nhà nước 1. Khái quát về chi thường xuyên ngân sách Nhà nước Chi thường xuyên là nhiệm vụ chi của ngân sách nhà nước nhằm bảo đảm hoạt động của bộ máy nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, hỗ trợ hoạt động của các tổ chức khác và thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên của Nhà nước về phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh.

Đặc điểm về chi thường xuyên ngân sách Nhà nước Chi thường xuyên ngân sách nhà nước chỉ được thực hiện khi đã có trong dự toán ngân sách được giao; đã được thủ trưởng đơn vị sử dụng ngân sách, chủ đầu tư hoặc người được ủy quyền quyết định chi; có hồ sơ đảm bảo tính hợp pháp, hợp lệ theo quy định của pháp luật hiện hành và đáp ứng điều kiện: Đúng chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi ngân sách do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định; trường hợp các cơ quan, đơn vị đã được cấp có thẩm quyền cho phép thực hiện theo cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm về sử dụng biên chế và kinh phí thì thực hiện theo quy chế chi tiêu nội bộ và phù hợp với dự toán được giao tự chủ. Nội dung chi thường xuyên ngân sách nhà nước Nội dung chi thường xuyên NSNN được phân biệt theo lĩnh vực chi, đối tượng chi và tính chất chi cụ thể như sau: 9 Theo lĩnh vực chi trả, chi thường xuyên NSNN bao gồm 12 nội dung chi theo luật định, cụ thể như sau: Sự nghiệp giáo dục - đào tạo và dạy nghề; Sự nghiệp khoa học và công nghệ; Quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, phần giao địa phương quản lý; Sự nghiệp y tế, dân số và gia đình; Sự nghiệp văn hoá thông tin; Sự nghiệp phát thanh, truyền hình; Sự nghiệp thể dục thể thao; Sự nghiệp bảo vệ môi trường; Các hoạt động kinh tế; - Hoạt động của các cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức chính trị và các tổ chức chính trị - xã hội; hỗ trợ hoạt động cho các tổ chức chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp theo quy định của pháp luật; - Chi bảo đảm xã hội, bao gồm cả chi thực hiện các chính sách xã hội theo quy định của pháp luật; - Các khoản chi khác theo quy định của pháp luật.