BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢN LÝ VÀ CÔNG NGHỆ HẢI PHÒNG ------------------------------- KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP NGÀNH : LUẬT Sinh viên : Nguyễn Văn Cương HẢI PHÒNG – 2022 1 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢN LÝ VÀ CÔNG NGHỆ HẢI PHÒNG ----------------------------------- PHÁP LUẬT VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH VÀ THỰC TIỄN TẠI HẢI PHÒNG KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC HỆ CHÍNH QUY NGÀNH: LUẬT Sinh viên : Nguyễn Văn Cương Giảng viên hướng dẫn: Ths. Vũ Thị Thanh Lan HẢI PHÒNG – 2022 2 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC QUẢN LÝ VÀ CÔNG NGHỆ HẢI PHÒNG -------------------------------------- NHIỆM VỤ ĐỀ TÀI TỐT NGHIỆP Sinh viên: Nguyễn Văn Cương Mã SV: 1712901001 Lớp : PL2101 Ngành : Luật Tên đề tài: Pháp luật về đăng ký kinh doanh và thực tiễn tại Hải Phòng 3 MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN 3 MỞ ĐẦU 4 CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH VÀ PHÁP LUẬT VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH 1.Khái quát chung về những vấn đề đăng ký kinh doanh 6 1.Khái niệm đăng ký kinh doanh 6 1.Đặc điểm đăng ký kinh doanh 8 1.Ý nghĩa đăng ký kinh doanh 11 1.Các yếu tố ảnh hưởng và chi phối việc đăng ký kinh doanh 14 1.Đảm bảo thực hiện quyền tự do kinh doanh 14 1.Các yếu tố chính trị, văn hoá, xã hội 14 1.Pháp luật về đăng ký kinh doanh 16 1. Khái niệm pháp luật về đăng ký kinh doanh 16 1.Đặc điểm pháp luật về đăng ký kinh doanh 17 1.Nguyên tắc cơ bản của pháp luật về đăng ký kinh doanh 20 CHƯƠNG 2:PHÁP LUẬT VIỆT NAM VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH 2.Đăng ký doanh nghiệp 23 2.Điều kiện thành lập 23 2.Điều kiện về chủ thể thành lập 23 2.Điều kiện về vốn 28 2.Điều kiện về ngành nghề kinh doanh 29 2.Điều kiền về tên gọi, trụ sở, cơ cấu tổ chức 32 2.Thẩm quyền cấp đăng ký doanh nghiệp 34 2. Hình thức đăng ký kinh doanh theo quy định Luật Doanh nghiệp 35 2020 2.Thủ tục đăng ký doanh nghiệp 36 2.Ý nghĩa của giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh 39 4 2.Đăng ký hộ kinh doanh cá thể của cá nhân có đăng ký kinh doanh 39 2.Điều kiện đăng ký hộ kinh doanh cá thể 39 2.Thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể 40 2.Điều kiện đăng ký hợp tác xã 41 2.Thủ tục đăng ký hợp tác xã 41 CHƯƠNG 3 THỰC TIỄN ĐĂNG KÝ KINH DOANH TẠI HẢI PHÒNG – MỘT SỐ KIẾN NGHỊ GIẢI PHÁP 3.Khái quát chung về tình hình đăng ký kinh doanh 43 3.Thực tiễn đăng ký kinh doanh tại Hải Phòng, thuận lợi, khó khăn 44 3.Một số kiến nghị hoàn thiện pháp luật điều chỉnh đăng ký kinh doanh 49 3.Về chủ thể kinh doanh 49 3.Về ngành nghề kinh doanh 51 3.Về thủ tục đăng ký kinh doanh 53 3.Về tổ chức hoạt động đăng ký kinh doanh 54 KẾT LUẬN CHUNG 56 TÀI LIỆU THAM KHẢO 57 5 LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành khóa luận này, em xin tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến cô Vũ Thị Thanh Lan, đã tận tình hướng dẫn em trong suốt quá trình viết bài khoá luận tốt nghiệp. Em chân thành cảm ơn quý thầy, cô trong Trường Đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng đã tận tình truyền đạt kiến thức trong những năm em học tập. Với vốn kiến thức được tiếp thu trong quá trình học không chỉ là nền tảng cho quá trình làm việc mà còn là hành trang quý báu để em bước vào đời một cách vững chắc và tự tin. Cuối cùng em kính chúc quý thầy, cô dồi dào sức khỏe và thành công trong sự nghiệp cao quý trong công việc của mình. Em xin chân thành cảm ơn! Hải Phòng, ngà y 23 tháng 4 năm 2022 Sinh viên Nguyễn Văn Cương 6 MỞ ĐẦU Trong những năm qua, cộng đồng doanh nhân Việt Nam đã từng bước phát triển lớn mạnh và đang được khích lệ lớn bởi chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước Việt Nam. Chính phủ đã có những chương trình hành động thể hiện sự quyết tâm tiếp tục cải cách, đổi mới, hỗ trợ doanh nghiệp thông qua việc tạo dựng môi trường kinh doanh thông thoáng và cởi mở hơn…. Để đạt được những thành tựu trên, Đảng và Nhà nước luôn có những chính: sách, chủ trương để tạo mọi điều kiện, thu hút các chủ thể tham gia vào hoạt động kinh doanh.Chủ thể kinh doanh khi gia nhập thị trường phải thực hiện đăng ký kinh doanh. Bởi lẽ, đăng ký kinh doanh là một thủ tục pháp lý “khai sinh và thừa nhận” sự ra đời của các chủ thể kinh doanh. Do vậy, bất cứ chủ thể kinh doanh thỏa mãn các điều kiện theo quy định của pháp luật muốn tiến hành sản xuất, kinh doanh đều có thể đăng ký với cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Thông qua các hoạt động đăng ký kinh doanh, chủ thể sẽ được cấp giấy phép đăng ký kinh doanh. Tuy nhiên, để phù hợp với tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, quy trình cải cách đăng ký kinh doanh đã có những đổi mới. Nhà nước Việt Nam đã chính thức thống nhất quy trình đăng ký kinh doanh với đăng ký thuế, áp dụng một mã số duy nhất định danh cho doanh nghiệp. Hoạt động đăng kinh doanh được phát triển theo thời gian và phù hợp với thực tế qua quy định của các Luật Doanh nghiệp năm 1999, 2005, 2014,2020 cùng với đó là những văn bản khác hướng dẫn thi hành về đăng ký kinh doanh. Hệ thống quy định của pháp luật về đăng ký kinh doanh đã tạo ra môi trường thu hút mọi nguồn lực đầu tư và duy trì việc quản lý, giám sát doanh nghiệp. Nhà nước bảo hộ và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp thực hiện hành vi kinh doanh từ khâu đăng ký thành lập, đi vào hoạt động sản xuất kinh doanh và cả khi doanh nghiệp rút khỏi thị trường, đồng thời luôn quan tâm phát triển pháp luật về đăng ký kinh doanh để quy định đầy đủ cho các loại hình doanh nghiệp có cơ sở pháp lý khi ra đời hoạt động nhằm đảm bảo đầy đủ quyền và lợi ích. 7 Ngoài ra, hoạt động đăng ký kinh doanh là một trong những hình thức để thực hiện quyền tự do kinh doanh thúc đẩy các chủ thể kinh doanh tham gia vào “một sân chơi chung”. Tuy nhiên, từ quy định của pháp luật cho tới việc thực tiễn triển khai áp dụng vẫn còn nhiều bất cập, mâu thuẫn, chưa có sự thống nhất, gây khó khăn cho các doanh nghiệp trong quá trình thực hiện, cơ quan đăng ký kinh doanh khó theo dõi đòi hỏi cần có những quy định hợp lý hơn, sát thực hơn, hiệu quả thực thi cao. để phù hợp với thực tế như: quy định pháp luật về sáp nhập, tạm ngừng, chuyển đổi, hợp nhất doanh nghiệp, các thương nhân khi có nhu cầu kinh doanh nhưng không muốn đăng ký kinh doanh, hay hậu quả pháp lý cho các thành viên khi tham gia thành lập công ty tên công ty, thương hiệu của công ty. điều này cần phải có sự nghiên cứu, lý giải cả về lý luận và thực tiễn. Xuất phát từ các yêu cầu trên, em đã lựa chọn đề tài: “Pháp luật về đăng ký kinh doanh và thực tiễn tại Hải Phòng” để làm bài khoá luận tốt nghiệp của mình. Đồng thời qua đó, khoá luận cũng hướng đến việc tìm hiểu, nghiên cứu, so sánh và phân tích những luận điểm, luận cứ khoa học và thực tiễn quy định của pháp luật về đăng ký kinh doanh để nhằm đưa ra những kiến nghị, hướng hoàn thiện phù hợp. Kết cấu của khoa luận Chương 1: Những vấn đề lý luận chung về đăng ký kinh doanh và pháp luật về đăng ký kinh doanh Chương 2: Pháp luật Việt Nam về đăng ký kinh doanh Chương 3: Thực tiễn đăng ký kinh doanh tại Hải Phòng – Một số kiến nghị giải pháp 8 CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH VÀ PHÁP LUẬT VỀ ĐĂNG KÝ KINH DOANH 1.Khái quát chung về những vấn đề ĐKKD 1.Khái niệm đăng ký kinh doanh Hiện nay, việc mở rộng giao lưu quan hệ thương mại giữa các quốc gia được các nước rất quan tâm. Do đó, đối với mỗi một chủ thể kinh doanh, để gia nhập thị trường và tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh đòi hỏi phải thỏa mãn rất nhiều điều kiện như: chủ thể, vốn, ngành nghề kinh doanh, trụ sở, phương án kinh doanh…một trong những điều kiện đầu tiên và quan trọng nhất là chủ thể kinh doanh phải tiến hành thủ tục đăng ký thành lập với cơ quan quản lý nhà nước nhằm mục đích ghi nhận sự ra đời của các chủ thể kinh doanh đó trên thị trường. “Đăng ký” được hiểu là hoạt động của một cơ quan nhà nước hoặc một tổ chức cá nhân nào đó được ủy quyền thực hiện việc ghi nhận, xác nhận về một sự việc hay một tài sản nhằm đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của người được đăng ký cũng như tổ chức, cá nhân đứng ra thực hiện việc đăng ký. Ngoài ra, đăng ký nhà đầu tư cung cấp các thông tin cụ thể của mình để được phép hoạt động kinh doanh. Theo Nghị định 01/2021/NĐ-CP ngày 04 tháng 01 năm 2021 quy định: “ Đăng ký doanh nghiệp là việc người thành lập doanh nghiệp đăng ký thông tin về doanh nghiệp dự kiến thành lập, doanh nghiệp đăng ký những thay đổi trong thông tin về đăng ký doanh nghiệp với Cơ quan đăng ký kinh doanh và được lưu giữ tại Cơ sở dữ liệu quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Đăng ký doanh nghiệp bao gồm đăng ký thành lập doanh nghiệp, đăng ký hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện, địa điểm kinh doanh và các nghĩa vụ đăng ký, thông báo khác theo quy định của Nghị định này”. Mặt khác, cơ quan thực hiện quản lý đăng ký doanh nghiệp hiện nay theo quy định của nhà nước là cơ quan đăng ký kinh doanh. 9 Theo Khoản 8 Điều 3 Luật đầu tư năm 2020; “Đầu tư kinh doanh là việc nhà đầu tư bỏ vốn đầu tư để thực hiện hoạt động kinh doanh”. Từ những ý trên ta có thể hiểu: “Đăng ký kinh doanh là một thủ tục pháp lý mà theo đó nhà đầu tư phải khai báo với cơ quan nhà nước có thẩm quyền về dự kiến hoạt động của mình theo đúng quy định của pháp luật với các nội dung cụ thể, được Nhà nước thừa nhận ghi tên vào sổ đăng ký kinh doanh đồng thời cấp cho chủ thể đăng ký kinh doanh giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh. Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh là bằng chứng pháp lý chứng minh chủ thể kinh doanh tiến hành các hoạt động kinh doanh một cách hợp pháp, được nhà nước công nhận và bảo hộ”.
