Chương 1: Tổng quan về tháp cỗ Lào tại huyện Điện Biên Đông tỉnh Điện Chương 2: Giá trị của những cây tháp cổ Lào tại huyện Điện Biên Đông Chương ai trò của tháp cổ Lào trong đời sống văn hóa của cư dân huyện Điện Biên Đông, Chuong 1 TONG QUAN VỀ THAP CO LAO TẠI HUYỆN ĐIỆN BIÊN DONG TINH DIEN BIEN 1. Khái quát về huyện Điện Biên Đông, 1. Điều kiện tự nhiên 1. Vị trí, địa hình, thủy văn Huyện Điện Biên Đông là một trong 8 huyện của tỉnh Điện Biên, được thành lập theo Nghị định 59/CP ngày 7 tháng 10 năm 1995.
“Phia bắc giáp với huyện Mường Ảng, phía tây giáp huyện Điện Biên và giáp với thành phó Điện Biên Phủ về phía tây bắc, phía nam và phía đông giáp huyện Sông Mã và huyện Sốp Cộp. của tỉnh Sơn La”[21] Là một huyện với địa hình khá phức tạp bao gồm cả hệ thống núi cao và đổi thấp có thể canh tác nông nghiệp. Điện Biên Đông nằm ở độ cao trung bình 900- 1000 m so với mực nước biển, địa hình hiểm trở, bị chia cắt bởi nhiều khe suối, vực sâu, đổi núi chiếm khoảng 90% diện tích đất tự nhiên, Điện Biên Đông đang. gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình phát triển kinh tế cũng như các điều kiện về giáo dục, y tế, văn hóa.
Điều kiện thủy văn: Huyện Điện Biên Đông thuộc lưu vực của Sông Mê Công và Sông Mã, hệ thống sông suối khá dày, nguồn nước mặt khá dồi dào. Các sông suối của Điện Biên Đông đều bắt nguồn từ các vùng núi cao nên hệ thống. sông suối rất dốc và nhiều thác ghềnh. Trên địa bàn huyện có 2 hệ thống sông.
lớn: Sông Mã chảy qua các xã Phình Giảng, Háng Lia, Mường Luân, Chiéng So; suối Nậm Ngám chảy qua các xã Noong U và Pú Nhi. Với hệ thống sông suối dày. đặc, độ dốc lớn iện Biên Đông có tiểm năng lớn để phát triển thủy điện và thủy lợi. Hiện tại trên địa bàn huyện đã có nhà máy thủy điện Na Phát với công suất 200KW, công trình thủy lợi Nậm Ngám dang trong quá trình khảo sát, thiết kế dự kiến phục vụ diện tích tưới thiết kế 1.200 ha cho diện tích đất sản xuất của huyện.
Điện Biên Đông và huyện Điện Biên [21] 1. Khí hậu và thổ nhưỡng Huyện Điện Biên Đông thuộc vùng khí hậu nhiệt đới, hàng năm chịu ảnh hưởng của 2 khối không khí lớn:Khối không khí phía Bắc khô, lạnh và khối không. khí phía Nam nóng ẩm. Khí hậu ở Điện Biên Đông được chia thành 2 mùa: Mùa lạnh từ tháng 11 đến 4, mùa nắng nóng độ ẩm cao từ tháng 5 đến tháng 10.
Lượng mưa bình quân từ 1600-1700 mm/năm tập trung trong các tháng 6, 7, 8. Nhiệt độ bình quân giữa các tháng trong năm khoảng 22 độ C, ô ẩm trung binh tir 83 dén 85%, Thổ nhưỡng: Thông qua những con số thống kê của tỉnh Điện Biên vào năm 2010 diện tích đất có khả năng khai thác và đang khai thác của huyện Điện Biên Đông như sau: - Tổng diện tích (ha): 120.897,85 ~ Đắt nông nghiệp (ha): 20.588,93 (dang bị thu hep) Đắt tại huyện Điện Biên Đông thích hợp cho việc trồng nhiều loại cây khác nhau như: lúa, ngô, lạc, bông, chè, cà phê. đắt đai tai diy rit tốt cho hiệu quả canh tác khá. cao, Hiện tại liện tích đắt canh tác của người dân đang được mở rộng kéo theo nan phá rừng làm nương tẩy đang rất phổ biến tại địa phương.
Diện tích đất còn lại của huyện vẫn chưa được khai thác hoặc khai thác không có hiệu quả chưa mang tính quy hoạch chiến lược của tỉnh, phần diện tích này chủ yếu là đổi núi cao hoặc các dạng địa hình phức tạp khác khó có thê khai thác được [13], 1. Hệ động thực vật Huyện Điện Biên Đông có hệ sinh thái động thực vật phong phú mang đặc điểm của rùng nhiệt đới phía bắc Việt Nam, Hệ thực vật đa dạng nhiều chủng loại như: Nghiền lim, dỗi, thông,họ tre. Hiện tại diện tích rừng của huyện đang bị thu hẹp nhanh chóng làm thay đôi hệ sinh thái ở đây. Các rừng cây cổ thụ hầu như bị xóa số, thay vào đó là những ruộng nương của người dân, hay các vạt đồi trồng cây công nghiệp như: Bông, chẻ, cả phê hay các loại cây được liệu, cây hương liệu.
Hệ động vật cũng chịu sự tác động mạnh của việc diện tích rừng đang bị thu hẹp. Trước năm 1980 hệ động vật rừng sinh sống trong khu vực rừng của huyện rất phong phú như: Hươu, nai, trâu rừng. thậm chí còn có cả hổ, báo, mèo rừng. lên nay bóng dáng của những động vật này hầu như không còn, nếu có gặp được.
chúng thì cũng phải vào tân rừng sâu. Kết quả này là do nạn săn bắt thú rừng bừa. bãi và do như cầu tiêu thụ thịt thú rừng quá cao của con người dẫn đến hệ động vật rùng tại huyện Điện Biên Đông nay không còn phong phú như trước nữa Vật nuôi: Huyện Điện Biên Đông là ving dat khá phù hợp cho mô hình phát triển kinh tế chăn nuôi gia súc lớn như: Bò, ngựa, trâu,. do sự thuận lợi của điều.
kiện tự nhiên, bên cạnh đó mô hình phát triển kinh tế chăn nuôi gia súc,gia cầm cũng đang khá phát triển. Hiện tại huyện Điện Biên Đông đang là nơi cung cắp số. lượng gia súc, gia cằm đáng kể cho toàn tỉnh Điện Biên trong những năm trở lại đây [phụ lục 3] 1.Điều kiện xã hội 1. Dân cự và tô chức hành chính Tổ chức hành chính: Toàn huyện có 14 đơn vị hành chính, bao gồm: thị trắn Điện Biên Đông và 13 xã: Chiềng Sơ, Háng Lia, Keo Lôm, Luân Giới, Mường Luan, Na Son, Nong U, Phi Nhit, Phinh iang, Pa Héng, Pa Nhi, Tia Dinh, Sa Dung, Toàn bộ 13 xã của huyện Điện Biên Đông đều thuộc diện xã đặc biệt khó khăn nằm trong Chương trình 135 giai đoạn II của Chính phủ Dân cư: Trên dia bàn huyện có thể chia ra làm 6 nhóm cư dân cả theo cách phân chia dân tộc học và cách phân chia theo nhóm cư trú như sau: Người Thái chiếm 32,4%; Người Hmông chiếm 54,26%; Người Lào chiếm 2,68%; Người Khơ Mú chiếm 4,97%; Người Sinh Mun 3,1%; các dân tộc khác chiếm 2,58%.
Mật độ dân số trung bình là 48,26 người/km2. Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên: 2,7%. Lao động:Tính đến cuối năm 2008, toàn huyện có 27.753 người trong độ tuôi lao động, chiếm 50% dân số. Trong đó lao động khu vực thành thị chiếm 4,43%, lao động nông thôn chiếm 95,77%.Hệ thống giao thông đi lại trong huyện Những năm qua, cấp ủy, chính quyền và nhân dân các dân tộc huyện Điên Biên Đông tỉnh Điện Biên luôn quan tâm phát triển giao thông nông thôn.
Bên cạnh các nguồn vốn hỗ trợ từ Nhà nước như: sự nghiệp giao thông, trái phiếu. Chính phủ, Nghị quyết 30A. Huyện Điện Biên Đông đã vận động, tạo được sự đồng thuận và ủng hộ từ phía nhân dân trong việc mở đường mới, sửa chữa, nâng Trước khi huyện Điện Biên Đông được thành lập, hệ thống giao thông trên địa bàn chưa phát triển, toàn huyện chỉ có duy nhất tuyến tỉnh lộ nối từ Pom Lót (huyện Điện Biên) với Na Son (thị trấn huyện) dài 43,7km, ô tô có thé đi lại 2 mùa (mùa mưa, mùa khô). Các tuyến đường nồi từ trung tâm huyện đến trung tâm các xã chủ yếu là đường dân sinh, chỉ có thể đi được xe máy vào mùa khô.
đường giao thông liên thôn, bản là đường mòn phục vụ người đi bộ và ngựa thỏ. Hệ thống đường giao thông kém phát triển là một trong những yếu tố kìm hãm sự phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội trên địa bàn. Trước thực trạng đó, Huyện ủy, UBND huyện chỉ đạo các cơ quan chức năng tham mưu xây dựng kế hoạch tổng. thể, chỉ tiết phát triển hệ thống đường giao thông.
Đặc biệt là ưu tiên phát triển giao thông nông thôn, xây dựng những tuyến đường huyết mạch. Những năm qua, bình quân hàng năm, từ nguồn vốn các chương trình mục tiêu quốc gia: Chương trình 135/CP giai đoạn 1, 2, 3; Chương trình Phát triển kinh. tế - xã hội vùng cao (kết thúc năm 2010); vốn trái phiếu Chính phủ. huyện Điện Biên Đông được đầu tư hàng chục tỷ đồng phát triển mạng lưới giao thông trên địa bàn.
Sau hơn 10 năm thành lập huyện (2006), mạng lưới giao thông trên địa bàn tương đối hoàn thiện: 100% xã có đường ôtô đến trung tâm xã. xã có đường ô tô đi lại thuận tiện trong cả mùa khô và mùa mưa. Từ năm 201 1 đến nay, thực hiện Nghị quyết 1 1⁄CP của Chính phủ: thắt chặt chỉ tiêu, cắt giảm đầu tư công. bình quân, mỗi năm huyện Điện Biên Đông được.
đầu tư từ 1,2 - 13 tỷ đồng cho phát triển giao thông nông thôn. Ông Vang A Cử, Chủ tịch UBND huyện cho biết: Trong bối cảnh nhu cầu phát triển giao thông lớn nhưng nguồn vốn hạn hẹp, UBND huyện đã chỉ đạo các cơ quan chức năng tăng. cường công tác tuyên truyề vận động nhân dân tham gia xây dựng đường giao thông nông thôn với phương châm Nhà nước và nhân dân cùng làm. Hiện nay, huyện đang áp dụng mức hỗ trợ mở mới đường liên thôn, bản là 20 triệu đồng/km.
Đây là mức quá thấp so với chỉ phí thực tế. Bởi nhu cầu kinh phí thực tế mở Ikm đường liên thôn bản hiện nay cần từ 40 - 45 triệu đồng. Đặc biệt, có những tuyến. mở mới cần mức chỉ phí từ 60 - 80 triệu đồng.
Khắc phục những bất cập trên, UBND huyén chi đạo các cơ quan chức năng ưu tiên, lựa chọn nhà thầu xây dựng. là những doanh nghiệp địa phương có khả năng ứng vốn trước. Đông thời, chi dao cấp ủy, chính quyền cơ sở huy động nhân dân đóng góp ngày công cùng doanh nghiệp phát tuyến, đảo rãnh thoát nước, làm cống tạm. Bình quân mỗi năm, nhân.
dan trong huyện đóng góp trên 5.000 ngày công mở mới, tu sửa đường giao thông. Theo báo cáo từ Phòng Công Thương huyện Điện Biên Đông, từ đầu năm đến nay, nhân dân các dân tộc trên địa bản đã đóng góp gần 3.000 ngày công, xử lý trên 1.000m3 đất đá sạt lở; vá, lắp ô gà; tu sửa, khơi thông trên 100km rãnh thoát nước; phát quang gần 2.000m2 cây cỏ bên lề đường; tu sửa, làm mới 12 cầu, cống. Bên cạnh đó, cấp ủy, chính quyền cơ sở đã vận động được phần lớn nhân dân hưởng ứng phong trào hiến đất mở đường. Từ năm 2010 đến nay, nhân dân.
ban Nam Ngám, Háng Trợ A, B; Huổi Tao A, B (xã Pú Nhì); nhân dân bản Na Son (xã Na Son).