Thực trạng công tác kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Acon

Khóa luận kế toán và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Acon

• Tác giả: Nguyễn Thị Thu Thúy
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Thị Bích Ngọc
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế - Đại học Huế
• Chuyên ngành: Kiểm toán
• Đề tài: Thực trạng công tác kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Acon
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan kế toán công nợ tại Công ty Xây dựng Acon

Kế toán công nợ giữ vai trò then chốt trong vận hành tài chính doanh nghiệp xây dựng. Tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Acon, công tác này phản ánh toàn diện các luồng tiền thu và chi. Đặc thù ngành xây lắp có thời gian thi công kéo dài qua nhiều giai đoạn. Quy mô vốn lớn khiến các khoản công nợ phát sinh liên tục và phức tạp. Kế toán công ty sử dụng hệ thống chứng từ nghiêm ngặt để theo dõi từng hợp đồng. Các tài khoản chủ yếu gồm tài khoản 131 và tài khoản 331. Mỗi hợp đồng nhận thầu đều có điều khoản tạm ứng và thanh toán chi tiết theo tiến độ nghiệm thu. Doanh nghiệp cần hạch toán kịp thời để bảo toàn vốn lưu động. Việc ghi chép chính xác giúp ban điều hành nắm bắt thực trạng công nợ tức thời. Đây là cơ sở kiểm soát khả năng chi trả cho các nhà thầu phụ và nhà cung ứng vật tư. Hệ thống thông tin minh bạch giảm thiểu đáng kể nguy cơ thất thoát tiền tệ. Nhờ vậy, Acon luôn chủ động điều tiết nguồn vốn phục vụ các công trình trọng điểm.

1.1. Khái niệm và đặc điểm kế toán công nợ xây dựng

Kế toán công nợ trong ngành xây dựng phản ánh mối quan hệ thanh toán phát sinh giữa doanh nghiệp với chủ đầu tư và đối tác cung ứng. Quá trình này gắn liền với từng giai đoạn thi công kéo dài của dự án. Giá trị hợp đồng xây dựng thường rất lớn và thanh toán thành nhiều đợt. Doanh nghiệp ghi nhận công nợ dựa trên hồ sơ nghiệm thu thực tế và hóa đơn hợp lệ. Kế toán viên phải theo dõi chi tiết từng đối tượng công nợ trên sổ phụ. Việc phân loại nợ theo thời hạn giúp doanh nghiệp kiểm soát tốt nguồn tiền mặt. Mọi sai sót trong theo dõi đều có thể gây gián đoạn dòng tiền phục vụ công trình.

1.2. Quy trình tổ chức hạch toán chứng từ tại Acon

Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng Acon áp dụng quy trình luân chuyển chứng từ công nợ khép kín. Khi nhận tiền tạm ứng từ chủ đầu tư, kế toán lập phiếu thu hoặc đối chiếu giấy báo Có từ ngân hàng. Khi hạng mục hoàn thành, biên bản nghiệm thu khối lượng là căn cứ xuất hóa đơn giá trị gia tăng. Kế toán công ty hạch toán vào tài khoản 131 và sổ chi tiết tương ứng. Đối với các khoản phải trả nhà cung ứng, hóa đơn mua vật tư kèm phiếu nhập kho là điều kiện ghi nhận nợ vào tài khoản 331. Định kỳ hàng tháng, bộ phận tài chính thực hiện đối chiếu công nợ bằng văn bản xác nhận cụ thể.

II. Phân tích thực trạng công nợ tại Công ty Xây dựng Acon

Phân tích cơ cấu và biến động công nợ phản ánh sức khỏe tài chính thực chất của doanh nghiệp. Tại Công ty Xây dựng Acon, các khoản phải thu chiếm tỷ trọng đáng kể trong tổng tài sản ngắn hạn. Tình trạng chủ đầu tư chậm nghiệm thu quyết toán tạo áp lực nặng nề lên nguồn vốn lưu động. Kỳ thu tiền bình quân của công ty có xu hướng kéo dài trong giai đoạn thi công nhiều dự án lớn. Bên cạnh đó, số dư nợ phải trả người bán cũng biến động theo tiến độ nhập vật tư thô. Việc chiếm dụng vốn từ nhà cung ứng giúp giảm áp lực vay vốn ngân hàng ngắn hạn. Tuy nhiên, việc kéo dài thời gian thanh toán cũng ảnh hưởng đến uy tín của nhà thầu trên thị trường. Doanh nghiệp còn đối mặt với tình trạng một số khoản nợ đọng kéo dài qua nhiều kỳ kế toán. Rủi ro phát sinh nợ khó đòi luôn tiềm ẩn nếu thiếu biện pháp đốc thúc quyết liệt. Ban lãnh đạo cần theo dõi sát sao vòng quay các khoản phải thu và phải trả để kịp thời điều chỉnh chính sách tín dụng thương mại.

2.1. Phân tích các chỉ số vòng quay và kỳ thu tiền

Vòng quay các khoản phải thu đo lường tốc độ chuyển đổi nợ thành tiền mặt của doanh nghiệp. Chỉ số này phản ánh hiệu quả thu hồi nợ từ các chủ đầu tư sau khi nghiệm thu công trình. Kỳ thu tiền bình quân biểu thị số ngày trung bình công ty cần để thu hồi nợ. Số ngày thu hồi nợ càng ngắn chứng tỏ doanh nghiệp quản lý vốn lưu động tốt. Ngược lại, kỳ thu tiền kéo dài cho thấy nguy cơ ứ đọng vốn tại công trình. Song song đó, vòng quay các khoản phải trả thể hiện năng lực thanh toán cho nhà cung cấp vật liệu. Việc duy trì chỉ số này ở mức cân bằng giúp doanh nghiệp giữ vững quan hệ thương mại mà không bị mất cân đối dòng tiền.

2.2. Những tồn tại và rủi ro công nợ tại doanh nghiệp

Hoạt động quản lý nợ tại Công ty Xây dựng Acon vẫn bộc lộ một số hạn chế nhất định. Hồ sơ nghiệm thu thanh toán đôi khi bị kéo dài do thủ tục kiểm tra hiện trường phức tạp. Một số đối tác có tình hình tài chính khó khăn dẫn đến việc trì hoãn chi trả tiền công nợ. Doanh nghiệp chưa áp dụng chế tài phạt thanh toán chậm đủ mạnh trong điều khoản hợp đồng. Công tác trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi còn mang tính bị động. Hệ thống thông tin theo dõi tuổi nợ chưa được tự động hóa hoàn toàn trên phần mềm. Điều này tạo áp lực lớn lên tính thanh khoản và gia tăng chi phí tài chính cho đơn vị thi công.

III. Giải pháp quản lý công nợ tại Công ty Xây dựng Acon

Hoàn thiện quản lý công nợ là yêu cầu cấp thiết để đảm bảo an toàn tài chính doanh nghiệp. Công ty Xây dựng Acon cần triển khai đồng bộ các giải pháp kế toán và kiểm soát tín dụng. Đầu tiên, doanh nghiệp phải xây dựng quy trình phân tích tín nhiệm khách hàng trước khi ký hợp đồng thầu. Bộ phận kinh doanh và kế toán cần phối hợp chặt chẽ để thiết lập hạn mức tín dụng phù hợp cho từng đối tác. Tiếp theo, quy trình lập hồ sơ nghiệm thu thanh toán phải được tinh gọn và số hóa. Việc gửi thông báo nhắc nợ định kỳ trước ngày đến hạn giúp hạn chế phát sinh nợ quá hạn. Đồng thời, kế toán cần theo dõi chặt chẽ tiến độ cấp vốn của chủ đầu tư để kịp thời ứng phó. Về phía các khoản phải trả, công ty nên đàm phán kéo dài kỳ thanh toán với nhà cung cấp vật liệu mà không làm tăng chi phí mua sắm. Ứng dụng phần mềm kế toán hiện đại sẽ tự động cảnh báo tuổi nợ và tối ưu hóa luồng tiền. Sự kết hợp giữa giám sát chặt chẽ và công nghệ số là giải pháp căn cơ cho bài toán quản trị nợ.

3.1. Nâng cao hiệu quả thu hồi nợ phải thu khách hàng

Doanh nghiệp cần xây dựng quy chế thưởng phạt rõ ràng đối với việc thu hồi nợ công trình. Cán bộ quản lý hợp đồng cần gắn trách nhiệm nghiệm thu với tiến độ thanh toán của chủ đầu tư. Khi hồ sơ thi công hoàn thành, kế toán cần phát hành hóa đơn và chứng từ ngay trong ngày. Việc phân tích bảng tuổi nợ định kỳ mỗi tuần giúp phát hiện sớm các khoản nợ chậm chi trả. Công ty nên áp dụng chính sách chiết khấu thanh toán sớm để khuyến khích đối tác tất toán trước hạn. Đối với các khoản nợ quá hạn kéo dài, doanh nghiệp cần gửi công văn đôn đốc hoặc nhờ pháp lý can thiệp kịp thời.

3.2. Quản trị tối ưu các khoản phải trả nhà cung ứng

Quản lý nợ phải trả đòi hỏi doanh nghiệp phải cân bằng giữa uy tín và dòng vốn kinh doanh. Doanh nghiệp cần phân nhóm nhà cung cấp vật liệu và thiết bị theo mức độ chiến lược. Kế toán cần thương lượng điều khoản thanh toán trả chậm từ 30 đến 60 ngày sau giao hàng. Biện pháp này giúp doanh nghiệp tận dụng vốn tín dụng thương mại ngắn hạn với chi phí thấp. Tuy nhiên, doanh nghiệp phải tuân thủ nghiêm ngặt lịch thanh toán cam kết để duy trì hợp tác bền vững. Đồng thời, kế toán cần đối chiếu công nợ chi tiết trước mỗi đợt chuyển khoản nhằm loại trừ trùng lặp chứng từ và giảm thiểu rủi ro thất thoát.

IV. Đánh giá ứng dụng công nợ tại Công ty Xây dựng Acon

Hoàn thiện hệ thống kế toán công nợ mang lại giá trị chiến lược to lớn cho doanh nghiệp xây dựng. Tại Công ty Xây dựng Acon, việc kiểm soát tốt công nợ giúp củng cố vị thế cạnh tranh trên thị trường xây lắp. Dòng tiền luân chuyển nhịp nhàng tạo điều kiện thuận lợi để công ty triển khai đồng thời nhiều dự án. Số liệu kế toán chính xác là nền tảng cho việc lập kế hoạch tài chính và thẩm định khả năng thanh toán. Doanh nghiệp chủ động ngăn ngừa rủi ro nợ xấu và hạn chế phụ thuộc vào các khoản vay ngân hàng lãi suất cao. Khi bộ phận kế toán phối hợp nhịp nhàng với ban chỉ huy công trường, tiến độ hoàn thành hồ sơ được đẩy nhanh đáng kể. Mối quan hệ với các đối tác cung ứng và chủ đầu tư ngày càng thêm minh bạch, bền chặt. Mô hình quản lý công nợ hiệu quả tại Acon là bài học thực tiễn giá trị cho nhiều đơn vị xây dựng quy mô vừa và nhỏ. Việc chuẩn hóa quy trình kế toán giúp doanh nghiệp phát triển bền vững và khẳng định thương hiệu vững chắc.

4.1. Bài học kinh nghiệm cho doanh nghiệp xây dựng

Quá trình vận hành tài chính tại Acon cho thấy sự chủ động trong kiểm soát công nợ đóng vai trò quyết định sự tồn tại của doanh nghiệp. Các nhà thầu xây dựng không nên chỉ chú trọng vào doanh thu mà lơ là điều khoản dòng tiền. Việc lập hồ sơ thanh toán đầy đủ ngay từ khâu nghiệm thu cơ sở giúp tránh tranh chấp phát sinh. Doanh nghiệp cần duy trì hạn mức tín dụng phù hợp và xây dựng quỹ dự phòng rủi ro nợ khó đòi. Hơn nữa, việc số hóa quy trình kế toán giúp cập nhật biến động công nợ tức thời cho ban quản lý. Đây là chìa khóa quản trị tài chính linh hoạt trong bối cảnh thị trường bất động sản nhiều biến động.

4.2. Định hướng ứng dụng công nghệ trong kế toán nợ

Ứng dụng công nghệ thông tin là xu hướng tất yếu giúp tối ưu hóa nghiệp vụ kế toán công nợ. Doanh nghiệp cần sớm tích hợp các phần mềm quản trị nguồn lực doanh nghiệp ERP chuyên sâu cho ngành xây dựng. Hệ thống này cho phép kết nối dữ liệu từ công trường đến phòng kế toán theo thời gian thực. Mọi số liệu nghiệm thu khối lượng được số hóa và lập hóa đơn điện tử tự động. Công nghệ giúp phân tích tuổi nợ và gửi cảnh báo nợ đến hạn cho khách hàng qua email. Nhờ giảm thiểu thao tác thủ công, sai sót số liệu được hạn chế tối đa. Nền tảng số tạo bước đột phá trong quản trị dòng vốn và thúc đẩy doanh nghiệp phát triển bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường với sự tham gia của nhiều thành phần kinh tế, các doanh nghiệp luôn phải đối mặt với áp lực cạnh tranh gay gắt cùng các biến động tài chính phức tạp như lạm phát và sự biến động của lãi suất vay. Để duy trì sự tồn tại và phát triển bền vững, doanh nghiệp đòi hỏi phải kiểm soát chặt chẽ tình hình tài chính nội tại, tối ưu hóa công tác quản trị nguồn vốn và các quan hệ tín dụng thương mại. Trong hệ thống kế toán doanh nghiệp, công tác kế toán công nợ giữ vai trò đặc biệt then chốt trong việc theo dõi, kiểm tra chi tiết các khoản nợ phải thu và nợ phải trả. Nếu công nợ không được quản trị và kiểm soát hữu hiệu, doanh nghiệp sẽ đứng trước nguy cơ bị chiếm dụng vốn nghiêm trọng, dẫn đến tình trạng thiếu hụt vốn lưu động, gia tăng rủi ro thanh khoản và làm suy giảm uy tín thương mại.

Đối với Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON – một doanh nghiệp hoạt động chuyên sâu trong lĩnh vực thi công xây dựng và kiến trúc nội thất – các quan hệ thanh toán có đặc thù phát sinh theo từng giai đoạn thi công, phụ thuộc vào tiến độ nghiệm thu khối lượng công trình và có giá trị lớn. Do đó, việc theo dõi, hạch toán và phân tích chuyên sâu tình hình công nợ trở thành yêu cầu cấp thiết để đảm bảo tính an toàn tài chính. Từ nhận thức thực tiễn đó, tác giả lựa chọn nghiên cứu đề tài "Thực trạng công tác kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON".

Mục tiêu nghiên cứu được xác định cụ thể trong khóa luận gồm:

• Mục tiêu chung: Từ việc nghiên cứu lý luận và đánh giá thực trạng về công tác kế toán và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON, đề tài nhằm đề xuất một số giải pháp chủ yếu giúp Công ty hoàn thiện công tác kế toán công nợ và cải thiện tình hình công nợ tại đơn vị.
• Nhiệm vụ/mục tiêu cụ thể (được đánh số theo văn bản):
  • Thứ nhất: Hệ thống hóa những vấn đề lý luận chung liên quan đến kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ trong doanh nghiệp.
  • Thứ hai: Tìm hiểu và trình bày thực trạng kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON.
  • Thứ ba: Đánh giá ưu điểm, nhược điểm của công tác kế toán công nợ tại Công ty. Từ đó, đưa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán công nợ và nâng cao khả năng thanh toán tại Công ty.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Những vấn đề lý luận về kế toán và phân tích công nợ; thực trạng tổ chức kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Về không gian: Công tác kế toán công nợ và tình hình tài chính tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON (địa chỉ trụ sở chính tại 38/2 Nguyễn Nhàn, phường Hòa Thọ Đông, quận Cẩm Lệ, thành phố Đà Nẵng).
  • Về thời gian: Số liệu sử dụng để phân tích tình hình lao động, tài sản, nguồn vốn và kết quả hoạt động kinh doanh được thu thập trong giai đoạn 3 năm (2021, 2022, 2023); các số liệu, chứng từ thực tế phục vụ phân tích, đánh giá thực trạng quy trình kế toán công nợ được thu thập trong quý 3 năm 2024.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập nền tảng nghiên cứu dựa trên các lý luận kế toán tài chính và các quy định pháp lý hiện hành tại Việt Nam:

• Khung lý thuyết và khái niệm: Tác giả trích dẫn các quan điểm học thuật của Nguyễn Tấn Bình (2011) và Võ Văn Nhị (2010) về bản chất của kế toán công nợ như một phần hành có nhiệm vụ ghi chép, phản ánh liên tục các mối quan hệ thanh toán phát sinh giữa doanh nghiệp với khách hàng, nhà cung cấp và người lao động. Khái niệm và điều kiện ghi nhận nợ phải trả được tham chiếu trực tiếp theo đoạn 18 và đoạn 42 của Chuẩn mực Kế toán chung (VAS 01).
• Văn bản pháp lý chế độ kế toán: Toàn bộ quy trình hạch toán được đối chiếu với Thông tư 133/2016/TT-BTC ngày 26/08/2016 của Bộ Tài chính:
  • Điều 16 và Điều 17: Quy định nguyên tắc kế toán, nội dung, kết cấu phản ánh của Tài khoản 131 – Phải thu của khách hàng (theo dõi chi tiết theo từng đối tượng, kỳ hạn thanh toán, trích lập dự phòng phải thu khó đòi và xử lý chênh lệch tỷ giá).
  • Điều 39 và Điều 40: Quy định nguyên tắc kế toán, nội dung, kết cấu phản ánh của Tài khoản 331 – Phải trả cho người bán (theo dõi chi tiết công nợ thương mại, các khoản ứng trước tiền hàng, chiết khấu và điều chỉnh công nợ khi nhận hóa đơn).
• Khung phân tích tình hình công nợ: Tác giả vận dụng hệ thống lý luận của PGS.TS Nguyễn Văn Công (2010) về đánh giá quan hệ chiếm dụng vốn giữa nợ phải thu và nợ phải trả, kết hợp tính toán các nhóm chỉ tiêu tài chính:
  • Tỷ lệ các khoản phải thu so với các khoản phải trả.
  • Số vòng quay các khoản phải thu và Kỳ thu tiền bình quân.
  • Số vòng quay các khoản phải trả và Thời gian vòng quay các khoản phải trả.
  • Hệ số nợ và Hệ số tự tài trợ.
  • Hệ số khả năng thanh toán hiện hành, Hệ số khả năng thanh toán nhanh và Hệ số khả năng thanh toán tức thời.

Phương pháp nghiên cứu thực tế bao gồm:

• Phương pháp phỏng vấn: Trực tiếp trao đổi với nhân sự phòng kế toán tài chính, đặc biệt là kế toán trưởng và nhân viên phụ trách kế toán công nợ nhằm tìm hiểu quy trình luân chuyển chứng từ và chính sách quản lý tín dụng.
• Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập số liệu sơ cấp và thứ cấp từ báo cáo tài chính, bảng cân đối kế toán, sổ cái, sổ chi tiết tài khoản 131, 331, hợp đồng kinh tế và hóa đơn GTGT của doanh nghiệp qua việc sao chụp, ghi chép và scan chứng từ.
• Phương pháp so sánh: Sử dụng so sánh tuyệt đối và tương đối để đánh giá sự biến động qua 3 năm (2021–2023) về tài sản, nguồn vốn, doanh thu, lợi nhuận và cơ cấu nhân sự.
• Phương pháp kế toán: Vận dụng hệ thống tài khoản, chứng từ, phương pháp ghi chép sổ kép trên mô hình sổ Nhật ký chung tích hợp phần mềm kế toán.

Nguồn dữ liệu sử dụng là hệ thống chứng từ, sổ sách kế toán nội bộ và báo cáo tài chính kiểm toán của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận của kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ trong doanh nghiệp

Chương này tập trung hệ thống hóa các định nghĩa, vai trò, nhiệm vụ của kế toán công nợ và phương pháp phân tích tài chính:

• Kế toán công nợ có vai trò phản ánh năng lực và sức mạnh tài chính; nếu doanh nghiệp bị chiếm dụng vốn quá lâu hoặc mất khả năng thanh toán cho nhà cung cấp thì tính chủ động trong sản xuất kinh doanh sẽ bị triệt tiêu. Nhiệm vụ của kế toán bao gồm: ghi nhận thông tin đầy đủ, theo dõi hạn nợ, đôn đốc thu hồi nợ khó đòi, phân loại kỳ hạn (ngắn hạn dưới 1 năm, dài hạn trên 1 năm) và phối hợp với ban giám đốc xây dựng chính sách tín dụng.
• Nguyên tắc hạch toán chi tiết tài khoản 131 và tài khoản 331 theo Thông tư 133/2016/TT-BTC: quy định rõ việc phân loại công nợ theo từng đối tượng, phương pháp lập dự phòng phải thu khó đòi ghi nhận vào chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 642), bù trừ nợ giữa khách hàng và người bán nếu cùng một đối tượng, cùng nguyên tắc đánh giá lại số dư có gốc ngoại tệ theo tỷ giá chuyển khoản cuối kỳ qua tài khoản 413.
• Khung lý thuyết phân tích công nợ: Làm rõ cách xác định tỷ lệ nợ phải thu/nợ phải trả để nhận diện doanh nghiệp đang đi chiếm dụng vốn (tỷ lệ < 1) hay bị khách hàng chiếm dụng vốn (tỷ lệ > 1). Thiết lập công thức đo lường tốc độ luân chuyển vốn bằng vòng quay nợ phải thu, kỳ thu tiền bình quân, vòng quay nợ phải trả, hệ số nợ, hệ số tự tài trợ và ba mức độ của hệ số khả năng thanh toán (hiện hành, nhanh, tức thời).

Chương 2: Thực trạng công tác kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON

Chương 2 mô tả chi tiết tổ chức bộ máy, kết quả kinh doanh và thực tế hạch toán tại doanh nghiệp:

• Tổng quan: Tiền thân là tổ đội thi công Acon thành lập năm 2010; năm 2015 đổi tên thành Công ty TNHH Nội thất Acon; tháng 6/2023 chính thức chuyển đổi loại hình thành Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON với vốn pháp định tăng gấp 30 lần so với thời kỳ đầu.
• Bộ máy quản lý gồm Ban Giám đốc chỉ đạo các phòng ban: Phòng Kế toán tài chính, Phòng Hành chính, Phòng Kỹ thuật, Phòng Dự án cùng các đơn vị trực thuộc như Đội cơ giới thiết bị, Đội thi công (số 1 đến số 4) và Kho vật tư.
• Tổ chức kế toán: Phòng Kế toán tài chính gồm 4 người (Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp, Kế toán công nợ, Thủ quỹ). Áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC, niên độ từ 01/01 đến 31/12, đơn vị tiền tệ VNĐ, ghi sổ Nhật ký chung trên phần mềm MISA; hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên, tính giá theo bình quân gia quyền; khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng.
• Biến động quy mô lao động của công ty qua 3 năm:

Chỉ tiêu phân loại	Năm 2021 (Người)	Năm 2022 (Người)	Năm 2023 (Người)	So sánh 2022/2021 (+/-)	So sánh 2022/2021 (%)	So sánh 2023/2022 (+/-)	So sánh 2023/2022 (%)
Giới tính
- Nam	12	16	15	+4	+33,33	-1	-6,25
- Nữ	4	4	6	0	0,00	+2	+50,00
Tính chất công việc
- Lao động trực tiếp	10	13	14	+3	+30,00	+1	+7,69
- Lao động gián tiếp	6	7	7	+1	+16,67	0	0,00
Trình độ chuyên môn
- Đại học	9	11	13	+2	+22,22	+2	+18,18
- Cao đẳng, trung cấp	7	9	8	+2	+28,57	-1	-11,11
Tổng số lao động	16	20	21	+4	+25,00	+1	+5,00

• Tình hình tài sản, nguồn vốn và kết quả kinh doanh giai đoạn 2021–2023:
  • Cơ cấu tài sản: Tài sản ngắn hạn luôn chiếm trên 98% tổng tài sản (năm 2021 chiếm 98,42%; năm 2022 chiếm 98,21%; năm 2023 chiếm 98,69%). Tổng tài sản năm 2021 đạt khoảng 34 tỷ đồng, năm 2022 tăng lên 46 tỷ đồng (tăng 35,7%), đến năm 2023 giảm xuống còn 42 tỷ đồng (giảm 8,6%). Hàng tồn kho năm 2022 đạt 5.101 đơn vị (giảm 29,75% so với mức 8.413 đơn vị năm 2021), nhưng sang năm 2023 tăng mạnh lên 15.285 đơn vị (tăng 168,5%), chiếm 36,23% tổng tài sản. Tiền và tương đương tiền năm 2022 tăng 24% lên 28.673 đơn vị, sang năm 2023 giảm 31,06% xuống 19.856 đơn vị. Tài sản cố định giảm liên tục qua các năm (năm 2022 giảm 46,21%, năm 2023 giảm tiếp 78,64%) do công ty tiến hành thanh lý tài sản.
  • Cơ cấu nguồn vốn: Nợ phải trả năm 2022 tăng đột biến 168,1% (đạt 23.000 đơn vị), sau đó năm 2023 giảm 37,62% về mức 14.095 đơn vị (chiếm 35,14% tổng nguồn vốn). Vốn chủ sở hữu năm 2022 là 22.704 đơn vị (chiếm 48,5% tổng nguồn vốn, giảm 10,9% so với năm 2021), đến năm 2023 tăng 22,17% đạt 27.260 đơn vị (chiếm 64,85% tổng nguồn vốn) nhờ bổ sung vốn góp chủ sở hữu. Tuy nhiên, chỉ tiêu lợi nhuận sau thuế chưa phân phối liên tục âm qua các năm.
  • Kết quả hoạt động kinh doanh:

Chỉ tiêu kinh doanh	Năm 2021 (VNĐ)	Năm 2022 (VNĐ)	Năm 2023 (VNĐ)	Tăng trưởng 2022/2021 (%)	Tăng trưởng 2023/2022 (%)
Doanh thu thuần	8.62...	24.839	31.421	+187,38	+26,53
Giá vốn hàng bán	6.8...	23.941	28.721	+233,65	+22,00
Lợi nhuận gộp	768...	1.366	2.942	+88,99	+96,03
Chi phí tài chính (lãi vay)	0	110.515	...	+240,18	...
Lợi nhuận sau thuế	...	...	-74.026	...	-100,22

• Thực tế công tác kế toán công nợ phải thu:
  • Chứng từ sử dụng gồm: Hợp đồng kinh tế, biên bản nghiệm thu khối lượng hoàn thành, hóa đơn GTGT, giấy báo Có, giấy đề nghị tạm ứng, sổ chi tiết và sổ cái TK 131.
  • Luân chuyển chứng từ: Khởi đầu từ việc Phòng Kế hoạch khảo sát thầu, Giám đốc phê duyệt; sau khi trúng thầu chuyển sang Phòng Kỹ thuật lập bản vẽ và dự toán; Phòng Kế toán lập bảng dự trù kinh phí vật tư và tiếp nhận tiền tạm ứng của chủ đầu tư theo hợp đồng; khi công trình hoàn thành từng hạng mục, căn cứ biên bản nghiệm thu của đơn vị tư vấn giám sát, kế toán lập hóa đơn GTGT, ghi nhận doanh thu và nợ phải thu, sau đó tiến hành đối trừ tiền tạm ứng và cập nhật vào phần mềm MISA.
  • Nghiệp vụ điển hình quý 3/2024: Theo Hợp đồng thi công số 0105/2024/HĐTC/ACON-VHA ngày 01/05/2024 giữa ACON và Công ty TNHH MTV Dịch vụ Vũ Hà Anh (công trình Khách sạn M-Garden City, hạng mục cung cấp vật tư và thi công hoàn thiện trần thạch cao phòng Penthouse với giá trị hợp đồng 101 triệu... đồng).
    • Ngày 17/05/2024, công ty nhận tiền tạm ứng qua ngân hàng: Kế toán định khoản Nợ TK 1121 / Có TK 131 số tiền 40.496 đồng căn cứ Giấy báo Có.
    • Ngày 27/07/2024, biên bản nghiệm thu khối lượng hoàn thành xác nhận giá trị xây lắp chưa thuế là 93.000 đồng, thuế GTGT là 7.000 đồng; kế toán xuất hóa đơn GTGT và hạch toán Nợ TK 131 là 101.000 đồng, Có TK 511 là 93.000 đồng và Có TK 33311 là 7.000 đồng.

Chương 3: Một số giải pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán công nợ và phân tích tình hình công nợ tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON

Tác giả đánh giá tổng hợp về thực trạng kế toán tại công ty:

• Ưu điểm: Bộ máy kế toán được phân công nhiệm vụ cụ thể, ứng dụng hiệu quả phần mềm kế toán MISA giúp việc lưu trữ và đối chiếu sổ sách chi tiết được tự động hóa; quy trình hạch toán tuân thủ Thông tư 133/2016/TT-BTC; hệ thống chứng từ kế toán công nợ được lập đầy đủ theo từng công trình.
• Nhược điểm: Việc theo dõi các khoản nợ phải thu đôi lúc chưa bám sát kỳ hạn thanh toán trong hợp đồng dẫn đến tồn đọng vốn; hàng tồn kho chiếm tỷ trọng lớn trong năm 2023 gây sức ép lên thanh khoản; chi phí tài chính do lãi vay còn cao và chỉ tiêu lợi nhuận sau thuế chưa đạt kết quả dương.
• Biện pháp đề xuất: Tăng cường rà soát, đối chiếu công nợ định kỳ bằng văn bản xác nhận nợ với chủ đầu tư; thiết lập quy trình kiểm soát chặt chẽ việc nghiệm thu để đẩy nhanh tiến độ xuất hóa đơn thu tiền; xây dựng kế hoạch thanh toán nợ người bán linh hoạt nhằm giảm thiểu chi phí phát sinh và ổn định khả năng thanh toán.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã phản ánh các kết quả định lượng cụ thể từ hệ thống dữ liệu của Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON:

• Bóc tách toàn diện biến động cơ cấu tài sản: Tài sản ngắn hạn luôn chiếm tỷ trọng áp đảo trên 98% (năm 2021 là 98,42%, năm 2022 là 98,21% và năm 2023 là 98,69%).
• Nhận diện tính chu kỳ và đặc thù trong hoạt động xây lắp qua sự tăng trưởng doanh thu thuần từ mức dưới 10 tỷ đồng năm 2021 lên 24.839 đồng năm 2022 (tăng 187,38%) và đạt 31.421 đồng năm 2023 (tăng 26,53%).
• Phản ánh trung thực thực trạng tài chính khi lợi nhuận sau thuế chưa phân phối của công ty liên tục âm, năm 2023 ghi nhận lỗ sau thuế 74.026 đồng (-100,22%), cùng sự biến động của nợ phải trả từ mức tăng mạnh 168,1% năm 2022 xuống mức giảm 37,62% năm 2023 (còn 14.095 đồng).
• Phản ánh chi tiết quy trình hạch toán tài khoản 131 qua ví dụ cụ thể đối với hợp đồng xây lắp khách sạn M-Garden City (ghi nhận tạm ứng 40.496 đồng và xuất hóa đơn nghiệm thu 101.000 đồng).

Giải pháp tác giả đề xuất tập trung vào:

• Hoàn thiện công tác đôn đốc và thu hồi nợ phải thu của khách hàng gắn với hồ sơ quyết toán công trình.
• Tối ưu hóa việc quản lý các khoản phải trả nhà cung cấp để tận dụng ưu đãi thương mại, giảm gánh nặng lãi vay ngân hàng.
• Nâng cao hiệu quả phối hợp giữa bộ phận kỹ thuật, phòng dự án và kế toán công nợ trong khâu nghiệm thu bàn giao.

Đóng góp của tác giả:

• Khóa luận hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán công nợ theo Thông tư 133/2016/TT-BTC áp dụng cho loại hình doanh nghiệp vừa và nhỏ ngành xây dựng.
• Cung cấp dữ liệu thực chứng về sự biến động nguồn vốn và cơ cấu công nợ tại một đơn vị vừa thực hiện chuyển đổi mô hình từ Công ty TNHH sang Công ty Cổ phần tại địa bàn thành phố Đà Nẵng.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tồn tại một số hạn chế căn cứ trên phạm vi số liệu được công bố trong văn bản:

• Dữ liệu hạch toán thực tế và chứng từ chi tiết của phần hành kế toán công nợ chỉ mới được tác giả khảo sát tập trung vào quý 3 năm 2024 tại một số hợp đồng điển hình, chưa bao quát toàn bộ các dự án xây dựng trong cả năm tài chính.
• Các số liệu phân tích tài chính tổng hợp chỉ dừng lại ở mốc thời gian từ năm 2021 đến hết năm 2023, chưa phản ánh đầy đủ tác động tài chính sau khi công ty chuyển đổi lên mô hình công ty cổ phần trong các năm tài chính tiếp theo.
• Khóa luận chưa so sánh đối chuẩn các chỉ số vòng quay công nợ của đơn vị với các chỉ số trung bình ngành xây lắp trên thị trường.

Hướng nghiên cứu tiếp:

• Mở rộng phạm vi khảo sát xuyên suốt toàn bộ chu kỳ sống của các hợp đồng xây lắp từ giai đoạn dự thầu, tạm ứng, thi công, nghiệm thu từng đợt cho đến giai đoạn bảo hành công trình.
• Đi sâu nghiên cứu mô hình quản trị rủi ro tín dụng khách hàng và các giải pháp trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi chuyên sâu cho doanh nghiệp xây lắp.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán và Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện báo cáo thực tập, khóa luận tốt nghiệp về đề tài kế toán công nợ và phân tích khả năng thanh toán.
• Nhân viên kế toán phần hành công nợ tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong lĩnh vực xây lắp, thi công hoàn thiện nội thất.

Các phần nội dung có giá trị tham khảo cao:

• Sơ đồ hạch toán kế toán tài khoản 131 và 331 gắn liền với quy trình luân chuyển chứng từ xây dựng thực tế (hồ sơ nghiệm thu khối lượng hoàn thành, hóa đơn VAT, chứng từ ngân hàng).
• Cách thức tổ chức hệ thống sổ sách kế toán trên phần mềm MISA theo hình thức sổ Nhật ký chung và phương pháp tính toán hệ thống chỉ tiêu phân tích công nợ theo khung lý thuyết tài chính.

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON hiện đang áp dụng chế độ kế toán và hình thức ghi sổ nào? Công ty áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư 133/2016/TT-BTC do Bộ Tài chính ban hành; niên độ kế toán tính từ ngày 01/01 đến 31/12; ghi chép sổ kế toán theo hình thức Nhật ký chung trên máy tính thông qua phần mềm MISA; hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên và tính giá xuất kho theo phương pháp bình quân gia quyền.

2. Cơ cấu tài sản của Công ty ACON trong giai đoạn 2021–2023 có đặc điểm gì nổi bật? Tài sản ngắn hạn của công ty chiếm tỷ trọng áp đảo trên 98% tổng tài sản trong suốt 3 năm (năm 2021 đạt 98,42%, năm 2022 là 98,21% và năm 2023 là 98,69%). Ngược lại, tài sản dài hạn chỉ chiếm tỷ trọng dưới 2% và sụt giảm liên tục (năm 2022 giảm 46,21%, năm 2023 giảm 78,64%) do công ty thanh lý các tài sản cố định không cần thiết.

3. Biến động nguồn vốn và kết quả kinh doanh của công ty thể hiện vấn đề tài chính nào? Mặc dù doanh thu thuần tăng trưởng qua các năm (năm 2022 tăng 187,38% đạt 24.839 đồng, năm 2023 tăng 26,53% đạt 31.421 đồng) và vốn chủ sở hữu năm 2023 tăng 22,17% đạt 27.260 đồng nhờ góp thêm vốn, song chỉ tiêu lợi nhuận sau thuế chưa phân phối liên tục âm qua 3 năm, trong đó năm 2023 lỗ 74.026 đồng do chi phí tài chính (lãi vay) và giá vốn tăng cao.

4. Nghiệp vụ kế toán nợ phải thu cụ thể tại công trình Khách sạn M-Garden City được ghi nhận ra sao? Căn cứ Hợp đồng số 0105/2024/HĐTC/ACON-VHA ngày 01/05/2024 với Công ty TNHH MTV Dịch vụ Vũ Hà Anh, ngày 17/05/2024 khi nhận tiền tạm ứng, kế toán ghi Nợ TK 1121 / Có TK 131 số tiền 40.496 đồng. Ngày 27/07/2024, khi nghiệm thu hoàn thành hạng mục trần thạch cao Penthouse, kế toán xuất hóa đơn GTGT ghi Nợ TK 131: 101.000 đồng, Có TK 511: 93.000 đồng và Có TK 33311: 7.000 đồng.

5. Nợ phải trả của Công ty ACON biến động như thế nào trong 3 năm nghiên cứu? Năm 2022, nợ phải trả tăng mạnh 168,1% so với năm 2021, đạt hơn 23.000 đơn vị tiền tệ nhằm bổ sung vốn lưu động cho các công trình mới. Sang năm 2023, nợ phải trả giảm 37,62% xuống mức 14.095 đơn vị tiền tệ, chiếm 35,14% tổng nguồn vốn, giúp giảm bớt gánh nặng nợ vay và cải thiện cấu trúc an toàn tài chính.

Kết luận

Khóa luận của tác giả Nguyễn Thị Thu Thúy đã trình bày có hệ thống cơ sở lý thuyết về kế toán công nợ và khung chỉ tiêu phân tích tài chính theo Thông tư 133/2016/TT-BTC. Nghiên cứu cung cấp số liệu thực chứng chi tiết về quy mô tài sản, nguồn vốn, biến động lao động và kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng ACON giai đoạn 2021–2023, đồng thời làm rõ quy trình luân chuyển chứng từ công nợ thực tế trong quý 3 năm 2024. Báo cáo phản ánh trung thực cả những bước tăng trưởng về doanh thu lẫn những khó khăn tồn tại về chỉ tiêu lợi nhuận âm và sự biến động nguồn vốn tại đơn vị. Các giải pháp do tác giả đề xuất bám sát đặc điểm quản lý hồ sơ nghiệm thu xây lắp, mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho công tác kế toán và kiểm soát công nợ tại doanh nghiệp thi công xây dựng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA KẾ TOÁN CÔNG NỢ VÀ PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH CÔNG NỢ TRONG DOANH NGHIỆP 1. Một số khái niệm cơ bản về công nợ và kế toán công nợ 1. Khái niệm kế toán công nợ "Trong quá trình kinh doanh thường xuyên phát sinh các mối quan hệ thanh toán giữa doanh nghiệp với người bán, người mua, cán bộ công nhân viên.Các quan hệ thanh toán này là cơ sở phát sinh các khoản phải thu, khoản phải phải. Kế toán khoản phải thu và nợ phải trả gọi chung là kế toán công nợ" (Theo Nguyễn Tấn Bình, "Kế toán tài chính", 2011) Như vậy kế toán công nợ là một phần hành kế toán có nhiệm vụ hạch toán các khoản nợ phải thu, nợ phải trả diễn ra liên tục trong suốt quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp (Võ Văn Nhị, 2010).

Khái niệm về khoản phải thu Các khoản phải thu là một dạng tài sản của công ty tính dựa trên tất cả các khoản nợ, các giao dịch thanh toán hoặc bất cứ nghĩa vụ tiền tệ nào mà con nợ hay khách hàng chưa thanh toán cho công ty. Các khoản phải thu được kế toán của công ty ghi lại và phản ánh trên bảng cân đối kế toán, bao gồm tất cả các khoản nợ công ty chưa đòi được, tính cả các khoản nợ đến hạn thanh toán. Các khoản phải thu của doanh nghiệp bao gồm: Phải thu khách hàng, phải thu nội bộ, thuế GTGT được khấu trừ, phải thu khác, dự phòng phải thu khó đòi trong đó phải thu khách hàng là khoản thu chiếm vị trí quan trọng trong tổng giá trị tài sản của doanh nghiệp, vì vậy việc theo dõi khoản mục này có ý nghĩa quan trọng. Khái niệm các khoản phải trả Khoản phải trả là một khoản mục kế toán thể hiện nghĩa vụ của doanh nghiệp phải trả toàn bộ số nợ ngắn hạn của mình cho các chủ nợ.

Trong bảng cân đối kế toán, khoản phải trả được gọi là khoản nợ của doanh nghiệp. Cũng giống như tài sản, nợ của doanh nghiệp được chia làm nợ ngắn hạn và nợ dài hạn. Nợ dài hạn là các khoản nợ và các nghĩa vụ về mặt tài chính khác mà doanh nghiệp phải trả sau một khoảng thời gian từ một năm trở lên kể từ ngày lập Bảng cân đối kế toán. Nợ ngắn hạn là khoản nợ mà doanh nghiệp phải thanh toán trong khoảng thời gian từ một năm trở xuống.

Nợ ngắn hạn bao gồm khoản phải trả và các khoản nợ dài hạn đến hạn trả 4 Theo đoạn 18, chuẩn mực chung ( VAS 01): "Nợ phải trả là nghĩa vụ hiện tại của doanh nghiệp phát sinh từ các giao dịch và sự kiện đã qua mà doanh nghiệp phải thanh toán từ các nguồn lực của mình Theo đoạn 42, chuẩn mực chung (VAS 01) về tiêu chuẩn ghi nhận nợ phải trả: "Nợ phải trả được ghi nhận trong Bảng cân đối kế toán khi có đủ điều kiện chắc chắn là doanh nghiệp sẽ phải dùng một lượng tiền chi ra để trang trải cho những nghĩa vụ hiện tại mà doanh nghiệp phải thanh toán, và khoản nợ phải trả đó phải xác định được một cách đáng tin cậy. Kế toán công nợ và vai trò, nhiệm vụ của kế toán công nợ trong doanh nghiệp 1. Vai trò của kế toán công nợ Kế toán công nợ là một phần hành khá quan trọng trong hệ thống các phần hành kế toán của một DN, việc quản lý các khoản công nợ có hiệu quả hay không có một vai trò rất quan trọng và có ảnh hưởng lớn tới sự phát triển, đồng thời nó thể hiện năng lực và sức mạnh tài chính của công ty. Nếu doanh nghiệp hoạt động kinh doanh hiệu quả, nguồn vốn ít bị chiếm dụng và có khả năng thanh toán cao cho các nhà cung cấp thì sẽ có được tỉnh chủ động trong hoạt động kinh doanh, nếu DN hoạt động kinh doanh không hiệu quả, nguồn vốn bị chiếm dụng quá lâu, không có khả năng thanh toán cho các nhà cung cấp thì tỉnh chủ động trong kinh doanh của DN sẽ không còn, có ảnh hưởng nghiêm trọng tới sự tồn tại và phát triển của DN.

Nhiệm vụ của kế toán công nợ Kế toán công nợ là vị trí vô cùng quan trọng trong doanh nghiệp, chịu trách nhiệm quản lý toàn bộ quy trình công nợ từ khi lập hóa đơn, theo dõi các khoản phải thu/phải trả, đối chiếu số liệu, đốc thúc công nợ cho đến khi hoàn tất thanh toán.Cụ thể: - Ghi nhận và cập nhật đầy đủ thông tin về tất cả các khoản công nợ phát sinh từ hoạt động kinh doanh, bao gồm cả nợ phải thu và nợ phải trả về số tiền, ngày phát sinh, hạn thanh toán, đối tượng liên quan (khách hàng hoặc nhà cung cấp), lý do phát sinh, và các điều khoản thanh toán. Việc cập nhật liên tục các thông tin này giúp đảm bảo dữ liệu luôn chính xác và kịp thời. - Theo dõi sát sao tình hình công nợ, chủ động nhắc nhở khách hàng thanh toán các khoản nợ đến hạn, xử lý kịp thời các khoản quá hạn và có biện pháp thu hồi đối 5 với các khoản nợ khó đòi. Đồng thời phân tích khả năng thanh toán của khách hàng để giảm thiểu rủi ro tín dụng.

- Kế toán công nợ phối hợp chặt chẽ với các bộ phận khác trong doanh nghiệp, cung cấp thông tin chi tiết, kịp thời về các khoản nợ phải thu, phải trả cho các bộ phận liên quan như kinh doanh, sản xuất, và kho; cung cấp số liệu tổng hợp cho kế toán trưởng để lập báo cáo tài chính. - Kế toán công nợ trực tiếp tham gia vào quá trình xây dựng và điều chỉnh chính sách tín dụng của doanh nghiệp, thường xuyên theo dõi hiệu quả của chính sách tín dụng hiện hành, đánh giá tỷ lệ nợ xấu, chi phí thu hồi nợ và so sánh với các mục tiêu đã đặt ra. Nếu phát hiện các vấn đề, kế toán công nợ sẽ đề xuất điều chỉnh để phù hợp với tình hình thực tế. Nguyên tắc kế toán phải thu, phải trả 1.

Nguyên tắc hạch toán kế toán nợ phải thu Theo Điều 16, Thông tư 133/2016/TT - BTC, nguyên tắc kế toán nợ phải thu: - Các khoản phải thu được theo dõi chi tiết theo kỳ hạn phải thu, bao gồm: khoản phải thu ngắn hạn (khoản thu dưới 1 năm) và khoản phải thu dài hạn (khoản thu trên 1 năm). - Các khoản phải thu được theo dõi chi tiết theo đối tượng phải thu, bao gồm: phải thu khách hàng, phải thu nội bộ và phải thu khác - Phải thu của khách hàng gồm các khoản phải thu mang tính chất thương mại phát sinh từ giao dịch có tính chất mua - bán, như: phải thu về bán hàng - Đối với doanh nghiệp có phát sinh khoản phải thu bằng ngoại tệ thì phải thu khách hàng sẽ bao gồm các khoản phải thu liên quan đến tiền bán hàng xuất khẩu của bên giao ủy thác với khách hàng thông qua bên nhận ủy thác - Khi lập Báo cáo tài chính, kế toán căn cứ kỳ hạn còn lại của các khoản phải thu để phân loại là phải thu dài hạn (thời gian thu hồi còn lại trên 1 năm) hoặc phải thu ngắn hạn (thời gian thu hồi còn lại dưới 1 năm). - Tại thời điểm lập Báo cáo tài chính, đối với doanh nghiệp có phát sinh khoản phải thu bằng ngoại tệ thì phải thực hiện việc đánh giá lại theo tỷ giá chuyển khoản trung bình cuối kỳ của ngân hàng thương mại nơi thường xuyên có giao dịch 1.2 Nguyên tắc hạch toán kế toán nợ phải trả Theo Điều 39: Nguyên tắc kế toán nợ phải thu, Thông tư 133/2016/TT - BTC : 6 - Các khoản nợ phải trả được theo dõi chi tiết theo kỳ hạn phải trả, bao gồm: + Nợ ngắn hạn: là các khoản nợ có nghĩa vụ phải thanh toán trong vòng 12 tháng kể từ ngày lập BCTC (phải trả người bán trong kỳ, thuế và các khoản phải nộp nhà nước) + Nợ dài hạn: là các khoản nợ có nghĩa vụ phải thanh toán trên 12 tháng (phát hành trái phiếu, vay dài hạn) - Các khoản nợ phải trả được theo dõi chi tiết theo đối tượng phải trả, bao gồm: phải trả người bán, phải trả nội bộ, phải trả khác - Phải trả người bán gồm các khoản phải trả mang tính chất thương mại phát sinh từ giao dịch mua hàng hóa, dịch vụ, tài sản. Khoản phải trả này gồm cả các khoản phải trả khi nhập khẩu thông qua người nhận ủy thác (trong giao dịch nhập khẩu ủy thác) - Khi lập Báo cáo tài chính, kế toán căn cứ kỳ hạn còn lại của các khoản phải trả để phân loại là dài hạn (thời hạn còn lại trên 1 năm) hoặc ngắn hạn (thời hạn còn lại dưới 1 năm).

- Tại thời điểm lập BCTC, đối với doanh nghiệp có khoản phải trả bằng ngoại tệ thì phải đánh giá lại theo tỷ giá chuyển khoản trung bình cuối kỳ của ngân hàng thương mại nơi thường xuyên xảy ra giao dịch. Nội dung công tác kế toán công nợ phải thu, phải trả trong doanh nghiệp 1. Kế toán nợ phải thu a) Khái niệm Quan hệ thanh toán giữa doanh nghiệp với khách hàng phát sinh chủ yếu trong quá trình bán sản phẩm, vật tư, hàng hóa, cung cấp lao vụ, dịch vụ, bàn giao thanh toán khối lượng thi công mà khách hàng đã nhận của doanh nghiệp nhưng chưa thanh toán b) Nguyên tắc hạch toán Theo điều 17 thông tư 133/2016/TT- BCT quy định về nguyên tắc hạch toán kế toán khoản phải thu khách hàng - Tài khoản phải thu khách hàng phản ánh các khoản nợ phải thu và tình hình thanh toán của doanh nghiệp với khách hàng về tiền bán sản phẩm, hàng hóa, cung cấp dịch vụ. Không phản ánh vào tài khoản này các nghiệp vụ thu tiền ngay.

- Hạch toán chi tiết cho từng đối tượng, từng nội dung phải thu, theo dõi chi tiết kỳ hạn thu hồi (trên 12 tháng hay không quá 12 tháng kể từ thời điểm lập báo cáo) và ghi chép theo từng lần thanh toán. 7 - Kế toán phải tiến hành phân loại các khoản nợ làm căn cứ xác định số trích lập dự phòng phải thu khó đòi hoặc có biện pháp xử lý đối với khoản nợ phải thu không đòi được. Khoản thiệt hại về nợ phải thu khó đòi sau khi trừ dự phòng đã trích lập được ghi nhận vào chi phí quản lý doanh nghiệp. Khoản nợ đòi được hạch toán vào thu nhập khác.