CHƯƠNG 1 ĐẶC ĐIỂM VỀ TIỀN LƯƠNG VÀ QUẢN LÝ LAO ĐỘNG, TIỀN LƯƠNG CỦA CÔNG TY TNHH XÂY LẮP VÀ THI CÔNG NỘI THẤT TIÊN PHONG 1.Các khái niệm về tiền lương và các khoản theo lương 1.Khái niệm về tiền lương. Trong nền kinh tế thị trường ,sức lao động dược nhìn nhận như là một thứ hàng hóa đặc biệt,nó có thể sáng tạo ra giá trị từ quá trình lao động sản xuất.o đó,tiền lương chính là giá giá trị sức lao động,khoản tiền mà người sử dụng lao động và người lao động thỏa thuận là người sử dụng lao động trả cho người lao động theo cơ chế thị trường cũng chịu sự chi phối của pháp luật như luật lao động ,hợp đồng lao động… Có nhiều định nghĩa khác nhau về tiền lương ,nhưng định nghĩa nêu lên có tính khái quát được nhiều người thừa nhận đó là : Tiền lương là giá cả sức lao động được hình thành theo thỏa thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động phù hợp với các quan hệ và các quy luật trong nền kinh tế thị trường. Nói cách khác , tiền lương là số tiền mà người lao động nhân được từ người sử dụng lao động thanh toán tương dương với số lượng và chất lượng lao động mà họ dã tiêu hao để tạo ra của cải vật chất hoặc các giá trị có ích khác. Khái niệm về các khoản chích theo lương Cùng với việc chi trả tiền lương ,người sử dung lao động còn phải trích một số tiền nhất định tính theo tỉ lệ phần trăm( % ) của tiền lương để hình thành các quỹ theo chế độ quy định nhằm đảm bảo lợi ích của người lao Sinh viên: Nguyễn Thị Thu Hương 4 Chuyên đề tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa động .Đó là các khoản trích theo lương ,được thực hiện theo chế độ tiền lương ở nước ta , bao gồm : - Qũy bảo hiểm xã hội (BHXH) nhà nước quy định doanh nghiệp phải trích lập bằng 26% mức lương tối thiểu và hệ số lương của người lao động ,trong đó 18% trích vào chi phí kinh doanh của đơn vị, 8% người lao đông phải nộp từ thu nhập của mình .Qũy BHXH dùng chi : BHXH thay lương trong thời gian người lao động đau ốm ,nghỉ chế độ thai sản ,tai nạn lao động không thể làm việc tại doanh nghiệp , chi trợ cấp hưư trí cho người lao động về nghỉ hưư trợ cấp tiền tuất , trợ cấp bồi dưỡng cho người lao động khi ốm đau , thai sản , bệnh nghề nghiệp.
- Qũy BHYT được sử dụng để thanh toán các khoản trích chữa bệnh , viện phí , thuốc thang cho người lao động. Tỷ lệ trích nộp là 4,5% Trong đó thì 3% tính vào chi phí SXKD còn 1,5% khấu trừ vào lương của người lao động. - Kinh phí công đoàn : dùng để chi tiêu cho họt động công đoàn. Tỷ lệ trích nộp là 2% trên tiền lương thực tế, tính tàn bộ vào chi phí SXKD.
- Bảo hiểm thất nghiệp : Được trích lập 2% trong đó có 1% tính vào chi phí SXKD, 1 % tính vào lương cuả người lao động. Các quỹ trên doanh nghiệp phải trích phải thu nộp đầy đủ hàng tháng hoặc quý.Nội dung kinh tế của kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương trong doanh nghiệp Tiền lương là nguồn thu nhập chủ yếu của người lao động, các doanh nghiệp sử dụng tiền lương làm đòn bẩy để khuyến khích tinh thần tích cực lao động , là nhân tố để tăng năng xuất lao động. Các doang nghệp phải sử dụng sức lao động có hiệu quả để tiết kiệm chi phí lao động. Sinh viên: Nguyễn Thị Thu Hương 5 Chuyên đề tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa Tổ chức công tác hạch toán tiền lương giup doanh nghiệp quản lý tốt quã lương, đảm bảo việc trả lương và trích nộp các khoản theo lương đúng nguyên tắc và đúng chế độ.
Sinh viên: Nguyễn Thị Thu Hương 6 Chuyên đề tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa Nhiêm vụ kế toán tiền lương: - Ghi chép phản ánh tổng hợp số lượng lao động, thời gian lao động, và các khoản trích theo lương, phân bố chi phí lao động. - Theo dõi tình hình thanh toán tiền lương, các khoản phụ cấp và trợ cấp cho người lao động - Lập báo cáo số lượng lao động , tiền lương và các khoản trích theo lương theo định kì, đúng chế độ, khuyến khích người lao động hoàn thàh nhiệm vụ. Chức năng của tiền lương: Tiền lương bao gồm các chức năng sau : - Là đòn bẩy cho hoạt động sản xuất kinh doanh: Tiền lương gắn kiền với lợi ích của người lao động , nó là động lược kích thích năng lực sáng tạo và ý thức lao động dựa trên cơ sở đó thúc đẩy năng suất lao động. Bởi vậy tiền lương gắn liền với lợi ích thiết thực của người lao động đồng thời cũng khẳng định được vị trí của họ tại doanh nghiệp.
Khi nhận được tiền lương thỏa đáng thì người lao động sẽ có trách nhiệm và cảm thấy thích thú hơn. - Chức năng kích thích người lao động : Thực hiện hợp lý công việc với người lao động không chỉ có lợi cho công ty mà cho cả người lao động, khuyến khích họ tăng năng xuất lao động - Chức năng tái sản xuất lao động : Khi đáp ứng được nhu cầu của lao động sẽ tạo sự tin tương và có thêm nhiều lao động. Đặc điểm lao động của Công ty TNHH Xây Lắp và Thi Công Nội Thất Tiên Phong : Công ty TNHH Xây Lắp và Thi Công Nội Thất Tiên Phong được chia ra 2 bộ phận đó là : + Bộ phận văn phòng : Bao gồm Giám Đốc , nhân viên các phòng ban. + Bộ phận công trình : Bao gồm các giám sát và công nhân, được chia nhỏ thành các đội dưới quản lý cuả các giám sát Sinh viên: Nguyễn Thị Thu Hương 7 Chuyên đề tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa Do công việc nhiều và ổn định cho nên đội ngũ văn phòng hay công trình luôn có công việc đều , không sảy ra tình trạng thất nghiệp không có việc làm ngồi chơi.
Với đội ngũ cán bộ công nhân viên có trình độ tương đối cao và ổn định, phần lớn họ đều được đào tạo trong các trường đại học, cao đẳng, trung cấp và công nhân kỹ thuật nên khả năng làm việc tốt và hiệu quả cao, phát huy tốt khả năng của mình cũng như việc vận dụng kiến thức vào thực tế. Dù quân số đông nhưng công ty bố trí phù hợp cho từng bộ phận nên kết cấu hợp lý, không bị xáo trộn mà vẫn tăng được quân số, tạo công ăn việc làm ổn định cho người lao động. Do công ty mới thành lập chưa lâu .Số lao động vẫn còn chưa nhiều trong đó đa phần các nhân viên làm việc trên 1 năm đều đã được đóng bảo hiểm , chỉ có 1 số nhân viên do công ty mới tuyển dụng nên chưa được đóng Bảo hiểm. Hầu hết các nhân viên văn phòng, giám sát đều có học thức Đại học trở nên , riêng công nhân là mới được tham gia đào tạo những lớp ngắn hạn tay nghề nhưng giờ họ đều là thợ chuyên nghiệp và có tay nghề vững, giàu kinh nghiệm.
Đây được coi là thế mạnh của công ty so với các công ty khác trong nghề xây dựng. Trong số lao động thì hầu hết đã là lao động dài hạn, có thời gian làm việc tại công ty từ 3 năm trở lên , tính chất lao động của công ty thì rất ổn định, trong công ty cũng có hình thức khen thưởng lao động giỏi và xuất sắc vào cuối năm nên mọi người rất hào hứng lập thành tích. - Phân loại lao động trong Công ty: Cách phân loại lao động trong công ty là phân loại lao động theo quan hệ với quá trình sản xuất kinh doanh, với cách phân loại này thì có 2 nhóm lao động gián tiếp và lao động trực tiếp. + Lao động trực tiếp là những người lao động trực tiếp tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh trong Công ty như bộ phận công nhân công trình trực tiếp tham gia tại các công trình.
Sinh viên: Nguyễn Thị Thu Hương 8 Chuyên đề tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa + Lao động gián tiếp là bộ phận tham gia một cách gián tiếp vào quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh tại Công ty ví dụ: nhân viên kế toán , nhân viên đặt hàng … Tổ chức sử dụng lao động hợp lý, hạch toán tốt lao động, trên cơ sở đó tính chính xác thù lao cho người lao động đúng, thanh toán kịp thời tiền lương và các khoản liên quan. Từ đó khuyến khích người lao động quan tâm đến thời gian, kết quả lao động, chất lượng lao động, chấp hành kỷ luật lao động, nâng cao năng suất lao động, đóng góp tiết kiệm chi phí lao động sống, hạ giá thành sản phẩm tạo điều kiện nâng cao đời sống vật chất tinh thần cho người lao động. Tổ chức ghi chép phản ánh chính xác, kịp thời, đầy đủ số lượng, chất lượng, thời gian và kết quả lao động. Kiểm tra tình hình huy động và sử dụng tiền lương trong doanh nghiệp, việc chấp hành chính sách và chế độ lao động tiền lương, tình hình sử dụng quỹ tiền lương.
Hướng dẫn và kiểm tra các bộ phận trong doanh nghiệp thực hiện đầy đủ, đúng chế độ về lao động, tiền lương. Tính toán và phân bổ chính xác, đúng đối tượng sử dụng lao động về tiền lương, các khoản trích theo lương vào các chi phí sản xuất kinh doanh của các bộ phận. Lập báo cáo kế toán và phân tích tình hình sử dụng lao động quỹ lương, đề xuất biện pháp khai thác có hiệu quả tiềm năng lao động trong doanh nghiệp, ngăn chặn các hành vi vi phạm chế độ chính sách về lao động, tiền lương. Công ty TNHH Xây Lắp và Thi Công Nội Thất Tiên Phong được tổ chức theo kiểu trực tuyến chức năng: Ban giám đốc lãnh đạo và chỉ đạo trực tiếp đến từng đơn vị kinh doanh và các phòng ban chức năng nghiệp vụ.
Nhân viên Hành chính có nhiệm vụ và chịu trách nhiệm trước giám đốc công ty. + Định hướng lập phương án về cơ cấu tổ chức sản xuất kinh doanh của công ty trong từng thời kỳ. Sinh viên: Nguyễn Thị Thu Hương 9 Chuyên đề tốt nghiệp GVHD: PGS.TS Nguyễn Thị Phương Hoa + Thực hiện chế độ chính sách đối với người lao động kể cả trong biên chế và lao động hợp đồng. + Lập phương án tiền lương sản phẩm cho toàn công ty.
Thực hiện quản lý và chỉ đạo tiền lương, quản lý lao động.