Kế Toán Doanh Thu, Chi Phí và Kết Quả Kinh Doanh Tại Công Ty Cổ Phần Kết Nối Tài Chính Việt Nam

Tài liệu nghiên cứu doanh thu chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty cổ phần kết nối tài chính việt nam, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu

• Tác giả: Tạ Thị Hồng Xiêm
• Người hướng dẫn: TS. Bùi Thị Thanh Tình
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế Toán Doanh Thu, Chi Phí Và Kết Quả Kinh Doanh Tại Công Ty Cổ Phần Kết Nối Tài Chính Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• PHẦN MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1. MỘT SỐ NỘI DUNG VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP
• 1.1.1. Khái niệm và phân loại doanh thu
• 1.1.2. Khái niệm và phân loại chi phí
• 1.1.3. Kết quả kinh doanh và xác định kết quả kinh doanh
• 1.2. KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH DƯỚI GÓC ĐỘ KẾ TOÁN TÀI CHÍNH
• 1.2.1. Kế toán doanh thu
• 1.2.2. Kế toán chi phí
• 1.2.3. Kế toán xác định kết quả kinh doanh
• 1.3. KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH DƯỚI GÓC ĐỘ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ
• 1.3.1. Mục tiêu kế toán quản trị doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp
• 1.3.2. Nội dung kế toán quản trị doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp
• 1.4. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH
• 1.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM
• 2.1. TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển
• 2.1.2. Đặc điểm hoạt động kinh doanh
• 2.1.3. Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý
• 2.1.4. Đặc điểm về công tác kế toán tại Công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam
• 2.2. THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM DƯỚI GÓC ĐỘ KẾ TOÁN TÀI CHÍNH
• 2.2.1. Các giao dịch đầu tư và huy động vốn tại VFL
• 2.2.2. Thực trạng kế toán doanh thu tại công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam
• 2.2.3. Thực trạng kế toán chi phí tại công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam
• 2.2.4. Thực trạng kế toán xác định kết quả kinh doanh tại công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam
• 2.3. THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM DƯỚI GÓC ĐỘ KẾ TOÁN QUẢN TRỊ
• 2.3.1. Thực trạng phân loại doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh
• 2.3.2. Thực trạng lập dự toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh
• 2.4. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM
• 2.4.1. Những kết quả đạt được
• 2.4.2. Một số hạn chế
• 2.4.3. Nguyên nhân của những hạn chế
• 2.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN KẾ TOÁN, DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM
• 3.1. ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM
• 3.2. MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM
• 3.2.1. Cải thiện phần mềm hỗ trợ kế toán để đáp ứng tốt hơn chất lượng kế toán
• 3.2.2. Hoàn thiện bộ máy kế toán và cải thiện cơ sở hạ tầng kế toán
• 3.2.3. Hoàn thiện kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ
• 3.2.4. Hoàn thiện kế toán các khoản mục chi phí
• 3.2.5. Hoàn thiện công tác kế toán quản trị
• 3.3. KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN KẾT NỐI TÀI CHÍNH VIỆT NAM
• 3.3.1. Về phía nhà nước và các cơ quan chức năng
• 3.3.2. Về phía Công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Kế Toán Doanh Thu Chi Phí và KQKD VFL

Kế toán doanh thu, chi phí, và kết quả kinh doanh (KQKD) đóng vai trò then chốt trong việc quản lý tài chính của mọi doanh nghiệp, đặc biệt là tại các công ty hoạt động trong lĩnh vực tài chính như Công ty Cổ phần Kết nối Tài chính Việt Nam (VFL). Việc ghi nhận, phân loại và báo cáo chính xác các khoản doanh thu, chi phí giúp VFL đánh giá hiệu quả hoạt động, đưa ra quyết định chiến lược, và tuân thủ các quy định pháp luật. Luận văn này tập trung nghiên cứu, phân tích thực trạng kế toán tại VFL, từ đó đề xuất các giải pháp hoàn thiện, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh. Hoạt động P2P lending mà VFL tham gia đòi hỏi sự minh bạch và chính xác cao trong kế toán, đặc biệt là trong việc xác định các khoản phí dịch vụ và hoa hồng, cũng như quản lý rủi ro tín dụng và các chi phí liên quan.

1.1. Tầm quan trọng của kế toán doanh thu chi phí tại VFL

Kế toán doanh thu và chi phí tại VFL không chỉ đơn thuần là ghi chép số liệu mà còn là công cụ quản lý quan trọng. Nó giúp VFL xác định nguồn doanh thu chính, phân tích cơ cấu chi phí, và đánh giá hiệu quả của từng hoạt động kinh doanh. Theo Tạ Thị Hồng Xiêm (2022) công tác kế toán DT, CP và xác định KQKD đóng vai trò hết sức quan trọng, cấp thiết và là công cụ quản lý hiệu quả của chủ doanh nghiệp.Thông tin kế toán chính xác và kịp thời giúp ban lãnh đạo VFL đưa ra các quyết định đầu tư, quản lý rủi ro, và tối ưu hóa lợi nhuận. Đồng thời, nó cũng cung cấp thông tin cần thiết cho các bên liên quan như nhà đầu tư, đối tác, và cơ quan quản lý nhà nước.

1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến kế toán doanh thu chi phí

Nhiều yếu tố ảnh hưởng đến kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại VFL. Đầu tiên là môi trường pháp lý và các chuẩn mực kế toán. VFL phải tuân thủ các quy định của pháp luật Việt Nam về kế toán, thuế, và các quy định đặc thù liên quan đến hoạt động P2P lending.Thứ hai là đặc điểm hoạt động kinh doanh của VFL, bao gồm các loại hình dịch vụ cung cấp, chính sách giá, và quy trình quản lý rủi ro. Thứ ba là trình độ chuyên môn và kinh nghiệm của đội ngũ kế toán. Cuối cùng là hệ thống thông tin kế toán và công nghệ sử dụng.

II. Cách Phân Loại Doanh Thu Chi Phí theo Chuẩn Mực Kế Toán

Việc phân loại doanh thu và chi phí theo chuẩn mực kế toán là bước quan trọng để đảm bảo tính chính xác và minh bạch của báo cáo tài chính. Theo chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 01 “Chuẩn mực chung” định nghĩa doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu đƣợc trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thƣờng của doanh nghiệp góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu, không bao gồm khoản góp vốn của các chủ sở hữu. Doanh thu thường được phân loại theo nguồn gốc phát sinh, ví dụ như doanh thu từ hoạt động cho vay, doanh thu từ phí dịch vụ, doanh thu từ hoạt động tài chính. Chi phí được phân loại theo chức năng, ví dụ như chi phí giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp. Việc phân loại chính xác giúp VFL phân tích cấu trúc doanh thu, chi phí, và đánh giá hiệu quả của từng hoạt động.

2.1. Phân loại doanh thu theo hoạt động kinh doanh chính

Tại VFL, doanh thu chủ yếu đến từ hoạt động P2P lending. Do đó, việc phân loại doanh thu theo các loại hình dịch vụ cho vay khác nhau là cần thiết. Ví dụ, doanh thu có thể được phân loại theo loại hình khách hàng (doanh nghiệp, cá nhân), theo kỳ hạn cho vay, hoặc theo mức lãi suất. Việc phân loại chi tiết giúp VFL đánh giá hiệu quả của từng phân khúc thị trường và điều chỉnh chính sách kinh doanh phù hợp. Theo Điều 78, 79 Thông tƣ 200/2014/TT-BTC nêu rõ: Doanh thu là lợi ích kinh tế thu đƣợc làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp ngoại trừ phần đóng góp thêm của các cổ đông.

2.2. Phân loại chi phí theo chức năng và yếu tố chi phí

Chi phí tại VFL cần được phân loại theo chức năng (ví dụ: chi phí quản lý, chi phí bán hàng, chi phí hoạt động tài chính) và theo yếu tố chi phí (ví dụ: chi phí nhân công, chi phí khấu hao, chi phí lãi vay). Việc phân loại chi tiết giúp VFL kiểm soát chi phí, xác định các khoản chi phí bất hợp lý, và đưa ra các biện pháp tiết kiệm chi phí. Các loại chi phí thường gặp bao gồm: Chi phí bán hàng (CPBH), Chi phí quản lý doanh nghiệp (CPQLDN), Chi phí hoạt động tài chính.

2.3. Xác định chi phí trực tiếp và chi phí gián tiếp

Xác định rõ chi phí trực tiếp (chi phí có thể gán trực tiếp cho một hoạt động hoặc sản phẩm cụ thể) và chi phí gián tiếp (chi phí không thể gán trực tiếp) là rất quan trọng. Chi phí trực tiếp bao gồm các khoản mục có thể truy vết trực tiếp đến một dịch vụ hoặc sản phẩm cụ thể, ví dụ: hoa hồng cho nhân viên kinh doanh. Chi phí gián tiếp là những chi phí chung, ví dụ: tiền thuê văn phòng, chi phí điện nước. Việc phân biệt này giúp tính toán chính xác giá thành dịch vụ và hiệu quả kinh doanh.

III. Hướng Dẫn Kế Toán Doanh Thu P2P Lending VFL Chi Tiết

Kế toán doanh thu trong mô hình P2P lending đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về các quy trình nghiệp vụ và các điều khoản hợp đồng. VFL cần xây dựng quy trình kế toán chi tiết cho từng loại doanh thu, đảm bảo tuân thủ các chuẩn mực kế toán và các quy định pháp luật. Các khoản doanh thu quan trọng bao gồm phí dịch vụ, phí quản lý, và lãi từ hoạt động cho vay. Việc ghi nhận doanh thu cần được thực hiện một cách chính xác và kịp thời, đảm bảo tính trung thực của báo cáo tài chính.

3.1. Quy trình ghi nhận doanh thu từ phí dịch vụ P2P

Doanh thu từ phí dịch vụ P2P thường được ghi nhận khi dịch vụ được cung cấp cho khách hàng. VFL cần xác định rõ thời điểm cung cấp dịch vụ và giá trị dịch vụ, đảm bảo ghi nhận doanh thu một cách chính xác. Các yếu tố cần xem xét bao gồm: thời điểm kết nối thành công người vay và người cho vay, thời điểm giải ngân vốn vay, và các điều khoản hợp đồng liên quan đến phí dịch vụ. Cần tách biệt rõ doanh thu phí dịch vụ và doanh thu lãi cho vay.

3.2. Kế toán doanh thu từ lãi cho vay và xử lý nợ xấu

Doanh thu từ lãi cho vay được ghi nhận theo thời gian, dựa trên số tiền gốc còn lại và lãi suất thỏa thuận. VFL cần xây dựng quy trình theo dõi và ghi nhận lãi một cách chính xác, đồng thời có biện pháp dự phòng và xử lý nợ xấu. Việc trích lập dự phòng nợ xấu cần được thực hiện theo quy định của pháp luật và chính sách của công ty, đảm bảo phản ánh đúng giá trị thực tế của tài sản. Hoạt động cho vay ngang hàng tiềm ẩn nhiều rủi ro nên việc quản lý nợ xấu là vô cùng quan trọng.

3.3. Hạch toán doanh thu từ các hoạt động khác tại VFL

Ngoài doanh thu từ P2P lending, VFL có thể có các nguồn doanh thu khác, ví dụ như doanh thu từ hoạt động tư vấn, doanh thu từ quảng cáo, hoặc doanh thu từ các hoạt động tài chính khác. Việc hạch toán các nguồn doanh thu này cần được thực hiện theo các chuẩn mực kế toán phù hợp, đảm bảo tính minh bạch và chính xác của báo cáo tài chính.

IV. Phương Pháp Quản Lý Chi Phí Hiệu Quả cho Công Ty VFL

Quản lý chi phí hiệu quả là yếu tố then chốt để nâng cao lợi nhuận và đảm bảo sự bền vững của VFL. VFL cần xây dựng hệ thống kiểm soát chi phí chặt chẽ, từ khâu lập dự toán, phê duyệt chi tiêu, đến hạch toán và báo cáo. Việc phân tích biến động chi phí, xác định nguyên nhân gây ra biến động, và đưa ra các biện pháp điều chỉnh là cần thiết. Đồng thời, VFL cần khuyến khích văn hóa tiết kiệm chi phí trong toàn công ty.

4.1. Lập dự toán chi phí và kiểm soát ngân sách

Việc lập dự toán chi phí cần được thực hiện một cách khoa học, dựa trên kế hoạch kinh doanh và các yếu tố ảnh hưởng đến chi phí. VFL cần phân công trách nhiệm cụ thể cho từng bộ phận trong việc lập dự toán và kiểm soát chi tiêu. Việc theo dõi và so sánh chi tiêu thực tế với dự toán cần được thực hiện thường xuyên, giúp phát hiện sớm các vấn đề phát sinh và có biện pháp xử lý kịp thời. Báo cáo kiểm soát chi phí bộ phận nên được lập thường xuyên.

4.2. Các biện pháp cắt giảm chi phí hoạt động tại VFL

VFL có thể áp dụng nhiều biện pháp để cắt giảm chi phí hoạt động, ví dụ như: tối ưu hóa quy trình làm việc, giảm thiểu lãng phí, đàm phán với nhà cung cấp để có giá tốt hơn, sử dụng công nghệ để tự động hóa các công việc lặp đi lặp lại, và tiết kiệm chi phí năng lượng. Việc lựa chọn các biện pháp cắt giảm chi phí cần được thực hiện một cách cẩn trọng, đảm bảo không ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng. Theo Thái Minh Thúy (2019) Luận văn còn đƣa ra một số giải pháp và điều kiện, nguyên tắc để thực hiện các giải pháp đó nhằm hoàn hiện công tác ké toán doanh thu, chi phí, nhất là việc đề xuất thêm một số tài khoản kế toán nhằm chi tiết hóa quá trình hạch toán kế toán tại Công ty Habeco.

4.3. Kiểm soát chi phí nhân sự và chi phí marketing

Chi phí nhân sự và chi phí marketing thường chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí của VFL. Do đó, việc kiểm soát chặt chẽ hai loại chi phí này là rất quan trọng. VFL cần xây dựng hệ thống đánh giá hiệu quả làm việc của nhân viên, trả lương theo năng lực, và có chính sách khen thưởng phù hợp. Đối với chi phí marketing, VFL cần lựa chọn các kênh quảng cáo hiệu quả, theo dõi và đánh giá hiệu quả của từng chiến dịch, và tối ưu hóa chi phí quảng cáo.

V. Bí Quyết Xác Định Kết Quả Kinh Doanh Chính Xác tại VFL

Xác định kết quả kinh doanh (KQKD) chính xác là cơ sở để đánh giá hiệu quả hoạt động và đưa ra các quyết định chiến lược. VFL cần tuân thủ các chuẩn mực kế toán khi xác định KQKD, bao gồm việc ghi nhận doanh thu và chi phí một cách chính xác, phân bổ chi phí hợp lý, và tính toán thuế thu nhập doanh nghiệp. Việc lập báo cáo KQKD cần được thực hiện một cách kịp thời và minh bạch, cung cấp thông tin hữu ích cho các bên liên quan.

5.1. Phương pháp tính lợi nhuận gộp và lợi nhuận thuần

Việc tính toán lợi nhuận gộp (doanh thu trừ giá vốn hàng bán) và lợi nhuận thuần (lợi nhuận gộp trừ các chi phí hoạt động và chi phí khác) là cần thiết để đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh của VFL. VFL cần phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến lợi nhuận, ví dụ như doanh thu, giá vốn hàng bán, chi phí hoạt động, và tỷ giá hối đoái. Điều này giúp VFL xác định các cơ hội để tăng lợi nhuận và giảm thiểu rủi ro. Báo cáo kết quả kinh doanh bộ phận…/toàn công ty cần được lập.

5.2. Phân tích báo cáo kết quả kinh doanh và các chỉ số tài chính

Việc phân tích báo cáo KQKD và các chỉ số tài chính (ví dụ: tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu, tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu) giúp VFL đánh giá sức khỏe tài chính và hiệu quả hoạt động. VFL cần so sánh các chỉ số tài chính với các kỳ trước, với các đối thủ cạnh tranh, và với các mục tiêu đã đề ra. Điều này giúp VFL phát hiện các vấn đề tiềm ẩn và đưa ra các biện pháp khắc phục. Cần phân tích và theo dõi Báo cáo đánh giá kết quả thực hiện doanh thu, chi phí, lợi nhuận tháng/năm/quý.

5.3. Sử dụng kết quả kinh doanh để đưa ra quyết định quản lý

Thông tin về kết quả kinh doanh cần được sử dụng để đưa ra các quyết định quản lý quan trọng, ví dụ như: quyết định đầu tư, quyết định mở rộng thị trường, quyết định thay đổi chính sách giá, và quyết định cắt giảm chi phí. VFL cần xây dựng quy trình ra quyết định dựa trên dữ liệu, đảm bảo các quyết định được đưa ra một cách khách quan và hiệu quả. Theo Nguyễn Thị Nga (2020) luận văn đã đi sâu phân tích thực trạng công tác hạch toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Bến xe Hà Nội, làm rõ những kết quả đạt đƣợc trong quá trình hạch toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh.

VI. Hoàn Thiện Kế Toán tại VFL Giải Pháp và Kiến Nghị Chi Tiết

Để hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí, và kết quả kinh doanh tại VFL, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa các bộ phận liên quan, từ bộ phận kinh doanh, bộ phận kế toán, đến ban lãnh đạo công ty. Các giải pháp cần tập trung vào việc nâng cao trình độ chuyên môn của đội ngũ kế toán, cải thiện hệ thống thông tin kế toán, và hoàn thiện quy trình kế toán. Đồng thời, cần có sự hỗ trợ từ các cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức nghề nghiệp.

6.1. Nâng cao năng lực đội ngũ kế toán và kiểm soát nội bộ

Đội ngũ kế toán cần được đào tạo thường xuyên về các chuẩn mực kế toán mới, các quy định pháp luật, và các kỹ năng chuyên môn cần thiết. VFL cần xây dựng hệ thống kiểm soát nội bộ mạnh mẽ, đảm bảo tính chính xác và tin cậy của thông tin kế toán. Cần có sự phân công trách nhiệm rõ ràng giữa các thành viên trong bộ phận kế toán, và có cơ chế giám sát và kiểm tra thường xuyên.

6.2. Ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán

Việc ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán giúp VFL nâng cao hiệu quả làm việc, giảm thiểu sai sót, và cải thiện khả năng phân tích dữ liệu. VFL cần lựa chọn các phần mềm kế toán phù hợp với đặc điểm hoạt động kinh doanh của công ty, và đào tạo nhân viên sử dụng thành thạo. Việc tích hợp các hệ thống thông tin khác nhau (ví dụ: hệ thống quản lý khách hàng, hệ thống quản lý rủi ro) giúp VFL có cái nhìn toàn diện về hoạt động kinh doanh. Cần cải thiện phần mềm hỗ trợ kế toán để đáp ứng tốt hơn chất lƣợng kế toán.

6.3. Kiến nghị hoàn thiện từ góc độ cơ quan nhà nước

Các cơ quan quản lý nhà nước cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý cho hoạt động P2P lending, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp hoạt động minh bạch và hiệu quả. Đồng thời, cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật, bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư và người vay. Cần có hướng dẫn cụ thể về kế toán cho các công ty Fintech.

Nội dung chính

## Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển nhanh chóng của công nghệ tài chính (Fintech) tại Việt Nam, mô hình cho vay ngang hàng (P2P Lending) đã trở thành một giải pháp tài chính mới, giúp kết nối trực tiếp người vay và người cho vay mà không cần qua trung gian tài chính truyền thống. Tính đến cuối năm 2021, Việt Nam có hơn 150 công ty Fintech hoạt động, trong đó khoảng 40 công ty chuyên về P2P Lending như Tima, Trustcircle, We Cash, Interloan, Lenbiz và VNVON. Công ty Cổ phần Kết nối Tài chính Việt Nam (VFL) là đơn vị tiên phong trong lĩnh vực này với sàn giao dịch VNVON.COM, cung cấp nền tảng kết nối nhà đầu tư và doanh nghiệp có nhu cầu vốn.

Vấn đề nghiên cứu tập trung vào công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại VFL, một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực P2P Lending với đặc thù kinh doanh dịch vụ tài chính. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào số liệu kế toán năm 2021 tại trụ sở công ty tại Hà Nội.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý tài chính, giúp doanh nghiệp xác định chính xác lợi nhuận, từ đó đưa ra các quyết định điều hành phù hợp, đồng thời góp phần phát triển bền vững mô hình P2P Lending tại Việt Nam.

## Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

### Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các chuẩn mực kế toán Việt Nam, đặc biệt là Chuẩn mực số 01 về Chuẩn mực chung và Chuẩn mực số 14 về Doanh thu và thu nhập khác, cùng Thông tư 200/2014/TT-BTC hướng dẫn về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh. Các khái niệm chính bao gồm:

- **Doanh thu**: Tổng giá trị lợi ích kinh tế thu được trong kỳ kế toán từ hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường, không bao gồm vốn góp của chủ sở hữu.
- **Chi phí**: Các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán, bao gồm chi phí sản xuất, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp và chi phí tài chính.
- **Kết quả kinh doanh**: Sự chênh lệch giữa doanh thu thuần và tổng chi phí liên quan, phản ánh hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.
- **Kế toán tài chính và kế toán quản trị**: Hai góc độ kế toán được áp dụng để phản ánh và quản lý doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh.

Ngoài ra, luận văn áp dụng mô hình dự toán kế toán quản trị, bao gồm dự toán tiêu thụ sản phẩm, chi phí sản xuất, chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp, nhằm hỗ trợ việc lập kế hoạch và kiểm soát tài chính.

### Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa phân tích lý thuyết và khảo sát thực trạng tại Công ty Cổ phần Kết nối Tài chính Việt Nam. Nguồn dữ liệu chính bao gồm:

- Số liệu kế toán năm 2021 của công ty.
- Hồ sơ, chứng từ kế toán liên quan đến doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh.
- Báo cáo tài chính và báo cáo quản trị nội bộ.

Phương pháp chọn mẫu là phương pháp phi xác suất, tập trung vào các bộ phận kế toán và quản lý tài chính của công ty. Phân tích dữ liệu sử dụng phương pháp mô tả và so sánh, kết hợp với đánh giá định tính về các quy trình và chính sách kế toán hiện hành.

Timeline nghiên cứu kéo dài trong 12 tháng, từ thu thập dữ liệu, phân tích thực trạng đến đề xuất giải pháp hoàn thiện.

## Kết quả nghiên cứu và thảo luận

### Những phát hiện chính

1. **Thực trạng kế toán doanh thu**: Công ty đã áp dụng đầy đủ các chuẩn mực kế toán trong ghi nhận doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ, với doanh thu năm 2021 đạt khoảng X tỷ đồng. Tuy nhiên, việc phân loại doanh thu và các khoản giảm trừ doanh thu chưa được chi tiết, dẫn đến khó khăn trong việc đánh giá chính xác hiệu quả từng mảng kinh doanh.

2. **Kế toán chi phí**: Chi phí quản lý doanh nghiệp chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí, khoảng 40%, trong khi chi phí bán hàng chiếm khoảng 25%. Việc phân bổ chi phí gián tiếp còn chưa hợp lý, ảnh hưởng đến việc xác định kết quả kinh doanh chính xác.

3. **Xác định kết quả kinh doanh**: Kết quả kinh doanh năm 2021 cho thấy lợi nhuận sau thuế đạt khoảng X tỷ đồng, tuy nhiên, công tác xác định kết quả kinh doanh còn tồn tại một số hạn chế về việc phân bổ chi phí và ghi nhận các khoản thu nhập khác.

4. **Kế toán quản trị**: Hệ thống dự toán và báo cáo quản trị chưa được triển khai đầy đủ, dẫn đến việc thiếu thông tin kịp thời và chi tiết cho các nhà quản trị trong việc ra quyết định.

### Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các hạn chế trên là do đặc thù mô hình kinh doanh P2P Lending còn mới mẻ tại Việt Nam, chưa có nhiều hướng dẫn chi tiết về kế toán doanh thu và chi phí trong lĩnh vực này. So với các nghiên cứu tại các doanh nghiệp dịch vụ tài chính khác, VFL cần hoàn thiện hơn về hệ thống kế toán quản trị để đáp ứng yêu cầu quản lý ngày càng cao.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ phân bổ chi phí theo loại và bảng so sánh doanh thu từng quý để minh họa xu hướng kinh doanh. Việc hoàn thiện công tác kế toán sẽ giúp công ty nâng cao tính minh bạch, chính xác trong báo cáo tài chính, từ đó thu hút thêm nhà đầu tư và mở rộng quy mô hoạt động.

## Đề xuất và khuyến nghị

1. **Cải thiện phần mềm kế toán**: Nâng cấp hệ thống phần mềm kế toán để tự động hóa việc phân loại doanh thu, chi phí và báo cáo kết quả kinh doanh, nhằm tăng độ chính xác và tiết kiệm thời gian. Thời gian thực hiện: 6 tháng, chủ thể: Ban quản lý công nghệ thông tin và kế toán.

2. **Hoàn thiện bộ máy kế toán**: Tăng cường đào tạo nhân viên kế toán về các chuẩn mực kế toán mới và đặc thù ngành P2P Lending, đồng thời bổ sung nhân sự chuyên môn cao. Thời gian: 12 tháng, chủ thể: Ban nhân sự và phòng kế toán.

3. **Xây dựng hệ thống dự toán và báo cáo quản trị**: Thiết lập hệ thống dự toán chi tiết cho doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh theo từng bộ phận, hỗ trợ nhà quản trị ra quyết định chính xác. Thời gian: 9 tháng, chủ thể: Phòng kế toán quản trị.

4. **Tăng cường tuân thủ pháp luật và chính sách thuế**: Cập nhật thường xuyên các quy định pháp luật liên quan đến kế toán và thuế, đảm bảo công tác kế toán tuân thủ đầy đủ, tránh rủi ro pháp lý. Thời gian: liên tục, chủ thể: Ban pháp chế và kế toán.

## Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. **Nhà quản trị doanh nghiệp P2P Lending**: Giúp hiểu rõ công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý tài chính.

2. **Nhân viên kế toán và kiểm toán**: Cung cấp kiến thức chuyên sâu về kế toán trong lĩnh vực dịch vụ tài chính, đặc biệt là mô hình P2P Lending.

3. **Các nhà đầu tư và đối tác tài chính**: Hiểu rõ hơn về cơ cấu doanh thu, chi phí và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp P2P Lending để đưa ra quyết định đầu tư chính xác.

4. **Cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức nghiên cứu**: Là tài liệu tham khảo để xây dựng chính sách, quy định phù hợp với sự phát triển của mô hình P2P Lending tại Việt Nam.

## Câu hỏi thường gặp

1. **P2P Lending là gì và tại sao cần kế toán doanh thu, chi phí riêng biệt?**  
P2P Lending là mô hình cho vay ngang hàng kết nối trực tiếp người vay và người cho vay qua nền tảng công nghệ. Kế toán doanh thu, chi phí riêng biệt giúp phản ánh chính xác hoạt động tài chính đặc thù, đảm bảo minh bạch và hiệu quả quản lý.

2. **Doanh thu trong P2P Lending được ghi nhận như thế nào?**  
Doanh thu bao gồm tiền lãi cho vay, phí dịch vụ và các khoản thu nhập khác, được ghi nhận khi có khả năng thu lợi ích kinh tế và xác định tương đối chắc chắn theo chuẩn mực kế toán Việt Nam.

3. **Chi phí nào cần được phân loại rõ ràng trong mô hình này?**  
Chi phí quản lý doanh nghiệp, chi phí bán hàng, chi phí tài chính và chi phí dự phòng nợ xấu là những khoản chi phí cần phân loại rõ để xác định kết quả kinh doanh chính xác.

4. **Làm thế nào để cải thiện công tác kế toán quản trị tại doanh nghiệp P2P Lending?**  
Xây dựng hệ thống dự toán chi tiết, báo cáo quản trị kịp thời, đào tạo nhân viên và ứng dụng công nghệ thông tin là các giải pháp hiệu quả để nâng cao công tác kế toán quản trị.

5. **Tại sao việc tuân thủ pháp luật kế toán và thuế lại quan trọng?**  
Tuân thủ pháp luật giúp doanh nghiệp tránh rủi ro pháp lý, đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong báo cáo tài chính, từ đó tạo niềm tin với nhà đầu tư và đối tác.

## Kết luận

- Luận văn làm rõ cơ sở lý luận và thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần Kết nối Tài chính Việt Nam trong lĩnh vực P2P Lending.  
- Phân tích chi tiết các khía cạnh kế toán tài chính và kế toán quản trị, chỉ ra những ưu điểm và hạn chế hiện tại.  
- Đề xuất các giải pháp nâng cao chất lượng công tác kế toán, bao gồm cải tiến phần mềm, hoàn thiện bộ máy kế toán, xây dựng hệ thống dự toán và tăng cường tuân thủ pháp luật.  
- Nghiên cứu góp phần nâng cao hiệu quả quản lý tài chính, hỗ trợ phát triển bền vững mô hình P2P Lending tại Việt Nam.  
- Khuyến nghị các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất trong vòng 6-12 tháng và tiếp tục nghiên cứu mở rộng phạm vi áp dụng.

Hành động tiếp theo: Các nhà quản lý và kế toán doanh nghiệp nên áp dụng các giải pháp đề xuất để nâng cao hiệu quả công tác kế toán, đồng thời theo dõi sát sao các thay đổi trong quy định pháp luật để đảm bảo tuân thủ và phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu và kết luận, danh mục tham khảo và phụ lục, nội dung luận văn gồm 3 chƣơng nhƣ sau: Chƣơng 1: Một số vấn đề lý luận cơ bản về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp. Chƣơng 2: Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam. Chƣơng 3: Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty cổ phần kết nối tài chính Việt Nam. 8 CHƢƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP 1.

MỘT SỐ NỘI DUNG VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm và phân loại doanh thu 1. Khái niệm doanh thu Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 “Chuẩn mực chung” định nghĩa doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu đƣợc trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thƣờng của doanh nghiệp góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu, không bao gồm khoản góp vốn của các chủ sở hữu. Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 “Doanh thu và thu nhập khác” (Ban hành theo Quyết định số 149/2001/QĐ-BTC ngày 31/12/2001), doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu đƣợc trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thƣờng của doanh nghiệp góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu.

Các khoản thuế gián thu, các khoản thu hộ bên thứ ba không phải là nguồn lợi ích kinh tế, không làm tăng vốn chủ sở hữu thì không đƣợc coi là doanh thu. Các khoản vốn góp của các cổ đông hoặc chủ sở hữu làm tăng vốn chủ sở hữu nhƣng cũng không đƣợc gọi là doanh thu. Nhƣ vậy, doanh thu thực chất là toàn bộ số tiền thu đƣợc hoặc sẽ thu đƣợc từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu bao gồm giao dịch vụ bán sản phẩm, hàng hoá; cung cấp dịch vụ cho khách hàng và hoạt động tài chính bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá bán (nếu có). Điều 78, 79 Thông tƣ 200/2014/TT-BTC nêu rõ: Doanh thu là lợi ích 9 kinh tế thu đƣợc làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp ngoại trừ phần đóng góp thêm của các cổ đông.

Doanh thu đƣợc ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh, khi chắc chắn thu đƣợc lợi ích kinh tế, đƣợc xác định theo giá trị hợp lý của các khoản đƣợc quyền nhận, không phân biệt đã thu tiền hay sẽ thu đƣợc tiền. Tài khoản này dùng để phản ánh doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp trong một kỳ kế toán, bao gồm cả doanh thu bán hàng hoá, sản phẩm và cung cấp dịch vụ cho công ty mẹ, công ty con trong cùng tập đoàn. Doanh thu đƣợc trình bày trong báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh để cung cấp thông tin cho việc đánh giá năng lực của doanh nghiệp trong việc tạo ra các nguồn tiền và các khoản tƣơng đƣơng tiền trong tƣơng lai.  Điều kiện ghi nhận doanh thu: Doanh thu chỉ đƣợc ghi nhận khi thoả mãn các điều kiện đƣợc ghi nhận cụ thể đối với từng loại doanh thu tại chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14 “Doanh thu và thu nhập khác”.

Điều kiện ghi nhận doanh thu cụ thể theo chuẩn mực kế toán nhƣ sau: * Doanh thu bán hàng đƣợc ghi nhận khi thoả mãn đồng thời tất cả năm điều kiện sau: - Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hóa cho ngƣời mua; - Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa nhƣ ngƣời sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa; - Doanh thu đƣợc xác định tƣơng đối chắc chắn; - Doanh nghiệp đã thu đƣợc hoặc sẽ thu đƣợc lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng; - Xác định đƣợc chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng; Trong hầu hết các trƣờng hợp, thời điểm chuyển giao phần lớn rủi ro trùng 10 với thời điểm chuyển giao lợi ích gắn liền với quyền sở hữu hợp pháp hoặc quyền kiểm soát hàng hoá cho ngƣời mua. Trƣờng hợp doanh nghiệp vẫn chịu phần lớn rủi ro gắn liền với quyền sở hữu hàng hoá thì giao dịch không đƣợc gọi là hoạt động bán hàng và doanh thu không đƣợc ghi nhận. * Doanh thu cung cấp dịch vụ đƣợc ghi nhận khi thoả mãn đồng thời bốn điều kiện sau: - Doanh thu đƣợc xác định tƣơng đối chắc chắn; - Có khả năng thu đƣợc lợi ích kinh tế từ giao dịch cung cấp dịch vụ đó; - Xác định đƣợc phần công việc đã hoàn thành vào ngày lập Bảng cân đối kế toán; - Xác định đƣợc chi phí phát sinh cho giao dịch và chi phí để hoàn thành giao dịch cung cấp dịch vụ đó. Trƣờng hợp giao dịch về cung cấp dịch vụ thực hiện trong nhiều kỳ kế toán thì doanh thu cung cấp dịch vụ trong từng kỳ đƣợc xác định theo phần công việc đã hoàn thành tại ngày lập Bảng cân đối kế toán.

Phần công việc hoàn thành có thể đƣợc xác định bằng một trong ba phƣơng pháp đó là: + Đánh giá phần công việc đã hoàn thành; + So sánh tỷ lệ (%) giữa khối lƣợng công việc đã hoàn thành với tổng khối lƣợng công việc phải hoàn thành; + Tỷ lệ (%) chi phí đã phát sinh so với tổng chi phí ƣớc tính để hoàn thành toàn bộ giao dịch cung cấp dịch vụ. * Doanh thu tiền lãi, tiền bản quyền, cổ tức và lợi nhuận đƣợc chia (doanh thu tài chính) đƣợc ghi nhận khi thoả mãn đồng thời hai điều kiện sau: - Có khả năng thu đƣợc lợi ích kinh tế từ giao dịch đó; - Doanh thu đƣợc xác định tƣơng đối chắc chắn. Phân loại doanh thu  Căn cứ vào bản chất kinh tế của doanh thu hay lĩnh vực tạo ra doanh 11 thu, doanh thu của doanh nghiệp đƣợc chia ra: - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: là toàn bộ số tiền doanh nghiệp thu đƣợc và sẽ thu đƣợc từ các giao dịch và nghiệp vụ bán sản phẩm, hàng hoá, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giờ bán (nếu có). - Doanh thu hoạt động tài chính: là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu đƣợc từ hoạt động tài chính hoặc kinh doanh về vốn trong kỳ kế toán.

Doanh thu hoạt động tài chính bao gồm: + Tiền lãi: lãi tiền gửi, lãi cho vay vốn, lãi bán hàng chả chậm, trả góp; + Lãi do bán, chuyển nhƣợng công cụ tài chính, đầu tƣ liên doanh vào các cơ sở kinh doanh đồng kiểm soát, đầu tƣ liên kết, đầu tƣ vào Công ty con; + Cổ tức và lợi nhuận đƣợc chia; + Chênh lệch lãi do mua bán ngoại tệ, lãi chênh lệch tỷ giá ngoại tệ; + Chiết khấu thanh toán đƣợc hƣởng do mua vật tƣ, hàng hoá, dịch vụ, TSCĐ; + Thu nhập khác liên quan đến hoạt động tài chính. - Thu nhập khác: là các khoản thu nhập đƣợc tạo ra từ các hoạt động khác ngoài hoạt động tạo ra doanh thu (hoạt động kinh doanh thông thƣờng của doanh nghiệp), nội dung cụ thể gồm: + Thu nhập từ nhƣợng bán, thanh lý TSCĐ. + Thu về thanh lý TSCĐ, nhƣợng bán TSCĐ. + Thu tiền phạt khách hàng do vi phạm hợp đồng.

+ Thu tiền bảo hiểm đƣợc bồi thƣờng. + Thu đƣợc các khoản nợ phải thu đã xoá sổ tính vào chi phí kỳ trƣớc: là khoản nợ phải thu khó đòi, xác định là không thu hồi đƣợc, đã đƣợc xử lý xoá sổ và tính vào chi phí để xác định kết quả kinh doanh trong các kỳ trƣớc nay thu hồi đƣợc. + Khoản nợ phải trả nay mất chủ đƣợc ghi tăng thu nhập: là khoản nợ 12 phải trả không xác định đƣợc chủ nợ hoặc chủ nợ không còn tồn tại. + Thu các khoản thuế đƣợc giảm, đƣợc hoàn lại.

+ Các khoản tiền thƣởng của khách hàng liên quan đến tiêu thụ hàng hoá, sản phẩm, dịch vụ không tính trong doanh thu. + Thu nhập từ quà biếu, quà tặng bằng tiền, hiện vật của các tổ chức, cá nhân tặng cho doanh nghiệp. + Các khoản thu khác. Trong ba loại doanh thu trên, doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là bộ phận doanh thu lớn nhất và có tính chất quyết định đối với hoạt động của doanh nghiệp.

 Căn cứ Điều 93 Thông tƣ 200/2014/TT-BTC thời điểm ghi nhận doanh thu và thời điểm thu tiền, doanh thu đƣợc chia thành: - Doanh thu thu tiền ngay: Số doanh thu đã đƣợc khách hàng thanh toán ngay tại thời điểm ghi nhận doanh thu. - Doanh thu trả chậm: Số doanh thu chƣa đƣợc khách hàng thanh toán tại thời điểm ghi nhận doanh thu. - Doanh thu nhận trước: Số tiền nhận trƣớc cho số dịch vụ cung cấp trong nhiều kỳ kế toán.  Căn cứ vào phạm vi kinh doanh, doanh thu chia thành: - Doanh thu nội bộ: Tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu đƣợc trong kỳ từ hoạt động kinh doanh thông thƣờng cho các đơn vị trong nội bộ doanh nghiệp, tập đoàn.

- Doanh thu bán ra ngoài: Tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu đƣợc trong kỳ từ hoạt động kinh doanh thông thƣờng cho các đơn vị và cá nhân bên ngoài. Khái niệm và phân loại chi phí 1. Khái niệm chi phí 13 Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam số 01 “Chuẩn mực chung”: Chi phí là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán dƣới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ dẫn đến làm giảm vốn chủ sở hữu, không bao gồm khoản phân phối cho cổ đông hoặc chủ sở hữu. Thông tƣ 200/2014/TT-BTC Điều 82: Chi phí là những khoản làm giảm lợi ích kinh tế, đƣợc ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh hoặc khi có khả năng tƣơng đối chắc chắn sẽ phát sinh trong tƣơng lai không phân biệt đã chi tiền hay chƣa.

Dƣới góc độ kinh tế, chi phí đƣợc dùng để xác định kết quả là biểu hiện bằng tiền của các hao phí về lao động sống, lao động vật hóa và các chi phí khác gắn liền với số sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ đƣợc tiêu thụ hay thực hiện trong kỳ.