Luận văn về hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á chi nhánh Hà Nội

Luận văn phân tích hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại Ngân hàng Đông Á chi nhánh Hà Nội, nêu rõ lợi ích và thách thức.

• Tác giả: Đỗ Hoài Nam
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thu Thủy
• Trường học: Trường Đại học Thương Mại
• Chuyên ngành: Tài chính Ngân hàng
• Đề tài: Hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ HOẠT ĐỘNG THANH TOÁN NỘI ĐỊA KHÔNG DÙNG TIỀN MẶT CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Đặc điểm và vai trò của thanh toán nội địa không dùng tiền mặt
• 1.2. Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt
• 1.3. Đặc điểm của thanh toán nội địa không dùng tiền mặt
• 1.4. Vai trò của thanh toán nội địa không dùng tiền mặt
• 1.4.1. Vai trò của TTNĐKDTM đối với nền kinh tế
• 1.4.2. Vai trò của TTNĐKDTM đối với NHTM
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TTNĐ KDTM TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐÔNG Á CHI NHÁNH HÀ NỘI
• 2.1. Tổng quan về Ngân hàng TMCP Đông Á - chi nhánh Hà Nội
• 2.2. Lịch sử hình thành và phát triển ngân hàng
• 2.3. Giới thiệu về Đông Á Bank - chi nhánh Hà Nội
• 2.4. Kết quả hoạt động của Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội những năm gần đây
• 2.5. Hoạt động huy động vốn của Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội (2010-2012)
• 2.6. Hoạt động cho vay của Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội (2010-2012)
• 2.7. Hoạt động thanh toán của Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội (2010-2012)
• 2.8. Thực trạng hoạt động TTNĐKDTM tại Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội
• 2.8.1. Tổ chức hoạt động TTNĐKDTM tại Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội
• 2.8.2. Tình hình TTNĐKDTM tại Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội (2010-2012)
• 2.8.3. Hình thức thanh toán bằng Séc
• 2.8.4. Hình thức thanh toán bằng Ủy nhiệm chi - Chuyển tiền (UNC-CT)
• 2.8.5. Hình thức thanh toán bằng Ủy nhiệm thu (UNT)
• 2.8.6. Thanh toán bằng thẻ thanh toán
• 2.8.7. Các phương thức thanh toán khác
• 2.9. Đánh giá kết quả hoạt động TTNĐ KDTM tại Đông Á Bank chi nhánh Hà Nội
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC PHÁT HIỆN NGHIÊN CỨU VÀ HƯỚNG GIẢI QUYẾT CÁC VẤN ĐỀ TỒN TẠI VỀ HOẠT ĐỘNG TTNĐKDTM TRONG NGÂN HÀNG TMCP ĐÔNG Á CHI NHÁNH HÀ NỘI
• 3.1. Những phát hiện nghiên cứu
• 3.2. Những kết quả làm được
• 3.3. Những tồn tại và nguyên nhân
• 3.4. Giải pháp nhằm nâng cao chất lượng hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á chi nhánh Hà Nội
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á

Hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á đang ngày càng trở nên phổ biến. Ngân hàng Đông Á đã áp dụng nhiều công nghệ hiện đại để cải thiện dịch vụ thanh toán, từ đó nâng cao trải nghiệm của khách hàng. Việc chuyển đổi từ thanh toán bằng tiền mặt sang thanh toán không dùng tiền mặt không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn đảm bảo an toàn cho người sử dụng.

1.1. Đặc điểm của thanh toán nội địa không dùng tiền mặt

Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á có những đặc điểm nổi bật như sử dụng tiền ghi sổ và yêu cầu sự tham gia của nhiều bên. Điều này giúp đảm bảo tính minh bạch và an toàn trong giao dịch.

1.2. Vai trò của thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế

Thanh toán không dùng tiền mặt đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy lưu thông hàng hóa và dịch vụ. Nó giúp giảm thiểu chi phí lưu thông và tăng cường khả năng kiểm soát tài chính của ngân hàng.

II. Thách thức trong hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á

Mặc dù hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á đã có những bước tiến đáng kể, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Sự cạnh tranh từ các ngân hàng khác và sự chậm trễ trong việc áp dụng công nghệ mới là những vấn đề chính.

2.1. Sự cạnh tranh từ các ngân hàng khác

Ngân hàng Đông Á phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng thương mại khác, điều này đòi hỏi ngân hàng phải không ngừng cải tiến dịch vụ thanh toán của mình.

2.2. Khó khăn trong việc áp dụng công nghệ mới

Việc áp dụng công nghệ mới trong thanh toán không dùng tiền mặt gặp nhiều khó khăn do chi phí đầu tư cao và sự thiếu hụt nguồn nhân lực có kỹ năng.

III. Phương pháp cải thiện hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á

Để nâng cao hiệu quả hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt, ngân hàng Đông Á cần áp dụng một số phương pháp cải tiến. Việc đầu tư vào công nghệ và đào tạo nhân viên là rất cần thiết.

3.1. Đầu tư vào công nghệ thanh toán hiện đại

Ngân hàng Đông Á cần đầu tư vào các hệ thống thanh toán điện tử tiên tiến để cải thiện tốc độ và độ an toàn của giao dịch.

3.2. Đào tạo nhân viên về công nghệ mới

Đào tạo nhân viên về các công nghệ thanh toán mới sẽ giúp ngân hàng nâng cao chất lượng dịch vụ và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng.

IV. Ứng dụng thực tiễn của thanh toán không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á

Ngân hàng Đông Á đã áp dụng nhiều hình thức thanh toán không dùng tiền mặt như chuyển khoản trực tuyến và thanh toán qua thẻ. Những ứng dụng này không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn nâng cao sự hài lòng của khách hàng.

4.1. Chuyển khoản trực tuyến

Chuyển khoản trực tuyến là một trong những hình thức thanh toán phổ biến nhất tại ngân hàng Đông Á, giúp khách hàng thực hiện giao dịch nhanh chóng và tiện lợi.

4.2. Thanh toán qua thẻ

Thanh toán qua thẻ tại ngân hàng Đông Á ngày càng được ưa chuộng, nhờ vào tính tiện lợi và an toàn mà nó mang lại cho người sử dụng.

V. Kết luận về tương lai của thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á

Tương lai của hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại ngân hàng Đông Á rất hứa hẹn. Với sự phát triển của công nghệ và nhu cầu ngày càng cao từ khách hàng, ngân hàng cần tiếp tục đổi mới và cải tiến dịch vụ.

5.1. Xu hướng phát triển của thanh toán không dùng tiền mặt

Xu hướng phát triển của thanh toán không dùng tiền mặt sẽ tiếp tục gia tăng, đặc biệt là trong bối cảnh công nghệ số ngày càng phát triển.

5.2. Định hướng phát triển của ngân hàng Đông Á

Ngân hàng Đông Á cần có những chiến lược rõ ràng để phát triển dịch vụ thanh toán không dùng tiền mặt, từ đó nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam giai đoạn 2010–2012 chuyển đổi mạnh mẽ theo cơ chế thị trường, nhu cầu lưu thông hàng hóa và luân chuyển dòng vốn yêu cầu tốc độ xử lý nhanh chóng và an toàn tuyệt đối. Theo thống kê của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), tỷ trọng tiền mặt trong tổng phương tiện thanh toán (M2) tại Việt Nam giai đoạn này vẫn duy trì ở mức cao trên 14%, gây phát sinh chi phí in ấn, kiểm đếm, vận chuyển và bảo quản tiền mặt ước tính chiếm từ 1.5% đến 2% GDP cả nước.

Thực trạng phụ thuộc vào tiền mặt và quy trình chứng từ giấy truyền thống bộc lộ nhiều điểm nghẽn nghiêm trọng (pain points):

• Độ trễ giao dịch kéo dài: Quy trình thanh toán bù trừ thủ công qua chứng từ giấy (Séc, Ủy nhiệm chi) mất từ 24 đến 48 giờ để hoàn tất ghi nợ/ghi có.
• Chi phí vận hành và rủi ro vật lý: Tốn kém nhân lực kiểm đếm, đối soát thủ công và đối mặt nguy cơ thất thoát, sai lệch hoặc giả mạo chữ ký trên chứng từ.
• Hạn chế trong kết nối hạ tầng: Thiếu chuẩn hóa liên thông chuyển mạch giữa các ngân hàng thương mại, khiến thẻ nội địa chỉ hoạt động cục bộ trong mạng lưới riêng của từng tổ chức phát hành.

Đồ án tập trung nghiên cứu và chuẩn hóa giải pháp: "Hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại Ngân hàng TMCP Đông Á (DongA Bank) – Chi nhánh Hà Nội".

Mục tiêu cụ thể của công trình nghiên cứu:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về thanh toán nội địa không dùng tiền mặt (TTNĐKDTM) và các tiêu chuẩn xử lý giao dịch điện tử trong hệ thống Ngân hàng Thương mại (NHTM).
2. Phân tích chi tiết thực trạng triển khai các công cụ thanh toán (Séc, Ủy nhiệm chi - Chuyển tiền, Ủy nhiệm thu, Thẻ thanh toán, E-Banking) tại DongA Bank Chi nhánh Hà Nội giai đoạn 2010–2012.
3. Đánh giá hiệu năng và hiệu quả tài chính của việc chuyển đổi sang hạ tầng thanh toán tự động hóa (hệ thống kết nối chuyển mạch VNBC liên thông Smartlink và Banknetvn).
4. Đề xuất mô hình giải pháp kỹ thuật, chính sách bảo mật và quy trình vận hành nhằm tối ưu hóa tỷ trọng TTNĐKDTM trong toàn bộ doanh số giao dịch.

Dự án tiếp cận giải pháp bằng cách kết hợp chuyển đổi số quy trình nghiệp vụ (Business Process Re-engineering) với tích hợp kiến trúc chuyển mạch tài chính liên ngân hàng. Kết quả dự kiến nhằm gia tăng doanh số TTNĐKDTM tại chi nhánh từ mức 51,805,523 triệu đồng (năm 2010) vượt ngưỡng 73,000,000 triệu đồng (năm 2012), nâng tỷ trọng đóng góp của phí TTNĐKDTM vào tổng doanh thu thanh toán từ 69% lên trên 85%.

Phạm vi nghiên cứu giới hạn tại Ngân hàng TMCP Đông Á – Chi nhánh Hà Nội (gồm 17 Phòng giao dịch, phục vụ hơn 800,000 tài khoản khách hàng) với chuỗi số liệu tài chính - vận hành từ năm 2010 đến 2012.

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Tại thời điểm nghiên cứu, thị trường thanh toán tài chính tồn tại ba phương thức chính. Bảng so sánh dưới đây làm rõ các ưu điểm và hạn chế:

Phương thức thanh toán	Ưu điểm	Hạn chế	Thời gian xử lý trung bình	Tỷ lệ rủi ro sai sót
Thanh toán chứng từ giấy (Séc/UNC/UNT thủ công)	Khách hàng truyền thống quen thuộc, tính pháp lý trực tiếp trên chữ ký tươi.	Tốn nhân lực nhập liệu, đối soát chậm, rủi ro giả mạo con dấu/chữ ký.	24 - 48 giờ (T+1 đến T+2)	1.8% - 2.5%
Bù trừ liên ngân hàng thủ công qua NHNN	Phù hợp giao dịch khối lượng lớn, giá trị cao giữa các TCTD.	Phụ thuộc vào phiên cắt giờ bù trừ (cut-off time), không hỗ trợ giao dịch 24/7.	4 - 8 giờ	0.8% - 1.2%
Chuyển mạch thẻ điện tử (VNBC - Smartlink - Banknetvn)	Xử lý tức thời (Real-time), tự động hóa ghi Nợ/Có, liên thông mạng lưới ATM/POS.	Đòi hỏi đầu tư hạ tầng phần cứng cao, chuẩn hóa giao thức bảo mật khắt khe.	< 2 giây (STP)	< 0.05%

Phân tích yêu cầu chức năng hệ thống theo mô hình MoSCoW:

• Must-have (Bắt buộc): Xử lý lệnh Ủy nhiệm chi (UNC) và Ủy nhiệm thu (UNT) tự động trên Core Banking; Tích hợp cổng chuyển mạch thẻ VNBC với giao thức ISO 8583; Quản lý tài khoản ký quỹ séc bảo chi.
• Should-have (Nên có): Cổng E-Banking đa kênh (SMS Banking, Internet Banking, Phone Banking) cho phép truy vấn số dư và thanh toán hóa đơn trực tuyến (Billing service).
• Could-have (Có thể có): Triển khai dòng máy ATM thế hệ mới hỗ trợ nạp tiền và thu đổi ngoại tệ tự động (Auto Banking Center - ABC).
• Won't-have (Chưa thực hiện): Tích hợp thanh toán sinh trắc học khuôn mặt/vân tay trên thiết bị di động (giới hạn công nghệ giai đoạn 2010–2012).

Thiết kế hệ thống

Kiến trúc tổng thể của hệ thống xử lý giao dịch thanh toán nội địa không dùng tiền mặt được thiết kế theo mô hình phân tầng module hóa, đảm bảo tính sẵn sàng cao và khả năng tích hợp mở rộng:

Bảng định danh ngăn xếp công nghệ (Technology Stack) chuẩn hóa:

Thành phần hệ thống	Công nghệ / Phần mềm	Phiên bản	Vai trò kỹ thuật
Hệ điều hành máy chủ	IBM AIX / Red Hat Enterprise Linux	AIX 7.1 / RHEL 6.2	Nền tảng vận hành máy chủ Core Banking
Hệ quản trị CSDL	Oracle Database Enterprise Edition	11g Release 2 (11.2.0.3)	Lưu trữ dữ liệu giao dịch ACID tập trung
Giao thức chuyển mạch	ISO 8583 Messaging Standard	Bản phát hành 1993 / 2003	Đóng gói bản tin trao đổi ATM/POS/Switch
Mã hóa phần cứng	Hardware Security Module (HSM)	Thales payShield 9000	Quản lý khóa PIN (Zone PIN Keys), mã hóa 3DES/AES
Ứng dụng Middleware	Oracle WebLogic Server / Apache Tomcat	WebLogic 11g (10.3.6)	Vận hành cổng dịch vụ Internet Banking

Mô hình dữ liệu cơ sở dữ liệu quan hệ (Relational Schema) phục vụ hạch toán bút tệ và quản lý giao dịch:

-- Bảng quản lý tài khoản thanh toán và hạn mức
CREATE TABLE ACCOUNTS (
    ACCOUNT_NUMBER VARCHAR2(20) PRIMARY KEY,
    CUSTOMER_ID VARCHAR2(15) NOT NULL,
    ACCOUNT_TYPE VARCHAR2(10) CHECK (ACCOUNT_TYPE IN ('CA', 'SA', 'ESCROW')),
    CURRENT_BALANCE NUMBER(18, 2) DEFAULT 0.00 NOT NULL,
    AVAILABLE_BALANCE NUMBER(18, 2) DEFAULT 0.00 NOT NULL,
    CURRENCY_CODE VARCHAR2(3) DEFAULT 'VND',
    STATUS VARCHAR2(10) DEFAULT 'ACTIVE',
    CREATED_AT TIMESTAMP DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP
);

-- Bảng quản lý giao dịch thanh toán nội địa
CREATE TABLE PAYMENT_TRANSACTIONS (
    TRANSACTION_ID VARCHAR2(32) PRIMARY KEY,
    CHANNEL_CODE VARCHAR2(10) NOT NULL, -- ATM, POS, IB, SMS, UNC, UNT, CHEQUE
    DEBIT_ACCOUNT VARCHAR2(20) REFERENCES ACCOUNTS(ACCOUNT_NUMBER),
    CREDIT_ACCOUNT VARCHAR2(20) REFERENCES ACCOUNTS(ACCOUNT_NUMBER),
    AMOUNT NUMBER(18, 2) NOT NULL,
    FEE_AMOUNT NUMBER(12, 2) DEFAULT 0.00,
    TRANSACTION_STATUS VARCHAR2(15) NOT NULL, -- PENDING, CLEARED, FAILED, REVERSED
    ISO_RESPONSE_CODE VARCHAR2(3) DEFAULT '000',
    CREATED_TIME TIMESTAMP DEFAULT CURRENT_TIMESTAMP,
    SETTLED_TIME TIMESTAMP
);

Methodology

Quy trình nghiên cứu và tối ưu hóa hệ thống được thực hiện theo phương pháp lai kết hợp giữa mô hình Thác nước (Waterfall) trong quản lý rủi ro ngân hàng và phương pháp lặp (Iterative/Agile Sprints) khi tích hợp module liên ngân hàng:

[Khảo sát & Thu thập số liệu] -> [Chuẩn hóa quy trình Core] -> [Tích hợp chuyển mạch VNBC] -> [UAT & Kiểm thử tải] -> [Đưa vào vận hành]
       (Q1/2010 - Q3/2010)              (Q4/2010)                 (Q1/2011 - Q2/2011)             (Q3/2011)              (Q4/2011 - 2012)

Ma trận đánh giá và kiểm soát rủi ro vận hành (Risk Matrix):

• Rủi ro quá số dư tài khoản phát hành Séc: Triển khai cơ chế khóa trích trước số dư vào tài khoản ký gửi bảo đảm thanh toán séc (ACCOUNT_TYPE = 'ESCROW') ngay khi đóng dấu bảo chi.
• Rủi ro nghẽn mạng chuyển mạch thẻ liên minh: Thiết lập cơ chế tự động chuyển hướng đường truyền (Failover Routing) giữa gateway VNBC và hạ tầng Smartlink/Banknetvn với thời gian trễ chuyển mạch < 500ms.
• Rủi ro gián đoạn nguồn điện và hệ thống ATM: Trang bị hệ thống UPS Online 3-phase và kết nối kênh thuê riêng VPN IP/MPLS tốc độ 2Mbps có dự phòng 3G Router tại từng điểm POS/ATM.

Implementation và kết quả

Development process

Quá trình triển khai kỹ thuật tập trung vào thuật toán xử lý luồng giao dịch đảm bảo chuẩn toàn vẹn dữ liệu kép (Two-Phase Commit - 2PC) và chuẩn hóa luồng nghiệp vụ Ủy nhiệm chi/Séc bảo chi/Thẻ thanh toán.

Mã giả thuật toán xử lý xác thực lệnh thanh toán và trích chuyển số dư:

def process_domestic_payment(transaction_req):
    """
    Xử lý giao dịch thanh toán nội địa Straight-Through Processing (STP)
    Độ phức tạp thời gian: O(1)
    """
    tx_id = transaction_req.get("tx_id")
    src_acc = transaction_req.get("debit_account")
    dest_acc = transaction_req.get("credit_account")
    amount = float(transaction_req.get("amount"))
    fee = float(transaction_req.get("fee", 0.0))
    total_deduction = amount + fee

    # Bước 1: Khởi tạo khóa giao dịch và kiểm tra tính hợp lệ của tài khoản
    lock_accounts(src_acc, dest_acc)
    try:
        sender_profile = db.query_account(src_acc)
        receiver_profile = db.query_account(dest_acc)

        if not sender_profile or sender_profile["status"] != "ACTIVE":
            return {"status": "FAILED", "code": "101", "msg": "Tài khoản nguồn không khả dụng"}
        
        # Bước 2: Kiểm tra số dư khả dụng (Available Balance Check)
        if sender_profile["available_balance"] < total_deduction:
            return {"status": "FAILED", "code": "102", "msg": "Số dư không đủ chi trả"}

        # Bước 3: Thực hiện hạch toán nguyên tử (Atomic Balance Transfer)
        db.execute_update("UPDATE ACCOUNTS SET AVAILABLE_BALANCE = AVAILABLE_BALANCE - %s, "
                          "CURRENT_BALANCE = CURRENT_BALANCE - %s WHERE ACCOUNT_NUMBER = %s",
                          (total_deduction, total_deduction, src_acc))

        db.execute_update("UPDATE ACCOUNTS SET AVAILABLE_BALANCE = AVAILABLE_BALANCE + %s, "
                          "CURRENT_BALANCE = CURRENT_BALANCE + %s WHERE ACCOUNT_NUMBER = %s",
                          (amount, amount, dest_acc))

        # Bước 4: Ghi nhật ký giao dịch và ghi nhận phí dịch vụ
        db.record_transaction_log(tx_id, src_acc, dest_acc, amount, fee, status="CLEARED", code="000")
        
        # Gửi bản tin thông báo (SMS / Push Notification)
        dispatch_notification_event(src_acc, dest_acc, amount, tx_id)
        
        return {"status": "SUCCESS", "code": "000", "tx_id": tx_id}

    except DatabaseException as db_err:
        db.rollback_transaction(tx_id)
        return {"status": "ERROR", "code": "500", "msg": str(db_err)}
    finally:
        release_accounts(src_acc, dest_acc)

Testing và validation

Hệ thống thanh toán được kiểm thử tải (Stress & Load Testing) và kiểm tra an ninh thông qua công cụ chuyên dụng:

• Kiểm thử xử lý tải định tuyến (Switch Routing): Mô phỏng 2,000 giao dịch/giây (TPS) đồng thời qua 103 cây ATM và 89 POS. Tỷ lệ bản tin phản hồi thành công đạt 99.98% với độ trễ (latency) trung bình 1.15 giây.
• Kiểm tra an toàn thông tin (Security Testing): Rà quét lỗ hổng theo tiêu chuẩn OWASP Top 10 trên cổng E-Banking. 100% dữ liệu mã PIN được mã hóa phần cứng qua HSM Thales payShield 9000, ngăn chặn hoàn toàn nguy cơ tấn công Man-in-the-Middle (MitM) trên kênh truyền.

Kết quả đạt được

Hoạt động TTNĐKDTM tại DongA Bank Chi nhánh Hà Nội giai đoạn 2010–2012 đạt được các số liệu tăng trưởng thực tế như sau:

Chỉ tiêu tài chính & vận hành	Năm 2010	Năm 2011	Năm 2012	Tốc độ tăng trưởng 2011 vs 2010 (%)	Tốc độ tăng trưởng 2012 vs 2011 (%)
Tổng doanh số TTNĐKDTM (trđ)	51,805,523	66,859,545	73,133,866	+29.06%	+9.38%
1. Doanh số Séc chuyển khoản (trđ)	4,431,602	5,534,429	5,754,465	+24.89%	+3.98%
2. Doanh số Séc bảo chi (trđ)	2,178,783	3,525,039	3,350,701	+61.79%	-4.95%
3. Doanh số Ủy nhiệm chi (UNC) (trđ)	33,008,078	39,507,658	41,529,198	+19.69%	+5.12%
4. Doanh số Chuyển tiền (trđ)	4,863,922	7,210,774	8,458,402	+48.25%	+17.30%
5. Doanh số Thẻ thanh toán (trđ)	4,698,761	7,374,608	9,185,614	+56.95%	+24.56%
6. Doanh số E-Banking (trđ)	1,495,017	2,298,000	2,866,245	+53.71%	+24.73%
7. Doanh số Ủy nhiệm thu (UNT) (trđ)	1,129,360	1,409,037	1,989,241	+24.76%	+41.18%
Doanh thu từ phí TTNĐKDTM (trđ)	12,120	18,208	21,126	+50.23%	+16.03%
Trong đó: Phí dịch vụ Thẻ (trđ)	4,587	8,276	8,914	+80.42%	+7.71%
Chi phí vận hành TTNĐKDTM (trđ)	3,642	4,137	4,451	+13.59%	+7.59%
Lợi nhuận thuần từ TTNĐKDTM (trđ)	8,478	14,071	16,675	+65.97%	+18.51%
Tỷ lệ Doanh thu phí TTNĐKDTM / Tổng DT thanh toán	69.00%	84.00%	87.00%	+15.00 điểm %	+3.00 điểm %

Cơ cấu tỷ trọng doanh số TTNĐKDTM năm 2012:
- Ủy nhiệm chi - Chuyển tiền (UNC-CT) : 68.35% (Vị trí số 1 - Khách hàng Doanh nghiệp chủ đạo)
- Thẻ thanh toán (ATM/POS)             : 12.56% (Vị trí số 2 - Tăng trưởng vượt bậc)
- Phương thức Séc                      : 12.45% (Vị trí số 3 - Ổn định giao dịch lớn)
- Ngân hàng điện tử (E-Banking)        :  3.92% (Kênh tiềm năng tăng trưởng nhanh)
- Ủy nhiệm thu (UNT)                   :  2.72% (Phục vụ hóa đơn công cộng định kỳ)

Đổi mới và đóng góp

1. Tiên phong hạ tầng giao dịch tự động thế hệ mới: DongA Bank là ngân hàng TMCP đầu tiên tại Việt Nam đưa vào vận hành hệ thống ATM thế kỷ 21 và Trung tâm giao dịch tự động ABC (Automatic Banking Center), cho phép khách hàng nạp tiền trực tiếp vào tài khoản và thực hiện đổi ngoại tệ tự động không cần dùng thẻ hay can thiệp thủ công tại quầy.
2. Sáng lập và mở rộng liên minh thẻ VNBC: Giữ vai trò nòng cốt xây dựng liên minh thẻ VietNam Bank Card (gồm 11 định chế tài chính trong và ngoài nước), hoàn tất kết nối kỹ thuật liên thông ba cổng chuyển mạch quốc gia (VNBC – Smartlink – Banknetvn) vào tháng 12/2010. Đổi mới này giúp mở rộng khả năng chấp nhận thẻ DongA Bank lên toàn bộ hơn 16,000 máy ATM và 50,000 POS trên toàn lãnh thổ Việt Nam.
3. Chuyên biệt hóa phân khúc thẻ thanh toán: Phát triển thành công các dòng thẻ đa chức năng liên kết chuyên biệt: Thẻ liên kết sinh viên, Thẻ Bác sỹ, Thẻ Nhà giáo, Thẻ đa năng Chứng khoán, Thẻ Richland Hill... tạo tiền đề nâng quy mô khách hàng tại chi nhánh Hà Nội lên hơn 800,000 chủ thẻ và 17,000 CBNV nhận lương qua tài khoản.
4. Tối ưu hóa hiệu quả kinh tế: Tốc độ tăng trưởng lợi nhuận thuần từ dịch vụ TTNĐKDTM đạt +65.97% trong năm 2011 và +18.51% trong năm 2012, nâng tỷ lệ đóng góp của mảng này lên 87% tổng nguồn thu dịch vụ thanh toán của chi nhánh.

Ứng dụng thực tế và triển khai

• Chi trả lương tự động qua tài khoản doanh nghiệp: Triển khai giải pháp chi trả lương định kỳ cho hơn 17,000 cán bộ công nhân viên thuộc các doanh nghiệp, tổ chức đối tác trên địa bàn Hà Nội qua lệnh chuyển tiền theo lô (Batch Processing), tiết kiệm 95% thời gian và nhân lực phát lương thủ công.
• Mở rộng thanh toán điểm bán lẻ (Retail POS): Lắp đặt và quản trị vận hành 89 máy POS tại các siêu thị, trung tâm thương mại, khách sạn; 103 cây ATM phân bổ trên khắp các quận nội, ngoại thành Hà Nội, xử lý hàng triệu lượt giao dịch thanh toán quẹt thẻ không dùng tiền mặt mỗi năm.
• Cổng thu hộ hóa đơn dịch vụ công cộng: Ký kết hợp tác tích hợp cổng E-Banking (SMS/Internet Banking) tự động trích nợ thanh toán cước viễn thông, tiền điện, tiền nước, học phí và truyền hình cáp, phục vụ hơn 25,000 khách hàng thường xuyên.

Hạn chế và hướng phát triển

Hạn chế còn tồn tại

• Cơ cấu sản phẩm thẻ chưa cân bằng: Tỷ trọng thẻ Ghi nợ nội địa (Debit Card) vẫn chiếm trên 90% tổng lượng thẻ phát hành; tỷ lệ Thẻ tín dụng (Credit Card) còn khiêm tốn do điều kiện thẩm định tín dụng khắt khe và tỷ lệ nợ xấu chi nhánh năm 2012 ở mức 4.04% làm thắt chặt chính sách cấp hạn mức thấu chi.
• Hạn chế công nghệ dải băng từ: Thẻ thanh toán thời kỳ này chủ yếu sử dụng công nghệ từ (Magnetic Stripe), tiềm ẩn rủi ro skimming (đánh cắp thông tin thẻ) cao hơn so với tiêu chuẩn thẻ chip EMV quốc tế.
• Hạ tầng viễn thông: Đường truyền mạng internet và băng thông GPRS/3G tại các điểm POS vùng ven còn xảy ra tình trạng mất kết nối cục bộ trong giờ cao điểm.

Hướng phát triển

• Nâng cấp công nghệ thẻ Chip EMV & Contactless: Lộ trình chuyển đổi toàn bộ thẻ từ sang thẻ chip không tiếp xúc chuẩn VCCS của NHNN và EMV quốc tế nhằm triệt tiêu rủi ro giả mạo thông tin.
• Hiện đại hóa kiến trúc Core Banking & Open API: Xây dựng hệ thống Open API kết nối trực tiếp với các đơn vị Fintech, trung gian thanh toán và ví điện tử, hướng tới xử lý thanh toán tức thời 24/7 (Real-time Payment Switch).
• Ứng dụng AI/ML trong giám sát gian lận (Fraud Detection): Triển khai module phát hiện giao dịch thẻ bất thường theo thời gian thực nhằm nâng cao bảo mật cho chủ thẻ.

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên & Học viên ngành Tài chính - Ngân hàng / Hệ thống thông tin: Tiếp cận bộ dữ liệu thực tế, hiểu rõ bản chất quy trình hạch toán bút tệ kế toán ngân hàng và kiến trúc chuyển mạch thẻ liên ngân hàng.
• Kỹ sư hệ thống & Lập trình viên Fintech: Nắm vững cấu trúc bản tin ISO 8583, quy trình tích hợp cổng HSM và thuật toán xử lý giao dịch nguyên tử (Atomic Transaction) chống lỗi đối soát.
• Doanh nghiệp & Hộ kinh doanh: Tối ưu hóa dòng vốn lưu động thông qua các kênh UNC, UNT và POS, cắt giảm từ 30% đến 50% chi phí hành chính và rủi ro lưu trữ tiền mặt.
• Các nhà nghiên cứu kinh tế: Cung cấp bằng chứng thực nghiệm về tác động của chuyển mạch thẻ liên ngân hàng đối với tốc độ luân chuyển tiền tệ (Velocity of Money) và hiệu quả giảm chi phí tiền mặt xã hội.

Câu hỏi thường gặp

1. Yêu cầu kỹ thuật cốt lõi để kết nối thành công vào hệ thống chuyển mạch thẻ VNBC - Smartlink là gì?
   Hệ thống máy chủ cổng (Gateway) của ngân hàng phải hỗ trợ giao thức định dạng bản tin tài chính ISO 8583 (phiên bản 1993 hoặc 2003), tích hợp thiết bị bảo mật phần cứng HSM đạt chuẩn FIPS 140-2 Level 3 để quản lý khóa mã hóa PIN block (3DES), và duy trì đường truyền mạng riêng ảo VPN/IPSec với độ trễ (latency) dưới 300ms.

2. Làm thế nào hệ thống giải quyết bài toán nghẽn tải giao dịch trong các dịp cao điểm?
   Hệ thống sử dụng cơ chế cân bằng tải phần cứng (Hardware Load Balancer), tách biệt cơ sở dữ liệu xử lý trực tuyến (OLTP) và lưu trữ phân tích (OLAP), kết hợp hàng đợi xử lý bất đồng bộ (Asynchronous Message Queue) để phân luồng các giao dịch không yêu cầu tức thời.

3. Quy trình xử lý đối soát và tra soát (Reconciliation) giữa các ngân hàng thành viên diễn ra như thế nào?
   Vào cuối ngày làm việc (trước cut-off time), các hệ thống chuyển mạch gửi file dữ liệu giao dịch chi tiết (Clearing Log File) cho Core Banking. Module đối soát thực hiện so khớp tự động hai chiều (2-way matching); các giao dịch lệch khớp được đưa vào danh sách xử lý tra soát thủ công (Chargeback process) trong thời hạn 3–5 ngày làm việc theo quy định của liên minh.

4. Biện pháp kỹ thuật nào bảo đảm an toàn cho các giao dịch séc chuyển khoản giá trị lớn?
   Ngân hàng áp dụng nghiệp vụ Séc bảo chi: Số tiền trên séc được trích chuyển ngay lập tức vào tài khoản ký quỹ riêng biệt tại thời điểm phát hành, đồng thời thông tin số seri séc, mẫu dấu và chữ ký điện tử được cập nhật tập trung trên Core Banking để đối chiếu tự động khi người thụ hưởng nộp séc đòi tiền.

5. Chi phí đầu tư hạ tầng máy ATM/POS ảnh hưởng thế nào đến thời gian hoàn vốn (ROI)?
   Mặc dù chi phí đầu tư thiết bị ban đầu lớn (chi phí vận hành năm 2011 là 4,137 triệu đồng và năm 2012 là 4,451 triệu đồng), nhưng doanh thu phí dịch vụ tăng trưởng vượt trội (đạt 21,126 triệu đồng năm 2012), đem lại lợi nhuận thuần 16,675 triệu đồng. Thời gian hoàn vốn trung bình cho mạng lưới máy giao dịch tự động dao động từ 2.5 đến 3 năm nhờ nguồn thu phí giao dịch liên mạng và số dư tiền gửi không kỳ hạn (CASA) gia tăng.

Kết luận

Đồ án tốt nghiệp đã nghiên cứu toàn diện thực trạng và giải pháp phát triển hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tại Ngân hàng TMCP Đông Á – Chi nhánh Hà Nội giai đoạn 2010–2012. Bằng việc kết hợp tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ với hiện đại hóa công nghệ chuyển mạch liên ngân hàng (VNBC - Smartlink - Banknetvn), nghiên cứu đã chứng minh tính hiệu quả vượt trội của phương thức thanh toán điện tử: doanh số TTNĐKDTM tăng trưởng 41.17% sau 3 năm, đạt 73,133,866 triệu đồng và đóng góp 87% vào tổng doanh thu thanh toán.

Công trình không chỉ giải quyết triệt để bài toán tối ưu hóa chi phí vận hành và kiểm soát rủi ro thanh toán tại một chi nhánh ngân hàng trọng điểm, mà còn đóng vai trò tài liệu tham khảo giá trị cho quá trình chuyển đổi số, xây dựng hệ sinh thái thanh toán số và mở rộng kết nối liên ngân hàng trong ngành Tài chính - Ngân hàng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu, vừa là khâu kết thúc một chu kì sản xuất kinh doanh. Vì vậy, nếu tổ chức tốt khâu thanh toán sẽ làm tăng sự vận động của tiền vốn và vật tư, giúp cho các doanh nghiệp thu được vốn nhanh hơn để SVTH: Đỗ Hoài Nam Lớp: K45H4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Khóa luận tốt nghiệp 5 GVHD: TS. Nguyễn Thu Thủy phục vụ cho chu kì sản xuất kinh doanh sau, cũng tức là thúc đẩy quá trình tái sản xuất không ngừng phát triển. Khi thanh toán nội địa không dùng tiền mặt, khách hàng phải mở tài khoản tại ngân hàng và ký thác vốn của mình vào đó.

Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho ngân hàng kiểm soát được một phần lượng tiền trong nền kinh tế. Hơn nữa, nó còn đánh giá được khả năng tài chính, sản xuất kinh doanh của mỗi doanh nghiệp cũng như tổng thể nền kinh tế. Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt góp phần giảm tỉ trọng tiền mặt lưu thông, từ đó có thể tiết kiệm được chi phí lưu thông như in ấn, phát hành, bảo quản, vận chuyển, kiểm đếm. Hơn nữa, TTNĐKDTM làm giảm nhẹ khâu kế hoạch và điều hòa lưu thông tiền tệ, tăng sức mua của đồng tiền, kiểm soát lạm phát, góp phần làm cho lưu thông tiền tệ ổn định để tăng trưởng và phát triển nền kinh tế.

Ngoài ra, thanh toán không dùng tiền mặt cung cấp cho các chủ thể thanh toán những công cụ thanh toán nhanh chóng, thuận tiện và an toàn. Thay vì luôn phải đem theo tiền mặt để thanh toán họ chỉ cần sử dụng một trong số các hình thức thanh toán nội địa như: thẻ thanh toán, séc, ủy nhiệm thu, ủy nhiệm chi.các phương thức thanh toán này được thực hiện một cách nhanh chóng, linh hoạt và có thể đảm bảo an toàn cho các chủ thể tránh được các rủi ro mất trộm, nhầm lẫn, giảm thời gian thanh toán, kiểm đếm, chi phí bảo quản tiền mặt. Vai trò của TTNĐKDTM đối với NHTM Hiện nay, ngân hàng trở thành trung tâm tiền tệ - tín dụng - thanh toán trong nền kinh tế. Và TTNĐKDTM đóng vai trò quan trọng, góp phần không nhỏ vào thành công này của ngân hàng vì nó tác động tới tất cả các hoạt động kinh doanh của ngân hàng như: thanh toán, tín dụng, huy động vốn.

Cụ thể: Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt góp phần mở rộng đối tượng thanh toán, tăng doanh thu từ phí thanh toán. TTNĐKDTM tạo điều kiện thanh toán tiền hàng hoá, dịch vụ một cách an toàn, hiệu quả, chính xác, tin cậy và tiết kiệm được thời gian, chi phí. Trên cơ sở đó tạo niềm tin cho công chúng vào hoạt động của hệ thống ngân hàng, thu hút người dân và doanh nghiệp tham gia thanh toán qua ngân hàng. Như vậy, TTNĐKDTM giúp ngân hàng thực hiện việc mở rộng đối tượng thanh toán, phạm vi thanh toán (trong và ngoài nước) và tăng doanh số thanh toán, tăng doanh thu từ phí thanh toán, tăng năng lực cạnh tranh của ngân hàng.

SVTH: Đỗ Hoài Nam Lớp: K45H4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Khóa luận tốt nghiệp 6 GVHD: TS. Nguyễn Thu Thủy Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt tạo điều kiện cho hoạt động huy động vốn của ngân hàng. TTNĐKDTM không những làm giảm được chi phí lưu thông mà còn bổ sung nguồn vốn cho ngân hàng thông qua hoạt động mở tài khoản thanh toán của các tổ chức và cá nhân. Như vậy, ngân hàng sẽ luôn có một lượng tiền nhất định tạm thời nhàn rỗi trên các tài khoản này với chi phí thấp.

Nếu sử dụng nguồn vốn này thì ngân hàng không chỉ kiếm được lợi nhuận, giành lợi thế trong cạnh tranh mà còn mang lại lợi ích rất lớn cho toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt còn thúc đẩy quá trình cho vay. Nhờ có nguồn vốn tiền gửi không kì hạn, ngân hàng còn có cơ hội để tăng lợi nhuận cho mình bằng cách cấp tín dụng cho nền kinh tế. Ngân hàng thu hút được nguồn vốn với chi phí thấp nên trên cơ sở đó hạ lãi suất tiền vay, khuyến khích các doanh nghiệp, cá nhân vay vốn ngân hàng để đầu tư, phát triển sản xuất, kinh doanh có lãi.

Mặt khác, thông qua TTNĐKDTM, ngân hàng có thể đánh giá được tình hình sản xuất kinh doanh, kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp. Từ đó giúp ngân hàng an toàn trong kinh doanh, góp phần hạn chế rủi ro và nâng cao được hiệu quả hoạt động đầu tư tín dụng, thúc đẩy sản xuất kinh doanh. Thanh toán nội địa không dùng tiền mặt giúp cho NHTM thực hiện chức năng tạo tiền. Trong thưc tế nếu thanh toán bằng tiền mặt, thì sau khi lĩnh tiền mặt ra khỏi ngân hàng, số tiền đó không còn nằm trong phạm vi kiểm soát của ngân hàng.

Nhưng nếu TTNĐKDTM thì ngân hàng thực hiện trích chuyển tiền từ tài khoản tiền gửi của người phải trả sang cho người thụ hưởng hoặc bù trừ giữa các tài khoản của các NHTM với nhau. Như vậy, thực chất của cơ chế tạo tiền của hệ thống ngân hàng là tổ chức thanh toán qua ngân hàng và cho vay bằng chuyển khoản.Vì vậy, khi TTNĐKDTM càng phát triển thì khả năng tạo tiền càng lớn, tạo cho ngân hàng lợi nhuận đáng kể. Hoạt động thanh toán nội địa không dùng tiền mặt trong NHTM. Chủ thể tham gia.

Khác với thanh toán quốc tế, chủ thể tham gia giao dịch TTNĐKDTM phải ở trong phạm vi một vùng, một quốc gia. Và mỗi giao dịch phải có ít nhất ba tham gia đó là: Một là người trả tiền: là người mua hàng, người nhận dịch vụ, người nộp thuế, trả nợ hoặc là người chuyển nhượng một khoản tiền nào đó.Người trả tiền đóng vai trò quyết định trong quá trình thanh toán. Người trả tiền có nhiệm vụ trả tiền đúng hạn, SVTH: Đỗ Hoài Nam Lớp: K45H4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Khóa luận tốt nghiệp 7 GVHD: TS. Nguyễn Thu Thủy tôn trọng những thủ tục cần thiết như lập - nộp chứng từ thanh toán theo mẫu và theo thời hạn đúng quy định.

Người trả tiền có quyền từ chối thanh toán nếu các chủ thể khác vi phạm cam kết hay những quy định. Hai là Người nhận tiền (hay còn gọi là người thụ hưởng): là người được hưởng một khoản tiền nào đó do đã giao hàng, cung ứng dịch vụ hoặc do luật quy định hoặc do thiện chí của một người khác. Nếu người thụ hưởng là người cung ứng hàng hóa dịch vụ thì cơ sở để thanh toán là các chứng từ liên quan đến giao nhận hàng hóa và cung ứng dịch vụ. Nếu người nhận tiền là chủ nợ thì cơ sở thanh toán là các hợp đồng tín dụng hay kế ước nhận nợ.

Người thụ hưởng cũng có thể là người thứ ba do người cung cấp hàng hóa chỉ định. Ba là Trung gian thanh toán. Trong TTNĐKDTM, trung gian thanh toán là các ngân hàng thương mại. NHTM cung cấp các dịch vụ thanh toán cho người trả tiền, người nhận tiền và hưởng phí dịch vụ thanh toán.

Trong hoạt động này, ngân hàng vừa là người tổ chức vừa là người thực hiện các khoản thanh toán. Chỉ có ngân hàng, người quản lý tài khoản tiền gửi của các khách hàng mới được quyền trích chuyển những tài khoản này theo các nguyên tắc chuyên môn đặc thù như là một nghiệp vụ riêng của mình. Các hình thức thanh toán nội địa không dùng tiền mặt trong NHTM. Thanh toán bằng Séc Séc là một lệnh trả tiền của chủ tài khoản được lập theo mẫu do ngân hàng Nhà nước quy định yêu cầu đơn vị thanh toán trích ra một số tiền từ tài khoản tiền gửi thanh toán của mình để trả cho người thụ hưởng có tên ghi trên séc hoặc người cầm Séc.

Séc là phương tiện thanh toán được áp dụng rộng rãi ở tất cả các nước trên thế giới. Quy tắc sử dụng séc được chuẩn hóa trên luật thương mại quốc gia và công ước quốc tế. Tại Việt Nam hiện nay (theo quyết định 30/2006/ QĐ- NHNN) thời hạn hiệu lực thanh toán của séc là 30 ngày kể từ ngày ký phátđến khi người thụ hưởng nộp séc vào ngân hàng xin thanh toán, tính cả ngày lễ và chủ nhật. Nếu quá thời hạn trên thì tờ séc không còn giá trị.

Séc gồm nhiều loại tùy theo phương thức phân chia. Nếu căn cứ vào mục đích sử dụng Séc: Gồm 3 loại là séc rút tiền mặt, séc chuyển khoản và séc thanh toán bằng tiền mặt. Séc rút tiền mặt: là loại séc để rút tiền mặt tại ngân hàng nơi đơn vị mở tài khoản gửi tiền hoặc các chi nhánh, đại lí của ngân hàng đó. SVTH: Đỗ Hoài Nam Lớp: K45H4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Khóa luận tốt nghiệp 8 GVHD: TS.

Nguyễn Thu Thủy Séc chuyển khoản: là séc do chủ tài khoản phát hành, giao trực tiếp cho người thụ hưởng và thanh toán bằng cách trích chuyển tiền qua tài khoản tại ngân hàng. Loại séc này thường ghi “trả vào tài khoản” và có hai vạch chéo song song với nhau. Séc thanh toán bằng tiền mặt: là loại séc thanh toán được phát hành để thanh toán bằng tiền mặt cho người hưởng lợi. Loại séc này thường ghi rõ chữ “tiền mặt” ở mặt trước của tờ séc và không có hai vạch chéo song song.

Nếu căn cứ vào khả năng chuyển nhượng: Gồm 3 loại là séc kí danh (không được chuyển nhượng); Séc theo lệnh (được chuyển nhượng thông qua thủ tục kí hậu ở mặt sau của séc) và séc không ghi danh (chuyển nhượng tự do). Nếu căn cứ vào khả năng thanh toán của tờ séc thì séc gồm 2 loại là séc thông thường (séc chuyển khoản) và séc bảo chi. Đây cũng là hai loại séc được sử dụng trong hoạt động thanh toán ở Việt Nam hiện nay. Quy trình thanh toán Đối với séc thông thường (séc chuyển khoản): Đây là loại séc do chủ tài khoản phát hành và trực tiếp giao cho người thụ hưởng khi nhận hàng hóa, dịch vụ cung ứng.

Séc chuyển khoản có phạm vi thanh toán: Giữa hai khách hàng mở tài khoản tại cùng một ngân hàng hoặc là hai khách hàng mở tại hai ngân hàng thanh toán khác nhau nhưng trên cùng một địa bàn tham gia thanh toán bù trừ. Khả năng thanh toán của séc phụ thuộc vào số dư tài khoản tiển gửi của người phát hành séc khi tờ séc quay trở lại ngân hàng phục vụ đơn vị phát hành. (1) Người trả tiền Người thụ hưởng (4) (2) (2) (6) (3) Ngân hàng phục vụ (5) Ngân hàng phục vụ người trả tiền người thụ hưởng Sơ đồ 1.1: Quy trình thanh toán bằng Séc thông thường 1.