Luận văn thạc sĩ ueh hoàn thiện hoạt động tín dụng dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng tmcp quân đội việt nam

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích và đề xuất giải pháp hoàn thiện hoạt động tín dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng TMCP Quân Đội Việt Nam.

• Tác giả: Hoàng Thị Nhị
• Người hướng dẫn: Ts. Trương Quang Thông
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Hoàn Thiện Hoạt Động Tín Dụng Dành Cho Doanh Nghiệp Vừa Và Nhỏ Tại Ngân Hàng TMCP Quân Đội Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG DÀNH CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Những vấn đề cơ bản về doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.1.1. Khái niệm chung về doanh nghiệp
• 1.1.2. Phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.1.3. Đặc điểm của doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.1.4. Nhược điểm
• 1.1.5. Vai trò của doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nền kinh tế
• 1.2. Hoạt động cấp tín dụng dành cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.2.1. Khái niệm hoạt động tín dụng
• 1.2.2. Các phương thức cấp tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.3. Khái niệm và đặc điểm
• 1.4. Phân loại bảo lãnh
• 1.5. Cho thuê tài chính
• 1.5.1. Khái niệm và đặc điểm
• 1.5.2. Phân loại cho thuê tài chính
• 1.6. Đánh giá hoạt động tín dụng dành cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.6.1. Quan điểm về đánh giá hoạt động tín dụng dành cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 1.6.2. Các chỉ tiêu đánh giá hoạt động tín dụng dành cho khách hàng DNVVN
• 1.6.2.1. Nhóm chỉ tiêu đánh giá việc mở rộng quy mô cấp tín dụng đối với DNVVN
• 1.6.2.2. Nhóm chỉ tiêu đánh giá chất lượng cấp tín dụng với DNVVN
• 1.6.2.3. Một số chỉ tiêu khác
• 1.7. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG DÀNH CHO DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI NGÂN HÀNG TMCP QUÂN ĐỘI VIỆT NAM
• 2.1. Tổng quan về NHTMCP Quân Đội
• 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.2. Tình hình hoạt động kinh doanh
• 2.1.2.1. Quy mô hoạt động
• 2.1.2.2. Hoạt động huy động vốn
• 2.1.2.3. Hoạt động cấp tín dụng
• 2.1.2.4. Các hoạt động khác
• 2.2. Định hướng hoạt động tín dụng dành cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Quân Đội giai đoạn 2010 – 2013
• 2.2.1. Phân loại khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 2.2.1.1. Phân loại dựa vào quy mô
• 2.2.1.2. Phân loại dựa vào xếp hạng tín dụng
• 2.2.2. Chính sách tín dụng dành cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Quân Đội giai đoạn 2010-2012
• 2.2.2.1. Định hướng chính sách chung
• 2.2.2.2. Chính sách đối với từng nghiệp vụ cấp tín dụng
• 2.2.2.2.1. Về hoạt động cấp tín dụng
• 2.2.2.2.2. Đối với hoạt động bảo lãnh
• 2.2.2.3. Chính sách quản lý chất lượng tín dụng và trích lập dự phòng rủi ro
• 2.2.2.4. Chính sách về lãi suất và phí suất tín dụng
• 2.2.2.5. Chính sách quy mô và giới hạn tín dụng
• 2.2.3. Đánh giá thực trạng cấp tín dụng dành cho khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 2.2.3.1. Thực trạng phát triển cấp tín dụng đối với DNVVN tại MB
• 2.2.3.1.1. Thực trạng hoạt động mở rộng quy mô cấp tín dụng
• 2.2.3.1.1.1. Tốc độ tăng trưởng số lượng DNVVN
• 2.2.3.1.1.2. Tốc độ tăng trưởng doanh số cấp tín dụng đối với DNVVN
• 2.2.3.1.1.3. Tình hình dư nợ đối với DNVVN
• 2.2.3.1.1.4. Lợi nhuận thuần từ hoạt động cấp tín dụng DNVVN
• 2.2.3.1.2. Thực trạng chất lượng cấp tín dụng DNVVN
• 2.2.3.1.2.1. Tình hình nợ quá hạn và nợ xấu đối với DNVVN
• 2.2.3.1.2.2. Vòng quay vốn tín dụng DNVVN
• 2.2.3.2. Đánh giá thực trạng hoạt động tín dụng đối với DNVVN tại MB
• 2.2.3.2.1. Những kết quả đạt được
• 2.2.3.2.2. Những hạn chế còn tồn tại của hoạt động tín dụng
• 2.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG DÀNH CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI NGÂN HÀNG TMCP QUÂN ĐỘI
• 3.1. Giải pháp đối với Ngân hàng TMCP Quân Đội
• 3.1.1. Giải pháp mở rộng quy mô cấp tín dụng đối với khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 3.1.1.1. Đa dạng hóa sản phẩm tín dụng
• 3.1.1.2. Xây dựng quy định về tài sản bảo đảm chi tiết và phù hợp với nhóm khách hàng DNVVN
• 3.1.1.3. Điều chỉnh chính sách lãi suất, phí linh hoạt và cạnh tranh
• 3.1.1.4. Cải thiện quy trình cấp tín dụng dành cho khách hàng DNVVN
• 3.1.1.5. Tăng cường công tác bán hàng
• 3.1.2. Giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 3.1.2.1. Nâng cao chất lượng kiểm soát rủi ro tín dụng
• 3.1.2.2. Nâng cao chất lượng đội ngũ nguồn nhân lực
• 3.1.3. Các giải pháp khác
• 3.1.3.1. Nâng cao hiệu quả chính sách huy động vốn
• 3.1.3.2. Mở rộng mạng lưới giao dịch
• 3.1.3.3. Nâng cao hệ thống công nghệ thông tin
• 3.2. Giải pháp đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 3.2.1. Hoàn thiện chế độ báo cáo tài chính
• 3.2.2. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực
• 3.2.3. Chủ động sử dụng các sản phẩm của Ngân hàng
• 3.3. Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước, các cơ quan Chính Phủ, cơ quan quản lý, Hiệp hội Doanh nghiệp vừa và nhỏ
• 3.3.1. Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước
• 3.3.2. Kiến nghị với Chính phủ, Bộ, ngành liên quan
• 3.3.3. Kiến nghị đối với các hiệp hội
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ tại ngân hàng TMCP Quân Đội

Tín dụng dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ (DNVVN) tại ngân hàng TMCP Quân Đội đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ phát triển kinh tế. Ngân hàng này cung cấp nhiều sản phẩm tín dụng đa dạng nhằm đáp ứng nhu cầu vốn của DNVVN. Sự phát triển của tín dụng không chỉ giúp doanh nghiệp mở rộng quy mô mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người lao động.

1.1. Đặc điểm của doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam

DNVVN tại Việt Nam có những đặc điểm riêng biệt như quy mô nhỏ, linh hoạt trong hoạt động và thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn. Theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP, DNVVN được phân loại dựa trên số lao động và vốn đăng ký, điều này giúp ngân hàng dễ dàng xác định đối tượng khách hàng.

1.2. Vai trò của tín dụng trong phát triển doanh nghiệp

Tín dụng là nguồn lực chính giúp DNVVN duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh. Việc tiếp cận tín dụng từ ngân hàng không chỉ giúp doanh nghiệp có đủ vốn để đầu tư mà còn tạo điều kiện cho họ phát triển bền vững trong môi trường cạnh tranh khốc liệt.

II. Thách thức trong hoạt động tín dụng dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ

Mặc dù tín dụng cho DNVVN tại ngân hàng TMCP Quân Đội đã có những bước tiến, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức. Các vấn đề như rủi ro tín dụng, nợ xấu và quy trình thẩm định phức tạp là những trở ngại lớn. Ngân hàng cần có những biện pháp hiệu quả để giảm thiểu rủi ro và nâng cao chất lượng tín dụng.

2.1. Rủi ro tín dụng và nợ xấu

Rủi ro tín dụng là một trong những vấn đề lớn mà ngân hàng phải đối mặt khi cho vay DNVVN. Tình trạng nợ xấu gia tăng có thể ảnh hưởng đến khả năng sinh lời và uy tín của ngân hàng. Cần có các biện pháp quản lý rủi ro hiệu quả để bảo vệ lợi ích của ngân hàng.

2.2. Quy trình thẩm định tín dụng phức tạp

Quy trình thẩm định tín dụng hiện tại còn nhiều bước phức tạp, gây khó khăn cho DNVVN trong việc tiếp cận vốn. Ngân hàng cần đơn giản hóa quy trình này để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.

III. Phương pháp cải thiện quy trình tín dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ

Để hoàn thiện hoạt động tín dụng, ngân hàng TMCP Quân Đội cần áp dụng các phương pháp cải tiến quy trình cho vay. Việc đa dạng hóa sản phẩm tín dụng và cải thiện quy trình thẩm định sẽ giúp ngân hàng thu hút nhiều DNVVN hơn.

3.1. Đa dạng hóa sản phẩm tín dụng

Ngân hàng cần phát triển các sản phẩm tín dụng phù hợp với nhu cầu của DNVVN, từ đó tạo ra nhiều lựa chọn cho khách hàng. Việc này không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng doanh thu mà còn nâng cao sự hài lòng của khách hàng.

3.2. Cải thiện quy trình thẩm định tín dụng

Cần đơn giản hóa quy trình thẩm định tín dụng để DNVVN dễ dàng tiếp cận vốn. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong thẩm định sẽ giúp ngân hàng tiết kiệm thời gian và chi phí.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ

Nghiên cứu thực tiễn cho thấy rằng việc cải thiện hoạt động tín dụng đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho ngân hàng TMCP Quân Đội. Sự gia tăng số lượng DNVVN vay vốn và giảm tỷ lệ nợ xấu là minh chứng cho sự thành công của các biện pháp đã triển khai.

4.1. Kết quả đạt được từ hoạt động tín dụng

Sự gia tăng số lượng DNVVN vay vốn cho thấy ngân hàng đã thành công trong việc thu hút khách hàng. Điều này không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng doanh thu mà còn góp phần vào sự phát triển của nền kinh tế.

4.2. Những hạn chế còn tồn tại

Mặc dù đã đạt được nhiều kết quả tích cực, nhưng vẫn còn một số hạn chế trong hoạt động tín dụng. Ngân hàng cần tiếp tục cải thiện để nâng cao chất lượng dịch vụ và giảm thiểu rủi ro.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ

Hoạt động tín dụng dành cho DNVVN tại ngân hàng TMCP Quân Đội cần được tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường. Việc áp dụng công nghệ và cải tiến quy trình sẽ là những yếu tố quyết định cho sự thành công trong tương lai.

5.1. Định hướng phát triển tín dụng trong tương lai

Ngân hàng cần xác định rõ định hướng phát triển tín dụng cho DNVVN, từ đó xây dựng các chiến lược phù hợp để nâng cao hiệu quả hoạt động.

5.2. Tăng cường hợp tác với các tổ chức khác

Hợp tác với các tổ chức tài chính và doanh nghiệp sẽ giúp ngân hàng mở rộng mạng lưới và nâng cao khả năng cung cấp dịch vụ cho DNVVN.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực doanh nghiệp vừa và nhỏ chiếm hơn 97% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động tại Việt Nam, đóng góp trên 30% GDP quốc gia và tạo công ăn việc làm cho hơn 50% lực lượng lao động xã hội. Mặc dù giữ vị thế xương sống của nền kinh tế, các số liệu thống kê cho thấy chỉ khoảng 30% số doanh nghiệp vừa và nhỏ tiếp cận được nguồn vốn tín dụng chính thức từ các ngân hàng thương mại, trong khi 70% còn lại đối mặt với rào cản nghiêm trọng về tài sản thế chấp và tính minh bạch tài chính. Trong hoạt động ngân hàng, tín dụng luôn là mảng kinh doanh cốt lõi mang lại từ 70% đến 80% tổng doanh thu, đồng thời tạo bàn đạp kích cầu các sản phẩm dịch vụ phi tín dụng như bảo lãnh, thanh toán quốc tế và quản lý dòng tiền. Nhận diện sâu sắc bối cảnh đó, luận văn thạc sĩ kinh tế chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng của tác giả Hoàng Thị Nhị với đề tài hoàn thiện hoạt động cấp tín dụng cho khối khách hàng này tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội tập trung giải quyết bài toán dung hòa giữa mục tiêu mở rộng quy mô tăng trưởng và yêu cầu kiểm soát rủi ro an toàn vốn. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể bao gồm: phân tích toàn diện thực trạng cấp tín dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội, nhận diện các nút thắt trong chính sách và quy trình thẩm định, từ đó thiết lập hệ thống giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng. Phạm vi nghiên cứu bao quát toàn bộ mạng lưới chi nhánh thuộc hệ thống ngân hàng trên phạm vi cả nước trong giai đoạn 2010 - 2013. Kết quả nghiên cứu đóng vai trò là kim chỉ nam giúp ngân hàng tối ưu hóa danh mục cho vay, gia tăng lợi nhuận thuần từ hoạt động tín dụng và duy trì tỷ lệ nợ xấu dưới ngưỡng an toàn 3%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết bất cân xứng thông tin của Stiglitz và Weiss năm 1981 nhằm làm sáng tỏ hiện tượng phân phối hạn mức tín dụng và rủi ro đạo đức khi các định chế tài chính tài trợ vốn cho khu vực doanh nghiệp tư nhân quy mô vừa và nhỏ. Kết hợp với lý thuyết trung gian tài chính và mô hình quản trị rủi ro tín dụng hiện đại, luận văn phân tích cách thức tổ chức tín dụng thẩm định và phân bổ nguồn vốn huy động. Hệ thống khái niệm cốt lõi được xây dựng xung quanh 5 phương thức cấp tín dụng chủ chốt:

• Hoạt động cho vay ngân hàng theo hạn mức và từng lần dựa trên nguyên tắc hoàn trả gốc cùng lãi suất thỏa thuận.
• Nghiệp vụ chiết khấu công cụ chuyển nhượng và giấy tờ có giá.
• Hoạt động bảo lãnh ngân hàng thực hiện cam kết tài chính thay cho bên được bảo lãnh.
• Nghiệp vụ cho thuê tài chính đối với tài sản cố định, máy móc thiết bị trung và dài hạn.
• Nghiệp vụ bao thanh toán mua lại các khoản phải thu thương mại phát sinh từ hợp đồng mua bán hàng hóa.

Tiêu chí phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ trong luận văn được chuẩn hóa theo quy định tại Nghị định số 56/2009/NĐ-CP của Chính phủ Việt Nam và khung tham chiếu của Ngân hàng Thế giới. Doanh nghiệp được phân định rõ theo 3 khu vực kinh tế: nông lâm thủy sản, công nghiệp xây dựng, thương mại dịch vụ với hai tiêu chí định lượng chuẩn mực là quy mô vốn điều lệ từ dưới 20 tỷ đồng đến 100 tỷ đồng và số lượng lao động bình quân từ 10 người đến dưới 300 người.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp đồng bộ phương pháp định tính và kỹ thuật thống kê mô tả. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ dữ liệu thứ cấp từ 100% báo cáo tài chính hợp nhất, báo cáo thường niên đã kiểm toán và số liệu thống kê nội bộ của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội trong chuỗi thời gian liên tục 4 năm từ 2010 đến 2013, kết hợp khảo sát chọn mẫu thuận tiện các hồ sơ cấp tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ tại các chi nhánh trọng điểm ở khu vực phía Bắc và phía Nam. Phương pháp chọn mẫu toàn bộ đối với dữ liệu thứ cấp đảm bảo tính đại diện tuyệt đối cho toàn hệ thống ngân hàng, hạn chế tối đa sai số chọn mẫu. Kỹ thuật phân tích sử dụng phương pháp so sánh số liệu tuyệt đối, tốc độ tăng trưởng liên hoàn, phân tích cơ cấu tỷ trọng nợ và phương pháp suy diễn logic kinh tế. Lý do lựa chọn hệ thống phương pháp này là nhằm bóc tách chính xác mối quan hệ nhân quả giữa tốc độ tăng trưởng tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ với biến động chất lượng tài sản có, từ đó đưa ra đánh giá khách quan về hiệu quả quản trị danh mục cho vay trong giai đoạn kinh tế vĩ mô có nhiều biến động phức tạp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu làm rõ 4 kết quả thực chứng trọng yếu trong hoạt động tín dụng dành cho doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội giai đoạn 2010 - 2013:

Thứ nhất, quy mô tín dụng mở rộng ấn tượng cả về số lượng khách hàng lẫn dư nợ tuyệt đối. Đến ngày 31/12/2013, tổng dư nợ cho vay toàn hệ thống đạt 85.807 tỷ đồng, tăng trưởng 12,44% so với năm 2012. Ngân hàng đã giải ngân hiệu quả gói 5.000 tỷ đồng hỗ trợ vốn lưu động và gói 5.000 tỷ đồng vốn trung dài hạn dành riêng cho phân khúc doanh nghiệp vừa và nhỏ.

Thứ hai, chất lượng tín dụng được duy trì ở mức an toàn vượt trội so với toàn ngành. Tỷ lệ nợ xấu của ngân hàng vào cuối năm 2013 chỉ ở mức 2,04%, thấp hơn đáng kể so với tỷ lệ nợ xấu bình quân từ 4% đến 5% của toàn hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam trong cùng thời kỳ.

Thứ ba, cơ cấu bảo đảm tiền vay còn phụ thuộc quá mức vào tài sản truyền thống. Hơn 85% giá trị các khoản cấp tín dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ yêu cầu bảo đảm bằng bất động sản hoặc phương tiện vận tải. Tỷ lệ tài trợ vốn chỉ dao động trong khoảng 70% đến 80% giá trị định giá tài sản, thấp hơn nhiều so với mức tài trợ từ 90% đến 100% áp dụng cho các tổng công ty và tập đoàn lớn.

Thứ tư, nền tảng huy động vốn tăng trưởng ổn định tạo nguồn lực cho vay dồi dào. Tổng nguồn vốn huy động năm 2013 đạt 136.099 tỷ đồng, trong đó tiền gửi từ khách hàng đạt 114.697 tỷ đồng, chiếm tỷ trọng áp đảo 84,27%, tạo bước đệm vững chắc cho hoạt động cấp tín dụng an toàn.

Thảo luận kết quả

Khi quan sát diễn biến dữ liệu qua bảng cơ cấu dư nợ theo ngành kinh tế và biểu đồ tăng trưởng doanh số cấp tín dụng, có thể thấy dòng vốn của ngân hàng đã dịch chuyển mạnh mẽ vào các lĩnh vực thương mại, xuất nhập khẩu và chế biến nông thủy sản. Vòng quay vốn tín dụng của khối doanh nghiệp vừa và nhỏ đạt tốc độ luân chuyển nhanh từ 2,5 đến 3,2 vòng/năm, đóng góp tỷ trọng lớn vào quy mô tổng tài sản đạt 178.785 tỷ đồng và vốn chủ sở hữu 14.976 tỷ đồng năm 2013.

Tuy nhiên, lợi nhuận trước thuế hợp nhất năm 2013 đạt 3.014 tỷ đồng, ghi nhận mức giảm nhẹ 2,46% so với con số 3.090 tỷ đồng của năm 2012. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ việc ngân hàng chủ động hạ mặt bằng lãi suất cho vay để chia sẻ khó khăn với doanh nghiệp và tăng cường trích lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng. So sánh với bức tranh chung của nền kinh tế, hiện tượng bất cân xứng thông tin vẫn là rào cản lớn nhất. Đa phần các doanh nghiệp vừa và nhỏ chưa có báo cáo tài chính được kiểm toán độc lập bởi các công ty kiểm toán uy tín, hệ thống sổ sách kế toán chưa chuẩn hóa, dẫn đến điểm xếp hạng tín dụng nội bộ bị hạ bậc và làm hạn chế khả năng tiếp cận các hình thức cho vay tín chấp hoặc bao thanh toán không truy đòi.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện và nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp hành động cụ thể:

1. Đa dạng hóa sản phẩm và linh hoạt hóa chính sách lãi suất: Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội cần phát triển các gói tín dụng theo chuỗi liên kết giá trị, tài trợ thấu chi linh hoạt và mở rộng dịch vụ bao thanh toán. Mục tiêu nâng tỷ trọng dư nợ khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ lên mức 40% đến 45% tổng dư nợ toàn ngân hàng trong giai đoạn 2014 - 2016, áp dụng biên độ lãi suất ưu đãi thấp hơn từ 1,0% đến 1,5%/năm cho các doanh nghiệp có xếp hạng tín dụng từ loại A trở lên.

2. Cải tiến quy trình thẩm định và nới lỏng chính sách tài sản bảo đảm: Tích hợp hệ thống chấm điểm tín dụng tự động trên nền tảng Core Banking T24 R10, nâng hạn mức cấp tín dụng dựa trên dòng tiền luân chuyển và các khoản phải thu từ 70% lên mức 85% giá trị định giá. Rút ngắn thời gian xử lý và phê duyệt hồ sơ vay vốn từ 7 ngày làm việc xuống còn 3 đến 4 ngày làm việc trước quý IV/2015.

3. Chuẩn hóa chế độ kế toán và quản trị tài chính nội bộ: Các doanh nghiệp vừa và nhỏ cần chủ động minh bạch hóa dòng tiền, tách bạch tài chính cá nhân của chủ doanh nghiệp với tài sản công ty, áp dụng nghiêm ngặt chế độ kế toán theo chuẩn mực Việt Nam và thực hiện kiểm toán định kỳ hàng năm trong lộ trình từ 6 đến 12 tháng.

4. Hoàn thiện cơ chế bảo lãnh và khung pháp lý tiền tệ: Ngân hàng Nhà nước và các Bộ ngành cần nâng cao hiệu quả hoạt động của Quỹ bảo lãnh tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ với quy mô vốn tối thiểu 2.000 tỷ đồng, đồng thời ban hành khung lãi suất tái cấp vốn ưu đãi dài hạn giai đoạn 2014 - 2020 nhằm tạo động lực cho các ngân hàng thương mại mở rộng tín dụng sản xuất.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Lãnh đạo và chuyên viên quản trị rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại: Tham khảo mô hình phân bổ danh mục cho vay, kỹ thuật đánh giá năng lực trả nợ của doanh nghiệp vừa và nhỏ và phương pháp tối ưu hóa tỷ lệ an toàn vốn.
• Chủ doanh nghiệp và giám đốc tài chính khối doanh nghiệp vừa và nhỏ: Nắm bắt các tiêu chí phân loại và chấm điểm tín dụng của ngân hàng thương mại để chủ động hoàn thiện hồ sơ vay vốn, cải thiện hệ số tín nhiệm tài chính.
• Giảng viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh ngành Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu tham khảo học thuật về phương pháp nghiên cứu thực chứng, hệ thống chỉ tiêu đánh giá quy mô và chất lượng tín dụng ngân hàng.
• Cơ quan hoạch định chính sách tiền tệ và Hiệp hội Doanh nghiệp: Khai thác các kiến nghị thực tiễn để xây dựng chính sách hỗ trợ vốn, hoàn thiện cơ chế quỹ bảo lãnh tín dụng quốc gia.

Câu hỏi thường gặp

• Rào cản lớn nhất của doanh nghiệp vừa và nhỏ khi vay vốn tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội là gì? Khó khăn cốt lõi nằm ở tài sản bảo đảm và tính minh bạch của số liệu kế toán. Khoảng 70% doanh nghiệp không có đủ bất động sản pháp lý sạch để thế chấp và thiếu báo cáo tài chính được kiểm toán độc lập, dẫn đến điểm xếp hạng tín dụng nội bộ thấp và khó tiếp cận mức lãi suất ưu đãi.

• Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội đã triển khai những gói tín dụng ưu đãi nào giai đoạn 2010 - 2013? Ngân hàng đã giải ngân thành công gói tín dụng ưu đãi 5.000 tỷ đồng bổ sung vốn lưu động ngắn hạn, gói 5.000 tỷ đồng cho vay trung dài hạn đầu tư tài sản cố định và gói 10.000 tỷ đồng tài trợ xuất nhập khẩu với lãi suất cạnh tranh cho các nhóm ngành ưu tiên.

• Tiêu chí phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam được xác định như thế nào? Theo Nghị định 56/2009/NĐ-CP, doanh nghiệp vừa và nhỏ được phân chia theo 3 ngành kinh tế chính dựa trên hai chỉ tiêu: quy mô tổng nguồn vốn từ dưới 20 tỷ đồng đến 100 tỷ đồng và số lượng lao động thường xuyên từ 10 người đến dưới 300 người.

• Vì sao Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội duy trì tỷ lệ nợ xấu ở mức 2,04% năm 2013? Ngân hàng kiểm soát rủi ro hiệu quả nhờ áp dụng quy trình thẩm định chặt chẽ trên nền tảng công nghệ Core Banking T24, hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ tiên tiến và chính sách trích lập dự phòng rủi ro đầy đủ, tập trung vào các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực kinh tế thiết yếu.

• Giải pháp nào giúp doanh nghiệp vừa và nhỏ nâng cao khả năng tiếp cận vốn ngân hàng? Doanh nghiệp cần chuẩn hóa hệ thống báo cáo tài chính theo chuẩn mực kế toán Việt Nam, công khai minh bạch thông tin giao dịch qua tài khoản ngân hàng, tham gia vào các chuỗi cung ứng uy tín và chủ động tiếp cận các chương trình bảo lãnh tín dụng của Nhà nước.

Kết luận

• Khẳng định vị trí chiến lược của doanh nghiệp vừa và nhỏ chiếm hơn 95% số lượng doanh nghiệp và đóng góp 50% kim ngạch xuất khẩu của cả nước.
• Xác thực kết quả kinh doanh vượt bậc của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Quân Đội với tổng dư nợ đạt 85.807 tỷ đồng và tỷ lệ nợ xấu kiểm soát tốt ở mức 2,04% năm 2013.
• Nhận diện 4 điểm nghẽn trọng yếu về tài sản thế chấp, bất cân xứng thông tin, chi phí dự phòng và thủ tục xét duyệt hạn mức tín dụng.
• Đóng góp hệ thống 4 nhóm giải pháp toàn diện gắn kết giữa định chế tài chính, cộng đồng doanh nghiệp và các cơ quan quản lý tiền tệ.
• Đề ra lộ trình hành động giai đoạn 2014 - 2020 nhằm mở rộng tỷ trọng cấp tín dụng doanh nghiệp vừa và nhỏ đạt trên 40% tổng dư nợ toàn hệ thống.

Đóng góp khoa học lớn nhất của luận văn là xây dựng khung phân tích thực chứng đa chiều, kết nối lý thuyết bất cân xứng thông tin với thực tiễn điều hành tín dụng tại một ngân hàng thương mại cổ phần quy mô hàng đầu Việt Nam. Hướng phát triển tiếp theo cần tập trung nghiên cứu ứng dụng công nghệ ngân hàng số và trí tuệ nhân tạo trong tự động hóa quy trình thẩm định hồ sơ vay vốn. Hãy tải ngay toàn văn công trình nghiên cứu để tiếp cận hệ thống dữ liệu thống kê chuyên sâu và hoàn thiện chiến lược phát triển tài chính doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG DÀNH CHO KHÁCH HÀNG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1.1 Những vấn đề cơ bản về doanh nghiệp vừa và nhỏ 1.1 Khái niệm chung về doanh nghiệp Theo Luật doanh nghiệp năm 2005, doanh nghiệp được định nghĩa là tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh.2 Phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ Mỗi một nền kinh tế đều có sự tham gia hoạt động của nhiều doanh nghiệp với loại hình, quy mô và lĩnh vực khác nhau. Nếu xét theo quy mô doanh nghiệp chúng ta sẽ phân biệt thành: doanh nghiệp có quy mô lớn, doanh nghiệp có quy mô vừa và nhỏ, doanh nghiệp có quy mô siêu nhỏ. Trong đó, việc xác định các tiêu chí và định mức để đánh giá quy mô của một doanh nghiệp có sự khác biệt ở các quốc gia trên thế giới. Ngay trong cùng một quốc gia, những tiêu chí này cũng có thể được thay đổi theo thời gian vì sự phát triển của doanh nghiệp, đặc điểm nền kinh tế hay tốc độ phát triển kinh tế của quốc gia đó.

Tuy nhiên, các tiêu chí phổ biến nhất được nhiều quốc gia sử dụng là: số lượng lao động bình quân mà doanh nghiệp sử dụng trong năm, tổng mức vốn đầu tư của doanh nghiệp, tổng doanh thu hàng năm của doanh nghiệp. Hiện tại, các quốc gia chỉ phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nền kinh tế. Ngân hàng thế giới và nhiều tổ chức quốc tế khác cũng đều sử dụng tiêu chí số lao động để đánh giá. Theo World Bank, doanh nghiệp được chia thành 4 loại tương ứng với số lượng lao động như sau: doanh nghiệp siêu nhỏ (số lao động < 10 người), doanh nghiệp nhỏ (số lao động từ 10 người đến dưới 50 người), doanh nghiệp vừa (số lao động từ 50 người đến 300 người), doanh nghiệp lớn (số lao động > 300 người).

Tại mỗi quốc gia và khu vực trên thế giới cũng có các tiêu thức để phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ cho mỗi ngành trong nền kinh tế như ngành sản xuất, ngành thương mại, ngành dịch vụ. Chi tiết về các tiêu chí phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ của một số quốc gia trong khu vực và trên thế giới được thể hiện ở bảng sau: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1: Tiêu chí phân loại doanh nghiệp vừa và nhỏ của một số quốc gia và khu vực Quốc gia/ Phân loại Số lao động Vốn đầu tư Doanh thu Khu vực DN vừa và nhỏ BQ A. NHÓM CÁC NƯỚC PHÁT TRIỂN 1. Hoa kỳ Vừa và nhỏ 0-500 Không quy định Không quy định - Đối với ngành SX 1-300 ¥ 0-300 triệu Không quy định 2.

Nhật - Đối với ngành TM 1-100 ¥ 0-100 triệu - Đối với ngành DV 1-100 ¥ 0-50 triệu 3. Australia Vừa và nhỏ < 200 Không quy định Không quy định 3.NewZeland Vừa và nhỏ < 50 Không quy định Không quy định 5. Korea Vừa và nhỏ < 300 Không quy định Không quy định B. NHÓM CÁC NƯỚC ĐANG PHÁT TRIỂN 1.

Thailand Vừa và nhỏ Không quy định < Baht 200 triệu Không quy định 2. Malaysia Đối với ngành SX 0-150 Không quy định RM 0-25 triệu 3. Philippine Vừa và nhỏ < 200 Peso1,5-60 triệu Không quy định 4. Indonesia Vừa và nhỏ Không quy định < US$ 1 triệu < US$ 5 triệu 5.Brunei Vừa và nhỏ 1-100 Không quy định Không quy định C.

NHÓM CÁC NƯỚC KINH TẾ ĐANG CHUYỂN ĐỔI 1. China Nhỏ 50-100 Không quy định Không quy định Vừa 101-500 2. Poland Nhỏ < 50 Không quy định Không quy định Vừa 51-200 3. Hungary Siêu nhỏ 1-10 Không quy định Không quy định Nhỏ 11-50 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 cho thấy, hầu hết các quốc gia đều lấy tiêu chí số lao động bình quân làm cơ sở quan trọng để phân loại doanh nghiệp theo quy mô.

Điều này là hợp lý hơn so với việc lựa chọn các tiêu chí khác như doanh thu, vốn. là các chỉ tiêu có thể lượng hóa được bằng giá trị tiền tệ. Các tiêu chí như doanh thu, vốn tuy rất quan trọng nhưng thường xuyên chịu sự tác động bởi những biến đổi của thị trường, sự phát triển của nền kinh tế, tình trạng lạm phát. nên thiếu sự ổn định trong việc phân loại doanh nghiệp.

Điều này giải thích tại sao tiêu chí số lao động bình quân được nhiều quốc gia lựa chọn, tiêu chí này thường có tính ổn định lâu dài về mặt thời gian, lại thể hiện được phần nào tính chất, đặc thù của ngành, lĩnh vực kinh doanh mà doanh nghiệp đang tham gia. Số liệu ở bảng 1.1 cũng cho thấy, đa số các quốc gia chỉ sử dụng 1 trong 3 tiêu thức đánh giá trên, đặc biệt là nhóm các nước kinh tế đang chuyển đổi. Một số quốc gia khác sử dụng kết hợp 2 trong 3 tiêu thức nói trên. Một số ít quốc gia sử dụng kết hợp cả 3 tiêu thức số lao động, vốn và doanh thu.

Ở Việt Nam hiện nay, tiêu chuẩn phân loại DNNVV được thực hiện theo điều 3, nghị định số 90/2001/NĐ-CP. Theo nghị định này, các doanh nghiệp không phụ thuộc vào ngành nghề và lĩnh vực kinh doanh, đuợc xếp loại vừa và nhỏ nếu đáp ứng điều kiện: có vốn đăng ký không quá 10 tỷ đồng hoặc số lao động trung bình hàng năm không quá 300 nguời. Theo nghị định này, doanh nghiệp vừa và nhỏ được phân thành doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp vừa. Tương ứng với từng ngành hoạt động: nông, lâm nghiệp và thủy sản; công nghiệp và xây dựng; thương mại và dịch vụ thì DNVVN lại được phân thành doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp vừa tương ứng với tổng nguồn vốn, số lao động, số lao động bình quân.

Nghị định cũng quy định rằng: căn cứ vào tình hình kinh tế - xã hội cụ thể của ngành, địa phương, trong quá trình thực hiện các biện pháp, chương trình trợ giúp có thể linh hoạt áp dụng đồng thời cả hai chỉ tiêu vốn và lao động hoặc một trong hai chỉ tiêu nói trên. Theo Nghị định số 56/2009/NĐ-CP ngày 30/6/2009 của Chính phủ, doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam được phân loại như bảng sau: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2: Định nghĩa doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Việt Nam Quy mô Doanh nghiệp Doanh nghiệp nhỏ Doanh nghiệp vừa siêu nhỏ Tổng Tổng Khu vực Số lao Số lao Số lao động nguồn nguồn động động vốn vốn 10 người trở 20 tỷ đồng Từ trên Từ trên 20 Từ trên I. Nông, lâm xuống trở xuống 10 người tỷ đồng 200 nghiệp và thủy đến 200 đến 100 tỷ người sản người đồng đến 300 người 10 người trở 20 tỷ đồng Từ trên Từ trên 20 Từ trên II. Công nghiệp xuống trở xuống 10 người tỷ đồng 200 và xây dựng đến 200 đến 100 tỷ người người đồng đến 300 người 10 người trở 10 tỷ đồng Từ trên Từ trên 10 Từ trên III.

Thương mại xuống trở xuống 10 người tỷ đồng 50 người và dịch vụ đến 50 đến 50 tỷ đến 100 người đồng người 1. Đặc điểm của doanh nghiệp vừa và nhỏ DNVVN là loại hình doanh nghiệp chiếm số lượng lớn trong một nền kinh tế. Ngoài ra, lĩnh vực hoạt động của những doanh nghiệp này đa dạng trên tất cả các loại hình cũng như LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 ngành nghề kinh doanh. Với đặc thù là các DNVVN, những doanh nghiệp này nhìn chung có một số ưu và nhược điểm cơ bản sau: 1.

Ưu điểm Thứ nhất: DNVVN có tính năng động và linh hoạt cao, tồn tại và phát triển ở mọi thành phần kinh tế, mọi ngành nghề. Các DNVVN có thể là doanh nghiệp nhà nước, công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty hợp danh hay công ty tư nhân. Xuất phát từ tính chất hoạt động trong quy mô vừa và nhỏ, số lượng lao động không lớn,. nên các DNVVN thường dễ dàng chọn lựa ngành nghề sản xuất kinh doanh và có thể hoạt động tại mọi lĩnh vực trong đời sống kinh tế xã hội như: thương mại dịch vụ, gia công chế biến, nông sản, thủy hải sản, thủ công mỹ nghệ, hàng hóa tiêu dùng.

DNVVN có thể sản xuất, cung ứng các sản phẩm, dịch vụ cho nhiều đối tượng khách hàng, đặc biệt là những khách hàng chuyên biệt, những phân đoạn thị trường nhỏ. Đặc biệt, DNVVN có thể dễ dàng thay đổi ngành nghề kinh doanh trước những khó khăn nội tại hoặc những biến động khó lường của thị trường. Họ có thể phản ứng nhanh trong việc chuyển hướng kinh doanh, nắm bắt các cơ hội kinh doanh linh hoạt theo sự thay đổi của thị trường để đạt giảm thiểu tốt thất và hiệu quả kinh doanh cao nhất. Thứ hai: DNVVN có bộ máy sản xuất quản lý gọn nhẹ.

Mô hình tổ chức của các doanh nghiệp này thường đơn giản, linh hoạt, dễ quản lý, dễ quyết định với số lượng lao động không nhiều. Theo quy định, với số lượng lao động tối đa là 300 người thì việc bố trí sản xuất cũng như đội ngũ quản lý điều hành không quá khó khăn và phức tạp. Thực tế, theo một thống kê năm 2009 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, lao động trung bình trong một doanh nghiệp dưới 50 lao động chiếm tới 49% tổng số DNVVN trên thị trường. Với ưu điểm này, các DNVVN tiết kiệm đáng kể chi phí hành chính.

Đây là một lợi thế để tăng doanh thu, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Thứ ba: DNVVN có khả năng thu hồi vốn nhanh. Là loại hình doanh nghiệp có quy mô trung bình nên lượng vốn yêu cầu ban đầu để thành lập doanh nghiệp không quá lớn. Hơn thế chu kỳ sản xuất của các doanh nghiệp này thường ngắn, nên vòng quay của mỗi đồng vốn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 10 nhanh, hiệu quả kinh tế thường sẽ cao hơn các doanh nghiệp lớn.

Khi các ngân hàng tài trợ vốn cho nhiều DNVVN thì khả năng thu hồi vốn nhanh hơn nên các ngân hàng phân tán được rủi ro nhiều hơn với việc tài trợ cho một doanh nghiệp lớn có cùng dư nợ. Nhược điểm Thứ nhất: năng lực tài chính hạn chế. Vốn luôn là yếu tốt quan trong để thực hiện sản xuất kinh doanh đối với bất kỳ một doanh nghiệp nào. Tuy nhiên, nguồn lực tài chính của các DNVVN hầu hết đều hạn chế; hơn thế khả năng tiếp cận các nguồn vốn còn gặp nhiều khó khăn.