Luận văn: Giải pháp hoàn thiện hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tại NHNN Đồng Nai

Phân tích toàn diện Hoàn thiện thanh toán điện tử liên ngân hàng tại Đồng Nai với phương pháp khoa học, ứng dụng thực tiễn hiệu quả

• Tác giả: Nguyễn Thị Hương
• Người hướng dẫn: Ts. Hồ Diệu
• Trường học: Trường Đại học Ngân hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Hoàn thiện hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tại Ngân hàng Nhà nước Tỉnh Đồng Nai
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Toàn cảnh hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng Đồng Nai

Hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng (TTĐTLNH) đóng vai trò xương sống cho toàn bộ hoạt động tài chính của một quốc gia. Tại Đồng Nai, hệ thống này là nền tảng cốt lõi, thúc đẩy quá trình lưu thông tiền tệ, hỗ trợ các hoạt động kinh tế và là tiền đề cho việc phát triển thanh toán không dùng tiền mặt Đồng Nai. Sự vận hành hiệu quả của hệ thống này, dưới sự quản lý của Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Đồng Nai, không chỉ đảm bảo an toàn, nhanh chóng cho các giao dịch giá trị cao mà còn tạo điều kiện cho sự bùng nổ của các dịch vụ tài chính hiện đại. Việc hoàn thiện hệ thống này là một nhiệm vụ cấp thiết, đáp ứng yêu cầu của quá trình chuyển đổi số ngành ngân hàng và góp phần xây dựng một nền kinh tế số vững mạnh tại địa phương.

1.1. Sự cần thiết của hệ thống thanh toán xương sống quốc gia

Một hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng hiệu quả là yếu tố không thể thiếu cho sự ổn định kinh tế. Hệ thống này xử lý các giao dịch giá trị cao và khẩn cấp giữa các tổ chức tín dụng, đảm bảo dòng vốn được luân chuyển thông suốt và an toàn. Theo luận văn của Nguyễn Thị Hương (2015), mục tiêu chính của hệ thống TTĐTLNH là giúp Ngân hàng Nhà nước kiểm soát tốt hơn các khoản thanh toán, giúp các tổ chức tín dụng tăng cường vốn khả dụng và tăng tốc độ lưu chuyển tiền tệ. Nó là công cụ hỗ trợ đắc lực cho việc thực thi chính sách tiền tệ, đảm bảo an toàn và tin cậy cho toàn bộ hệ thống tài chính. Sự phát triển từ thanh toán thủ công sang điện tử đã khắc phục các hạn chế về thời gian và rủi ro, tạo ra một hạ tầng công nghệ hiện đại, là tiền đề quan trọng để phát triển các dịch vụ ngân hàng điện tử và thương mại điện tử tại Việt Nam.

1.2. Vai trò của Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Đồng Nai

Tại Đồng Nai, Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Đồng Nai (NHNN Đồng Nai) giữ vai trò trung tâm trong việc quản lý, vận hành và giám sát hệ thống TTĐTLNH. NHNN Đồng Nai không chỉ thực hiện các nghiệp vụ thanh toán theo ủy quyền mà còn là đầu mối triển khai các chính sách tiền tệ, đảm bảo an toàn cho hoạt động của các tổ chức tín dụng trên địa bàn. Với cơ cấu tổ chức gồm nhiều phòng ban chuyên trách như Phòng Kế toán - Thanh toán, NHNN Đồng Nai trực tiếp xử lý các giao dịch qua tài khoản của Kho bạc Nhà nước Đồng Nai và các ngân hàng thương mại. Đơn vị này chịu trách nhiệm tổ chức thanh toán bù trừ, giám sát và hỗ trợ kỹ thuật cho các thành viên tham gia hệ thống, góp phần quan trọng vào việc ổn định và phát triển thị trường tài chính địa phương.

II. Thách thức nào cản trở thanh toán điện tử Đồng Nai phát triển

Mặc dù đạt được nhiều thành tựu, quá trình hoàn thiện hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tại Đồng Nai vẫn đối mặt với không ít thách thức. Các vấn đề liên quan đến hạ tầng thanh toán số, chi phí giao dịch, và rủi ro vận hành là những rào cản chính. Phân tích thực trạng giai đoạn trước cho thấy những hạn chế cố hữu cần được khắc phục. Bên cạnh đó, sự phát triển nhanh chóng của công nghệ cũng đặt ra yêu cầu mới về an toàn bảo mật thanh toán trực tuyến, đòi hỏi sự đầu tư và nâng cấp liên tục để bảo vệ người dùng và các tổ chức tài chính khỏi các mối đe dọa an ninh mạng ngày càng tinh vi.

2.1. Phân tích thực trạng hạ tầng thanh toán số giai đoạn 2011 2013

Dữ liệu từ luận văn nghiên cứu giai đoạn 2011-2013 cho thấy sự biến động trong hoạt động TTĐTLNH tại Đồng Nai. Mặc dù số món giao dịch có xu hướng tăng trong năm 2012, giá trị tổng thể lại sụt giảm. Cụ thể, năm 2012 giá trị thanh toán giảm 48% so với năm 2011. Nguyên nhân chính được chỉ ra là do mức phí giao dịch giá trị cao còn lớn (0.02% giá trị món tiền), khiến các ngân hàng có xu hướng chia nhỏ giao dịch để né phí. Thêm vào đó, số lượng thành viên tham gia trực tiếp vào hệ thống có sự sụt giảm, từ 21 đơn vị (2011) xuống còn 16 đơn vị (2013). Điều này phản ánh những hạn chế của hạ tầng thanh toán số thời kỳ đó, chưa tạo ra động lực đủ mạnh để thu hút sự tham gia rộng rãi của các tổ chức tín dụng.

2.2. Rào cản về phí dịch vụ và xu hướng thanh toán tập trung

Một trong những tồn tại lớn nhất được xác định là chính sách phí chưa hợp lý. Mức phí cao đối với các lệnh giá trị cao và phí tham gia hệ thống đã làm giảm sức hấp dẫn của TTĐTLNH. Nhiều ngân hàng thương mại, đặc biệt là các chi nhánh, đã lựa chọn phương thức thanh toán tập trung qua hội sở chính để tiết kiệm chi phí. Xu hướng này tuy giúp ngân hàng tối ưu hóa lợi nhuận nhưng lại làm giảm số lượng giao dịch và giá trị thanh toán trực tiếp qua NHNN Đồng Nai. Vấn đề này cho thấy cần có một cơ chế phí linh hoạt hơn để khuyến khích các giải pháp thanh toán cho doanh nghiệp và cá nhân, thúc đẩy việc sử dụng các kênh thanh toán điện tử.

2.3. Rủi ro vận hành và các vấn đề an toàn bảo mật thanh toán

Hoạt động TTĐTLNH không tránh khỏi các rủi ro vận hành như chuyển sai tài khoản, sai số tiền, hoặc sự cố kỹ thuật đường truyền. Nghiên cứu chỉ ra rằng các lỗi này phần lớn xuất phát từ quy trình thủ công và hạ tầng công nghệ chưa đồng bộ. Ngoài ra, khi các giao dịch ngày càng được số hóa, vấn đề an toàn bảo mật thanh toán trực tuyến trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Các mối đe dọa từ tấn công mạng, lừa đảo trực tuyến đòi hỏi hệ thống phải được trang bị các giải pháp bảo mật đa lớp, mã hóa tiên tiến và quy trình kiểm soát chặt chẽ để bảo vệ dữ liệu và tài sản của khách hàng.

III. Top giải pháp công nghệ hoàn thiện thanh toán điện tử Đồng Nai

Để vượt qua các thách thức, việc ứng dụng các giải pháp công nghệ hiện đại là yếu tố then chốt. Việc nâng cấp hệ thống IBPS, tích hợp các dịch vụ chuyển tiền nhanh Napas 247, và phổ cập các phương thức thanh toán mới như VietQR và ví điện tử sẽ tạo ra một cuộc cách mạng trong lĩnh vực thanh toán. Những công nghệ này không chỉ giúp tăng tốc độ giao dịch, giảm chi phí mà còn nâng cao trải nghiệm người dùng. Đồng thời, việc tăng cường các biện pháp an toàn bảo mật thanh toán trực tuyến sẽ củng cố niềm tin của người dân và doanh nghiệp, tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của hệ thống.

3.1. Nâng cấp hệ thống IBPS và kết nối chuyển tiền nhanh Napas 247

Hệ thống Thanh toán điện tử liên ngân hàng Quốc gia (IBPS) là phiên bản nâng cấp toàn diện của hệ thống TTĐTLNH trước đây. Việc triển khai và tối ưu hóa hệ thống IBPS tại Đồng Nai cho phép xử lý giao dịch theo thời gian thực với công suất lớn, hoạt động 24/7. Tích hợp với dịch vụ chuyển tiền nhanh Napas 247, người dân và doanh nghiệp có thể thực hiện giao dịch chuyển tiền liên ngân hàng ngay lập tức, bất kể ngày nghỉ hay lễ Tết, chỉ với thông tin số tài khoản hoặc số thẻ. Giải pháp này giải quyết triệt để vấn đề độ trễ trong thanh toán, một hạn chế lớn của hệ thống cũ, qua đó thúc đẩy kinh tế số phát triển mạnh mẽ.

3.2. Mở rộng mạng lưới thanh toán qua VietQR và ví điện tử

Tiêu chuẩn VietQR do Napas và các ngân hàng triển khai đã đơn giản hóa đáng kể việc chuyển tiền và thanh toán. Thay vì nhập thông tin tài khoản phức tạp, người dùng chỉ cần quét mã QR để thực hiện giao dịch chính xác và nhanh chóng. Việc phổ cập VietQR tại các cửa hàng, điểm cung cấp dịch vụ và trên hóa đơn dịch vụ công trực tuyến Đồng Nai sẽ thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt Đồng Nai. Song song đó, sự phát triển của các ví điện tử như MoMo, ZaloPay, VNPay cung cấp một hệ sinh thái dịch vụ đa dạng, từ thanh toán hóa đơn đến mua sắm trực tuyến, góp phần thay đổi thói quen tiêu dùng của người dân.

IV. Bí quyết thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt tại Đồng Nai

Bên cạnh công nghệ, việc hoàn thiện chính sách và phát triển nguồn nhân lực là yếu tố quyết định để thúc đẩy kinh tế số. Một chính sách phí hợp lý sẽ khuyến khích các ngân hàng và doanh nghiệp tham gia sâu rộng hơn vào mạng lưới thanh toán điện tử. Việc đào tạo đội ngũ nhân sự có chuyên môn cao, am hiểu công nghệ và quy trình sẽ đảm bảo hệ thống vận hành trơn tru, an toàn. Đặc biệt, sự phối hợp chặt chẽ giữa ngành ngân hàng với Kho bạc Nhà nước Đồng Nai và các cơ quan hành chính sẽ mở rộng phạm vi ứng dụng thanh toán điện tử, mang lại lợi ích thiết thực cho người dân.

4.1. Điều chỉnh chính sách phí để khuyến khích giao dịch điện tử

Dựa trên những tồn tại đã được chỉ ra trong giai đoạn 2011-2013, việc điều chỉnh chính sách phí là giải pháp cấp bách. Cần xem xét giảm hoặc miễn phí cho các giao dịch thanh toán giá trị nhỏ, các giao dịch dịch vụ công trực tuyến Đồng Nai để khuyến khích người dân sử dụng. Đối với các ngân hàng thương mại, một cơ cấu phí linh hoạt hơn, dựa trên số lượng và giá trị giao dịch, sẽ loại bỏ rào cản và thúc đẩy họ tham gia trực tiếp vào hệ thống thay vì qua kênh tập trung. Chính sách này không chỉ giúp tăng khối lượng giao dịch mà còn góp phần hiện thực hóa mục tiêu quốc gia về một xã hội không tiền mặt.

4.2. Đào tạo nguồn nhân lực và tối ưu hóa quy trình vận hành

Con người là yếu tố trung tâm của mọi hệ thống. Luận văn của Nguyễn Thị Hương (2015) cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đào tạo và quản lý nguồn nhân lực. Cần tổ chức các khóa đào tạo thường xuyên cho cán bộ ngân hàng về quy trình vận hành các hệ thống mới như hệ thống IBPS, kỹ năng xử lý sự cố và các biện pháp phòng chống gian lận. Việc xây dựng một quy trình thanh toán hợp lý, rõ ràng, giảm thiểu các bước thủ công sẽ hạn chế sai sót, tăng tốc độ xử lý và nâng cao hiệu quả hoạt động của toàn bộ hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng.

4.3. Phối hợp với Kho bạc Nhà nước Đồng Nai và dịch vụ công

Việc mở rộng thanh toán điện tử vào lĩnh vực công là một hướng đi chiến lược. Sự phối hợp chặt chẽ giữa Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Đồng Nai và Kho bạc Nhà nước Đồng Nai để số hóa các khoản thu, chi ngân sách sẽ mang lại hiệu quả to lớn về mặt quản lý và minh bạch. Tích hợp các cổng thanh toán hiện đại vào hệ thống dịch vụ công trực tuyến Đồng Nai cho phép người dân thanh toán các loại phí, lệ phí, thuế một cách thuận tiện qua Mobile Banking hoặc ví điện tử, giảm thời gian đi lại và chờ đợi, nâng cao chất lượng phục vụ của cơ quan nhà nước.

V. Tương lai chuyển đổi số ngành ngân hàng tại tỉnh Đồng Nai

Tương lai của ngành ngân hàng Đồng Nai gắn liền với quá trình chuyển đổi số ngành ngân hàng. Xu hướng phát triển thanh toán không dùng tiền mặt Đồng Nai sẽ tiếp tục được đẩy mạnh, dựa trên một hạ tầng thanh toán số ngày càng hoàn thiện. Việc xây dựng một lộ trình rõ ràng, với các mục tiêu cụ thể đến năm 2030, sẽ giúp Đồng Nai bắt kịp xu thế chung của cả nước và thế giới. Quá trình này không chỉ là nâng cấp công nghệ mà còn là sự thay đổi toàn diện về tư duy, mô hình kinh doanh và cách thức phục vụ khách hàng trong kỷ nguyên số.

5.1. Cung cấp giải pháp thanh toán cho doanh nghiệp vừa và nhỏ

Doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) là động lực tăng trưởng quan trọng của kinh tế Đồng Nai. Việc cung cấp các giải pháp thanh toán cho doanh nghiệp phù hợp với quy mô và nhu cầu của SME là một định hướng quan trọng. Các ngân hàng cần phát triển các gói dịch vụ tích hợp, bao gồm quản lý dòng tiền, thanh toán lương, thu chi hộ tự động qua các nền tảng số. Việc áp dụng VietQR cho thanh toán tại điểm bán, tích hợp API thanh toán vào website và ứng dụng của doanh nghiệp sẽ giúp họ tối ưu hóa hoạt động, giảm chi phí và nâng cao năng lực cạnh tranh trong bối cảnh thúc đẩy kinh tế số.

5.2. Tích hợp Mobile Banking vào dịch vụ công trực tuyến Đồng Nai

Ứng dụng Mobile Banking đang trở thành kênh giao dịch chính của nhiều người dùng. Việc tích hợp sâu rộng các tính năng của Mobile Banking vào hệ thống dịch vụ công trực tuyến Đồng Nai là một bước tiến tất yếu. Người dân có thể thực hiện các thủ tục hành chính, nộp thuế, thanh toán viện phí, học phí ngay trên ứng dụng ngân hàng của mình. Điều này không chỉ mang lại sự tiện lợi tối đa mà còn giúp các cơ quan nhà nước quản lý hiệu quả hơn, giảm tải công việc giấy tờ và góp phần xây dựng một chính quyền điện tử minh bạch, hiện đại tại Đồng Nai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo, phụ lục, nội dung của luận văn được kết cấu thành 3 chương: Chƣơng I: Lý luận chung về thanh toán vốn và thanh toán điện tử liên ngân hàng. Chƣơng II: Thực trạng thanh toán điện tử liên ngân hàng tại Ngân hàng Nhà nƣớc Tỉnh Đồng Nai. Chƣơng III: Giải pháp hoàn thiện hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng tại Ngân hàng Nhà nƣớc Tỉnh Đồng Nai. 5 CHƢƠNG I:LÝ LUẬN CHUNG VỀ THANH TOÁN VỐN VÀ THANH TOÁN ĐIỆN TỬ LIÊN NGÂN HÀNG 1.1 Thanh toán vốn giữa các ngân hàng 1.1 Khái niệm: Theo Ông Đinh Đức Thịnh, “Thanh toán vốn giữa các ngân hàng là nghiệp vụ thanh toán qua lại giữa các ngân hàng nhằm tiếp tục quá trình thanh toán tiền giữa các đơn vị, tổ chức kinh tế, cá nhân với nhau, mà họ không cùng mở tài khoản tại một ngân hàng và thanh toán vốn nội bộ giữa các đơn vị trong hệ thống ngân hàng”.

Theo bản thân tác giả, Thanh toán vốn giữa các ngân hàng là việc thanh toán vốn tiền tệ giữa các chinhánh ngân hàng trong cùng hệ thống hoặc giữa các ngân hàng khác hệ thống phát sinh trên cơ sở đáp ứng nhu cầu thanh toán hàng hoá, dịch vụ và điều chuyển tiền của các đơn vị, tổ chức kinh tế, cá nhân và nghiệp vụ điều chuyển tiền của chính bản thân ngân hàng.2 Sự cần thiết của thanh toán vốn giữa các ngân hàng Thanh toán vốn giữa các ngân hàng ra đời dựa trên nhu cầu tất yếu trong công tác thanh toán không dùng tiền mặt của xã hội. Theo quy luật của sự phát triển kinh tế – xã hội, giao dịch thương mại không chỉ bó hẹp trong một lãnh thổ, một quốc gia mà xuyên khắp quốc gia trên cả thị trường thế giới với một khối lượng hàng hóa lớn, nhiều chủng loại đa dạng và phong phú. Lúc này, hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt càng trở nên phức tạp hơn, không chỉ giới hạn trong pham vi một ngân hàng, tỉnh thành, hay một quốc gia, mà còn trên khắp thế giới. Ban đầu, khi thanh toán không dùng tiền mặt xuất hiện, các phương thức thanh toán còn khá đơn giản, chỉ cần 2 chủ thể mở tài khoản tại một ngân hàng, Ngân hàng sẽ trích chuyển vốn từ tài khoản đơn vị này sang tài khoản đơn vị khác là có thể thanh toán.

Khi đó, thanh toán vố giữa các ngân hàng chưa xuất hiện, mới chỉ là thanh toán trong một ngân hàng. Song, qui mô, phạm vi lẫn tính thường xuyên, liên tục trong thanh toán không dùng bằng tiền mặt ngày càng mở rộng, dần dần các chủ thể trong hoạt động thanh toán không những mở tài khoản trong một ngân hàng mà còn ở các ngân hàng 6 khác nhau. Đòi hỏi vốn từ ngân hàng này chuyển sang ngân hàng khác là nghiệp vụ thường xuyên xảy ra. Trước nhu cầu bức thiết của xã hội nhằm đáp ứng yêu cầu nhằm càng phức tạp của hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt, thanh toán vốn giữa các ngân hàng ra đời.

Thanh toán vốn giữa các ngân hàng là không thể thiếu trong hoạt động ngân hàng. Hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt muốn phát triển đòi hỏi xây dựng một hệ thống thanh toán vốn giữa các ngân hàng tốt hơn, an toàn hơn, ít rủi ro hơn thì không chỉ làm tăng doanh số thanh toán, làm cho dịch vụ thanh toán ngày càng trở nên hoàn thiện hơn trong mắt của người tiêu dùng mà còn góp phần hỗ trợ tích cực cho các hoạt động của các dịch vụ khác phát triển, thoả mãn tốt hơn các nhu cầu của khách hàng, giảm chi phí vận hành, tăng cường hiệu quả quản lý và tăng hiệu quả kinh doanh. Vậy thanh toán vốn giữa các ngân hàng có ý nghĩa rất quan trọng với nền kinh tế. Nó không chỉ ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của các đơn vị kinh tếmà còn tác động đến các chính sách tài chính, tiền tệ quốc gia nhờ có thanh toánkhông dùng tiền mặt.

Do đó thanh toán vốn giữa các ngân hàng là một nhân tốkhông thể thiếu được trong quá trình hội nhập và phát triển kinh tế của mỗi mộtquốc gia trong quá trình thiết lập một môi trường kinh tế hữu hiệu.2 Các phƣơng thức thanh toán vốn giữa các ngân hàng 1.1 Thanh toán bù trừ giữa các ngân hàng Thanh toán bù trừ giữa các ngân hàng (TTBT) là phương thức thanh toán vốn giữa các ngân hàng được thực hiện bằng cách bù trừ tổng số phải thu, phải trả và trên cơ sở đó chỉ thanh toán với nhau số chênh lệch (kết quả bù trừ). TTBT phát sinh trên cơ sở các khoản tiền hàng hoá, dịch vụ của hách hàng mở TK ở các NH khác nhau hoặc thanh toán vốn của bản thân ngân hàng. TTBT được áp dụng giữa các ngân hàng khác hệ thống với nhau (TTBT khác hệ thống) hoặc có thể áp dụng giữa các đơn vị ngân hàng thuộc cùng một hệ thống ngân hàng (TTBT cùng hệ thống). Tùy thuộc vào phương pháp trao đổi chứng từ, chuyển số liệu mà có cơ chế TTBT trên cơ sở chứng từ giấy (TTBT giấy) và TTBT điện tử.2 Thanh toán qua tài khoản tiền gửi tại Ngân hàng Nhà nƣớc Thanh toán qua tài khoản tiền gửi tại NHNN được áp dụng trong thanh toán qua lại giữa hai ngân hàng hoặc đơn vị ngân hàng khác hệ thống đều có tài khoản tiền gửi tại NHNN (cùng hoặc khác chi nhánh, Sở giao dịch NHNN).

Các khoản thanh toán qua tài khoản tiền gửi tại NHNN của các ngân hàng cũng đều phát sinh trên cơ sở các khoản thanh toán của khách hàng và của nội bộ các ngân hàng như các khoản điều chuyển vốn, các khoản vay trả giữa các ngân hàng với nhau.3 Thanh toán theo phƣơng thức uỷ nhiệm thu hộ, chi hộ Uỷ nhiệm thu hộ, chi hộ là một phương thức thanh toán giữa hai ngân hàng theo sự thoả thuận và cam kết với nhau, ngân hàng này sẽ thực hiện thu hộ hoặc chi hộ cho ngân hàng kia trên cơ sở các chứng từ thanh toán của các khách hàng có mở tài khoản tại ngân hàng kia.4 Mở tài khoản tiền gửi lẫn nhau Phương thức này được áp dụng trong thanh toán – Giữa 2 đơn vị ngân hàng trong cùng hệ thống; và – Giữa 2 ngân hàng hoặc đơn vị ngân hàng khác hệ thống.5 Thanh toán điện tử liên ngân hàng 1.3 Cơ sở lý luận về thanh toán điện tử liên ngân hàng 1.1 Sự cần thiết của thanh toán điện tử liên ngân hàng 1.1 Khái niệm: Theo thông tư 23/2010/TT-NHNN ngày 9/11/2010 của NHNN Việt Nam, „TTĐTLNH là quá trình xử lý các giao dịch thanh toán liên ngân hàng kể từ khi khởi tạo lệnh thanh toán cho tới khi hoàn tất thực hiện lệnh thanh toán, được thực hiện qua mạng máy tính” [10] Mục tiêu chính của hệ thống TTĐTLNH là: - Giúp NHNN kiểm soát tốt hơn các khoản thanh toán thông qua việc quản lý tập trung về số dư tài khoản quyết toán của các TCTD. - Giúp các TCTD tăng cường vốn khả dụng thông qua việc tập trung hóa tài khoản. 8 - Tăng tốc độ lưu chuyển tiền tệ, giảm lượng tiền trôi nổi, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn vốn của TCTD. - Bảo đảm hệ thống quyết toán và bù trừ có độ tin cậy cao, an toàn và nhanh chóng.

- Cải tiến việc quản lý các chinh sách tiền tệ của NHNN nhờ có các thông tin kịp thời và chính xác về các luồng chu chuyển vốn và các số dư tài khoản của các TCTD.2 Vai trò và ý nghĩa  Hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng giữ vai trò là hệ thống thanh toán xƣơng sống của quốc gia. Hệ thống TTĐTLNH là bước tiến về việc áp dụng và cải tiến công nghệ trong lĩnh vực ngân hàng, thức đẩy quá trình hội nhập kinh tế quốc tế của của các quốc gia nói chung và của ngành NH nói riêng. Sự ra đời và phát triển của hệ thống này đã thể hiện được hiệu quả và tính ưu việt của mình, phần nào khắc phục những hạn chế của hệ thống thanh toán đã có (về thời gian, phương thức thanh toán…). Hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng cũng đóng vai trò trọng yếu trong các giao dịch thanh toán giữa các ngân hàng.

 Thanh toán điện tử liên ngân hàng mang lại hiệu quả, tiện ích cao trong hoạt động thanh toán vốn giữa các ngân hàng. Hệ thống TTĐTLNH là một hệ thống thanh toán hiện đại, đáp ứng nhu cầu thanh toán của hàng trăm ngân hàng, với công suất lớn, tốc độ nhanh và chính xác. Đảm bảo luân chuyển vốn được an toàn, kịp thời.Là một dự án công nghệ thông tin có hàm lượng công nghệ cao, hạ tầng kỹ thuật hiện đại, Hệ thống Thanh toán điện tử liên ngân hàng được thiết kế lắp đặt đáp ứng yêu cầu sẵn sàng cao (HA), kiến trúc hệ thống mở thuận lợi để giao diện với các hệ thống khác. Thanh toán điện tử liên ngân hàng giai đoạn 2 được đưa vào vận hành đúng tiến độ vào tháng 28/2/2009 đã tạo ra một hạ tầng công nghệ hiện đại, trục xương sống về thanh toán quốc gia, tiền đề quan trọng để phát triển các dịch vụ ngân hàng điện tử hiện đại, phát triển thương mại điện tử tại Việt Nam.

Việc triển khai thành công, đúng tiến độ 9 dự án Hiện đại hoá Ngân hàng và Hệ thống thanh toán giai đoạn 2 nói chung cũng như hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng giai đoạn 2 nói riêng sẽ có một ý nghĩa đặc biệt, khả năng chỉ đạo, điều hành và quản lý một dự án công nghệ có quy mô lớn, hiện đại, đáp ứng nhu cầu phát triển xã hội; đây còn là công cụ hỗ trợ đắc lực cho việc quản lý, thực thi và điều hành chính sách tiền tệ của NHNN Việt Nam trong giai đoạn mới. Nhờ đó, mang lại lợi ích cho xã hội. Thứ nhất, mang lại lợi ích cho nền kinh tế phát triển nhanh và giao thương quốc tế. Thứ hai, giúp cho các tổ chức tín dụng sử dụng hiệu quả cao nhất vốn khả dụng của mình thông qua hệ thống tài khoản tập trung.

Thứ ba, nâng cao chất lượng thông tin, chính xác, kịp thời cho quản lý, điều hành chính sách tiền tệ của Ngân hàng trung ương; và cơ hội mở rộng các dịch vụ ngân hàng hiện đại, là chìa khoá để thay đổi tư duy kinh doanh ngân hàng truyền thống, tạo thuận lợi cao nhất cho mọi đối tượng khách hàng.2 Những quy định chung về thanh toán điện tử liên ngân hàng 1.1 Đối tƣợng tham gia thanh toán điện tử liên ngân hàng Là các ngân hàng có đủ điều kiện và tiêu chuẩn theo quy định của Thống đốc NHNN và được NHNN Việt Nam chấp thuận bằng văn bản.