phần mở đầu và kết luận, bố cục của luận văn gồm có 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý thuyết Chƣơng 2: Thực trạng hệ thống thông tin kế toán trong môi trƣờng thƣơng mại điện tử tại công ty Cổ Phần VNG Chƣơng 3: Một số giải pháp và kiến nghi hoàn thiện hệ thống thông tin kế toán trong môi trƣờng thƣơng mại điện tử tại công ty Cổ Phần VNG. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUY T 1. Tổng quan về kế toán 1.1 Khái niệm Trong bất kỳ quốc gia nào, ở các doanh nghiệp, tổ chức kinh tế…kế toán bao giờ cũng có vị trí đặc biệt quan trọng. Công tác kế toán ở các doanh nghiệp Việt Nam là một bộ phận không thể thiếu ở tất cả các đơn vị tổ chức.
Theo Luật kế toán Việt Nam, kế toán là việc thu thập, xử lý, phân tích và cung cấp thông tin kinh tế, tài chính dƣới hình thức giá trị, hiện vật và thời gian lao động. Theo Liên đoàn kế toán quốc tế (IFAC): kế toán là nghệ thuật ghi chép, phân loại và tổng hợp theo cách thức nhất định dƣới hình thức tiền tệ về các nghiệp vụ, các sự kiện có liên quan đến tài chính và trình bày kết quả của nó cho ngƣời sử dụng ra quyết định. Kế toán vừa mang tính khoa học vừa mang tính nghệ thuật. Tính khoa học thể hiện khi xem xét kế toán nhƣ là một hệ thống thông tin với các phƣơng pháp thu thập, xử lý, tổng hợp và truyền đạt thông tin đến đối tƣợng sử dụng.
Tính nghệ thuật thể hiện khi xem xét kế toán trong vai trò là một công cụ quản lý trong đơn vị nhằm hỗ trợ nhà quản trị thực hiện chức năng quản trị.2 Vai trò của kế toán Trong mọi doanh nghiệp từ tƣ nhân đến doanh nghiệp nhà nƣớc đều cần đến kế toán để thu thập, xử lý các vấn đề liên quan đến tài chính cũng nhƣ tình hình hoạt động của công ty. Ở những nền kinh tế càng phát triển thì vai trò của ngƣời kế toán càng đƣợc đánh giá cao hơn. Kế toán cung cấp thông tin phục vụ cho yêu cầu quản trị doanh nghiệp và quản lý kinh tế, các thông tin này cần thiết cho việc ra quyết định cho nhiều đối tƣợng thuộc LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 2 nhiều cấp độ quản lý khác nhau, đƣợc thể hiện cụ thể nhƣ sau: - Đối tƣợng sử dụng thông tin bên trong doanh nghiệp: chủ yếu là nhà quản trị trong doanh nghiệp. Nhờ vào thông tin mà kế toán cung cấp, nhà quản trị có thể thƣờng xuyên theo dõi cũng nhƣ nắm bắt đƣợc tình hình hoạt động, sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.
Nhƣ vậy, họ có thể quản lý và điều hành các hoạt động có hiệu quả hơn cũng nhƣ định hƣớng cho từng giai đoạn trong thời gian tới. - Đối tƣợng sử dụng thông tin bên ngoài doanh nghiệp: gồm nhà đầu tƣ, chủ nợ, cơ quan Nhà nƣớc, khách hàng…Tùy theo mục tiêu mà mỗi đối tƣợng sử dụng thông tin kế toán đƣa ra nhiều loại quyết định khác nhau nhƣng tất cả đều sử dụng thông tin nhằm theo dõi, phân tích, đánh giá và kiểm soát hoạt động của doanh nghiệp mà họ quan tâm. Nhu cầu về thông tin của các đối tƣợng sử dụng bên ngoài doanh nghiệp đƣợc thỏa mãn bằng các báo cáo của kế toán tài chính. Hệ thống thông tin kế toán 1.
hái niệm hệ thống thông tin Hệ thống thông tin trong doanh nghiệp là một loạt các thủ tục mà khi thực hiện sẽ cung cấp thông tin cho việc ra quyết định và kiểm soát. Một doanh nghiệp cần rất nhiều thông tin thuộc các loại khác nhau. (Nguyễn Thế Hƣng, 2006, trang 12) Cấu trúc quản lý doanh nghiệp hình thành hai luồng thông tin: - Luồng thông tin từ trên xuống: từ cấp cao xuống cho các cấp quản lý bên dƣới, thể hiện dƣới các hình thức nhƣ lệnh, chỉ thị, kế hoạch… - Luồng thông tin từ dƣới lên: thƣờng là các báo cáo mức độ hoàn thành, báo cáo tổng kết doanh thu, báo cáo tiến độ thi công…giúp việc đánh giá hiệu quả thực hiện và mức độ tuân thủ của cấp dƣới đối với luồng thông tin từ trên xuống trong doanh nghiệp. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
hái niệm hệ thống thông tin kế toán Hệ thống thông tin kế toán là hệ thống đƣợc thiết lập nhằm thu thập, lƣu trữ, xử lý và cung cấp thông tin kinh tế tài chính cho ngƣời sử dụng. Các nghiệp vụ kinh tế phát sinh từ hoạt động hàng ngày của doanh nghiệp đƣợc hệ thống thông tin kế toán ghi chép và lƣu trữ. Khi ngƣời sử dụng có nhu cầu, hệ thống thông tin kế toán sẽ phân tích, tổng hợp và lập báo cáo thích hợp cung cấp thông tin hữu ích. Lưu trữ Đầu vào Xử lý Đầu ra Kiểm soát Hình 1.1: Mô hình xử lý HTTTKT 1.
Chức năng Chức năng đầu tiên của hệ thống thông tin kế toán là thu thập và lƣu trữ dữ liệu về các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Chức năng thứ hai là xử lý và cung cấp thông tin hữu ích cho ngƣời ra quyết định bao gồm thông tin tài chính, thông tin cho việc lập kế hoạch, kiểm soát thực hiện kế hoạch, điều hành hoạt động hàng ngày. Chức năng thứ ba của hệ thống thông tin kế toán là sự kiểm soát chặt chẽ đảm bảo ghi nhận và xử lý dữ liệu một cách chính xác, tuân thủ LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 4 qui trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, đảm bảo chất lƣợng thông tin. Một hệ thống thông tin kế toán hiệu quả giúp doanh nghiệp gia tăng chất lƣợng và giảm chi phí sản phẩm hoặc dịch vụ.
Các thông tin báo cáo đƣợc thiết lập trên cơ sở tuân thủ các chuẩn mực, các nguyên tắc kế toán, cung cấp thông tin kịp thời, chất lƣợng hơn giúp nhà quản trị doanh nghiệp đƣa ra quyết định, gia tăng cạnh tranh và hợp tác các doanh nghiệp khác trong chuỗi cung ứng. Phân loại hệ thống thông tin kế toán 1. Phân loại theo mục tiêu cung cấp thông tin Có 2 loại hệ thống thông tin: ệ thống thông tin kế toán tài chính Hệ thống thông tin kế toán tài chính là hệ thống ghi nhận các sự kiện, các nghiệp vụ kinh tế, tổng hợp, phân tích số liệu và truyền tải báo cáo tài chính cung cấp cho ngƣời sử dụng ngoài doanh nghiệp. Các thông tin trên báo cáo đƣợc thiết lập trên cơ sở tuân thủ các chuẩn mực kế toán, các nguyên tắc, các thông lệ kế toán và bị chi phối bởi pháp luật quốc gia.
Báo cáo tài chính thƣờng hƣớng tới số đông ngoài doanh nghiệp nhƣ các chủ đầu tƣ, tổ chức cung cấp tín dụng, các nhà phân tích tài chính, cơ quan quản lý nhà nƣớc. Thông tin trong báo cáo tài chính cũng đƣợc nhà quản trị doanh nghiệp sử dụng nhƣng chủ yếu vẫn là hƣớng tới bên ngoài. Hệ thống thông tin kế toán tài chính đƣợc xây dựng trên cơ sở nhiều hệ thống ứng dụng: o Hệ thống ứng dụng cho chu trình doanh thu: chu trình doanh thu gồm các nghiệp vụ kế toán ghi nhận những sự kiện kinh tế phát sinh liên quan đến việc tạo ra doanh thu gồm các bƣớc nhận đặt hàng của khách hàng, giao hàng hóa hoặc dịch vụ, lập hóa đơn thanh toán và thu tiền. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 5 o Hệ thống ứng dụng cho chu trình chi phí: chu trình chi phí gồm các nghiệp vụ liên quan đến việc mua hàng hóa, dịch vụ và thanh toán tiền: hoạt động đặt hàng hay dịch vụ cần thiết, nhận hàng hay dịch vụ yêu cầu, chấp nhận hóa đơn và theo dõi công nợ, doanh nghiệp thanh toán tiền.
o Hệ thống ứng dụng cho chu trình sản xuất bao gồm các hoạt động xử lý liên quan đến quá trình sản xuất các sản phẩm. o Hệ thống ứng dụng cho chu trình nhân sự tiền lƣơng: bao gồm việc tuyển dụng nhân viên, thanh toán lƣơng và các lợi ích khác, đánh giá hoạt động của nhân viên. o Hệ thống ứng dụng cho chu trình tài chính: gồm các thủ tục hoặc chƣơng trình xử lý các nghiệp vụ ghi nhật ký, khoá sổ, hệ thống báo cáo và sổ sách. Thông tin đầu vào là chứng từ của các nghiệp vụ kế toán, thông tin đầu ra là báo cáo bao gồm bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo lƣu chuển tiền tệ và thuyết minh báo cáo tài chính.
ệ thống thông tin kế toán quản trị Kế toán quản trị là một phân hệ trong hệ thống kế toán nhằm cung cấp thông tin phục vụ công tác quản trị nội bộ và ra quyết định quản trị. Thông tin của kế toán quản trị đặt biệt quan trọng trong quá trình vận hành của doanh nghiệp, đồng thời phục vụ kiểm soát, đo lƣờng hiệu quả hoạt động của nhà quản lý, các bộ phận. Hệ thống thông tin kế toán quản trị là hệ thống thông tin kế toán nội bộ, nên đa số các báo cáo quản trị đều đƣợc thiết kế theo mục tiêu và yêu cầu của nhà quản trị. Sau khi đã hoàn thành hệ thống thông tin kế toán tài chính với các báo cáo theo yêu cầu của bên ngoài, nhà quản trị có một số yêu cầu thêm về thông tin cho doanh nghiệp để từ đó có thể ra quyết định chính xác.
Hệ thống thông tin kế toán quản trị do bộ phận kế toán quản trị LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 phụ trách, với các công cụ phân tích số liệu qua các kỳ kế toán. Bên cạnh đó, hệ thống thông tin kế toán quản trị còn giúp cho việc lên kế hoạch, tổ chức điều hành, kiểm soát, ra quyết định. Thông tin đầu vào là thông tin tài chính trong doanh nghiệp và thông tin kinh tế liên quan đến môi trƣờng kinh doanh, thông tin đầu ra là các báo cáo và thông tin quản trị cho quá trình ra quyết định. Phân loại theo kỹ thuật xử lý Có 2 hệ thống thông tin kế toán ệ thống thông tin kế toán thủ công Nguồn lực chủ yếu là con ngƣời, cùng với các công cụ tính toán, con ngƣời thực hiện toàn bộ các công việc kế toán.
Dữ liệu trong các hệ thống này đƣợc ghi chép thủ công và lƣu trữ dƣới hình thức chứng từ, sổ, bảng… ệ thống thông tin kế toán trên nền máy tính Nguồn lực bao gồm con ngƣời và máy tính. Trong đó, máy tính thực hiện toàn bộ các công việc kế toán dƣới sự điều khiển, kiểm soát của con ngƣời.