Luận văn thạc sĩ về hệ thống kế toán trách nhiệm tại công ty KFC Việt Nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu hoàn thiện hệ thống kế toán trách nhiệm tại công ty liên doanh tnhh kfc việt nam, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện

• Tác giả: Hoàng Linh Trâm
• Người hướng dẫn: TS. Huỳnh Đứ C Lộc
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Hoàn Thiện Hệ Thống Kế Toán Trách Nhiệm Tại Công Ty Liên Doanh TNHH KFC Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng quan về kế toán trách nhiệm

Kế toán trách nhiệm là một phần quan trọng trong hệ thống kế toán của doanh nghiệp, giúp quản lý và đánh giá hiệu quả hoạt động của các bộ phận. Hệ thống kế toán này không chỉ cung cấp thông tin tài chính mà còn giúp xác định trách nhiệm của từng bộ phận trong tổ chức. Theo nghiên cứu, kế toán trách nhiệm đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ quản lý kiểm soát tình hình hoạt động của từng bộ phận, từ đó đưa ra quyết định nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động. Các mô hình tổ chức kế toán trách nhiệm thường bao gồm các trung tâm trách nhiệm như trung tâm chi phí, trung tâm doanh thu, trung tâm lợi nhuận và trung tâm đầu tư. Mỗi trung tâm này có nhiệm vụ và quyền hạn riêng, giúp phân cấp quản lý và tạo điều kiện cho việc đánh giá hiệu quả hoạt động. Việc áp dụng chuẩn mực kế toán trong kế toán trách nhiệm cũng rất cần thiết để đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong báo cáo tài chính.

1.1 Khái niệm và vai trò của kế toán trách nhiệm

Khái niệm về kế toán trách nhiệm được định nghĩa là hệ thống kế toán cung cấp thông tin và kết quả hoạt động của các bộ phận trong tổ chức. Vai trò của nó không chỉ dừng lại ở việc ghi chép và báo cáo mà còn là công cụ để đánh giá hiệu quả hoạt động của từng bộ phận. Theo đó, các chỉ tiêu đánh giá thành quả như tỷ lệ hoàn vốn đầu tư (ROI) và thu nhập thặng dư (RI) được sử dụng để đo lường hiệu quả hoạt động. Hệ thống này giúp các nhà quản lý có cái nhìn tổng quan về tình hình tài chính và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp, từ đó đưa ra các quyết định chiến lược phù hợp. Việc áp dụng quy trình kế toán trong kế toán trách nhiệm cũng giúp tăng cường khả năng kiểm soát nội bộ và quản lý tài chính hiệu quả hơn.

II. Thực trạng hệ thống kế toán trách nhiệm tại KFC Việt Nam

Công ty Liên Doanh TNHH KFC Việt Nam đã xây dựng được một hệ thống kế toán trách nhiệm cơ bản, tuy nhiên vẫn còn nhiều hạn chế. Tình hình tổ chức quản lý sản xuất và công tác kế toán tại KFC cho thấy sự phân cấp quản lý chưa thực sự hiệu quả. Các trung tâm trách nhiệm như trung tâm chi phí, trung tâm doanh thu và trung tâm lợi nhuận chưa được xác định rõ ràng, dẫn đến khó khăn trong việc đánh giá hiệu quả hoạt động. Hệ thống báo cáo tài chính hiện tại chưa đáp ứng được yêu cầu quản lý, thiếu thông tin kịp thời và chính xác. Việc áp dụng các chuẩn mực kế toán và quy trình kế toán chưa được thực hiện đồng bộ, gây ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát chi phí và quản lý tài chính. Đánh giá thực trạng này cho thấy cần thiết phải cải tiến hệ thống kế toán trách nhiệm tại KFC để nâng cao hiệu quả hoạt động và đáp ứng yêu cầu quản lý trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gia tăng.

2.1 Tình hình tổ chức quản lý sản xuất

Tình hình tổ chức quản lý sản xuất tại KFC Việt Nam cho thấy sự phát triển mạnh mẽ với nhiều cửa hàng được mở rộng. Tuy nhiên, việc quản lý các trung tâm trách nhiệm vẫn còn nhiều bất cập. Các nhà quản lý chưa có đủ thông tin để đưa ra quyết định kịp thời, dẫn đến việc không tối ưu hóa được chi phí và lợi nhuận. Hệ thống báo cáo tài chính hiện tại chưa đáp ứng được yêu cầu của ban lãnh đạo, thiếu tính chính xác và kịp thời. Việc phân tích chi phí và doanh thu chưa được thực hiện một cách đồng bộ, gây khó khăn trong việc đánh giá hiệu quả hoạt động của từng bộ phận. Do đó, cần thiết phải cải tiến quy trình kế toán và xây dựng hệ thống báo cáo tài chính phù hợp hơn với thực tế hoạt động của công ty.

III. Hoàn thiện hệ thống kế toán trách nhiệm tại KFC Việt Nam

Để hoàn thiện hệ thống kế toán trách nhiệm tại KFC Việt Nam, cần xác định rõ mục tiêu và quan điểm trong việc cải tiến. Mục tiêu chính là xây dựng một hệ thống kế toán có khả năng cung cấp thông tin chính xác và kịp thời cho ban lãnh đạo. Các quan điểm hoàn thiện bao gồm việc xác định rõ các trung tâm trách nhiệm, xây dựng các chỉ tiêu đánh giá thành quả và cải tiến quy trình báo cáo tài chính. Cần thiết phải xây dựng định mức chi phí sản xuất và hệ thống tài khoản, chứng từ và sổ sách kế toán phù hợp. Việc hoàn thiện các chỉ tiêu và phương pháp đánh giá thành quả của các trung tâm trách nhiệm cũng rất quan trọng. Hệ thống báo cáo thành quả cần được cải tiến để đáp ứng yêu cầu quản lý và kiểm soát nội bộ. Từ đó, KFC có thể nâng cao hiệu quả hoạt động và đáp ứng tốt hơn với yêu cầu của thị trường.

3.1 Mục tiêu và quan điểm hoàn thiện

Mục tiêu hoàn thiện hệ thống kế toán trách nhiệm tại KFC Việt Nam là tạo ra một hệ thống có khả năng cung cấp thông tin chính xác và kịp thời cho ban lãnh đạo. Các quan điểm hoàn thiện bao gồm việc xác định rõ các trung tâm trách nhiệm, xây dựng các chỉ tiêu đánh giá thành quả và cải tiến quy trình báo cáo tài chính. Cần thiết phải xây dựng định mức chi phí sản xuất và hệ thống tài khoản, chứng từ và sổ sách kế toán phù hợp. Việc hoàn thiện các chỉ tiêu và phương pháp đánh giá thành quả của các trung tâm trách nhiệm cũng rất quan trọng. Hệ thống báo cáo thành quả cần được cải tiến để đáp ứng yêu cầu quản lý và kiểm soát nội bộ, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động của công ty.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ KẾ TOÁN TRÁCH NHIỆM 1. Khái niệm và vai trò của kế toán trách nhiệm: 1. Khái niệm kế toán trách nhiệm: Hầu hết các tổ chức hiện nay đều được phân chia thành các bộ phận nhỏ hơn,mỗi bộ phận đảm nhiệm một chức năng cụ thể, người quản lý bộ phận được giao quyền để thực thi nhiệm vụ và có trách nhiệm phải hoàn thành các nhiệm vụ được giao. Như vậy, để đạt được mục tiêu chung của tổ chức, đòi hỏi mỗi cá nhân, mỗi bộ phận phải nỗ lực hoàn thành trách nhiệm mà mình được giao phó.

Nhằm kiểm soát được hoạt động của cấp dưới, các nhà quản trị cấp cao phải dựa vào hệ thống kế toán trách nhiệm để tiến hành đánh giá thành quả. Trong quá trình phát triển của kế toán trách nhiệm, xuất hiện rất nhiều định nghĩa khác nhau của các nhà nghiên cứu: Kế toán trách nhiệm là một hệ thống thông qua đó các nhà quản lý chịu trách nhiệm vềcác hoạt động, mục tiêu nhất định, kết quả thực hiện của họ có thể được đo lường và đánh giá.(Ferrara, 1986) Kế toán trách nhiệm liên quan đến các khái niệm và công cụ mà các kế toán viên sửdụng đểđo lường sự thực hiện của các cá nhân và các bộ phận nhằm thúc đẩy những nỗ lực hướng về mục tiêu chung của tổ chức. Kế toán trách nhiệm là một hệ thống được thiết kế để tích lũy và báo cáo chi phí của các cấp, cá nhân chịu trách nhiệm. Mỗi bộ phậnchịu trách nhiệm đối với chi phí mà nó tạo ra trong quá trình sản xuất kinh doanh và thông qua đó có kiểm soát được bộ phận.

Kế toán trách nhiệm là một công cụ đo lường và đánh giá hiệu suất ở các tổ chức lớn thực hiện phân cấp quản lý,để đảm bảo các nhà quản lý thực hiện trách nhiệm của mình. Tiêu chí đánh giá phải dựa trên mục tiêu chung mà tổ chức quy định. 123doc 9 Vậy, Kế toán trách nhiệm là hệ thống thừa nhận mỗi thành viên, bộ phận trong tổ chức có quyền hạn và chịu trách nhiệm về một nhiệm vụ riêng biệt được tổ chức trao phó. Dựa trên quyền hạn của mình, họ phải hoàn thành nhiệm vụ được giao, đồng thời báo cáo cho cấp quản trị cao hơn.

Thông qua đó, nhà quản trị cấp cao sử dụng thông tin này để đánh giá thành quả hoạt động của các cá nhân và bộ phận trong tổ chức. Vai trò của kế toán trách nhiệm: 1- Kế toán trách nhiệm cung cấp các thông tin nhằm phục vụ cho việc tổ chức và điều hành doanh nghiệp.Để tồn tại và phát triển, các doanh nghiệp cần được phân chia thành các bộ phận, mỗi cá nhân và bộ phận có những nhiệm vụ riêng biệt. Trong quá trình tổ chức, nhà quản lý sẽ quyết định cách liên kết tốt nhất giữa tổ chức, con người với các nguồn lực lại với nhau sao cho kế hoạch được thực hiện có hiệu quả nhất. Trong việc điều hành, các nhà quản lý giám sát hoạt động hàng ngày và giữ cho cả tổ chức hoạt động trôi chảy.

Kế toán trách nhiệm phân chia tổ chức ra thành các trung tâm trách nhiệm, giao phó quyền hạn và trách nhiệm cho từng cá nhân trong bộ phận. Áp dụng kế toán trách nhiệm nhằm đánh giá thành quả của từng bộ phận trong việc đạt được các mục tiêu cụ thể, và đóng góp bao nhiêu trong mục tiêu chung của tổ chức. Việc phát triển các chỉ tiêu và thiết kế báo cáo đánh giá nhằm đo lường mức độ thực hiện ở từng bộ phận. Từ đó, cung cấp thông tin hữu ích cho việc tổ chức và điều hành doanh nghiệp.

2- Kế toán trách nhiệm thực hiện chức năng kiểm soát :Sau khi đã lập kế hoạch và tổ chức thực hiện, nhà quản trị phải kiểm tra và đánh giá việc thực hiện kế hoạch thông qua chức năng kiểm soát. Để thực hiện chức năng này, các nhà quản trị sử dụng các bước công việc cần thiết để đảm bảo cho từng bộ phận và cả tổ chức đi theo đúng kế hoạch đã vạch ra. Trong quá trình kiểm soát, nhà quản trị sẽ so sánh hoạt động thực tiễn với kế hoạch đã thiết lập. 123doc 10 Thông qua kế toán trách nhiệm, nhà quản trị có thể đánh giá được thành quả đạt được so với nguồn vốn mà bộ phận đã sử dụng để đạt được thành quả đó.

Từ đó, xem xét tiến độ thực hiện kế hoạch của bộ phận là tốt hay xấu, nhận diện được các vấn đề còn tồn tại trong quá trình thực hiện kế hoạch, nhằm khắc phục các hạn chế đó. Đồng thời, có sự điều chỉnh kế hoạch kịp thời nhằm đạt được mục tiêu chung. 3- Kế toán trách nhiệm khuyến khích nhà quản trị hướng đến mục tiêu chung của tổ chức – chức năng hoạch định:Mục tiêu của các bộ phận phải luôn gắn liền với mục tiêu chiến lược của tổ chức. Trong một doanh nghiệp, nhiệm vụ của nhà quản trị là xác định được mục tiêu, chiến lược kinh doanh, xây dựng kế hoạch và thực hiện kế hoạch nhằm đạt được mục tiêu đã đề xuất ban đầu.

Trong quá trình thực hiện, phải thường xuyên kiểm tra, đánh giá tiến độ và hiệu quả công việc của từng cá nhân và bộ phận, đồng thời phải có những điều chỉnh phù hợp nhằm đảm bảo kết quả cuối cùng là thỏa mãn mục tiêu của tổ chức. Để đạt được điều này, đòi hỏi nhà quản trị phải có đầy đủ thông tin để quản lý bộ phận của mình. Kế toán trách nhiệm cung cấp các thông tin hữu ích cho nhà quản trị, nhằm đánh giá thành quả của các cá nhân và bộ phận trong tổ chức, từ đó, đánh giá mức độ hoàn thành mục tiêu chung của tổ chức, và có những biện pháp điều chỉnh kịp thời nhằm hướng các hoạt động tại các bộ phận theo mục tiêu đã đề ra. Các mô hình tổ chức hệ thống kế toán trách nhiệm: Theo Hansen và Mowen (2005), mô hình kế toán trách nhiệm được quy định bởi bốn yếu tố cơ bản đó là: 1) Phân công trách nhiệm 2) Thiết lập các biện pháp thực hiện hoặc điểm chuẩn 3) Đánh giá hiệu suất và 4) Chuyển nhượng phần thưởng.

Trên cơ sở các yếu tố đó mà phân làm ba mô hình kế toán trách nhiệm:kế toán trách nhiệm dựa trên chức năng, kế toán trách nhiệm dựa trên hoạt động và kế toán trách nhiệm dựa trên chiến lược.  Hệ thống kế toán trách nhiệm chức năng: giao trách nhiệm và sử dụng các biện pháp quản lý hiệu quả về mặt tài chínhcho các đơn vị trong tổ chức theo các phòng ban chức năng hay nói cách khác là theo cơ cấu tổ chức của đơn vị. 123doc 11 Đây là hệ thống kế toán trách nhiệm phát triển trong hầu hết các doanh nghiệp đang hoạt động trong các môi trường tương đối ổn định, cơ cấu tổ chức rõ ràng, môi trường hoạt động ít thay đổi.Trách nhiệm được nhận định dựa trên cơ cấu tổ chức các phòng ban trong đơn vị và kết quả tài chínhđịnh kỳ của các phòng ban đó.  Hệ thống kế toán trách nhiệm dựa trên hoạt động: giao trách nhiệm dựa trên các quy trình và sử dụng cả hai biện pháp tài chính và phi tài chính để đo lường hiệu suất.

Đây là hệ thống kế toán trách nhiệm phát triển cho những doanh nghiệp mà môi trường hoạt động thường xuyên xảy ra biến động, dễ thay đổi.Hệ thống kế toán trách nhiệm dựa trên hoạt động là một cách tiếp cận tích hợp toàn hệ thống, tập trung sự chú ý của ban quản lý về hoạt động với mục tiêu nâng cao giá trị của khách hàng và lợi nhuận đạt được. Quản lý hoạt động dựa trên cả chi phí sản phẩm và phân tích giá trị quá trình. Phân tích giá trị quá trình tập trung vào trách nhiệm cho các hoạt động chứ không phải là chi phí, và nhấn mạnh tối đa hóa hiệu suất của hệ thống rộng thay vì hiệu suất cá nhân. Việc xác định trách nhiệm của hệ thống kế toán trách nhiệm dựa trên hoạt động là nhóm hoạt động, chuỗi giá trị, quy trình, tài chính.Hiệu suất đo lường thông qua: tiết kiệm thời gian, giảm chi phí, tăng chất lượng, các biện pháp xu thế.Các cá nhân được khen thưởng dựa trên hiệu suất đa chiều: thăng tiến, chia cổ tức, thưởng, tăng lương.

 Hệ thống kế toán trách nhiệmdựa trên chiến lược (Balanced Score Card)sứ mệnh và chiến lược của một tổ chức được chia thành bốn khía cạnh khác nhau trong hoạt động của doanh nghiệp làTài chính, Khách hàng, Quy trình kinh doanh và Học hỏi & Phát triển.Nó khác với hệ thống kế toán trách nhiệm dựa trên hoạt động ở việc liên kết mật thiết với chiến lược của công ty. Tăng trách nhiệm của mọi cá nhân và bộ phận trong tổ chức bằng cách thêm ít nhất là hai chiều: khách hàng và học tập và phát triển. Cuối cùng, nó khuếch tán trách nhiệm về chiến lược trong toàn bộ tổ chức. Sự phân cấp quản lý và mối quan hệ với kế toán trách nhiệm: 1.

Sự phân cấp quản lý: 123doc 12 Một hệ thống kế toán trách nhiệm chỉ phát huy hiệu quả tốt khi tổ chức thực hiện việc phân cấp quản lý.Thật vậy, nếu tổ chức không có sự phân cấp quản lý thì hệ thống kế toán trách nhiệm sẽ không tồn tại, hoặc tồn tại nhưng không đem lại ý nghĩa thiết thực.  Khái niệm phân cấp quản lý: Phân cấp quản lý là việc người quản lý giao quyền ra quyết định cho cấp quản lý thấp hơn trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp. Người cấp dưới có quyền ra quyết định để thực hiện các công việc trong phạm vi trách nhiệm của mình.Tùy theo từng doanh nghiệp mà mức độ phân cấp quản lý có thể khác nhau, bao gồm nhiều cấp hay chỉ một cấp; mức độ giao quyền hạn có thể nhiều hoặc ít.  Lợi ích khi tiến hành việc phân cấp quản lý: Khi tiến hành phân cấp quản lý, các nhà quản lý cấp cao có thể giao bớt việc cho cấp dưới, từ đó dành thời gian của mình tập trung vào công tác hoạch định chiến lược, đảm bảo việc thực hiện các mục tiêu chung của tổ chức.

Ngoài ra, khi phân cấp quản lý sẽ giúp cho các bộ phận có khả năng tiếp cận và phản hồi các thông tin nhanh hơn về: khách hàng, về thị trường, về nhà cung cấp hay đối thủ cạnh tranh. Điều này đem lại lợi thế kinh doanh đáng kể trong việc thích nghi với môi trường kinh doanh nhiều biến động như hiện nay. Mặt khác trong một bộ phận nhà quản lý bộ phận là người am hiểu nhất về bộ phận của mình. Do đó,việc phân cấp quản lý giúp các bộ phận có thể ra tự quyết định quản lý ở ngay cấp phát sinh vấn đề.