CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan tới đề tài luận văn Công tác QLDA nói chung và công tác triển khai thực hiện dự án nói riêng là một quá trình hết sức phức tạp và quan trọng nhằm đảm bảo cho việc dự án thực hiện có hiệu quả. Do đó đã có rất nhiều các đề tài nghiên cứu về lĩnh vực này của một vài tác giả sau đây: - Nguyễn Huy Cường – Khoa QTKD TH ĐH Kinh tế quốc dân Luận văn thạc sỹ : “Hoàn thiện công tác quản lý triển khai thực hiện dự án tại Ban quản lý dự án 6 Tổng cục Đường bộ Việt Nam” Đề tài luận văn đề cập về công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình trong giai đoạn triển khai và thực hiện dự án. Đề tài đã đưa ra cơ sở lý luận, thực trạng và giải pháp hoàn thiện công tác triển khai thực hiện dự án tại ban quản lý dự án 6 tổng cục đường bộ Việt Nam.
Tuy nhiên nội dung của công tác QLDA đầu tư xây dựng công trình rất rộng, vì vậy luận văn này chưa có điều kiện đi sâu chi tiết tất cả các nội dung mà chỉ dừng lại việc phân tích một số nội dung chính của công tác triển khai thực hiện dự án tại Ban quản lý dự án 6. - Trần Mai Dung – tại ĐH Kinh tế quốc dân Luận văn thạc sỹ: “Hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư tại Công ty dịch vụ viễn thông GPC” Đề tài này đã đề cập đến công tác quản lý dự án đầu tư tại công ty dịch vụ viễn thông GPC, đề tài đã đưa ra các cơ sở lý luận, thực trạng giải pháp hoàn thiện về công tác quản lý dự án tại công ty. Tuy nhiên phạm vi nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu của đề tài là về công tác quản lý dự án tại các dự án đầu tư lĩnh vực viễn thông do công ty làm chủ đầu tư có sự khác biệt với việc quản lý dự án của nhà thầu. Đề tài tập trung vào phân tích 5 cụ thể quản lý dự án tại một dự án đầu tư chứ không tập trung vào công tác quản lý tổng thể các dự án đầu tư của công ty.
- Hoàng Đỗ Quyên – tại ĐH Kinh tế quốc dân Luận văn thạc sỹ: “Hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư tại ban quản lý dự án công trình điện miền Bắc” Đề tài đề cập đên việc hoàn thiện công tác quản lý dự án đầu tư tại ban quản lý dự án công trình điện miền Bắc, đề tài đưa ra những lý luận cơ bản về quản lý dự án, phân tích thực trạng và đưa ra những giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý dự án tại ban quản lý dự án công trình điện miền Bắc. Tuy nhiên phạm vi nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu của đề tài là về công tác quản lý dự án các công trình ngành điện, các công trình này có những đặc thù riêng của ngành điện và sử dụng vốn ngân sách nhà nước. Đề tài tập trung chủ yếu vào công tác quản lý dự án trong giai đoạn thực hiện dự án tại các dự án thuộc phạm vi quản lý của ban quản lý dự án công trình điện miền Bắc. Bùi Quang Huy – tại ĐH Kinh tế quốc dân Luận văn thạc sỹ: “ Tăng cường quản lý tài chính các dự án đầu tư tại ban quản lý dự án 1 – Bộ giao thông vận tải” Đề tài đề cập đến việc tăng cường quản lý tài chính các dự án đầu tư tại ban quản lý dự án 1 – Bộ giao thông vận tải, đề tài đã đưa ra các khái niệm cơ bản về dự án đầu tư xây dựng trong đó đi sâu vào lĩnh vực quản lý tài chính dự án đầu tư xây dựng, phân tích thực trạng và đưa ra một số giải pháp để tăng cường hiệu quả công tác quản lý tài chính.
Đề tài đã đưa ra một cái nhìn tương đối toàn diện về công tác quản lý tài chính trong công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng ngành giao thông vận tải. Tuy nhiên phạm vi nghiên cứu và đối tượng nghiên cứu của đề tài là về công tác quản lý tài chính các dự án đầu tư sử dụng vốn ngân sách nhà nước trong lĩnh vực giao thông tại ban quản lý dự án của ngành giao thông vận tải. Nguyễn Thanh Hưng – tại ĐH Kinh tế quốc dân Luận văn thạc sỹ: “Công tác QLDA đầu tư xây dựng công trình công ty cổ phẩn SIMCO Sông Đà giai đoạn 2005-2015” 6 Đề tài đề cập đến công tác quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình tại công ty cổ phần SIMCO Sông Đà, đề tài đưa ra cơ sở lý luận, thực trạng và một vài giải pháp hoàn thiện công tác quản lý dự án tại công ty. Tuy nhiên đề tài tập trung vào hệ thống hóa cơ sở lý luận về dự án đầu tư xây dựng công trình, quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình chứ chưa tập trung vào công tác triển khai và thực hiện dự án tại công ty.
Những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu Các đề tài trên đã cơ bản đưa ra những lý luận về quản lý dự án vào có những định hướng nghiên cứu riêng cho từng công ty, tổ chức trực tiếp đứng ra đầu tư dự án. Vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu quản lý dự án đầu tư trong giai đoạn triển khai thực hiện dự án tại đơn vị nhà thầu là công ty tư nhân. Lĩnh vực chuyên ngành: xây lắp hệ thống điện nhẹ (ELV) 1. Đề xuất hướng nghiên cứu của đề tài luận văn Trên cơ sở các đề tài đã nghiên cứu, những vấn đề cần tiếp tục được nghiên cứu, tác giả đề xuất thực hiện đề tài luận văn này nhằm mục đích nghiên cứu hoàn thiện công tác triển khai thực hiện dự án xây lắp hệ thống điện nhẹ tại công ty cổ phần đầu tư phát triển công nghệ Sao Việt.
Qua việc nghiên cứu tài liệu về quản lý dự án đầu tư, tác giả sử dụng nguồn thông tin thu thập được từ các số liệu dự án của công ty Sao Việt, nghiên cứu thực trạng công tác triển khai thực hiện dự án tại công ty nhằm phân tích những hạn chế đang tồn tại và tìm ra nguyên nhân để đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác triển khai thực hiện dự án của công ty Sao Việt. 7 CHƯƠNG 2 NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN VÀ CÔNG TÁC TRIỂN KHAI THỰC HIỆN DỰ ÁN 2. Khái quát về dự án đầu tư và quản lý dự án dự án đầu tư 2. Khái niệm về dự án đầu tư Thực tế có rất nhiều quan niệm khác nhau về dự án đầu tư, tuy nhiên tùy theo từng cách tiếp cận của từng dự án mà ta có thể hiểu theo nhiều cách khác nhau.
Khái niệm chung nhất về dự án đầu tư là : Dự án đầu tư là tổng thể các giải pháp về kinh tế – tài chính, xây dựng – kiến trúc, kỹ thuật – công nghệ, tổ chức – quản lý để sử dụng hợp lý cấc nguồn lực hiện có nhằm đạt được các kết quả, mục tiêu kinh tế – xã hội nhất định trong tương lai. Tuy nhiên ta có thể tiếp cận khái niệm này theo những cách sau : - Về mặt hình thức: Dự án đầu tư là một lĩnh vực đặc thù, một nhiệm vụ cụ thể cần được phải thực hiện với phương pháp riêng, nguồn lực riêng và theo một kế hoạch định sẵn nhằm tạo ra một thực thể mới. Như vậy theo khái niệm này thì dự án là một thực thể riêng xác định và có mục tiêu riêng, sử dụng những nguồn lực riêng để tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ nhất định. - Về mặt quản lý: Dự án đầu tư là một công cụ quản lý việc sử dụng vốn, vật tư, lao động để tạo ra các kết quả tài chính, kinh tế, xã hội trong một thời gian nhất định.
Khái niệm này nhấn mạnh vào việc sử dụng các công cụ quản lý để tối đa hóa các nguồn lực trong một thời gian nhất định để tạo các kết quả mong muốn. - Về mặt nội dung: Dự án đầu tư là tổng thể các hoạt động và chi phí cần thiết, được bố trí theo một kế hoạch chặt chẽ với lịch thời gian và địa điểm xác định 8 để tạo mới, mở rộng hoặc cải tạo những cơ sở vật chất nhất định nhằm thực hiệnnhững mục tiêu nhất định trong tương lai. Ngoài ra ta còn có một vài khái niệm về dự án như sau : Khái niệm của dự án theo TCVN ISO 9000:2000 thì: Dự án là một quá trình đơn nhất, gồm một tập hợp các hoạt động có phối hợp và được kiểm soát, có thời gian bắt đầu và thời gian kết thúc, được tiến hành để đạt được một mục tiêu phù hợp với các yêu cầu quy địnhm bao gồm cả các ràng buộc về thời gian, chi phí và nguồn lực. Khái niệm theo Luật đấu thầu của Việt Nam (29/11/2005): Dự án là tập hợp các đề xuất để thực hiện một phần hay toàn bộ công việc nhằm đạt được mục tiêu hoặc yêu cầu nào đó trong một thời gian nhất định dựa trên nguồn vốn xác định.
Theo Luật đầu tư số 59/2005/QH11 (29/11/2005) của Quốc hội thì dự án đầu tư là tập hợp các đề xuất trung hoặc dài hạn để tiến hành các hoạt động đầu tư trên địa bàn cụ thể, trong khoảng thời gian nhất định. Tuy có thể đưa ra nhiều khái niệm khác nhau về dự án đầu tư, nhưng bao giờ cũng có bốn thành phần chính sau: + Các nguồn lực: Vốn, lao động, đất đai, tài nguyên thiên nhiên, thiết bị, công nghệ, nguyên vật liệu. + Hệ thống các giải pháp đồng bộ, để thực hiện các mục tiêu, tạo ra các kết quả cụ thể. + Các kết quả: Đó là những kết quả cụ thể, có thể định lượng được tạo ra từ các hoạt động khác nhau của dự án.
+ Mục tiêu kinh tế xã hội của dự án: Mục tiêu nay thường được xem xét dưới hai giác độ. Đối với doanh nghiệp đó là mục đích thu hồi vốn, tạo lợi nhuận và vị thế phát triển mới của doanh nghiệp. Đối với xã hội đó là việc phù hợp với quy hoạch định hướng phát triển, kinh tế, tạo thêm việc là và sản phẩm, dịch vụ cho xã hội, bảo vệ tài nguyên và môi trường sinh thái.