Hoàn thiện công tác quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng tại Cục Thuế tỉnh Quảng Trị

Luận văn thạc sĩ phân tích hoàn thiện công tác quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng tại cục thuế tỉnh quảng trị min, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi

• Tác giả: Nguyễn Tiến Sinh
• Người hướng dẫn: PGS. TS Nguyễn Văn Phát
• Trường học: Đại học Kinh tế Huế
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Hoàn thiện công tác quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng tại Cục Thuế tỉnh Quảng Trị
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Thuế GTGT và Hoàn Thuế GTGT Quảng Trị

Trong nền kinh tế quốc gia, thuế là nguồn thu quan trọng, điều tiết vĩ mô. Tại Việt Nam, thuế gián thu chiếm tỷ trọng lớn, đặc biệt là thuế giá trị gia tăng (GTGT). Luật thuế GTGT có hiệu lực từ 1/1/1999, được coi là đột phá trong cải cách thuế. Sau hơn 19 năm thực hiện, Luật thuế này chứng minh ưu thế, đảm bảo nguồn thu cho ngân sách và khắc phục trùng lặp của thuế doanh thu. Cơ chế vận hành thuế GTGT đặt ra vấn đề hoàn thuế GTGT. Hoàn thuế GTGT tháo gỡ khó khăn về vốn cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, thực tế xuất hiện tình trạng lợi dụng cơ chế hoàn thuế để trục lợi. Vấn đề này đòi hỏi nghiên cứu hoàn thiện công tác hoàn thuế GTGT, ngăn chặn thất thoát ngân sách. Theo Nguyễn Tiến Sinh (2019), "Việc hoàn thuế giá trị gia tăng đã thực sự phát huy tác dụng của Luật thuế này đặc iệt là nó đã tháo gỡ rất nhiều hó hăn về vốn cho các doanh nghiệp".

1.1. Khái Niệm Đặc Điểm và Vai Trò của Thuế Giá Trị Gia Tăng

Thuế GTGT là thuế tính trên giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình sản xuất, lưu thông. Giá trị gia tăng là phần chênh lệch giữa giá đầu ra và giá đầu vào. Công thức tính giá trị gia tăng có thể được thể hiện như sau: Giá trị gia tăng = Giá đầu ra - Giá đầu vào. Có nhiều hình thức thuế GTGT khác nhau, như tính trực tiếp, cộng gián tiếp, hoặc trừ trực tiếp. Mỗi phương pháp có ưu và nhược điểm riêng. Luật thuế GTGT hiện hành quy định rõ đối tượng chịu thuế, đối tượng nộp thuế, căn cứ và phương pháp tính thuế. Hiểu rõ khái niệm, đặc điểm và vai trò của thuế GTGT là nền tảng để quản lý hiệu quả quy trình hoàn thuế.

1.2. Cơ Chế Vận Hành Cơ Bản của Thuế Giá Trị Gia Tăng

Cơ chế vận hành thuế GTGT liên quan đến nhiều khâu: mua vào, bán ra, kê khai, nộp thuế, và hoàn thuế. Doanh nghiệp kê khai thuế GTGT đầu vào (mua hàng hóa, dịch vụ) và thuế GTGT đầu ra (bán hàng hóa, dịch vụ). Số thuế GTGT phải nộp là chênh lệch giữa thuế GTGT đầu ra và thuế GTGT đầu vào. Nếu thuế GTGT đầu vào lớn hơn thuế GTGT đầu ra, doanh nghiệp có thể được hoàn thuế. Quy trình này đảm bảo tính liên tục của chuỗi giá trị và tránh trùng lặp thuế. Cơ chế này đòi hỏi sự chính xác trong kê khai, minh bạch trong hóa đơn chứng từ và hiệu quả trong công tác kiểm tra của cơ quan thuế. Biểu đồ vận hành thuế GTGT giúp các doanh nghiệp dễ dàng hình dung ra quy trình này.

II. Quy Định Pháp Luật Về Hoàn Thuế GTGT Tại Quảng Trị

Hoàn thuế GTGT là việc Nhà nước trả lại số tiền thuế GTGT đã nộp cho đối tượng thuộc diện được hoàn thuế theo quy định của pháp luật. Hoàn thuế GTGT có ý nghĩa quan trọng, giúp doanh nghiệp có thêm vốn để tái đầu tư, mở rộng sản xuất. Các trường hợp được hoàn thuế GTGT bao gồm: dự án đầu tư, xuất khẩu, hoặc thuộc diện được hưởng ưu đãi theo quy định. Hồ sơ đề nghị hoàn thuế cần đầy đủ, chính xác. Thẩm quyền và quy trình giải quyết hoàn thuế được quy định rõ ràng, đảm bảo tính minh bạch và công bằng. Theo Nguyễn Tiến Sinh (2019), "Việc hoàn thuế giá trị gia tăng đã thực sự phát huy tác dụng của Luật thuế này đặc iệt là nó đã tháo gỡ rất nhiều hó hăn về vốn cho các doanh nghiệp".

2.1. Điều Kiện và Thủ Tục Hoàn Thuế Giá Trị Gia Tăng tại Quảng Trị

Để được hoàn thuế GTGT, doanh nghiệp cần đáp ứng các điều kiện nhất định: kê khai đầy đủ, chính xác, có đủ hóa đơn chứng từ hợp lệ, thuộc trường hợp được hoàn thuế theo quy định. Thủ tục hoàn thuế bao gồm: nộp hồ sơ, cơ quan thuế tiếp nhận và kiểm tra hồ sơ, ra quyết định hoàn thuế, và thực hiện hoàn thuế. Doanh nghiệp cần nắm rõ các điều kiện và thủ tục này để đảm bảo quyền lợi của mình. Các doanh nghiệp cần lưu ý về các thông tư, nghị định liên quan để tuân thủ đúng quy trình hoàn thuế. Việc tuân thủ pháp luật giúp quá trình hoàn thuế diễn ra nhanh chóng và thuận lợi.

2.2. Các Trường Hợp Được Hoàn Thuế GTGT Theo Quy Định

Luật thuế GTGT quy định cụ thể các trường hợp được hoàn thuế, bao gồm: doanh nghiệp có dự án đầu tư mới, doanh nghiệp xuất khẩu hàng hóa, dịch vụ, doanh nghiệp thuộc diện được hưởng ưu đãi đầu tư. Mỗi trường hợp có những điều kiện và thủ tục riêng. Ví dụ, doanh nghiệp xuất khẩu cần có hợp đồng xuất khẩu, tờ khai hải quan, và hóa đơn GTGT. Doanh nghiệp cần xác định rõ trường hợp của mình để chuẩn bị hồ sơ phù hợp. Việc xác định đúng trường hợp giúp doanh nghiệp tránh sai sót và được hoàn thuế đúng quy định.

2.3. Hồ Sơ và Quy Trình Giải Quyết Hoàn Thuế Giá Trị Gia Tăng

Hồ sơ hoàn thuế GTGT bao gồm: Tờ khai thuế GTGT, bảng kê hóa đơn, chứng từ đầu vào, đầu ra, và các giấy tờ liên quan khác. Quy trình giải quyết hoàn thuế bao gồm các bước: tiếp nhận hồ sơ, kiểm tra hồ sơ, xác minh thông tin, ra quyết định hoàn thuế, và chi trả tiền hoàn thuế. Cơ quan thuế có trách nhiệm giải quyết hồ sơ đúng thời hạn quy định. Doanh nghiệp có quyền khiếu nại nếu không đồng ý với quyết định của cơ quan thuế. Quy trình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa doanh nghiệp và cơ quan thuế.

III. Thực Trạng Quản Lý Hoàn Thuế GTGT Tại Cục Thuế Quảng Trị

Cục Thuế tỉnh Quảng Trị thực hiện quản lý hoàn thuế GTGT theo quy định của pháp luật. Công tác quản lý bao gồm: tiếp nhận hồ sơ, kiểm tra hồ sơ, xác minh thông tin, ra quyết định hoàn thuế, và chi trả tiền hoàn thuế. Cục Thuế Quảng Trị đã có nhiều nỗ lực trong việc nâng cao hiệu quả quản lý hoàn thuế. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế: ý thức chấp hành của một số doanh nghiệp chưa cao, quản lý hóa đơn chưa chặt chẽ, kiểm tra sau hoàn thuế chưa hiệu quả. Theo Nguyễn Tiến Sinh (2019), "Công tác quản lý hoàn thu ế giá tr ị gia tăng tạ i C ụ c Thu ế t ỉ nh Qu ả ng Tr ị ngày càng có nhi ề u chuy ể n bi ế n tích c ự c góp ph ầ n vào vi ệ c qu ả n lý và s ử d ụ ng qu ỹ hoàn thu ế t ừ ngân sách trung ƣơng ngày càng chặ t ch ẽ và linh ho ạ t."

3.1. Tổ Chức Bộ Máy Quản Lý Hoàn Thuế Giá Trị Gia Tăng

Bộ máy quản lý hoàn thuế GTGT tại Cục Thuế Quảng Trị bao gồm các phòng, ban chức năng: phòng Kê khai và Kế toán thuế, phòng Kiểm tra thuế, phòng Thanh tra thuế. Mỗi phòng có nhiệm vụ và quyền hạn riêng. Sự phối hợp giữa các phòng là yếu tố quan trọng để đảm bảo hiệu quả quản lý. Cần có sự phân công công việc rõ ràng, trách nhiệm cụ thể cho từng cá nhân. Việc tổ chức bộ máy hợp lý giúp quá trình hoàn thuế diễn ra suôn sẻ và đúng quy định.

3.2. Quy Trình Tiếp Nhận và Xử Lý Hồ Sơ Hoàn Thuế GTGT

Quy trình tiếp nhận và xử lý hồ sơ hoàn thuế GTGT tại Cục Thuế Quảng Trị được thực hiện theo quy định. Hồ sơ được tiếp nhận, phân loại, kiểm tra tính đầy đủ, chính xác. Cán bộ thuế có trách nhiệm giải quyết hồ sơ đúng thời hạn quy định. Doanh nghiệp được thông báo về kết quả giải quyết hồ sơ. Quy trình này cần được công khai, minh bạch để doanh nghiệp dễ dàng theo dõi và thực hiện.

3.3. Công Tác Thanh Tra Kiểm Tra Hoàn Thuế Giá Trị Gia Tăng

Công tác thanh tra, kiểm tra hoàn thuế GTGT là một khâu quan trọng trong quản lý. Mục đích là phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về thuế. Thanh tra, kiểm tra được thực hiện định kỳ hoặc đột xuất. Cơ quan thuế có quyền yêu cầu doanh nghiệp cung cấp thông tin, tài liệu liên quan. Kết quả thanh tra, kiểm tra được sử dụng để ra quyết định hoàn thuế hoặc xử phạt vi phạm. Cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra để ngăn chặn các hành vi gian lận thuế.

IV. Giải Pháp Hoàn Thiện Quản Lý Hoàn Thuế GTGT Quảng Trị

Để hoàn thiện công tác quản lý hoàn thuế GTGT tại Cục Thuế Quảng Trị, cần có các giải pháp đồng bộ. Các giải pháp bao gồm: hoàn thiện văn bản hướng dẫn, tăng cường quản lý hóa đơn, tăng cường thanh tra, kiểm tra, đổi mới tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế, tăng cường biện pháp xử lý vi phạm, tăng cường đào tạo cán bộ thuế, ứng dụng công nghệ thông tin, cải cách thủ tục hành chính. Các giải pháp này cần được thực hiện đồng bộ, hiệu quả. Theo Nguyễn Tiến Sinh (2019), "Th ự c hi ệ n đồ ng b ộ và có hi ệ u qu ả các gi ả i pháp này, công tác qu ả n lý hoàn thu ế giá tr ị gia tăng tạ i C ụ c Thu ế t ỉ nh Qu ả ng Tr ị s ẽ đƣợ c hoàn thi ệ n, góp ph ầ n vào th ự c hi ệ n th ắ ng l ợ i nhi ệ m v ụ thu ngân sách nhà nƣớc đƣợc Đảng và Nhà nƣớ c giao."

4.1. Nâng Cao Hiệu Quả Thanh Tra Kiểm Tra Hoàn Thuế GTGT

Cần tập trung vào các đối tượng có rủi ro cao, như doanh nghiệp mới thành lập, doanh nghiệp có số thuế GTGT được hoàn lớn, doanh nghiệp có dấu hiệu gian lận. Sử dụng các công cụ phân tích rủi ro để xác định đối tượng thanh tra, kiểm tra. Tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng khác để trao đổi thông tin, phát hiện các hành vi vi phạm. Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm để răn đe, phòng ngừa.

4.2. Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin Trong Quản Lý Hoàn Thuế GTGT

Sử dụng phần mềm quản lý thuế để theo dõi, kiểm soát quá trình hoàn thuế. Xây dựng cơ sở dữ liệu về người nộp thuế, hóa đơn chứng từ để phục vụ công tác quản lý. Ứng dụng công nghệ thông tin giúp giảm thiểu sai sót, tăng tính minh bạch, và nâng cao hiệu quả quản lý. Các thủ tục kê khai và nộp thuế nên được thực hiện trực tuyến.

4.3. Đơn Giản Hóa Thủ Tục Hoàn Thuế GTGT Cho Doanh Nghiệp

Rà soát, cắt giảm các thủ tục hành chính rườm rà, không cần thiết. Công khai, minh bạch các quy trình, thủ tục hoàn thuế. Hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện thủ tục hoàn thuế một cách dễ dàng. Việc đơn giản hóa thủ tục giúp giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp và tạo môi trường kinh doanh thuận lợi.

V. Tăng Cường Kiểm Soát Rủi Ro Trong Hoàn Thuế GTGT tại Quảng Trị

Rủi ro trong hoàn thuế GTGT bao gồm: gian lận, sai sót, và chậm trễ. Cần xây dựng hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả. Xác định các yếu tố gây ra rủi ro, đánh giá mức độ ảnh hưởng của rủi ro, và xây dựng các biện pháp phòng ngừa, giảm thiểu rủi ro. Thường xuyên đánh giá lại hệ thống quản lý rủi ro để đảm bảo tính hiệu quả. Cần nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của người nộp thuế.

5.1. Xác Định và Đánh Giá Rủi Ro Tiềm Ẩn Trong Quy Trình Hoàn Thuế

Các rủi ro có thể xuất phát từ khâu kê khai, thẩm định, hoặc thanh tra. Cần phân tích dữ liệu để phát hiện các dấu hiệu bất thường. Sử dụng các công cụ thống kê để đánh giá mức độ rủi ro. Xây dựng kịch bản ứng phó với các tình huống rủi ro khác nhau. Việc chủ động xác định và đánh giá giúp cơ quan thuế có biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

5.2. Xây Dựng Biện Pháp Phòng Ngừa và Giảm Thiểu Rủi Ro Hiệu Quả

Các biện pháp bao gồm: tăng cường kiểm tra, giám sát, đào tạo cán bộ, và ứng dụng công nghệ thông tin. Xây dựng quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ. Thiết lập hệ thống báo cáo rủi ro. Thường xuyên rà soát, cập nhật các biện pháp phòng ngừa và giảm thiểu rủi ro. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các phòng, ban chức năng để thực hiện các biện pháp này.

VI. Kết Luận và Kiến Nghị Về Quản Lý Hoàn Thuế GTGT Quảng Trị

Quản lý hoàn thuế GTGT hiệu quả có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Cục Thuế Quảng Trị đã có nhiều nỗ lực trong công tác này. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần vượt qua. Để hoàn thiện công tác quản lý hoàn thuế, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng, sự ủng hộ của người nộp thuế, và sự quan tâm của chính quyền địa phương. Theo Nguyễn Tiến Sinh (2019), "Th ự c hi ệ n đồ ng b ộ và có hi ệ u qu ả các gi ả i pháp này, công tác qu ả n lý hoàn thu ế giá tr ị gia tăng tạ i C ụ c Thu ế t ỉ nh Qu ả ng Tr ị s ẽ đƣợ c hoàn thi ệ n, góp ph ầ n vào th ự c hi ệ n th ắ ng l ợ i nhi ệ m v ụ thu ngân sách nhà nƣớc đƣợc Đảng và Nhà nƣớ c giao."

6.1. Kiến Nghị Đối Với Bộ Tài Chính và Tổng Cục Thuế

Cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về thuế GTGT, đặc biệt là các quy định về hoàn thuế. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ thuế. Đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị cho cơ quan thuế. Xây dựng hệ thống thông tin quản lý thuế hiện đại.

6.2. Kiến Nghị Đối Với Chính Quyền Địa Phương Tỉnh Quảng Trị

Quan tâm, chỉ đạo công tác quản lý thuế trên địa bàn. Phối hợp với cơ quan thuế trong việc tuyên truyền, vận động người nộp thuế tuân thủ pháp luật. Tạo điều kiện thuận lợi cho cơ quan thuế hoạt động.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu và Kết luận, Luận văn đƣợc kết cấu gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Một số vấn đề cơ ản về thuế giá trị gia tăng và quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng. Chƣơng 2: Thực trạng công tác quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng tại Cục Thuế tỉnh Quảng Trị. Chƣơng 3: Giải pháp hoàn thiện công tác quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng tại Cục Thuế tỉnh Quảng Trị.min 5 van (Luan.min PHẦN II: NỘI DUNG NGHIÊN CỨU CHƢƠNG 1 : TỔNG QUAN VỀ THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG VÀ HOÀN THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG 1. Những vấn đề cơ bản về thuế GTGT 1.

Khái niệm, đặc điểm, vai trò của thuế giá trị gia tăng 1. Khái niệm về thuế GTGT Thuế ra đời và tồn tại cùng với sự xuất hiện và phát triển của Nhà nƣớc, với chức năng chủ yếu huy động nguồn thu đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nƣớc, đồng thời thực hiện sự điều tiết vĩ mô nền kinh tế. Thuế giá trị gia tăng ra đời cũng không nằm ngoài hai mục tiêu đó. Để nắm đƣợc nội dung của thuế giá trị gia tăng (GTGT) trƣớc hết ta cần tìm hiểu thế nào là giá trị gia tăng.

Giá trị gia tăng chính là giá trị tăng thêm, là số chênh lệch giữa giá đầu ra và giá đầu vào do đơn vị kinh tế tạo ra trong quá trình sản xuất lƣu thông. Mức chênh lệch này càng cao th đơn vị kinh doanh càng thành công về mặt hiệu quả. Về mặt lý thuyết ngƣời ta có thể biểu thị giá trị gia tăng bằng các đẳng thức sau đây: Giá trị gia tăng = Tiền công + Lợi nhuận Hoặc: Giá trị gia tăng = Giá đầu ra - Giá đầu vào Xuất phát từ nội dung trên đây của giá trị gia tăng khi nghiên cứu về thuế GTGT, các nhà kinh tế đã đƣa ra 4 h nh thức cơ ản của thuế GTGT nhƣ sau: Hình thức thứ nhất: Thuế GTGT đƣợc tính dựa vào phƣơng thức trực tiếp, phƣơng pháp ế toán bằng cách lấy thuế suất (t) nhân (x) với giá trị gia tăng đƣợc biểu thị bằng tiền công cộng (+) với lợi nhuận, cụ thể: Thuế GTGT = Thuế suất (t) x (Tiền công + Lợi nhuận) Hình thức thứ hai: Thuế GTGT đƣợc tính dựa vào phƣơng pháp cộng gián tiếp, tức là không tính trực tiếp vào giá trị gia tăng mà căn cứ vào từng thành phần riêng biệt của nó là tiền công, lợi nhuận, cụ thể: Thuế GTGT = Thuế suất (t) x Tiền công + Thuế suất (t') x Lợi nhuận (Luan.min 6 van (Luan.min Hình thức thứ ba: Thuế GTGT đƣợc tính dựa vào phƣơng pháp trừ trực tiệp hay phƣơng pháp ế toán, cơ sở tính giá trị gia tăng là phần chênh lệch giữa giá đầu ra và giá đầu vào, cụ thể: Thuế GTGT = Thuế suất (t) x (Giá đầu ra - Giá đầu vào) Hình thức thứ tư: Tính thuế GTGT dựa vào phƣơng pháp hấu trừ. Theo phƣơng pháp này thuế GTGT phải nộp đƣợc xác định trên cở sở lấy thuế GTGT đầu ra trừ thuế GTGT đầu vào, cụ thể: Thuế GTGT phải nộp = Thuế GTGT đầu ra – Thuế GTGT đầu vào Trong bốn hình thức của thuế GTGT nói trên, thì 3 hình thức đầu hầu nhƣ chỉ tồn tại về mặt lý thuyết, còn trong thực tế thƣờng ít đƣợc áp dụng.

Đại bộ phận các nƣớc đã thực hiện thu thuế GTGT đều sử dụng hình thức thứ tƣ tức là dựa vào phƣơng pháp gián tiếp phƣơng pháp hóa đơn do: Phƣơng pháp tính thuế dựa vào hóa đơn sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho sự theo dõi, kiểm tra của cơ quan quản lý và thu thuế. Mặt khác, áp dụng các phƣơng pháp tính thuế dựa trên cơ sở kế toán nhƣ hình thức một và a tuy đơn giản nhƣng hó chính xác nó đ i h i đơn vị kinh doanh phải xác định đƣợc ngay lợi nhuận (trong thực tế việc này diễn ra cần có thời gian nhất định). Trong hi đó h nh thức thứ tƣ ngƣời ta có thể tính nghĩa vụ nộp thuế một cách kịp thời, tính thuế cho từng kỳ có thể hông chính xác nhƣng cho cả một năm tài chính th tƣơng đối chính xác. Từ những hiểu biết về thuế giá trị gia tăng và các hình thức xác định thuế giá trị gia tăng, ta có thể đƣa ra định nghĩa về thuế GTGT nhƣ sau: Thuế giá trị gia tăng (VAT – Value Added Tax hoặc TVA – Taxe sur la Va leur Ajoutee) là một lại thuế gián thu được tính trên phần giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh trong quá trình luân chuyển từ sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng.

Đặc điểm của thuế giá trị gia tăng Bản chất của thuế giá trị gia tăng là một loại thuế gián thu. Là một loại thuế độc lập nên thuế giá trị gia tăng cũng có những đặc điểm riêng iệt để phân iệt nó với các loại thuế hác nhƣ sau: (Luan.min 7 van (Luan.min - Thuế GTGT là loại thuế gián thu ngƣời nộp thuế là những cơ sở sản xuất kinh doanh hàng hóa – dịch vụ c n ngƣời chịu thuế là ngƣời sử dụng cuối cùng của hàng hóa dịch vụ này. - Thuế GTGT là loại thuế đánh nhiều giai đoạn nhƣng chỉ vào phần giá trị tăng thêm của từng giai đoạn đó tổng số thu của các giai đoạn ngang bằng với số thuế đầu ra ở khâu tiêu thụ cuối cùng. - Thuế GTGT có tính trung lập cao, bởi lẽ nó là khoản thu thuế cho Nhà nƣớc từ ngƣời mua hàng hóa bằng cách cộng thêm thuế vào giá bán hàng.

- Thuế GTGT thực chất là một sắc thuế đánh vào tiêu dùng hàng hóa dịch vụ đƣợc thu ở khâu bán hàng và nó mang tính lũy thoái cao so với thu nhập. - Thuế GTGT có phạm vi đối tƣợng rất rộng và thƣờng đƣợc xây dựng căn cứ vào công dụng vật chất của sản phẩm, không phân biệt ngƣời mua dùng vào mục đích g. - Thuế GTGT cho phép chống trốn lậu thuế có hiệu quả và tạo ra sự kiểm soát lẫn nhau về thuế. Vai trò của thuế giá trị gia tăng Thuế là công cụ rất quan trọng để Nhà nƣớc thực hiện chức năng quản l vĩ mô đối với nền kinh tế.

Nền kinh tế nƣớc ta đtăng trong quá trình vận hành theo cơ chế thị trƣờng có sự quản lý cuả nhà nƣớc do đó thuế giá trị gia tăng có vai trò rất quan trọng và đƣợc thể hiện nhƣ sau: - Thuế giá trị gia tăng thuộc loại thuế gián thu và đƣợc áp dụng rộng rãi đối với mọi tổ chức cá nhân có tiêu dùng sản phẩm hàng hoá hoặc đƣợc cung ứng dịch vụ nên tạo đƣợc nguồn thu lớn và tƣơng đối ổn định cho ngân sách nhà nƣớc. - Thuế tính trên giá bán tăng hoá hoặc giá dịch vụ nên không phải đi sâu xem xét, phân tích về tính hợp lý, hợp lệ cuả các hoản chi phí, làm cho việc tổ chức quản lý thu tƣơng đối dễ dàng hơn các loại thuế trực thu. - Ðối với hàng xuất hẩu không những không nộp thuế giá trị gia tăng mà còn đƣợc hấu trừ hoặc đƣợc hoàn lại số thuế giá trị gia tăng đầu vào nên có tác dụng giảm chi phí, hạ giá thành sản phẩm đẩy mạnh xuất hẩu tạo điều iện cho hàng (Luan.min 8 van (Luan.min xuất hẩu có thể cạnh tranh thuận lợi trên thị trƣờng quốc tế. - Thuế giá trị gia tăng cùng với thuế nhập hẩu làm tăng giá vốn đối với hàng nhập hẩu có tác dụng tích cực ảo hộ sản xuất kinh doanh hàng nội địa.

- Tạo điều iện thuận lợi cho việc chống thất thu thuế đạt hiệu quả cao. Việc hấu trừ thuế giá trị gia tăng đƣợc thực hiện căn cứ trên hoá đơn mua vào đã thúc đẩy ngƣời mua phải đ i h i ngƣời bán xuất hoá đơn ghi doanh thu đúng với hoạt động mua bán; hắc phục đƣợc tình trạng thông đồng giữa ngƣời mua và ngƣời bán để trốn lậu thuế. Ở khâu bán lẻ thƣờng xảy ra trốn lậu thuế ngƣời tiêu dùng không cần đòi h i hoá đơn vì đối với họ không còn xảy ra việc hấu trừ thuế. Tuy vậy ở khâu bán lẻ cuối cùng, giá trị tăng thêm thƣờng không lớn số thuế thu ở khâu này không nhiều.

- Thuế giá trị gia tăng thƣờng có ít thuế suất ảo đảm sự đơn giản rõ ràng. Với ít thuế suất loại thuế này mang tính trung lập vì về cơ ản không can thiệp sâu vào mục tiêu huyến khích hay hạn chế sản xuất kinh doanh dịch vụ tiêu dùng, theo ngành nghề cụ thể; không gây phức tạp trong việc xem xét từng mặt hàng, ngành nghề có thuế suất chênh lệch nhau nhiều. - Nâng cao đƣợc tính tự giác trong việc thực hiện đầy đủ nghĩa vụ cuả ngƣời nộp thuế. Thông thƣờng trong chế độ kê khai nộp thuế giá trị gia tăng cơ quan thuế tạo điều iện cho cơ sở kinh doanh tự iểm tra, tính thuế kê khai và nộp thuế.

Từ đó tạo tâm lý và cơ sở pháp lý cho đơn vị kinh doanh không phải hiệp thƣơng thoả thuận về mức doanh thu, mức thuế với cơ quan thuế. Việc iểm tra thuế giá trị gia tăng cũng có mặt thuận lợi vì đã uộc ngƣời mua, ngƣời bán phải nộp và lƣu giữ chứng từ hoá đơn đầy đủ nên việc thu thuế tƣơng đối sát với hoạt động kinh doanh từ đó tập trung đƣợc nguồn thu thuế giá trị gia tăng vào ngân sách nhà nƣớc ngay từ khâu sản xuất và thu thuế ở khâu sau còn iểm tra đƣợc việc tính thuế nộp thuế ở khâu trƣớc nên hạn chế thất thu về thuế. - Tăng cƣờng công tác hạch toán ế toán và thúc đẩy việc mua bán hàng hoá có hoá đơn chứng từ; việc tính thuế đầu ra đƣợc hấu trừ số thuế đầu vào là iện (Luan.min 9 van (Luan.min pháp kinh tế góp phần thúc đẩy cả ngƣời mua và ngƣời bán cùng thực hiện tốt hơn chế độ hoá đơn chứng từ. - Việc hấu trừ thuế đã nộp ở đầu vào còn có tác dụng huyến khích hiện đại hoá, chuyên môn hoá sản xuất tăng cƣờng đầu tƣ mua sắm trang thiết ị mới để hạ giá thành sản phẩm.

- Thuế giá trị gia tăng đƣợc ban hành gắn liền với việc sửa đổi ổ sung một số loại thuế khác nhƣ thuế tiêu thụ đặc iệt thuế xuất nhập hẩu…góp phần làm cho hệ thống chính sách thuế của Việt Nam ngày càng hoàn thiện phù hợp với sự vận động và phát triển cuả nền kinh tế thị trƣờng tƣơng đồng với hệ thống thuế trong khu vực và trên thế giới góp phần đẩy mạnh việc mở rộng hợp tác kinh tế và thu hút vốn đầu tƣ nƣớc ngoài vào Việt Nam.