Đánh giá hiệu quả kinh tế cây quế tại xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái

Đánh giá hiệu quả kinh tế cây quế tại xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái, khám phá tiềm năng và lợi ích kinh tế từ cây quế.

• Tác giả: Nguyễn Thị Liễn
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thị Giang
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Phát triển nông thôn
• Đề tài: Hiệu quả kinh tế của cây quế tại xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• 1. Phần 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Sự cần thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn
• 1.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.4. Bố cục của khóa luận
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở lý luận về hộ nông dân
• 2.1.1. Khái niệm về hộ nông dân
• 2.1.2. Đặc điểm của hộ nông dân
• 2.2. Cơ sở lý luận về hiệu quả kinh tế
• 2.2.1. Khái niệm hiệu quả kinh tế
• 2.2.2. Nội dung và bản chất của hiệu quả kinh tế
• 2.2.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả của việc sản xuất quế
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Đề xuất kiến nghị
• 5.1.1. Đối với các cấp chính quyền
• 5.1.2. Đối với hộ nông dân
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về hiệu quả kinh tế của cây quế tại xã Đào Thịnh

Cây quế là một trong những cây trồng chủ lực tại xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái. Với giá trị kinh tế cao, cây quế không chỉ giúp nâng cao thu nhập cho người dân mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của địa phương. Nghiên cứu này sẽ đánh giá hiệu quả kinh tế của cây quế, từ đó đưa ra những giải pháp nhằm nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

1.1. Đặc điểm sinh thái và kinh tế của cây quế

Cây quế có khả năng sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu ẩm ướt, đất đai màu mỡ. Tại xã Đào Thịnh, cây quế được trồng chủ yếu trên đất rừng, giúp cải thiện độ che phủ và bảo vệ môi trường.

1.2. Vai trò của cây quế trong phát triển kinh tế địa phương

Cây quế không chỉ mang lại nguồn thu nhập ổn định cho người dân mà còn tạo ra nhiều việc làm, góp phần xóa đói giảm nghèo và nâng cao đời sống cho cộng đồng.

II. Thách thức trong sản xuất cây quế tại xã Đào Thịnh

Mặc dù cây quế mang lại nhiều lợi ích kinh tế, nhưng sản xuất quế tại xã Đào Thịnh vẫn gặp phải nhiều thách thức. Những vấn đề này cần được nhận diện và giải quyết để nâng cao hiệu quả sản xuất.

2.1. Khó khăn trong việc tiếp cận kỹ thuật trồng quế

Nhiều nông dân chưa được tiếp cận với các kỹ thuật trồng quế hiện đại, dẫn đến năng suất thấp và chất lượng sản phẩm không ổn định.

2.2. Thị trường tiêu thụ sản phẩm quế

Thị trường tiêu thụ sản phẩm quế còn hạn chế, giá cả không ổn định, ảnh hưởng đến thu nhập của người trồng quế.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả kinh tế cây quế

Để nâng cao hiệu quả kinh tế từ cây quế, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp cụ thể. Những giải pháp này sẽ giúp cải thiện năng suất và chất lượng sản phẩm quế.

3.1. Ứng dụng công nghệ mới trong sản xuất quế

Việc áp dụng công nghệ mới trong trồng và chăm sóc cây quế sẽ giúp tiết kiệm chi phí và nâng cao năng suất.

3.2. Đào tạo và nâng cao nhận thức cho nông dân

Cần tổ chức các khóa đào tạo để nâng cao kiến thức và kỹ năng cho nông dân trong việc trồng và chăm sóc cây quế.

IV. Kết quả nghiên cứu về hiệu quả kinh tế cây quế

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng hiệu quả kinh tế từ cây quế tại xã Đào Thịnh là rất khả quan. Tuy nhiên, cần có những biện pháp cụ thể để duy trì và nâng cao hiệu quả này.

4.1. Đánh giá hiệu quả kinh tế từ sản xuất quế

Kết quả nghiên cứu cho thấy, cây quế mang lại lợi nhuận cao hơn so với nhiều loại cây trồng khác, góp phần nâng cao thu nhập cho nông hộ.

4.2. Tác động của cây quế đến môi trường

Cây quế không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp cải thiện môi trường, bảo vệ đất và tăng cường độ che phủ rừng.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của cây quế

Cây quế có tiềm năng lớn trong việc phát triển kinh tế tại xã Đào Thịnh. Việc đầu tư và phát triển bền vững cây quế sẽ mang lại nhiều lợi ích cho cộng đồng.

5.1. Định hướng phát triển cây quế trong tương lai

Cần có chiến lược phát triển cây quế bền vững, từ khâu giống, kỹ thuật trồng đến tiêu thụ sản phẩm.

5.2. Khuyến nghị cho chính quyền và nông dân

Chính quyền cần hỗ trợ nông dân trong việc tiếp cận kỹ thuật và thị trường, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất quế.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Cây quế (Cinnamomum) là loài lâm sản ngoài gỗ có giá trị kinh tế và giá trị xuất khẩu cao của các vùng nhiệt đới châu Á và châu Phi. Tại Việt Nam, tỉnh Yên Bái là một trong những vùng trọng điểm với diện tích rừng tập trung khoảng 20.000 ha quế trên tổng số 413.103 ha diện tích rừng toàn tỉnh, đạt tỷ lệ che phủ 59,6%. Xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên là địa bàn vùng thấp có tiềm năng lớn về đất lâm nghiệp, nơi cây quế được người dân gây trồng lâu đời, đóng vai trò chủ lực trong công tác xóa đói giảm nghèo, đồng thời góp phần phòng hộ, chống xói mòn và phủ xanh đất trống đồi trọc.

Tuy nhiên, thực tế canh tác quế tại xã Đào Thịnh trong giai đoạn nghiên cứu vẫn tồn tại một số hạn chế: công tác quy hoạch tổng thể chưa đồng bộ, mức độ đầu tư thâm canh chưa đồng đều, chất lượng sản phẩm chưa đáp ứng tối ưu yêu cầu khắt khe của thị trường, và giá trị thu nhập của nông hộ còn tiềm ẩn rủi ro biến động. Xuất phát từ thực tế đó, đề tài khóa luận "Đánh giá hiệu quả kinh tế cây quế trên địa bàn xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái" được thực hiện nhằm lượng hóa kết quả sản xuất và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả kinh tế cho người trồng quế.

Khóa luận xác định mục tiêu tổng quát và 4 mục tiêu cụ thể:

1. Tìm hiểu điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Đào Thịnh.
2. Đánh giá hiệu quả sản xuất cây quế tại xã Đào Thịnh.
3. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến việc sản xuất quế của các hộ nông dân trên địa bàn xã Đào Thịnh.
4. Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả việc sản xuất quế của hộ nông dân trồng quế trong thời gian tới.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Các vấn đề lý luận và thực tiễn liên quan đến hiệu quả kinh tế của cây quế tại các hộ nông dân.
• Phạm vi không gian: Địa bàn xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái.
• Phạm vi thời gian: Đợt khảo sát thực địa được thực hiện từ ngày 15/08/2017 đến ngày 21/12/2017; các dữ liệu thống kê thứ cấp được thu thập và phân tích trong giai đoạn 2014 - 2016.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận vận dụng hệ thống lý luận về kinh tế nông nghiệp và phát triển nông thôn, tập trung vào hai trụ cột: bản chất kinh tế của hộ nông dân và lý thuyết hiệu quả kinh tế.

Về bản chất nông hộ, đề tài căn cứ vào Nghị quyết 10 của Bộ Chính trị (ngày 05/04/1988) khẳng định hộ nông dân là đơn vị kinh tế cơ sở, kết hợp với các quan điểm học thuật của Frank Ellis và Giáo sư Đào Thế Tuấn về đặc trưng tự cung tự cấp gắn liền với sản xuất hàng hóa, việc sử dụng chủ yếu lao động gia đình và mức độ chịu rủi ro thiên tai, thị trường.

Về hiệu quả kinh tế (HQKT), tác giả tiếp cận khái niệm theo Nordhaus, Farrell (1957) và TS. Nguyễn Tiến Mạnh. Hiệu quả kinh tế được xem xét là sự kết hợp giữa hiệu quả kỹ thuật (số lượng đầu ra trên một đơn vị chi phí đầu vào) và hiệu quả phân phối/hiệu quả giá (phản ánh giá trị sản phẩm thu thêm trên một đồng chi phí gia tăng), chịu sự chi phối của hai quy luật: quy luật cung - cầu và quy luật năng suất cận biên giảm dần.

Hệ thống chỉ tiêu đánh giá kết quả và hiệu quả kinh tế gồm:

• Giá trị sản xuất ($GO = \sum Q_i P_i$).
• Chi phí trung gian ($IC = \sum C_j$).
• Giá trị gia tăng ($VA = GO - IC$).
• Thu nhập hỗn hợp ($MI$).
• Tổng chi phí ($TC = FC + VC$).
• Thu nhập thuần ($TN = GO - TC$).
• Các chỉ số hiệu quả: $GO/IC$, $VA/IC$, $MI/IC$, và $GO/LĐ$ (giá trị sản xuất trên một công lao động).

Phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa thu thập dữ liệu thứ cấp và sơ cấp:

• Thu thập dữ liệu thứ cấp: Thu thập các báo cáo kinh tế - xã hội định kỳ, niên giám thống kê của UBND xã Đào Thịnh giai đoạn 2014 - 2016 và tài liệu nghiên cứu chuyên ngành.
• Thu thập dữ liệu sơ cấp: Điều tra bảng hỏi trực tiếp $n = 30$ hộ nông dân trồng quế được chọn ngẫu nhiên từ danh sách do UBND xã cung cấp tại 3 thôn có diện tích và số hộ trồng quế lớn nhất (Thôn 5, Thôn 6, Thôn 7), ưu tiên các hộ có quy mô diện tích lớn và thâm niên canh tác trên 10 năm.
• Phương pháp xử lý và phân tích số liệu: Dữ liệu điều tra được nhập liệu, tổng hợp và xử lý bằng phần mềm Microsoft Excel; phân tích qua phương pháp thống kê kinh tế (số bình quân, cơ cấu) và phương pháp so sánh số tuyệt đối, số tương đối qua các năm.

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của đề tài gắn liền với tiềm năng lâm nghiệp của tỉnh Yên Bái nói chung và xã Đào Thịnh nói riêng. Nội dung phần này xác định mục tiêu tổng quát, 4 mục tiêu cụ thể, ý nghĩa khoa học (bổ sung tài liệu lý luận về kinh tế nông hộ trồng quế) và ý nghĩa thực tiễn (đề xuất giải pháp tăng thu nhập cho người dân), cùng kết cấu 5 phần của khóa luận.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Phần tổng quan hệ thống hóa cơ sở lý luận về kinh tế hộ và hiệu quả kinh tế; phân tích đặc điểm sinh học cây quế (thích hợp độ cao 200 - 500m ở miền Bắc, lượng mưa $>2.000$ mm/năm, nhiệt độ $21 - 23^\circ\text{C}$, đất hơi chua $\text{pH}_{\text{KCl}} \approx 4 - 5$). Khóa luận mô tả các loài quế chính tại Việt Nam thuộc chi Cinnamomum gồm quế bì (Cinnamomum cassia), quế thanh (Cinnamomum loureirii), quế rành (Cinnamomum burmanii), cùng quy trình gieo ươm, chu kỳ khai thác (rừng cao 15 - 20 năm, rừng thấp 3 - 5 năm) và kỹ thuật bảo quản hạt giống (trộn cát ẩm 15 - 20% hoặc bảo quản lạnh ở $5 - 15^\circ\text{C}$).

Về cơ sở thực tiễn, tác giả tổng hợp tình hình sản xuất và thương mại quế trên thế giới (Indonesia chiếm 42%, Trung Quốc chiếm 40%, Việt Nam chiếm 10% thị phần xuất khẩu), các vùng quế trọng điểm tại Việt Nam (Quảng Nam - Quảng Ngãi, Nghệ An - Thanh Hóa, Quảng Ninh, Lào Cai 16.000 ha, Văn Yên - Yên Bái 23.000 ha), và điểm qua hiện trạng địa phương với sự xuất hiện của các hợp tác xã chế biến tinh dầu quế tại xã Đào Thịnh.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Nội dung chương quy định chi tiết phạm vi nghiên cứu, các bước triển khai chọn mẫu khảo sát $n = 30$ hộ, khung 4 nội dung nghiên cứu chính, quy trình làm sạch và phân tích số liệu bằng Excel, cùng các công thức tính toán tài chính kinh tế nông hộ ($GO, IC, VA, MI, TC, TN$) và nhóm chỉ tiêu năng suất vốn, năng suất lao động.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương kết quả trình bày chi tiết hiện trạng tự nhiên - kinh tế - xã hội của xã Đào Thịnh và các số liệu hạch toán thực tế:

• Điều kiện tự nhiên và tài nguyên đất đai: Tổng diện tích đất tự nhiên của xã là 1.949,82 ha; trong đó nhóm đất nông nghiệp là 1.746,3 ha (chiếm 89,56%), đất lâm nghiệp đạt 826,97 ha (chiếm 47,35%), đất phi nông nghiệp là 203,52 ha (10,43%) và đất chưa sử dụng là 0 ha.
• Dân số và lao động: Năm 2016, xã có 763 hộ với 2.815 nhân khẩu (dân tộc Kinh chiếm 90,7%, Tày chiếm 8,1%). Tổng số lao động là 1.934 người; trong đó lao động nông nghiệp chiếm 61,22% (1.184 người) và lao động phi nông nghiệp chiếm 38,77% (750 người).
• Hạ tầng chế biến tại địa phương: Xã có 57 cơ sở công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp và 3 hợp tác xã sản xuất, chế biến quế hoạt động hiệu quả (HTX 3/2, HTX 6/12 và HTX Quế Hồi Việt Nam). Tháng 8/2017, địa phương được phê duyệt dự án sản xuất quế hữu cơ.
• Quy mô và biến động sản xuất quế toàn xã (2014 - 2016):

Chỉ tiêu	Đơn vị tính	Năm 2014	Năm 2015	Năm 2016	So sánh 2015/2014 (%)	So sánh 2016/2015 (%)	Bình quân năm (%)
Diện tích	ha	424	487	523	114,85	107,39	111,12
Năng suất bình quân	tấn/ha	24	33	39	137,50	118,18	127,84
Sản lượng	tấn	10.176	16.071	20.397	157,93	126,91	142,42

• Thông tin mẫu 30 hộ điều tra: Tổng số nhân khẩu là 125 người (bình quân 3,73 khẩu/hộ), tổng số lao động là 96 người (bình quân 2,53 lao động/hộ). Trình độ văn hóa chủ hộ: Tiểu học chiếm 16,66% (5 hộ), Trung học cơ sở chiếm 60,00% (18 hộ), và Trung học phổ thông chiếm 23,33% (7 hộ).
• Phân bố hộ trồng quế theo thôn: Số hộ tham gia trồng quế tập trung cao nhất tại Thôn 5 (từ 32 hộ năm 2014 tăng lên 53 hộ năm 2016), Thôn 6 (từ 42 hộ tăng lên 62 hộ) và Thôn 7 (từ 37 hộ tăng lên 58 hộ).
• Chi phí đầu tư 1 ha quế năm 2016: Tổng chi phí đầu tư bình quân là 73.960.000 đồng/ha. Trong đó:
  • Chi phí trung gian ($IC$): 8.160.000 đồng/ha (gồm giống cây con: 7.700 cây $\times$ 800 đ/cây = 6.160.000 đồng; thuốc sâu Furadan 500cc: 12 lọ $\times$ 45.000 đ = 540.000 đồng; thuốc trừ cỏ: 5 lọ $\times$ 80.000 đ = 400.000 đồng; và chi phí vật tư phụ trợ khác).
  • Chi phí tăng thêm ($AC$): 65.800.000 đồng/ha (gồm công lao động 336 công $\times$ 160.000 đ/công = 53.760.000 đồng, chia ra lao động gia đình 196 công và lao động thuê ngoài 140 công; công cụ lao động; chi phí vận chuyển 5.000.000 đồng).

Tác giả phân tích các yếu tố ảnh hưởng gồm: khoa học công nghệ, khả năng tiếp thu kỹ thuật của nông dân, đặc điểm đất đai, khí hậu, thị trường đầu vào - đầu ra và chính sách hỗ trợ tín dụng, khuyến nông.

Phần 5: Kết luận và kiến nghị

Tóm tắt các kết luận rút ra từ nghiên cứu và đưa ra hệ thống kiến nghị phân định cho hai nhóm đối tượng: chính quyền địa phương các cấp (quy hoạch vùng nguyên liệu, hỗ trợ vay vốn, kết nối thị trường tiêu thụ) và các hộ nông dân trồng quế (chủ động ứng dụng kỹ thuật thâm canh, liên kết hợp tác xã).

Kết quả và đóng góp của đề tài

Kết quả chính

• Xác lập bức tranh toàn diện về diện tích, năng suất, sản lượng quế tại xã Đào Thịnh giai đoạn 2014 - 2016 với tốc độ tăng trưởng diện tích bình quân 11,12%/năm, năng suất bình quân tăng 27,84%/năm và sản lượng tăng 42,42%/năm.
• Bóc tách chi tiết cơ cấu suất đầu tư ban đầu cho 1 ha quế (tổng mức chi phí 73.960.000 đồng/ha), cho thấy chi phí nhân công chiếm tỷ trọng chủ đạo (53.760.000 đồng/ha tương ứng 336 công lao động), trong khi chi phí trung gian vật chất ($IC$) chiếm 8.160.000 đồng/ha.
• Đề xuất 6 nhóm giải pháp kỹ thuật và tổ chức sản xuất:
  1. Giải quyết tốt khâu giống: Quản lý chất lượng cây con, khuyến khích tự ươm giống đạt tiêu chuẩn kỹ thuật.
  2. Chuyển giao tiến bộ kỹ thuật: Tập huấn kỹ thuật tỉa thưa, khai thác tận thu vỏ, lá, cành và thân gỗ.
  3. Hỗ trợ vốn vay: Mở rộng nguồn vốn tín dụng ưu đãi từ các ngân hàng chính sách cho chu kỳ kinh doanh dài ngày của cây quế.
  4. Tìm kiếm thị trường đầu ra: Tăng cường liên kết giữa hộ dân với các hợp tác xã chế biến tinh dầu quế tại địa phương.
  5. Phát huy lợi thế tự nhiên và xã hội: Tận dụng quỹ đất lâm nghiệp 826,97 ha và kinh nghiệm canh tác lâu năm của lao động địa phương.
  6. Đẩy mạnh công tác khuyến nông: Xây dựng mô hình trình diễn thâm canh và dự án quế hữu cơ.

Đóng góp của nghiên cứu

Khóa luận đã hệ thống hóa các chỉ số tài chính vi mô ở cấp độ nông hộ cho vùng trồng quế cụ thể tại huyện Trấn Yên, cung cấp dẫn chứng thực nghiệm về hiệu quả mở rộng diện tích quế gắn với các cơ sở chế biến tinh dầu trên địa bàn xã.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo

• Hạn chế: Quy mô mẫu khảo sát trực tiếp dừng lại ở 30 hộ nông dân tập trung tại 3 thôn (Thôn 5, Thôn 6, Thôn 7) trên tổng số 7 thôn của toàn xã. Dữ liệu tập trung phản ánh thực trạng giai đoạn 2014 - 2016, chưa phân tích chuyên sâu chuỗi giá trị và kênh phân phối sản phẩm sau chế biến xuất khẩu.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng quy mô mẫu điều tra trên toàn bộ các xã vùng nguyên liệu quế của huyện Trấn Yên; đi sâu đánh giá hiệu quả kinh tế - xã hội của mô hình liên kết chuỗi giá trị quế hữu cơ gắn với chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên và học viên: Chuyên ngành Phát triển nông thôn, Kinh tế nông nghiệp, Quản lý tài nguyên rừng tham khảo phương pháp hạch toán kinh tế nông hộ, biểu mẫu điều tra lâm sản ngoài gỗ và phương pháp thu thập dữ liệu nông thôn.
• Cán bộ khuyến nông và quản lý địa phương: UBND cấp xã, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cấp huyện tại các tỉnh miền núi phía Bắc tham khảo số liệu cơ cấu chi phí, định mức lao động và phương hướng xây dựng vùng nguyên liệu quế tập trung.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận khảo sát bao nhiêu hộ nông dân và lựa chọn theo tiêu chí nào?
Tác giả đã phỏng vấn trực tiếp 30 hộ nông dân trồng quế tại 3 thôn có số hộ trồng quế nhiều nhất của xã Đào Thịnh (Thôn 5, Thôn 6, Thôn 7). Các hộ được chọn ngẫu nhiên từ danh sách của UBND xã, đáp ứng tiêu chí có quy mô diện tích quế lớn và có thâm niên sản xuất trên 10 năm.

2. Tổng chi phí đầu tư ban đầu cho 1 ha quế năm 2016 được hạch toán là bao nhiêu?
Theo số liệu điều tra năm 2016, tổng chi phí đầu tư cho 1 ha quế là 73.960.000 đồng. Trong đó, chi phí trung gian ($IC$) là 8.160.000 đồng (bao gồm 6.160.000 đồng tiền giống cho 7.700 cây con) và chi phí tăng thêm ($AC$) là 65.800.000 đồng (bao gồm 53.760.000 đồng chi phí cho 336 công lao động gia đình và thuê ngoài).

3. Tốc độ tăng trưởng diện tích và sản lượng quế xã Đào Thịnh giai đoạn 2014 - 2016 diễn ra như thế nào?
Diện tích quế toàn xã tăng từ 424 ha (2014) lên 487 ha (2015) và đạt 523 ha (2016), đạt tốc độ tăng bình quân 11,12%/năm. Sản lượng quế tăng từ 10.176 tấn (2014) lên 16.071 tấn (2015) và đạt 20.397 tấn (2016), đạt tốc độ tăng bình quân 42,42%/năm.

4. Trình độ học vấn của các chủ hộ trồng quế được khảo sát phân bổ ra sao?
Trong số 30 chủ hộ được điều tra, có 18 chủ hộ có trình độ Trung học cơ sở (chiếm 60,00%), 7 chủ hộ có trình độ Trung học phổ thông (chiếm 23,33%), và 5 chủ hộ có trình độ Tiểu học (chiếm 16,66%).

5. Địa bàn xã Đào Thịnh có những đơn vị hợp tác xã nào tham gia chế biến quế?
Tại thời điểm nghiên cứu, xã Đào Thịnh có 3 hợp tác xã hoạt động trong lĩnh vực chế biến quế gồm: Hợp tác xã 3/2 (trồng và chế biến quế), Hợp tác xã 6/12 (trồng và chế biến tinh dầu quế), và Hợp tác xã Quế Hồi Việt Nam (sản xuất chế biến quế).

Kết luận

Khóa luận của tác giả Nguyễn Thị Liễn đã phản ánh thực trạng phát triển cây quế tại xã Đào Thịnh, huyện Trấn Yên, tỉnh Yên Bái thông qua hệ thống số liệu thống kê giai đoạn 2014 - 2016 và khảo sát thực tế 30 hộ nông dân. Đề tài đã làm rõ cơ cấu chi phí sản xuất 73.960.000 đồng/ha và đà tăng trưởng diện tích đạt 523 ha năm 2016. Dựa trên điều kiện đất đai lâm nghiệp và hoạt động của các hợp tác xã chế biến tại chỗ, công trình đề xuất 6 nhóm giải pháp thực tiễn nhằm ổn định đầu ra và nâng cao hiệu quả kinh tế nông hộ trồng quế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Phần mở đầu Phần 2: Tổng quan tài liệu Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận Phần 5: Kết luận và kiến nghị 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở lý luận về hộ nông dân 2. Khái niệm về hộ nông dân Nghị quyết 10 của BCT (5/4/1988) ra đời đã khẳng định hộ nông dân là một đơn vị kinh tế cơ sở. Nông hộ được hiểu là hộ có phương tiện kiếm sống từ ruộng đất và sử dụng chủ yếu lao động gia đình vào sản xuất.

Luôn nằm trong hệ thống kinh tế rộng lớn nhưng về cơ bản được đặc trưng tham gia một phần vào thị trường với mức độ chưa hoàn chỉnh. Đặc điểm của hộ nông dân Theo tạp chí ngân hàng số 75/2003, quan điểm của giáo sư Frank Ellis và quan điểm của Giáo sư Đào Thế Tuấn thì hộ nông dân có những đặc điểm sau: - Hộ nông dân là một đơn vị kinh tế cơ sở, vừa là một đơn vị sản xuất vừa là một đơn vị tiêu dùng. - Quan hệ giữa sản xuất và tiêu dùng biểu hiện ở trình độ phát triển của hộ từ tự cung tự cấp hoàn toàn đến sản xuất hàng hóa hoàn toàn. Trình độ này quyết định quan hệ giữa hộ nông dân với thị trường.

- Khả năng của hộ nông dân chỉ có thể thỏa mãn nhu cầu tái sản xuất giản đơn nhờ sự kiểm soát tư liệu sản xuất nhất là ruộng đất và lao động. - Sản xuất kinh doanh chịu nhiều rủi ro, nhất là rủi ro khách quan trong khi khả năng khắc phục lại hạn chế. - Người nông dân với ruộng đất chính là một yếu tố hơn hẳn các yếu tố sản xuất khác vì giá trị của nó; nó là nguồn đảm bảo lâu dài đời sống cho gia đình nông dân trước những thiên tai. 5 - Sự tín nhiệm đối với lao động của gia đình là một đặc tính nổi bật của hộ nông dân.

Người “lao động gia đình” là cơ sở của các nông trại, là yếu tố phân biệt chúng với các doanh nghiệp tư bản. - “Người nông dân làm công việc của gia đình chứ không phải làm công việc kinh doanh thuần túy”.2 Cơ sở lý luận về hiệu quả kinh tế 2.1 Khái niệm hiệu quả kinh tế HQ (hiệu quả) là một phạm trù kinh tế chung nhất, liên quan trực tiếp đến nền kinh tế sản xuất hàng hóa, là chỉ tiêu dùng để phân tích, đánh giá và lựa chọn các phương án hành động và được xem xét dưới nhiều góc độ và quan điểm khác nhau: HQ tổng hợp, HQKT (hiệu quả kinh tế), HQ chính trị xã hội, HQ trực tiếp, HQ gián tiếp, HQ tương đối và HQ tuyệt đối,. Ngày nay, khi đánh giá HQ đầu tư của các dự án phát triển, nhất là những dự án đầu tư phát triển nông nghiệp, nông thôn, đòi hỏi phải xem xét HQKT trên nhiều phương diện. “HQKT là tiêu chuẩn cao nhất cho mọi sự lựa chọn kinh tế của các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường có sự quản lý của Nhà nước” [4].Nordhaus: “HQ sản xuất diễn ra khi xã hội không thể tăng sản lượng một loại hàng hóa mà không cắt giảm sản lượng của một loại hàng hóa khác.

Một nền kinh tế có HQ nằm trên giới hạn khả năng sản xuất của nó”. Thực chất của hai quan điểm này đề cập đến khía cạnh phân bổ có hiệu quả các nguồn lực của doanh nghiệp, cũng như nền sản xuất xã hội. Trên giác độ này rõ ràng phân bổ các nguồn lực kinh tế sao cho đạt được việc sử dụng mọi nguồn lực trên đường giới hạn khả năng sản xuất thì sản xuất có HQ. Theo Farell (1957) và một số nhà kinh tế học khác thì chúng ta chỉ tính được HQKT một cách đầy đủ theo nghĩa tương đối: “HQKT là một phạm trù kinh tế trong đó sản xuất đạt được cả HQ kỹ thuật và HQ phân phối”.

6 HQ kỹ thuật là số lượng sản phẩm có thể đạt được trên một đơn vị chi phí đầu vào hay nguồn lực sử dụng vào sản xuất trong những điều kiện cụ thể về kỹ thuật hay công nghệ áp dụng vào sản xuất nông nghiệp. Như vậy HQ kỹ thuật liên quan đến phương diện vật chất của sản xuất, nó chỉ ra một đơn vị nguồn lực dùng vào sản xuất đem lại thêm bao nhiêu đơn vị sản phẩm. HQ phân phối (hiệu quả giá) là chỉ tiêu HQ trong đó các yếu tố giá sản phẩm và giá đầu vào được tính để phản ánh giá trị sản phẩm thu thêm trên một đồng chi phí thêm về đầu vào. Khi nắm được giá của các yếu tố đầu vào, đầu ra, người ta sẽ sử dụng các yếu tố đầu vào theo một tỷ lệ nhất định để đạt được lợi nhuận tối đa.

Thực chất của HQ phân phối, chính là HQ kỹ thuật có tính đến giá của các yếu tố đầu vào và đầu ra, hay chính là HQ về giá. Theo TS Nguyễn Tiến Mạnh: "HQKT là phạm trù kinh tế khách quan phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực để đạt được mục tiêu đã xác định". Mục tiêu ở đây có thể tùy vào từng lĩnh vực sản xuất, tùy vào từng doanh nghiệp. Tuy nhiên mục tiêu cao nhất của doanh nghiệp là tối đa hóa lợi nhuận.

Để làm được điều này doanh nghiệp cần phải sử dụng tiết kiệm và có hiệu quả các nguồn lực sản xuất (lao động, máy móc thiết bị, nguyên vật liệu, vốn,. Như vậy, mặc dù còn có nhất nhiều những quan điểm khác nhau về khái niệm HQKT nhưng chung quy lại chúng ta có thể hiểu: HQKT chính là phạm trù phản ánh mặt chất lượng của các hoạt động kinh doanh, phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực sản xuất (lao động, máy móc thiết bị, nguyên vật liệu, tiền vốn) trong quá trình tiến hành các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp để tối đa hoá lợi nhuận. Nội dung và bản chất của hiệu quả kinh tế Trong nền kinh tế nhiều thành phần phát triển theo cơ chế thị trường đang khuyến khích mọi ngành, mọi lĩnh vực sản xuất tham gia sản xuất kinh doanh để tìm kiến cơ hội với yêu cầu, mục đích khác nhau nhưng mục đích cuối cùng là tìm kiếm lợi nhuận. Nhưng làm thế nào để có HQKT cao nhất, đó là sự kết hợp các yếu tố đầu vào và các yếu tố đầu ra trong điều kiện sản xuất, nguồn lực nhất định.

Ngoài ra còn phụ thuộc vào mục đích, yêu cầu khoa học kỹ thuật và việc áp dụng vào trong sản xuất, vốn, chính sách,. quy luật khan hiếm nguồn lực trong khi đó nhu cầu của xã hội về hàng hóa, dịch vụ ngày càng tăng và trở nên đa dạng hơn, có như vậy mới nâng cao được HQKT. Quá trình sản xuất là sự liên hệ mật thiết giữa các yếu tố đầu vào và yếu tố đầu ra, là biểu hiện mối quan hệ giữa kết quả và HQ sản xuất. Kết quả là một đại lượng vật chất được biểu hiện bằng nhiều chỉ tiêu, nhiều nội dung tùy thuộc vào từng điều kiện cụ thể.

Khi xác định HQKT không nên chỉ quan tâm đến hoặc là quan hệ so sánh (phép chia) hoặc là quan hệ tuyệt đối (phép trừ) mà nên xem xét đầy đủ mối quan hệ kết hợp chặt chẽ giữa các đại lượng tuyệt đối. HQKT ở đây được biểu hiện bằng giá trị tổng sản phẩm, thu nhập, lợi nhuận và tỷ suất lợi nhuận. HQKT trong sản xuất nông nghiệp chủ yếu do hai quy luật chi phối: - Quy luật cung - cầu - Quy luật năng suất cận biên giảm dần. HQKT là một đại lượng để đánh giá, xem xét đến hiệu quả hữu ích được tạo ra như thế nào, có được chấp nhận hay không.

Như vậy, HQKT liên quan trực tiếp đến yếu tố đầu vào và các yếu tố đầu ra của quá trình sản xuất. Việc vận dụng các chỉ tiêu đánh giá HQKT trong sản xuất nông nghiệp là rất đa dạng vì ở một mức sản xuất nhất định cần phải làm thế nào 8 để có chi phí vật chất, lao động trên một đơn vị sản phẩm là thấp nhất. Việc đánh giá phần lớn phụ thuộc vào quy trình sản xuất là sự kết hợp giữa các yếu tố đầu vào và khối lượng đầu ra, nó là một trong những nội dung hết sức quan trọng trong việc đánh giá HQKT. Tùy thuộc vào từng ngành, quy mô, đặc thù của ngành sản xuất khác nhau thì HQKT được xem xét dưới góc độ khác nhau, cũng như các yếu tố tham gia sản xuất.

Xác định các yếu tố đầu ra, các mục tiêu đạt được phải phù hợp với mục tiêu chung của nền kinh tế quốc dân, hàng hóa sản xuất ra phải được trao đổi trên thị trường, các kết quả đạt được là: Khối lượng, sản phẩm, lợi nhuận,. Xác định các yếu tố đầu vào đó là những yếu tố chi phí về vật chất, công lao động, vốn,. Phân tích HQKT trong sản xuất nông nghiệp trong điều kiện kinh tế thị trường việc xác định các yếu tố đầu vào, đầu ra gặp các trở ngại sau: Khó khăn trong việc xác định các yếu tố đầu vào: Tính khấu hao, phân bổ chi phí, hạch toán chi phí,. Yêu cầu này phải chính xác và đầy đủ.

Khó khăn trong việc xác định các yếu tố đầu ra: Việc xác định các kết quả về mặt xã hội, môi trường sinh thái, độ phì của đất,. không thể lượng hóa được. Bản chất của HQKT xuất phát từ mục đích của sản xuất và phát triển kinh tế xã hội là thỏa mãn nhu cầu ngày càng tăng về vật chất, tinh thần của mọi cá nhân, tổ chức trong xã hội. Muốn như vậy thì quá trình sản xuất phải phát triển không ngừng cả về chiều sâu và chiều rộng như: Vốn, kỹ thuật, tổ chức sản xuất sao cho phù hợp nhất để không ngừng nâng cao HQKT của quá trình sản xuất.

Để hiểu rõ phạm trù HQKT chúng ta cần phân biệt rõ ranh giới giữa hai phạm trù kết quả và HQ: Kết quả là phạm trù phản ánh những cái thu được sau một quá trình kinh doanh hay một khoảng thời gian kinh doanh nào đó. Như vậy kết quả 9 có thể biểu hiện bằng đơn vị hiện vật hoặc đơn vị giá trị. Các đơn vị hiện vật cụ thể được sử dụng tùy thuộc vào đặc trưng sản phẩm mà quá trình kinh doanh tạo ra, nó có thể là tấn, tạ, kg, m2, m3, lít,… các đơn vị giá trị có thể là đồng, triệu đồng, ngoại tệ,… Trong khi đó HQ là phạm trù phản ánh trình độ lợi dụng các nguồn lực sản xuất.