Tổng Quan Về Hiệu Quả Hoạt Động Cho Vay Tài Trợ Xuất Nhập Khẩu Của Ngân Hàng Thương Mại

Hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu tại ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong… 87 trang · Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh · 2015.

• Tác giả: Nguyễn Thị Minh Tâm
• Người hướng dẫn: PGS.TS Hoàng Đức
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Nâng Cao Hiệu Quả Hoạt Động Cho Vay Tài Trợ Xuất Nhập Khẩu Tại Ngân Hàng Thương Mại
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHO VAY TÀI TRỢ XUẤT NHẬP KHẨU CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu của NHTM
• 1.2. Khái niệm và sự ra đời của hoạt động cho vay tài trợ XNK
• 1.3. Vai trò của hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu
• 1.3.1. Đối với hoạt động kinh doanh của NHTM
• 1.3.2. Đối với các doanh nghiệp xuất nhập khẩu
• 1.3.3. Đối với nền kinh tế
• 1.4. Các hình thức cho vay xuất nhập khẩu
• 1.4.1. Các hình thức cho vay xuất khẩu
• 1.4.1.1. Cho vay thu mua hàng xuất khẩu
• 1.4.1.2. Tạm ứng cho nhà xuất khẩu
• 1.4.2. Các hình thức cho vay nhập khẩu
• 1.5. Hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu
• 1.5.1. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu
• 1.6. Các nhân tố tác động đến hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu của Ngân hàng thương mại
• 1.6.1. Nhân tố khách quan
• 1.6.1.1. Chủ trương, chính sách kinh tế - xã hội của Nhà nước
• 1.6.1.2. Môi trường kinh tế, chính trị, pháp lý
• 1.6.2. Nhân tố từ phía khách hàng
• 1.6.3. Nhân tố chủ quan
• 1.6.3.1. Năng lực kinh doanh của ngân hàng
• 1.6.3.2. Chính sách tín dụng và quy trình tín dụng
• 1.6.3.3. Trình độ cán bộ ngân hàng
• 1.6.3.4. Uy tín của ngân hàng trong lĩnh vực xuất nhập khẩu
• 1.7. Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ XNK của một số NHTM các nước trên thế giới và bài học kinh nghiệm cho Việt Nam
• 1.7.1. Ngân hàng xuất nhập khẩu Mỹ
• 1.7.2. Ngân hàng xuất nhập khẩu Hàn Quốc
• 1.7.2.1. Chương trình tài trợ trực tiếp cho nhà xuất khẩu (Tín dụng người cung ứng)
• 1.7.2.2. Chương trình tài trợ xuất khẩu gián tiếp qua người mua (Tín dụng người mua)
• 1.7.3. Ngân hàng xuất nhập khẩu Thái Lan
• 1.7.4. Ngân hàng xuất nhập khẩu Trung Quốc
• 1.7.5. Một số bài học kinh nghiệm cho Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHO VAY TÀI TRỢ XUẤT NHẬP KHẨU TẠI NGÂN HÀNG TMCP XUẤT NHẬP KHẨU VIỆT NAM
• 2.1. Tổng quan về Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển
• 2.1.1.1. Lịch sử hình thành
• 2.1.1.2. Ngành nghề kinh doanh
• 2.1.1.3. Địa bàn hoạt động
• 2.1.1.4. Kết quả hoạt động kinh doanh
• 2.1.1.4.1. Hoạt động huy động vốn
• 2.1.1.4.2. Hoạt động sử dụng vốn
• 2.1.1.4.3. Các hoạt động khác
• 2.1.1.4.4. Tổng kết kết quả hoạt động kinh doanh
• 2.2. Thực trạng hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ XNK tại Eximbank
• 2.2.1. Quy trình thực hiện nghiệp vụ cho vay tài trợ xuất nhập khẩu
• 2.2.1.1. Tiếp nhận hồ sơ xin vay
• 2.2.1.2. Nghiên cứu và thẩm định hồ sơ xin vay
• 2.2.2. Đánh giá chung về hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu tại Eximbank
• 2.2.2.1. Những kết quả đã đạt được
• 2.2.2.2. Những hạn chế
• 2.2.2.3. Nguyên nhân của các điểm hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHO VAY TÀI TRỢ XUẤT NHẬP KHẨU TẠI NGÂN HÀNG TMCP XUẤT NHẬP KHẨU VIỆT NAM
• 3.1. Định hướng phát triển hoạt động và tầm nhìn của Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam đến năm 2020
• 3.1.1. Định hướng phát triển chung
• 3.1.2. Tầm nhìn phát triển
• 3.1.3. Mục tiêu và định hướng phát triển đến năm 2020
• 3.1.4. Định hướng nâng cao hiệu quả cho vay tài trợ xuất nhập khẩu
• 3.2. Giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu của Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam
• 3.2.1. Nhóm giải pháp do bản thân Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam tổ chức thực hiện
• 3.2.1.1. Mở rộng và thu hút nguồn vốn huy động
• 3.2.1.2. Đa dạng hoá các hình thức tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu
• 3.2.1.3. Mở rộng danh mục mặt hàng cho vay tài trợ xuất nhập khẩu
• 3.2.1.4. Tăng cường quản lý rủi ro trong hoạt động tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu
• 3.2.1.5. Nâng cao hiệu quả công tác thẩm định cho vay và quản lý nợ
• 3.2.1.6. Nâng cao trình độ đội ngũ cán bộ nghiệp vụ trong mô hình ngân hàng hiện đại
• 3.2.1.7. Cải tiến thủ tục, quy trình cho vay
• 3.2.1.8. Hiện đại hoá công nghệ ngân hàng
• 3.2.2. Nhóm giải pháp hỗ trợ
• 3.2.2.1. Đối với Ngân hàng nhà nước Việt Nam
• 3.2.2.2. Đối với Chính Phủ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1: NHỮNG SỰ KIỆN NỔI BẬT CỦA EXIMBANK QUA CÁC NĂM
• PHỤ LỤC 2: CƠ CẤU TỔ CHỨC CỦA EXIMBANK
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU, ĐỒ THỊ

Tóm tắt

I. Tổng quan về hiệu quả cho vay tài trợ xuất nhập khẩu tại ngân hàng thương mại

Hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu tại ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền kinh tế. Ngân hàng thương mại không chỉ cung cấp vốn cho doanh nghiệp mà còn giúp quản lý rủi ro trong hoạt động xuất nhập khẩu. Hiệu quả của hoạt động này được đánh giá qua nhiều chỉ tiêu khác nhau, từ doanh số cho vay đến tỷ lệ nợ quá hạn.

1.1. Khái niệm và vai trò của cho vay tài trợ xuất nhập khẩu

Cho vay tài trợ xuất nhập khẩu là hình thức cho vay nhằm hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện các giao dịch thương mại quốc tế. Hoạt động này không chỉ giúp doanh nghiệp có vốn mà còn đảm bảo an toàn cho ngân hàng trong việc quản lý các khoản vay.

1.2. Các hình thức cho vay xuất nhập khẩu phổ biến

Có nhiều hình thức cho vay xuất nhập khẩu như cho vay thu mua hàng xuất khẩu, tạm ứng cho nhà xuất khẩu, và cho vay dành cho người đặt hàng. Mỗi hình thức đều có những đặc điểm và lợi ích riêng, phù hợp với nhu cầu của doanh nghiệp.

II. Vấn đề và thách thức trong cho vay tài trợ xuất nhập khẩu

Mặc dù hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng đối mặt với nhiều thách thức. Rủi ro trong cho vay, sự biến động của tỷ giá hối đoái và các quy định pháp lý là những vấn đề cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả cho vay.

2.1. Rủi ro trong hoạt động cho vay xuất nhập khẩu

Rủi ro trong cho vay xuất nhập khẩu có thể đến từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm rủi ro tín dụng, rủi ro tỷ giá và rủi ro thanh khoản. Ngân hàng cần có các biện pháp quản lý rủi ro hiệu quả để bảo vệ lợi ích của mình.

2.2. Sự biến động của tỷ giá hối đoái

Tỷ giá hối đoái có thể ảnh hưởng lớn đến hiệu quả của các khoản vay xuất nhập khẩu. Biến động tỷ giá có thể làm tăng chi phí cho doanh nghiệp, từ đó ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của họ.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả cho vay tài trợ xuất nhập khẩu

Để nâng cao hiệu quả cho vay tài trợ xuất nhập khẩu, ngân hàng cần áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro, cải tiến quy trình cho vay và tăng cường đào tạo nhân viên. Những biện pháp này sẽ giúp ngân hàng tối ưu hóa hoạt động cho vay và giảm thiểu rủi ro.

3.1. Quản lý rủi ro trong cho vay

Quản lý rủi ro là yếu tố quan trọng trong hoạt động cho vay. Ngân hàng cần xây dựng các chính sách và quy trình rõ ràng để đánh giá và kiểm soát rủi ro trong từng khoản vay.

3.2. Cải tiến quy trình cho vay

Cải tiến quy trình cho vay giúp ngân hàng tiết kiệm thời gian và chi phí. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong quy trình cho vay sẽ giúp nâng cao hiệu quả và giảm thiểu sai sót.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về cho vay tài trợ xuất nhập khẩu

Nghiên cứu thực tiễn cho thấy rằng các ngân hàng thương mại đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu. Doanh số cho vay tăng trưởng ổn định, tỷ lệ nợ quá hạn được kiểm soát tốt.

4.1. Kết quả đạt được từ hoạt động cho vay

Các ngân hàng thương mại đã ghi nhận sự tăng trưởng đáng kể trong doanh số cho vay tài trợ xuất nhập khẩu, góp phần thúc đẩy hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp và nền kinh tế.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ các ngân hàng thành công

Nghiên cứu từ các ngân hàng thành công trong lĩnh vực cho vay tài trợ xuất nhập khẩu cho thấy rằng việc áp dụng các biện pháp quản lý rủi ro và cải tiến quy trình cho vay là rất quan trọng.

V. Kết luận và tương lai của cho vay tài trợ xuất nhập khẩu

Hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của nền kinh tế. Ngân hàng cần không ngừng cải tiến và đổi mới để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của doanh nghiệp và thị trường.

5.1. Tương lai của hoạt động cho vay

Trong bối cảnh toàn cầu hóa, hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu sẽ ngày càng trở nên quan trọng. Ngân hàng cần chuẩn bị sẵn sàng để đối mặt với những thách thức mới.

5.2. Định hướng phát triển cho vay tài trợ xuất nhập khẩu

Định hướng phát triển cho vay tài trợ xuất nhập khẩu cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ, cải tiến quy trình và tăng cường quản lý rủi ro để đảm bảo hiệu quả và bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động ngoại thương đóng vai trò huyết mạch trong tiến trình phát triển kinh tế và hội nhập quốc tế của Việt Nam, đặc biệt sau khi gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu (XNK) của các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTM) là bệ đỡ tài chính thiết yếu, giúp doanh nghiệp duy trì năng lực cạnh tranh và thanh khoản toàn cầu. Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán nâng cao hiệu quả và giảm thiểu rủi ro trong tín dụng ngoại thương tại Ngân hàng TMCP Xuất Nhập Khẩu Việt Nam (Eximbank) – đơn vị thành lập từ năm 1989 với số vốn ban đầu 50 tỷ đồng và phát triển thành mạng lưới 208 điểm giao dịch trên 22 tỉnh thành, thiết lập quan hệ đại lý với 900 ngân hàng tại 80 quốc gia.

Mục tiêu cụ thể của luận văn bao gồm: hệ thống hóa lý luận về tài trợ XNK; phân tích, đánh giá thực trạng kết quả hoạt động cho vay tài trợ XNK tại Eximbank trong giai đoạn 2011 - 2014; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ định hướng đến năm 2020. Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn to lớn khi đưa ra các giải pháp cải thiện tỷ lệ an toàn vốn hợp nhất (đạt 13,62% năm 2014) và tối ưu hóa quy mô doanh số thanh toán XNK đạt mức 5,86 tỷ USD, góp phần định hình chiến lược tăng trưởng bền vững cho khối ngân hàng thương mại Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng Lý thuyết trung gian tài chính và phân bổ vốn nhằm lý giải vai trò kết nối giữa nguồn vốn tiền gửi ngắn hạn từ dân cư với nhu cầu vốn sản xuất lưu thông hàng hóa quốc tế. Đồng thời, nghiên cứu tích hợp Mô hình quản trị rủi ro tín dụng thương mại quốc tế để kiểm soát các nguy cơ nợ xấu phát sinh từ biến động tỷ giá, chính trị và pháp lý.

Khung phân tích tập trung vào các khái niệm cốt lõi:

• Cho vay tài trợ xuất khẩu: Hình thức cấp tín dụng tài trợ thu mua hàng xuất khẩu (với hạn mức thông thường khoảng 70% giá trị lô hàng) và tạm ứng cho nhà xuất khẩu trước khi bộ chứng từ thanh toán.
• Cho vay tài trợ nhập khẩu: Bao gồm cho vay thanh toán hàng nhập khẩu theo thư tín dụng (L/C trả ngay hoặc trả chậm), cho vay ký quỹ mở L/C với tỷ lệ phong tỏa từ 10% đến 100% giá trị, và nghiệp vụ tạm ứng bộ chứng từ.
• Hệ thống chỉ tiêu đánh giá hiệu quả: Doanh số giải ngân, dư nợ tài trợ XNK, hệ số thu nợ, tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng dư nợ, tỷ lệ dư nợ XNK trên vốn huy động và tỷ trọng thu nhập thuần từ tín dụng XNK trên tổng thu nhập của ngân hàng.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp thu thập từ Báo cáo tài chính kiểm toán và Báo cáo thường niên của Eximbank trong chuỗi thời gian 4 năm từ 2011 đến 2014, kết hợp cùng các văn bản chỉ đạo điều hành tín dụng và quản lý ngoại hối của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Quy mô mẫu nghiên cứu bao trùm toàn bộ danh mục tài trợ thương mại với tổng dư nợ cấp tín dụng đạt 97.956 tỷ đồng vào năm 2014. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu xác thực toàn phần (purposive sampling) đối với toàn bộ 208 điểm giao dịch trên toàn quốc, bảo đảm tính đại diện tuyệt đối cho cấu trúc tài sản của ngân hàng. Tác giả áp dụng kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh chuỗi thời gian và phân tích tỷ số tài chính. Việc lựa chọn các phương pháp này cho phép nhận diện chính xác các bước chuyển dịch cơ cấu nguồn vốn, sự thay đổi trong cấu trúc tiền tệ tài trợ (VND và ngoại tệ), cũng như đo lường chuẩn xác mức độ biến động của rủi ro tín dụng ngoại thương qua từng năm.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thực trạng hoạt động cho vay tài trợ XNK tại Eximbank giai đoạn 2011 - 2014 bộc lộ những kết quả và đặc điểm cấu trúc nổi bật:

• Doanh số giải ngân duy trì quy mô lớn nhưng tập trung cao độ vào ngắn hạn: Doanh số cho vay XNK năm 2011 đạt mức cao trên 154.499 tỷ đồng, trong đó cho vay ngắn hạn chiếm tỷ trọng áp đảo 70,36% (tương đương 105.452 tỷ đồng), trong khi trung và dài hạn chiếm 49.451 tỷ đồng. Sang năm 2013, doanh số giải ngân tăng 9,38% so với năm 2012, trước khi điều chỉnh giảm nhẹ 2,5% vào năm 2014 do ảnh hưởng suy thoái kinh tế toàn cầu.
• Dịch chuyển cơ cấu tiền tệ cho vay: Doanh số cho vay bằng VND chiếm ưu thế lớn với 88.380 tỷ đồng năm 2011 và tăng mạnh vào năm 2014. Nguyên nhân xuất phát từ chính sách kiềm chế lạm phát của Chính phủ, trần lãi suất huy động giảm từ 14%/năm xuống 8%/năm trong năm 2012, kéo theo định hướng thắt chặt cho vay ngoại tệ và chỉ ưu tiên nguồn vốn ngoại tệ cho doanh nghiệp xuất khẩu có nguồn thu trực tiếp.
• Hoạt động thanh toán quốc tế và kinh doanh ngoại tệ tăng trưởng vượt bậc: Năm 2014, doanh số thanh toán XNK của Eximbank đạt 5,86 tỷ USD (tăng 19% so với năm 2013), gồm doanh số thanh toán xuất khẩu đạt 2,65 tỷ USD (tăng 18,63%) và nhập khẩu đạt 3,21 tỷ USD (tăng 18,53%). Doanh số mua bán ngoại tệ tăng vọt từ 28,55 tỷ USD năm 2012 lên 41,09 tỷ USD năm 2013 và chạm mốc 57,00 tỷ USD năm 2014 (tăng 39%, hoàn thành hơn 130% kế hoạch).
• Cấu trúc an toàn vốn và cơ cấu khách hàng: Đến cuối năm 2014, tổng vốn huy động đạt 101.380 tỷ đồng (tăng 22,7% so với năm 2013), tổng dư nợ cho vay đạt 87.147 tỷ đồng (trong đó dư nợ doanh nghiệp chiếm 65% với 56.721 tỷ đồng). Tỷ lệ an toàn vốn hợp nhất (CAR) đạt 13,62%, vượt xa ngưỡng quy định tối thiểu 9% của Ngân hàng Nhà nước.

Thảo luận kết quả

Các phát hiện thực nghiệm được minh họa rõ nét khi đối chiếu dữ liệu trên hệ thống biểu đồ cơ cấu và bảng số liệu phân tích. Dữ liệu từ các bảng thống kê cho thấy sự phân hóa rõ nét giữa cho vay ngắn hạn và trung dài hạn, phản ánh khẩu vị rủi ro thận trọng của ngân hàng trong bối cảnh các thị trường xuất khẩu trọng điểm như Mỹ và Châu Âu suy giảm sức mua.

Khi so sánh với kinh nghiệm quốc tế, các định chế như US-Eximbank (Mỹ) cấp tín dụng trực tiếp với tỷ lệ tài trợ lên đến 85% giá trị hợp đồng cùng thời hạn hoàn trả trên 10 năm; KEXIM (Hàn Quốc) yêu cầu ký quỹ 15% - 20% và tài trợ đến 90% đối với thiết bị nhà máy; EXIM Thái Lan thực hiện tín dụng tuần hoàn kỳ hạn tối đa 120 ngày; còn EXIM Trung Quốc áp dụng kỳ hạn lên tới 12 năm. Mô hình của Eximbank vẫn phụ thuộc phần lớn vào tín dụng ngắn hạn tuần hoàn theo từng thương vụ và chịu áp lực cạnh tranh gay gắt từ các chi nhánh ngân hàng ngoại. Việc chủ động trích lập dự phòng rủi ro trong năm 2014 khiến lợi nhuận trước thuế giảm về mức 69 tỷ đồng (ROA đạt 0,03%, ROE đạt 0,39%), song đây là bước đi tất yếu nhằm tái cơ cấu bảng cân đối tài chính lành mạnh, tạo nền tảng phục hồi chất lượng tài sản dài hạn.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay tài trợ XNK theo định hướng phát triển giai đoạn 2015 - 2020, luận văn đề xuất các nhóm giải pháp cụ thể:

• Mở rộng và tối ưu hóa nguồn vốn huy động: Eximbank cần đa dạng hóa các sản phẩm chứng chỉ tiền gửi và tiền gửi kỳ hạn linh hoạt cho tổ chức kinh tế, phấn đấu duy trì tốc độ tăng trưởng nguồn vốn huy động hàng năm từ 15% đến 20%, bảo đảm quy mô vốn vượt mốc 120.000 tỷ đồng trước năm 2018.
• Đa dạng hóa danh mục tài trợ và cấu trúc sản phẩm tín dụng: Triển khai trọn gói các giải pháp tài trợ chuỗi cung ứng, tài trợ xuất khẩu trước khi giao hàng kết hợp bảo hiểm tín dụng và các công cụ phái sinh tiền tệ (Forward, Swap, Currency Option). Nâng tỷ lệ cấp tín dụng linh hoạt từ 70% lên tối đa 85% giá trị lô hàng đối với các khách hàng có xếp hạng tín dụng nội bộ từ loại A trở lên.
• Nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng và kiểm soát nợ quá hạn: Tái cấu trúc quy trình phân tích tín dụng theo 5 bước chuẩn hóa; siết chặt thẩm định dòng tiền thực tế và tính khả mại của tài sản bảo đảm; đặt mục tiêu kiểm soát tỷ lệ nợ xấu và nợ quá hạn trong lĩnh vực XNK ở mức dưới 2,5% trên tổng dư nợ đến năm 2020.
• Hiện đại hóa công nghệ ngân hàng và đào tạo cán bộ quản lý (RM): Hoàn thiện hệ thống giao dịch ngoại hối trực tuyến tập trung, tích hợp cổng thanh toán SWIFT tự động; tổ chức đào tạo chuyên sâu định kỳ cho 100% cán bộ quan hệ khách hàng và thẩm định về tập quán thương mại quốc tế (UCP 600, Incoterms) trong lộ trình 2016 - 2017.
• Kiến nghị đối với Ngân hàng Nhà nước và Chính phủ: Ngân hàng Nhà nước cần duy trì cơ chế tái cấp vốn ưu đãi linh hoạt cho các ngân hàng thương mại tài trợ xuất khẩu chủ lực; hoàn thiện khung khổ pháp lý về bảo hiểm tín dụng xuất khẩu và cơ chế giải quyết tranh chấp thương mại quốc tế nhằm tạo hành lang an toàn cho toàn hệ thống.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Ban Lãnh đạo và Khối Quản lý Tín dụng tại các NHTM: Tham khảo mô hình phân tích hiệu quả cho vay XNK, kinh nghiệm tái cấu trúc danh mục tài sản và phương pháp duy trì tỷ lệ an toàn vốn CAR trên mức 13%.
• Đội ngũ Chuyên viên Quan hệ Khách hàng Doanh nghiệp (RM) và Thẩm định Tín dụng: Nắm vững quy trình nghiệp vụ 5 bước từ tiếp nhận hồ sơ, thẩm định tư cách pháp lý, dòng tiền hoàn nợ, đến quản trị rủi ro tài sản bảo đảm cho các khoản vay xuất khẩu và bảo lãnh mở L/C.
• Giám đốc Tài chính (CFO) và Kế toán trưởng Doanh nghiệp XNK: Xây dựng phương án vay vốn khả thi, tận dụng hiệu quả các công cụ phái sinh phòng ngừa rủi ro tỷ giá và tối ưu hóa chi phí sử dụng vốn lưu động trong các thương vụ quốc tế quy mô hàng triệu USD.
• Giảng viên, Học viên Cao học và Nhà nghiên cứu: Sử dụng nguồn tư liệu học thuật giá trị với hệ thống dữ liệu thực nghiệm 4 năm liên tiếp (2011 - 2014), cùng các bài học kinh nghiệm quốc tế phong phú từ hệ thống ngân hàng xuất nhập khẩu Mỹ, Hàn Quốc, Thái Lan và Trung Quốc.

Câu hỏi thường gặp

• Tại sao cho vay tài trợ xuất nhập khẩu tại Eximbank lại tập trung chủ yếu vào kỳ hạn ngắn?
  Khoản vay tài trợ XNK ngắn hạn (chiếm trên 70% tổng doanh số) gắn liền trực tiếp với chu kỳ sản xuất, thu mua và luân chuyển hàng hóa của từng thương vụ ngoại thương. Kỳ hạn ngắn giúp ngân hàng kiểm soát chặt chẽ dòng tiền hoàn nợ qua tài khoản và hạn chế tối đa rủi ro thanh khoản.

• Vì sao doanh số cho vay bằng VND lại chiếm ưu thế vượt trội so với ngoại tệ?
  Do chính sách kiểm soát thị trường ngoại hối và chống "đô la hóa" của Ngân hàng Nhà nước, đối tượng được vay trực tiếp bằng ngoại tệ bị thu hẹp đáng kể. Phần lớn doanh nghiệp nhập khẩu phải vay VND để thanh toán hoặc mua ngoại tệ giao ngay, khiến quy mô cho vay VND đạt trên 88.000 tỷ đồng.

• Mô hình tài trợ xuất khẩu của các nước phát triển như Mỹ và Hàn Quốc khác biệt thế nào với Việt Nam?
  Các định chế như US-Eximbank và KEXIM hoạt động theo cơ chế ngân hàng chính sách phi lợi nhuận, cung cấp các khoản tín dụng trung dài hạn từ 10 đến 12 năm với hạn mức tài trợ lên tới 85% - 90% giá trị hợp đồng, trong khi các NHTM Việt Nam chủ yếu cung ứng tín dụng thương mại ngắn hạn.

• Quy trình thẩm định hồ sơ vay vốn tài trợ XNK tại Eximbank chú trọng yếu tố nào nhất?
  Quy trình thẩm định tập trung đánh giá tính pháp lý của hợp đồng ngoại thương, tính khả thi của dòng tiền hoàn trả từ đối tác nước ngoài, năng lực thực hiện đơn hàng và tính khả mại của tài sản bảo đảm hoặc bộ chứng từ theo thông lệ thanh toán quốc tế.

• Chỉ tiêu nào phản ánh chuẩn xác nhất chất lượng hoạt động cho vay tài trợ XNK?
  Chất lượng tín dụng được phản ánh tổng hợp qua hệ số thu nợ (tỷ lệ giữa doanh số thu nợ và doanh số giải ngân) cùng tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng dư nợ cho vay XNK, kết hợp cùng tỷ trọng đóng góp của thu nhập thuần tài trợ XNK trên tổng thu nhập toàn hệ thống.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về tín dụng tài trợ xuất nhập khẩu và xây dựng bộ chỉ tiêu lượng hóa hiệu quả áp dụng cho ngân hàng thương mại.
• Phân tích sâu sắc bức tranh thực trạng tại Eximbank giai đoạn 2011 - 2014, ghi nhận quy mô doanh số thanh toán XNK đạt 5,86 tỷ USD và doanh số mua bán ngoại tệ đạt mốc kỷ lục 57 tỷ USD trong năm 2014.
• Đánh giá thẳng thắn các mặt hạn chế về tính tập trung kỳ hạn ngắn, sự biến động tỷ suất sinh lời ROA (0,03%) và ROE (0,39%), qua đó chỉ ra nguyên nhân từ công tác quản trị rủi ro và trích lập dự phòng.
• Đề xuất hệ thống 5 nhóm giải pháp chiến lược và kiến nghị chính sách khả thi, bám sát lộ trình phát triển của ngành ngân hàng Việt Nam đến năm 2020.
• Đây là tài liệu tham khảo khoa học có giá trị ứng dụng cao dành cho các nhà hoạch định chiến lược ngân hàng, chuyên gia tài chính và cộng đồng doanh nghiệp xuất nhập khẩu trên cả nước.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHO VAY TÀI TRỢ XUẤT NHẬP KHẨU CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. Hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu của NHTM 1. Khái niệm và sự ra đời của hoạt động cho vay tài trợ XNK Trong quan hệ mua bán trong nước, chúng ta thường thấy có hình thức tín dụng thương mại. Điều này là rất khó khăn trong lĩnh vực ngoại thương, bởi vì các quốc gia đều có hệ thống tiền tệ, luật pháp riêng, ngoài ra các quốc gia còn có sự khác nhau về môi trường văn hóa, phong tục tập quán,.

Vì vậy, để thực hiện các hợp đồng ngoại thương trong quan hệ XNK, các doanh nghiệp thường tìm kiếm các khoản tài trợ từ các NHTM. Các NHTM có nguồn vốn lớn, am hiểu và có mối quan hệ rộng trong lĩnh vực kinh doanh tiền tệ và thanh toán quốc tế có thể đáp ứng nhu cầu vốn của các doanh nghiệp XNK. Vì vậy hoạt động cho vay XNK của NHTM đã ra đời gắn với sự ra đời của hoạt động thương mại quốc tế. Cho vay XNK là hình thức cho vay trong lĩnh vực sản xuất và lưu thông hàng hóa.

Hoạt động cho vay XNK có thể được định nghĩa như sau: Hoạt động cho vay XNK của NHTM là việc NHTM cho các doanh nghiệp XNK vay nhằm giúp các doanh nghiệp hoàn thành nghĩa vụ của mình khi tham gia vào hoạt động XNK. Vai trò của hoạt động cho vay tài trợ xuất nhập khẩu Tín dụng tài trợ XNK nói chung, hoạt động cho vay tài trợ XNK nói riêng đóng vai trò quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của hoạt động ngoại thương nói riêng và sự phát triển kinh tế đất nước nói chung. Đối với hoạt động kinh doanh của NHTM Vì NHTM hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh tiền tệ nên độ rủi ro rất lớn. Do đó, mục tiêu hoạt động của các NHTM luôn là an toàn và sinh lời.

Trong quá trình LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 kinh doanh, NHTM luôn tìm kiếm, đưa ra các sản phẩm có độ an toàn cao và có khả năng sinh lời cao nhất. Cho vay XNK là hình thức cho vay mang lại hiệu quả cao, an toàn, đảm bảo sử dụng vốn đúng mục đích và đem lại nhiều lợi nhuận cho ngân hàng. Thời hạn cho vay XNK thường là ngắn hạn do gắn liền với thời gian thực hiện từng thương vụ, do đó phù hợp với kỳ hạn huy động vốn của NHTM. Điều này đã giúp cho NHTM tránh được rủi ro thanh khoản, dễ dẫn đến việc mất khả năng thanh toán của NHTM.

Hoạt động cho vay XNK đảm bảo các doanh nghiệp XNK sử dụng vốn đúng mục đích do các khoản vay thường gắn liền với từng thương vụ cụ thể, trong nhiều trường hợp, tiền vay sẽ được chuyển thẳng cho bên thứ ba mà không qua bên vay như thanh toán tiền hàng nhập khẩu, thanh toán tiền nguyên vật liệu cho các bên cung cấp cho nhà nhập khẩu,. Thông qua việc tài trợ XNK, ngân hàng quản lý được các nguồn thanh toán từ hoạt động XNK. Đối với người XK, khi ngân hàng chuyển bộ chứng từ giao hàng để đòi tiền người NK nước ngoài đã chỉ định, việc thanh toán tiền hàng phải thông qua tài khoản của người XK mở tại ngân hàng. Đối với người NK, trong trường hợp có tài trợ, ngân hàng buộc người NK tập trung tiền bán hàng vào tài khoản mở tại ngân hàng.

Cách làm như vậy không những giúp ngân hàng quản lý chặt chẽ được các khoản vay, mà còn giúp Nhà nước kiểm soát tình hình thực hiện nghĩa vụ nộp thuế, hạn chế tình trạng trốn lậu thuế của doanh nghiệp kinh doanh XNK.