Đồ án tốt nghiệp hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán khách hàng và nhà nước với việc tăng cường quản lý tài chính tại công ty cổ phần đầu tư và phát triển công nghệ đông á

Đồ án kinh tế nghiên cứu tốt nghiệp hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán khách hàng và nhà nước với việc tăng, thiết kế chi tiết, tính toán kỹ thuật theo tiêu chuẩn,

• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Hạch toán nghiệp vụ thanh toán và quản lý tài chính tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á
• Loại tài liệu: chuyên đề tốt nghiệp

Mục lục chi tiết

• I. PHẦN I: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HẠCH TOÁN CÁC NGHIỆP VỤ THANH TOÁN VỚI NGƯỜI BÁN, KHÁCH HÀNG, NHÀ NƯỚC TRONG DOANH NGHIỆP
• I.1. Một số vấn đề chung về các nghiệp vụ thanh toán
• I.1.1. Khái niệm
• I.1.2. Đặc điểm của các nghiệp vụ thanh toán
• I.1.3. Phân loại các nghiệp vụ thanh toán
• I.1.4. Phương thức thanh toán phổ biến hiện nay
• I.1.5. Yêu cầu quản lý, nguyên tắc và nhiệm vụ hạch toán các nghiệp vụ thanh toán
• I.2. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán, với khách hàng và với Nhà nước
• I.2.1. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán
• I.2.2. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với khách hàng
• I.2.3. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với Nhà nước
• II. PHẦN II: THỰC TRẠNG HẠCH TOÁN NGHIỆP VỤ THANH TOÁN VỚI NGƯỜI BÁN, VỚI KHÁCH HÀNG VÀ NHÀ NƯỚC TẠI CÔNG TY EAST-ASIAN
• III. PHẦN III: PHƯƠNG HƯỚNG HOÀN THIỆN HẠCH TOÁN CÁC NGHIỆP VỤ THANH TOÁN VỚI NGƯỜI BÁN, KHÁCH HÀNG VÀ NHÀ NƯỚC TẠI CÔNG TY EAST-ASIAN

Tóm tắt

I. Hạch toán thanh toán

Hạch toán thanh toán là một phần quan trọng trong hoạt động tài chính của Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á. Nó phản ánh mối quan hệ thanh toán giữa doanh nghiệp với người mua, người bán và ngân sách nhà nước. Các nghiệp vụ thanh toán thường xuyên phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh, đòi hỏi sự quản lý chặt chẽ để đảm bảo hiệu quả tài chính. Quản lý tài chính tốt giúp doanh nghiệp duy trì khả năng thanh toán và tối ưu hóa dòng tiền.

1.1. Khái niệm và đặc điểm

Hạch toán thanh toán bao gồm các nghiệp vụ liên quan đến việc giải quyết công nợ phát sinh trong quá trình mua bán hàng hóa, dịch vụ. Các nghiệp vụ này có đặc điểm là phát sinh thường xuyên, liên quan đến nhiều đối tượng và yêu cầu theo dõi chi tiết. Việc thanh toán ảnh hưởng trực tiếp đến tình hình tài chính của doanh nghiệp, do đó cần có sự giám sát và quản lý chặt chẽ.

1.2. Phương thức thanh toán

Các phương thức thanh toán phổ biến bao gồm thanh toán bằng tiền mặt, séc, ủy nhiệm chi, và thanh toán điện tử. Mỗi phương thức có ưu nhược điểm riêng, phù hợp với từng loại giao dịch. Thanh toán điện tử đang trở thành xu hướng nhờ tính tiện lợi và an toàn, đặc biệt trong bối cảnh phát triển công nghệ hiện nay.

II. Quản lý tài chính doanh nghiệp

Quản lý tài chính tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á tập trung vào việc kiểm soát dòng tiền, chi phí và lợi nhuận. Mục tiêu là đảm bảo khả năng thanh toán và tối ưu hóa hiệu quả sử dụng vốn. Các báo cáo tài chính được sử dụng để phân tích và đưa ra các quyết định chiến lược.

2.1. Quản lý dòng tiền

Quản lý dòng tiền là yếu tố then chốt trong quản lý tài chính. Việc theo dõi dòng tiền vào và ra giúp doanh nghiệp duy trì khả năng thanh toán và tránh rủi ro tài chính. Các công cụ như báo cáo lưu chuyển tiền tệ được sử dụng để phân tích và dự báo dòng tiền.

2.2. Phân tích tài chính

Phân tích tài chính giúp đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp thông qua các chỉ số như tỷ suất lợi nhuận, tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu. Báo cáo tài chính là cơ sở quan trọng để đưa ra các quyết định đầu tư và quản lý rủi ro.

III. Nghiệp vụ kế toán và hệ thống kế toán

Nghiệp vụ kế toán tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á được thực hiện theo các nguyên tắc và chuẩn mực kế toán quốc tế. Hệ thống kế toán được thiết kế để đảm bảo tính chính xác và kịp thời trong việc ghi chép và báo cáo các nghiệp vụ tài chính.

3.1. Hạch toán kế toán

Hạch toán kế toán bao gồm việc ghi chép các nghiệp vụ thanh toán, quản lý công nợ và lập báo cáo tài chính. Các tài khoản kế toán được sử dụng để theo dõi chi tiết các khoản phải thu, phải trả và các nghiệp vụ liên quan.

3.2. Hệ thống kế toán

Hệ thống kế toán được xây dựng dựa trên các phần mềm kế toán hiện đại, giúp tự động hóa quy trình và tăng cường hiệu quả quản lý. Hệ thống kế toán cũng hỗ trợ việc kiểm tra và đối chiếu số liệu, đảm bảo tính minh bạch và chính xác.

IV. Chiến lược đầu tư và phát triển công nghệ

Chiến lược đầu tư của Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á tập trung vào việc phát triển các sản phẩm và dịch vụ công nghệ cao. Đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D) là yếu tố then chốt để duy trì lợi thế cạnh tranh trong ngành công nghệ.

4.1. Đầu tư công nghệ

Đầu tư công nghệ là trọng tâm trong chiến lược phát triển của công ty. Các dự án đầu tư vào công nghệ mới giúp nâng cao năng lực sản xuất và cải thiện chất lượng sản phẩm. Đồng thời, việc áp dụng các giải pháp công nghệ hiện đại cũng giúp tối ưu hóa quy trình quản lý và vận hành.

4.2. Quản lý rủi ro tài chính

Quản lý rủi ro tài chính là một phần không thể thiếu trong chiến lược đầu tư. Công ty sử dụng các công cụ như phân tích rủi ro và bảo hiểm để giảm thiểu tác động của các yếu tố bất lợi đến hoạt động kinh doanh. Quản lý rủi ro tài chính giúp đảm bảo sự ổn định và bền vững trong dài hạn.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường, các quan hệ thanh toán giữa doanh nghiệp với khách hàng, nhà cung cấp và ngân sách Nhà nước diễn ra liên tục, gắn liền với toàn bộ chu chuyển vốn từ khâu mua sắm vật tư, hàng hóa đến khâu tiêu thụ và phân phối kết quả kinh doanh. Tình hình thanh toán phản ánh trực tiếp năng lực tài chính, mức độ an toàn vốn và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Việc quản trị thanh toán không chỉ dừng lại ở theo dõi doanh thu, chi phí hay lợi nhuận, mà đòi hỏi nhà quản lý phải kiểm soát chặt chẽ các dòng tiền vào - ra, khả năng thu hồi công nợ và nghĩa vụ tài chính nhằm bảo đảm khả năng thanh khoản và nâng cao uy tín thương mại.

Tại Việt Nam, công tác kế toán đã trải qua nhiều giai đoạn cải cách để phù hợp với chuẩn mực kế toán quốc tế và yêu cầu quản lý thực tiễn, tiêu biểu là việc ban hành Chế độ Kế toán Doanh nghiệp theo Quyết định số 1141-TC/QĐ/CĐKT ngày 01/11/1995 của Bộ trưởng Bộ Tài chính và các văn bản hướng dẫn bổ sung. Trên cơ sở lý luận và thực tiễn đó, tác giả thực hiện chuyên đề tốt nghiệp nhằm tìm hiểu sâu về nghiệp vụ thanh toán, đối chiếu giữa lý thuyết được đào tạo với thực tế vận hành tại đơn vị cơ sở.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của chuyên đề tập trung vào bốn khía cạnh cụ thể:

1. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với nhà cung cấp (người bán).
2. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người mua (khách hàng).
3. Hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với Nhà nước.
4. Tăng cường công tác quản lý tài chính và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại đơn vị.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Quy trình hạch toán kế toán chi tiết, tổng hợp các nghiệp vụ thanh toán công nợ và nghĩa vụ ngân sách gắn liền với công tác quản trị tài chính.
• Không gian nghiên cứu: Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á (EAST-ASIAN), trụ sở đặt tại số 2 ngõ 190 đường Giải Phóng, quận Thanh Xuân, Hà Nội.
• Thời gian nghiên cứu: Khảo sát thực tế giai đoạn hình thành và phát triển của công ty từ năm 2002 đến năm 2004.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung pháp lý và cơ sở lý luận

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên các văn bản quy phạm pháp luật và chế độ kế toán hiện hành tại thời điểm thực hiện:

• Quyết định số 1141-TC/QĐ/CĐKT ngày 01/11/1995 của Bộ Tài chính về ban hành Chế độ Kế toán Doanh nghiệp.
• Thông tư số 10-TC/CĐKT ngày 20/03/1997 của Bộ Tài chính hướng dẫn sửa đổi, bổ sung chế độ kế toán doanh nghiệp.
• Luật Thuế Giá trị gia tăng và Nghị định số 79/2000/NĐ-CP ngày 29/12/2000 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành Luật Thuế GTGT.
• Thông tư số 18/2002/TT-BTC ngày 20/02/2002 của Bộ Tài chính hướng dẫn thi hành thuế thu nhập doanh nghiệp bổ sung.

Về mặt lý luận, nghiệp vụ thanh toán phát sinh khi có sự trao đổi hàng hóa, dịch vụ hoặc vay nợ tiền vốn, được phân chia theo nhiều tiêu thức:

• Theo đặc điểm hoạt động: Thanh toán các khoản phải thu và thanh toán các khoản phải trả.
• Theo quan hệ doanh nghiệp: Thanh toán nội bộ (tạm ứng, lương...) và thanh toán bên ngoài (người bán, người mua, ngân sách).
• Theo đối tượng thanh toán: Người bán, khách hàng, Nhà nước, thế chấp, ký cược, ký quỹ.
• Theo hình thức thanh toán: Bằng tiền mặt (tiền Việt Nam, ngoại tệ, trái phiếu, giấy tờ có giá) và không dùng tiền mặt (Séc chuyển khoản, Séc bảo chi, Séc định mức, Séc tiền mặt, Ủy nhiệm thu, Ủy nhiệm chi, Bù trừ công nợ, Thư tín dụng L/C, Thẻ tín dụng).

Phương pháp hạch toán và hệ thống tài khoản chủ yếu bao gồm:

• Tài khoản 331 (Phải trả cho người bán): Hạch toán chi tiết cho từng nhà cung cấp, phản ánh số phát sinh mua chịu, trả nợ, ứng trước, chiết khấu và điều chỉnh tỷ giá.
• Tài khoản 131 (Phải thu của khách hàng): Theo dõi chi tiết từng khách hàng, số nợ phải thu, số thu hồi nợ, ứng trước tiền mua hàng, bán trả góp và xử lý nợ khó đòi thông qua Tài khoản 139 (Dự phòng phải thu khó đòi) và Tài khoản 004 (Nợ khó đòi đã xử lý).
• Tài khoản 333 (Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước): Bao gồm các tài khoản cấp hai từ TK 3331 đến TK 3339 (thuế GTGT, thuế TTĐB, thuế XNK, thuế TNDN, thu trên vốn, thuế nhà đất, thuế môn bài, thuế TNCN, các loại phí và lệ phí).

Hệ thống chỉ tiêu phân tích tình hình tài chính và khả năng thanh toán được thiết lập gồm:

• Hệ số thanh toán hiện hành = Tổng tài sản lưu động / Nợ ngắn hạn.
• Hệ số thanh toán nhanh = Vốn bằng tiền / Nợ ngắn hạn.
• Hệ số thanh toán của vốn lưu động = Vốn bằng tiền / Tổng tài sản lưu động.
• Tỷ lệ các khoản phải thu so với các khoản phải trả = (Tổng nợ phải thu / Tổng nợ phải trả) × 100%.
• Số vòng quay và thời gian một vòng quay của các khoản phải thu, các khoản phải trả.
• Bảng phân tích nhu cầu và khả năng thanh toán (so sánh giữa các khoản phải trả ngay/trong thời gian tới với các khoản có thể thanh toán ngay/trong thời gian tới).

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

Tác giả sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu thực tiễn và lý luận:

• Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết kế toán tài chính.
• Phương pháp đối chiếu, so sánh giữa quy định chuẩn mực với quy trình ghi chép thực tế tại doanh nghiệp.
• Phương pháp hạch toán kế toán (chứng từ, tài khoản, tính giá, tổng hợp - cân đối).
• Nguồn dữ liệu: Chứng từ gốc (Hóa đơn GTGT, Phiếu thu, Phiếu chi, Phiếu nhập kho, Giấy báo Nợ/Có), hệ thống sổ kế toán chi tiết, Sổ Cái và báo cáo tài chính của Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á giai đoạn 2002 - 2004.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần I: Cơ sở lý luận của hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán, khách hàng, nhà nước trong doanh nghiệp

Phần này hệ thống hóa toàn bộ các nguyên tắc, phương pháp hạch toán và phân tích thanh toán trong doanh nghiệp:

• Khái niệm và đặc điểm của các nghiệp vụ thanh toán: Chỉ rõ nghiệp vụ thanh toán phát sinh liên tục, phức tạp, tồn tại trên chứng từ, sổ sách và gắn liền với dòng tiền tệ.
• Mối liên hệ với quản trị tài chính: Kế toán là công cụ kiểm soát công nợ, bảo đảm khả năng thanh khoản, khai thác nguồn tài trợ vốn ngắn hạn hợp lý và hạn chế ứ đọng hoặc chiếm dụng vốn bất hợp lý.
• Phương pháp hạch toán chi tiết và tổng hợp nghiệp vụ thanh toán với người bán (TK 331), khách hàng (TK 131), và nghĩa vụ ngân sách (TK 333).
• Hạch toán các khoản chênh lệch tỷ giá ngoại tệ (TK 515, TK 635, TK 413, TK 007) và trích lập dự phòng phải thu khó đòi (TK 139, TK 6426).
• Hạch toán thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ (TK 133, TK 3331) và phương pháp trực tiếp, thuế tiêu thụ đặc biệt (TK 3332), thuế xuất nhập khẩu (TK 3333), thuế thu nhập doanh nghiệp (TK 3334, TK 421) và các loại thuế, phí khác (TK 3335, TK 3337, TK 3338, TK 3339).
• Trình bày trình tự ghi sổ theo 4 hình thức sổ kế toán cơ bản và các mô hình, công thức phân tích khả năng thanh toán của doanh nghiệp.

Phần II: Thực trạng hạch toán các nghiệp vụ thanh toán tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á (EAST-ASIAN)

Nội dung chương đi sâu vào việc khảo sát mô hình hoạt động và thực tiễn ghi nhận kế toán tại đơn vị:

• Tổng quan về công ty: Thành lập ngày 17/05/2002 theo Quyết định số 0102000230, ngành nghề kinh doanh bao gồm lắp ráp máy tính thủ công, tư vấn và thiết kế ứng dụng phần mềm, cung cấp dịch vụ kỹ thuật điện tử - tin học, chuyển giao công nghệ. Bộ máy nhân sự tăng từ 20 người (2002) lên 50 người tại thời điểm nghiên cứu (gồm 30 kỹ sư tin học điện tử và 20 cử nhân kinh tế).
• Tình hình kết quả kinh doanh giai đoạn 2002 - 2004:

Chỉ tiêu (Đơn vị tính: VNĐ)	Năm 2002	Năm 2003	Năm 2004
Tổng doanh thu	3.526.489.568	4.926.416.895	5.789.324.819
Các khoản giảm trừ	39.856.732	65.497.654	95.746.387
Doanh thu thuần	3.486.632.836	4.860.919.241	5.693.578.432
Giá vốn hàng bán	3.359.823.245	4.539.815.682	4.997.808.032
Lợi nhuận gộp	126.809.591	321.103.559	695.770.400
Chi phí bán hàng	13.796.542	69.894.235	125.409.125
Chi phí quản lý doanh nghiệp	27.645.836	71.524.615	72.047.321
Lợi nhuận thuần từ HĐKD	85.367.213	179.684.709	498.313.954
Lợi nhuận từ hoạt động tài chính	-2.139.673	-1.621.494	-3.502.732
Lợi nhuận từ hoạt động bất thường	145.766	-1.848.619	40.145.766
Tổng lợi nhuận trước thuế	83.373.306	176.214.596	534.956.988
Thuế thu nhập doanh nghiệp	26.679.458	56.388.671	171.186.236
Lợi nhuận sau thuế	56.693.848	119.825.925	363.770.752

• Tổ chức bộ máy quản lý và kế toán: Áp dụng mô hình trực tuyến kết hợp bộ máy kế toán tập trung. Phòng Kế toán gồm: Trưởng phòng kiêm Kế toán trưởng, Phó phòng kiêm Kiểm soát tài chính, Nhóm vật tư (Kho hàng, Thủ kho), Nhóm phân tích tài chính và Nhóm kế toán (Tổ hàng hóa, Tổ phải trả - AP, Tổ phải thu - AR, Tổ tiền, Tổ tổng hợp).
• Đặc thù công tác kế toán:
  • Doanh nghiệp hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên.
  • Sử dụng phần mềm kế toán của Mỹ thiết kế cho doanh nghiệp thương mại.
  • Về hình thức sổ: Trên danh nghĩa đăng ký áp dụng hình thức Nhật ký chung, nhưng trên thực tế quy trình xử lý phần mềm bỏ qua bước ghi Sổ Nhật ký chung, nhập liệu trực tiếp từ chứng từ gốc vào Sổ chi tiết và kết xuất sang Sổ Cái.
• Thực trạng hạch toán các phần hành thanh toán:
  • Thanh toán với người bán: Chủ yếu giao dịch bằng ngoại tệ (USD) quy đổi theo tỷ giá thực tế; theo dõi qua TK 3311 (Phải trả người bán) và TK 3312 (Đặt trước cho người bán). Tác giả minh họa qua nghiệp vụ mua hàng ngày 15/04/2003 từ Công ty TNHH Tin học Tân Thái Bình (Hóa đơn GTGT số 042616, mua 03 bộ máy tính xách tay NoteBook Amada tổng trị giá 48.044.745 VNĐ gồm VAT 5%) và thanh toán ngày 24/04/2003 bằng tiền mặt qua Phiếu chi số 1442, hưởng chiết khấu thanh toán 1%.
  • Hạch toán thanh toán với khách hàng và hạch toán nghĩa vụ nộp thuế GTGT, thuế TNDN vào ngân sách Nhà nước.

Phần III: Phương hướng hoàn thiện hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán, khách hàng và nhà nước ở công ty EAST-ASIAN

Tác giả đề ra định hướng và các giải pháp nhằm khắc phục tồn tại tại doanh nghiệp:

• Hoàn thiện tổ chức luân chuyển chứng từ và chuẩn hóa quy trình ghi chép kế toán trên phần mềm máy tính nhằm đảm bảo tính hợp thức theo quy định của Chế độ Kế toán Việt Nam.
• Thiết lập quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ đối với công nợ phải thu, phân loại kỳ hạn nợ để kịp thời trích lập dự phòng phải thu khó đòi.
• Hoàn thiện công tác quản lý tài chính, cân đối các khoản phải thu - phải trả nhằm cải thiện hệ số thanh toán nhanh và nâng cao hiệu quả chu chuyển vốn lưu động.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính và số liệu thực tế

• Phản ánh trung thực tốc độ tăng trưởng kinh doanh của Công ty EAST-ASIAN qua 3 năm (2002 - 2004): Doanh thu thuần tăng từ 3,48 tỷ đồng lên 5,69 tỷ đồng; Lợi nhuận sau thuế tăng từ 56,69 triệu đồng năm 2002 lên 119,83 triệu đồng năm 2003 (tăng 111,35%) và đạt 363,77 triệu đồng năm 2004 (tăng 203,58% so với 2003).
• Minh họa chi tiết quy trình xử lý luân chuyển chứng từ gốc (Phiếu thu, Phiếu chi, Phiếu nhập kho, Hóa đơn GTGT) sang các sổ kế toán tài khoản cấp 2 (TK 3311, TK 3312, TK 131, TK 333) theo dữ liệu phát sinh có thật tại công ty.
• Nhận diện rõ đặc điểm ứng dụng công nghệ thông tin trong kế toán: Công ty dùng phần mềm kế toán thương mại nước ngoài giúp tự động hóa quá trình lên sổ, song dẫn tới sự sai lệch về mặt hình thức so với trình tự chuẩn của hình thức kế toán Nhật ký chung (bỏ qua Sổ Nhật ký, ghi thẳng Sổ chi tiết và Sổ Cái).

Đóng góp thực tiễn của tác giả

• Làm rõ mối quan hệ tương hỗ giữa việc theo dõi chi tiết các nghiệp vụ công nợ thanh toán với việc nâng cao năng lực quản trị tài chính tại một doanh nghiệp thương mại công nghệ tư nhân quy mô vừa và nhỏ.
• Đề xuất các căn cứ thực tế giúp công ty kiểm soát công nợ bằng ngoại tệ, hạch toán chiết khấu thanh toán, chênh lệch tỷ giá (TK 515, TK 635) và xử lý chênh lệch thuế đúng chế độ tài chính.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế nghiên cứu: Đề tài tập trung chủ yếu vào ba nhóm quan hệ thanh toán trọng yếu (người bán, khách hàng, Nhà nước) mà chưa đi sâu vào toàn bộ các phần hành thanh toán khác như thanh toán nội bộ (tạm ứng, lương công nhân viên) hoặc các khoản cầm cố, thế chấp, ký cược, ký quỹ.
• Hướng mở rộng: Nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng khảo sát các mô hình phần mềm kế toán hiện đại đáp ứng hoàn toàn Hệ thống Chuẩn mực Kế toán Việt Nam (VAS) và các chính sách thuế mới, đồng thời tích hợp các mô hình lượng hóa rủi ro tín dụng khách hàng trong quản trị tài chính doanh nghiệp.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán, Tài chính doanh nghiệp đang thực hiện khóa luận, chuyên đề tốt nghiệp về hạch toán công nợ và các khoản phải nộp ngân sách.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp thương mại - dịch vụ ngành công nghệ thông tin, điện tử - tin học trong việc tổ chức chứng từ, mã hóa khách hàng/nhà cung cấp và quản lý công nợ theo nguyên tệ.
• Phần đáng tham khảo nhất: Hệ thống hóa phương pháp hạch toán chi tiết, tổng hợp thuế GTGT (khấu trừ/trực tiếp), thuế TNDN và quy trình lập Sổ chi tiết, Bảng tổng hợp chi tiết công nợ gắn với phần mềm kế toán.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Đề tài tập trung nghiên cứu những khía cạnh thanh toán nào tại Công ty EAST-ASIAN?

Đề tài tập trung vào 4 khía cạnh: (1) Hạch toán thanh toán với nhà cung cấp (người bán); (2) Hạch toán thanh toán với người mua (khách hàng); (3) Hạch toán thanh toán với Nhà nước; và (4) Tăng cường công tác quản trị tài chính tại công ty.

2. Bộ máy kế toán của Công ty EAST-ASIAN được tổ chức theo mô hình nào?

Công ty tổ chức bộ máy kế toán theo mô hình tập trung, đứng đầu là Kế toán trưởng (kiêm Trưởng phòng tài vụ), Phó phòng kiểm soát tài chính, cùng các nhóm chuyên trách: Nhóm vật tư (Kho hàng, Thủ kho), Nhóm phân tích tài chính và Nhóm kế toán (chia thành 5 tổ: Tổ hàng hóa, Tổ phải trả, Tổ phải thu, Tổ tiền, Tổ tổng hợp).

3. Quy trình ghi sổ kế toán thực tế tại Công ty EAST-ASIAN có điểm gì đặc biệt?

Công ty sử dụng phần mềm kế toán thương mại của Mỹ và đăng ký hình thức Nhật ký chung. Tuy nhiên, trên thực tế khi nhập liệu từ chứng từ gốc, hệ thống máy tính tự động ghi thẳng vào Sổ chi tiết và kết xuất sang Sổ Cái mà bỏ qua việc ghi chép Sổ Nhật ký chung.

4. Kết quả kinh doanh của Công ty EAST-ASIAN giai đoạn 2002 - 2004 biến động ra sao?

Doanh thu thuần của công ty tăng trưởng liên tục: 3,48 tỷ đồng (2002), 4,86 tỷ đồng (2003) và 5,69 tỷ đồng (2004). Lợi nhuận sau thuế tăng từ 56,69 triệu đồng (2002) lên 119,83 triệu đồng (2003) và đạt 363,77 triệu đồng (2004). Quy mô lao động mở rộng từ 20 người (2002) lên 50 người (2004).

5. Tiêu chuẩn để ghi nhận một khoản nợ phải thu khó đòi theo cơ sở lý luận của chuyên đề là gì?

Theo cơ sở lý luận được trình bày, khoản nợ phải thu được ghi nhận là khó đòi khi đã quá hạn thanh toán từ 2 năm trở lên, hoặc chưa tới 2 năm nhưng đơn vị nợ đang trong thời gian xem xét giải thể, phá sản, hoặc con nợ có dấu hiệu bỏ trốn.

---

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận và phương pháp hạch toán các nghiệp vụ thanh toán với người bán, khách hàng và ngân sách Nhà nước theo Chế độ Kế toán Doanh nghiệp Việt Nam. Qua khảo sát thực tế tại Công ty Cổ phần Đầu tư và Phát triển Công nghệ Đông Á (EAST-ASIAN) giai đoạn 2002 - 2004, tác giả đã phản ánh trung thực thực trạng tổ chức luân chuyển chứng từ, hạch toán tài khoản và xử lý số liệu trên phần mềm kế toán máy. Các giải pháp và định hướng được đề xuất góp phần tháo gỡ bất cập trong quy trình ghi sổ, nâng cao hiệu quả thu hồi công nợ và hoàn thiện công tác quản lý tài chính cho doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Më ®Çu Mèi quan hÖ thanh to¸n gi÷a doanh nghiÖp víi ng­êi mua, ng­êi b¸n, víi ng©n s¸ch ph¶n ¸nh qu¸ tr×nh ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, th­êng xuyªn ph¸t sinh c¸c nghiÖp vô thanh to¸n. V× vËy, ng­êi qu¶n lý kh«ng chØ quan t©m tíi doanh thu, chi phÝ, lîi nhuËn, c¸i mµ hä ph¶i th­êng th­êng xuyªn n¾m b¾t chÝnh lµ t×nh h×nh thanh to¸n. T×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp ph¶n ¸nh viÖc lµm ¨n cã hiÖu qu¶ hay kh«ng cña doanh nghiÖp.Ph¶i xem xÐt tµi chÝnh ®Ó cã thÓ tham gia ký kÕt c¸c hîp ®ång ®ñ kh¶ n¨ng thanh to¸n ®¶m b¶o an toµn vµ hiÖu qu¶ cho doanh nghiÖp.NghiÖp vô thanh to¸n x¶y ra ë c¶ trong qu¸ tr×nh mua hµng vµ qu¸ tr×nh tiªu thô, nã cã liªn quan mËt thiÕt víi c¸c nghiÖp vô quü vµ nghiÖp vô t¹o vèn.

Nh­ vËy, cã thÓ nãi c¸c nghiÖp vô thanh to¸n cã mét ý nghÜa v« cïng quan träng trong ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp, nã gãp phÇn duy tr× sù tån t¹i vµ ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp. §Ó qu¶n lý mét c¸ch cã hiÖu qu¶ vµ tèt nhÊt ®èi víi c¸c ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp nãi riªng, dï lµ SX-kinh doanh hay dÞch vô vµ nÒn kinh tÕ quèc d©n cña 1 n­íc nãi chung ®Òu cÇn ph¶i sö dông c¸c c«ng cô kh¸c qu¶n lý kh¸c nhau trong ®ã cã kÕ to¸n. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y hßa cïng víi qu¸ tr×nh ®æi míi ®i nªn cña ®Êt n­íc, c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n còng ®· cã sù ®æi míi t­¬ng øng ®Ó cã sù phï hîp kÞp thêi víi c¸c yªu cÇu cña nÒn kinh tÕ thÞ tr­êng, phï hîp víi c¸c nguyªn t¾c, chuÈn mùc kÕ to¸n quèc tÕ, ®ång thêi phï hîp víi ®Æc ®iÓm, yªu cÇu tr×nh ®é qu¶n lý kinh tÕ ë n­íc ta. Sau nhiÒu lÇn ®­îc söa ®æi, ®Õn ngµy 01-11-1995 theo quyÕt ®Þnh sè 1141 TC/Q§/C§KT cña Bé tr­ëng Bé tµi chÝnh, ®· chÝnh thøc ban hµnh chÕ ®é kÕ to¸n DN.§©y lµ mét b­íc ®æi míi ®¸nh dÊu sù thay ®æi míi ®¸nh dÊu sù thay ®æi toµn diÖn, triÖt ®Ó hÖ thèng kÕ to¸n ViÖt Nam.

Sau qu¸ tr×nh häc tËp vµ nghiªn cøu ë tr­êng ®Ó trang bÞ c¸c kiÕn thøc c¬ b¶n vµ ®Æc biÖt lµ sau qu¸ tr×nh thùc tËp t¹i phßng kÕ to¸n cña c«ng ty cæ phÇn ®Çu t­ vµ ph¸t triÓn c«ng nghÖ EAST-ASIAN, t«i ®· chän ®Ò tµi “H¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi b¸n, kh¸ch hµng vµ Nhµ n­íc víi viÖc t¨ng c­êng qu¶n lý tµi chÝnh t¹i c«ng ty cæ phÇn ®Çu t­ vµ ph¸t triÓn c«ng nghÖ §«ng ¸”. Trong ®Ò tµi nµy t«i muèn t×m hiÓu s©u h¬n vÒ c¸c nghiÖp vô thanh to¸n, so s¸nh thùc tÕ h¹ch to¸n t¹i c«ng ty víi lý thuyÕt ®­îc häc, víi chÕ ®é tµi chÝnh hiÖn hµnh ë ViÖt Nam ®ång thêi t×m hiÓu thªm vÒ h¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n theo chÕ ®é kÕ to¸n quèc tÕ. Tham väng cña t«i ®Æt ra lµ th«ng qua c¸c nghiÖp vô thanh to¸n ®Ó cã c¸i nh×n tæng qu¸t nhÊt vÒ c«ng t¸c kÕ to¸n t¹i c«ng ty, ®iÒu nµy xuÊt ph¸t tõ ®Æc ®iÓm tæ chøc kÕ to¸n t¹i c«ng ty ASIAN. Tuy nhiªn do ®iÒu kiÖn kh«ng cho phÐp nªn t«i chØ ®i s©u t×m hiÓu mét sè nghiÖp vô thanh to¸n ®· nªu trong tªn ®Ò tµi.

Nh­ vËy chuyªn ®Ò thùc tËp nµy t«i sÏ tËp chung vµo bèn khÝa c¹nh lµ : - H¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi nhµ cung cÊp (ng­êi b¸n). - H¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi mua. - H¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi Nhµ n­íc. - T¨ng c­êng qu¶n lý tµi chÝnh t¹i c«ng ty EAST-ASIAN.

§Ó thùc hiÖn môc tiªu ®Æt ra, bµi viÕt cña t«i chia lµm ba phÇn chÝnh : PhÇn I : C¬ së lý luËn cña h¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi b¸n, kh¸ch hµng, nhµ n­íc trong doanh nghiÖp. PhÇn II : Thùc tr¹ng h¹ch to¸n nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi b¸n, víi kh¸ch hµng vµ nhµ n­íc ë c«ng ty EAST-ASIAN. PhÇn III : Ph­¬ng h­íng hoµn thiÖn h¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi b¸n, kh¸ch hµng vµ nhµ n­íc ë c«ng ty EAST-ASIAN. 0 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only.

Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp phÇn I C¬ së lý luËn cña h¹ch to¸n c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi b¸n, kh¸ch hµng, nhµ n­íc trong doanh nghiÖp. I- Mét sè vÊn ®Ò chung vÒ c¸c nghiÖp vô thanh to¸n. 1- Kh¸i niÖm : Quan hÖ thanh to¸n ®­îc hiÓu lµ mét quan hÖ kinh doanh x¶y ra khi doanh nghiÖp cã quan hÖ mua b¸n vµ cã sù trao ®æi vÒ mét kho¶n vay nî tiÒn vèn cho kinh doanh. Mäi quan hÖ thanh to¸n ®Òu tån t¹i trong sù cam kÕt vay nî gi÷a chñ nî vµ con nî vÒ mét kho¶n tiÒn theo ®iÒu kho¶n ®· qui ®Þnh cã hiÖu lùc trong thêi h¹n cho vay, nî.

Theo ®ã c¸c nghiÖp vô thanh to¸n cã thÓ chia lµm 2 lo¹i : Mét lµ, c¸c nghiÖp vô dïng tiÒn, hiÖn vËt ®Ó gi¶i quyÕt c¸c nghiÖp vô c«ng nî ph¸t sinh. Hai lµ, c¸c nghiÖp vô bï trõ c«ng nî. 2- §Æc ®iÓm cña c¸c nghiÖp vô thanh to¸n. - C¸c nghiÖp vô thanh to¸n cã liªn quan ®Õn nhiÒu ®èi t­îng.

- C¸c nghiÖp vô nµy ph¸t sinh nhiÒu, th­êng xuyªn vµ yªu cÇu ph¶i theo dâi chi tiÕt theo tõng ®èi t­îng thanh to¸n. - ViÖc thanh to¸n ¶nh h­ëng lín tíi t×nh h×nh tµi chÝnh cña doanh nghiÖp nªn th­êng cã c¸c quy ®Þnh rÊt chÆt chÏ trong thanh to¸n, v× vËy cÇn cã sù gi¸m s¸t, qu¶n lý th­êng xuyªn ®Ó c¸c quy t¾c ®­îc t«n träng. - C¸c nghiÖp vô thanh to¸n ph¸t sinh ë c¶ qu¸ tr×nh mua vËt t­, hµng ho¸ ®Çu vµo vµ qu¸ tr×nh tiªu thô. §èi víi doanh nghiÖp kinh doanh th­¬ng m¹i th× nã tham gia vµo toµn bé qu¸ tr×nh kinh doanh (mua hµng vµ b¸n hµng).

3- Quan hÖ thanh to¸n víi c«ng t¸c qu¶n lý tµi chÝnh. Quan hÖ thanh to¸n liªn hÖ mËt thiÕt víi dßng tiÒn vµo, ra trong kú kinh doanh, do ®ã nã cã ¶nh h­ëng lín tíi t×nh h×nh tµi chÝnh cña ®¬n vÞ. V× vËy, tæ chøc qu¶n lý tèt quan hÖ thanh to¸n còng cã nghÜa lµ lµm tèt c«ng t¸c tµi chÝnh t¹i doanh nghiÖp. ViÖc ®¶m b¶o cho ho¹t ®éng thanh to¸n ®­îc thùc hiÖn mét c¸ch linh ho¹t, hîp lý vµ ®¹t hiÖu qu¶ cao sÏ gãp phÇn ®¶m b¶o kh¶ n¨ng thanh to¸n cho doanh nghiÖp, ®ång thêi tËn dông ®­îc nguån tµi trî vèn kh¸c nhau.

Do ®ã, cÇn ph¶i kiÓm so¸t c¸c quan hÖ kinh tÕ nµy. Víi chøc n¨ng th«ng tin vµ kiÓm tra, h¹ch to¸n kÕ to¸n gióp cho doanh nghiÖp cã ®­îc c¸c th«ng tin cô thÓ vÒ sè nî, thêi gian nî vµ t×nh h×nh thanh to¸n víi tõng ®èi t­îng trong tõng kho¶n ph¶i thu, ph¶i tr¶. H¬n thÕ n÷a, víi c¸c sè liÖu kÕ to¸n, nhµ qu¶n lý sÏ biÕt ®­îc kh¶ n¨ng thanh to¸n ®èi víi c¸c kho¶n ph¶i tr¶ còng nh­ kh¶ n¨ng thu håi c¸c kho¶n ph¶i thu. Tõ ®ã doanh nghiÖp sÏ cã nh÷ng ®èi s¸ch thu nî, tr¶ nî kÞp thêi nh»m ®¶m b¶o c¸c kho¶n c«ng nî sÏ ®­îc thanh to¸n ®Çy ®ñ, gãp phÇn duy tr× vµ ph¸t triÓn mèi quan hÖ kinh doanh tèt víi b¹n hµng, ®ång thêi n©ng cao hiÖu qu¶ qu¶n lý tµi chÝnh cña doanh nghiÖp.

Bªn c¹nh ®ã còng cã thÓ kh¼ng ®Þnh thªm r»ng h¹ch to¸n kÕ to¸n lµ c«ng cô qu¶n lý duy nhÊt ®èi víi c¸c nghÞªp vô thanh to¸n. Bëi v×, kh¸c víi mét sè phÇn hµnh nh­ tiÒn mÆt, vËt t­, hµng ho¸ - hiÖn h÷u trong kÐt, trong kho cña doanh nghiÖp, sù tån t¹i cña c¸c nghiÖp vô thanh to¸n ph¸t sinh chØ ®­îc biÓu hiÖn duy nhÊt trªn chøng tõ, sæ s¸ch. 1 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only. Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp 4- Ph©n lo¹i c¸c nghiÖp vô thanh to¸n : Cã thÓ ph©n lo¹i c¸c nghiÖp vô thanh to¸n theo nhiÒu tiªu thøc kh¸c nhau nh­ : C¨n cø vµo ®Æc ®iÓm cña ho¹t ®éng thanh to¸n, c¸c nghiÖp vô thanh to¸n ®­îc chia lµm hai lo¹i : + Thanh to¸n c¸c kho¶n ph¶i thu + Thanh to¸n c¸c kho¶n ph¶i tr¶ Theo quan hÖ ®èi víi doanh nghiÖp : thanh to¸n bªn trong doanh nghiÖp (thanh to¸n t¹m øng, thanh to¸n l­¬ng…) vµ thanh to¸n víi bªn ngoµi (thanh to¸n víi nhµ cung cÊp, víi kh¸ch hµng…).

Theo thêi gian : thanh to¸n th­êng xuyªn hoÆc ®Þnh kú. Nh­ng th«ng th­êng ng­êi ta th­êng ph©n lo¹i c¸c nghiÖp vô thanh to¸n theo ®èi t­îng, theo tiªu thøc nµy th× cã c¸c nghiÖp vô thanh to¸n sau : -Thanh to¸n víi ng­êi b¸n -Thanh to¸n víi kh¸ch hµng -Thanh to¸n t¹m øng - Thanh to¸n víi nhµ n­íc C¸c nghiÖp vô thÕ chÊp, ký c­îc, ký quü C¸c nghiÖp vô thanh to¸n kh¸c Trong ph¹m vi chuyªn ®Ò nµy, t«i sÏ tr×nh bµy c¸c nghiÖp vô thanh to¸n víi ng­êi b¸n, víi kh¸ch hµng vµ víi Nhµ n­íc. 5- Mét sè ph­¬ng thøc thanh to¸n phæ biÕn ë ViÖt Nam hiÖn nay. * Thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt.

Thanh to¸n b»ng tiÒn mÆt bao gåm c¸c lo¹i h×nh thanh to¸n nh­ : thanh to¸n b»ng tiÒn ViÖt Nam, tr¸i phiÕu ng©n hµng, b»ng ngo¹i tÖ c¸c lo¹i vµ c¸c lo¹i giÊy tê cã gi¸ trÞ nh­ tiÒn. Khi nhËn ®­îc vËt t­, hµng ho¸, dÞch vô th× bªn mua xuÊt tiÒn mÆt ë quü ®Ó tr¶ trùc tiÕp cho ng­êi b¸n. H×nh thøc thanh to¸n nµy trªn thùc tÕ chØ phï hîp c¸c lo¹i h×nh giao dÞch víi sè l­îng nhá vµ ®¬n gi¶n, bëi v× víi c¸c kho¶n mua cã gi¸ trÞ lín viÖc thanh to¸n trë nªn phøc t¹p vµ kÐm an toµn. Th«ng th­êng h×nh thøc nµy ®­îc ¸p dông trong thanh to¸n víi c«ng nh©n viªn, víi c¸c nhµ cung cÊp nhá, lÎ… * Thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt.

§©y lµ h×nh thøc thanh to¸n ®­îc thùc hiÖn b»ng c¸ch tÝnh chuyÓn tµi kho¶n hoÆc thanh to¸n bï trõ qua c¸c ®¬n vÞ trung gian lµ ng©n hµng. C¸c h×nh thøc cô thÓ bao gåm : Thanh to¸n b»ng SÐc. SÐc lµ chøng tõ thanh to¸n do chñ tµi kho¶n lËp trªn mÉu in s½n ®Æc biÖt cña ng©n hµng, yªu cÇu ng©n hµng tÝnh tiÒn tõ tµi kho¶n cña m×nh tr¶ cho ®¬n vÞ ®­îc h­ëng cã tªn trªn sÐc. §¬n vÞ ph¸t hµnh sÐc hoµn toµn chÞu tr¸ch nhiÖm vÒ viÖc sö dông sÐc.

SÐc chØ ph¸t hµnh khi tµi kho¶n ë ng©n hµng cã sè d­. SÐc thanh to¸n gåm cã sÐc chuyÓn kho¶n, sÐc b¶o chi ,sÐc tiÒn mÆt vµ sÐc ®Þnh møc. - SÐc chuyÓn kho¶n : Dïng ®Ó thanh to¸n vµ mua b¸n hµng ho¸ gi÷a c¸c ®¬n vÞ trong cïng mét ®Þa ph­¬ng. SÐc cã t¸c dông ®Ó thanh to¸n chuyÓn kho¶n kh«ng cã gi¸ trÞ ®Ó lÜnh tiÒn mÆt, sÐc ph¸t hµnh chØ cã gi¸ trÞ trong thêi h¹n quy ®Þnh.

2 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.com For evaluation only.