TẬP ĐOÀN DẦU KHÍ VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG DẦU KHÍ GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN : VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ NGHỀ : VẬN HÀNH THIẾT BỊ CHẾ BIẾN DẦU KHÍ TRÌNH ĐỘ : CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định số:209/QĐ-CĐDK ngày 06 tháng 3 năm 2022 của Trường Cao Đẳng Dầu Khí) Bà Rịa-Vũng Tàu, năm 2022 (Lưu hành nội bộ) TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. Trang 1 LỜI GIỚI THIỆU Để đáp ứng nhu cầu học tập và nâng cao trình độ chuyên môn đối với bộ phận công nhân vận hành thiết bị tách dầu khí, chúng tôi đã tham khảo nhiều tài liệu của nhiều tác giả trong và ngoài nước để biên soạn nên giáo trình “Vận hành thiết bị tách dầu khí”. Giáo trình được các giáo viên bộ môn chính thức sử dụng để giảng dạy cho nghề “Vận hành thiết bị chế biến dầu khí” và có thể làm tài liệu tham khảo cho nghề “Vận hành thiết bị khai thác dầu khí”.
Khi biên soạn giáo trình chúng tôi đã cố gắng cập nhật những kiến thức mới liên quan đến môn đun “Vận hành thiết bị tách dầu khí” phù hợp với đối tượng sử dụng cũng như gắn kết những nội dung lý thuyết với những vấn đề thực tế thường gặp trong sản xuất, đời sống để giáo trình có tính thực tiễn cao. Nội dung của giáo trình được biên soạn gồm 3 bài: Bài 1: Khái quát về thiết bị tách dầu khí Bài 2: Cấu tạo, nguyên lý hoạt động của các loại thiết bị tách dầu khí Bài 3: Vận hành thiết bị tách dầu khí Qua nội dung từng bài học trong giáo trình giúp cho sinh viên hiểu được cấu tạo, nguyên lý hoạt động cũng như quy trình vận hành và xử lý các sự cố của thiết bị tách dầu khí trong quá trình vận hành. Giáo trình này có thể góp phần hoàn thiện kiến thức cơ bản về mô đun “Vận thiết bị tách dầu khí”, chúng tôi xin chân thành cảm ơn và tiếp nhận những ý kiến đóng góp của đồng nghiệp và các em sinh viên về những thiếu sót không thể tránh khỏi trong nội dung và hình thức để giáo trình hoàn thiện hơn. Trân trọng cảm ơn.
Bà rịa - Vũng Tàu, tháng 3 năm 2022 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên: Ths. Lê Thùy Dung 2. Hồ Quang Phổ 3.S Phạm Công Đại 4.
Huỳnh Việt Triều 5. Phạm Công Quang Trang 2 MỤC LỤC MỤC LỤC. 3 DANH MỤC HÌNH VẼ. 6 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN.
KHÁI QUÁT VỀ THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ. ĐỊNH NGHĨA VÀ PHÂN LOẠI. NGUYÊN LÝ TÁCH PHA. Nguyên lý tách dầu ra khỏi khí.
Nguyên lý tách khí ra khỏi dầu. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUÁ TRÌNH TÁCH DẦU KHÍ. CẤU TẠO, NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC LOẠI THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ. CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CHUNG CỦA THIẾT BỊ TÁCH 22 2.
Cấu tạo chung của thiết bị tách. Nguyên lý tách pha chung của thiết bị tách. CẤU TẠO VÀ NGUYÊN LÝ HOẠT ĐỘNG CỦA MỘT SỐ LOẠI THIẾT BỊ TÁCH. Thiết bị tách hai pha.
Thiết bị tách ba pha. VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ. ĐIỀU CHỈNH MỰC CHẤT LỎNG. Điều chỉnh mực chất lỏng trong thiết bị tách hai pha.
Điều chỉnh mực chất lỏng trong thiết bị tách ba pha. ĐIỀU CHỈNH ÁP SUẤT VẬN HÀNH. Điều chỉnh bằng van màng tác dụng trực tiếp. Điều chỉnh bằng van màng thường đóng.
Điều chỉnh bằng van điều khiển bằng khí nén. VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH. Yêu cầu khi vận hành. Quy trình vận hành thiết bị tách.
Bảo dưỡng thiết bị tách .51 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 54 Trang 4 DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT P&ID: Piping and instrumentation diagram PSV: Pressure safety valve LSHH: Level switch high-high LSLL: Level switch low-low PSHH: Pressure Switch high-high Trang 5 DANH MỤC HÌNH VẼ Hình 2. Sơ đồ nguyên lý thiết bị tách đứng. Sơ đồ thiết bị tách 2 pha trụ đứng.
Tách cơ bản kiểu cửa vào hướng tâm. Thiết bị tách 2 pha sử dụng bộ phận tách cơ bản kiểu ly tâm. Bộ chiết sương kiểu nan chớp. Bộ phận chiết sương dạng cánh.
Đệm đông tụ. Một số loại đệm đông tụ. Cấu tạo thiết bị tách hai pha thẳng đứng. Cấu tạo của bộ phận chiết sương.
Cấu tạo thiết bị tách hai pha thẳng đứng có cửa vào dạng tiếp tuyến. Thiết bị tách hai pha thẳng đứng có các tấm chắn nằm nghiêng. Cấu tạo thiết bị tách hai pha nằm ngang. Cấu tạo thiết bị tách 2 pha 2 ống nằm ngang.
Cấu tạo thiết bị tách hai pha dạng cầu. Cấu tạo thiết bị tách 3 pha thẳng đứng. Cấu tạo thiết bị tách 3 pha nằm ngang. Cấu tạo thiết bị tách 3 pha hình cầu.
Bộ phận điều chỉnh mực chất lỏng dạng cơ. Bộ phận điểu chỉnh mực chất lỏng dạng cơ. Bộ phận điều chỉnh mực chất lỏng dạng tự động. Điều chỉnh áp suất bằng van tác dụng trực tiếp.
Điều chỉnh áp suất bằng van lò xo. Điều chỉnh áp suất bằng khí nén. Phân tích nguyên nhân và biên pháp khắc phụ khi lỏng bị cuốn ra ngoài. Phân tích nguyên nhân và biện pháp khắc phục quá tải chất lỏng.52 Trang 6 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN 1.
Tên mô đun: VẬN HÀNH THIẾT BỊ TÁCH DẦU KHÍ 2. Mã mô đun: PETR62110 3. Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: 3. Vị trí: Là mô đun thuộc phần các môn học, mô đun chuyên môn nghề của chương trình đào tạo.
Môn đun này được dạy trước mô đun vận hành phân xưởng chưng cất dầu thô và sau các môn học, mô đun như: Sản phẩm dầu mỏ, Vận hành lò gia nhiệt, thiết bị nhiệt. Tính chất: Mô đun này trang bị những kiến thức, kỹ năng: cấu tạo, nguyên lý hoạt động và vận hành thiết bị tách trong ngành dầu khí. Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Giáo trình này trình bày một cách có hệ thống các kiến thức về nguyên lý hoạt động và cấu tạo của thiết bị tách dùng trong công nghiệp dầu khí. Mục tiêu của mô đun: Thiết bị tách là một thiết bị quan trọng trong ngành lọc hóa dầu và chế biến dầu khí.
Chính vì vậy đòi hỏi người thợ phải nắm được cấu tạo, vận hành thành thạo. Về kiến thức: A1. Trình bày được các loại thiết bị tách dầu khí, nguyên lý tách pha và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tách dầu khí; A2. Trình bày được cấu tạo và nguyên lý hoạt động của thiết bị tách dầu khí; 4.
Về kỹ năng: B1. Vận hành được thiết bị tách dầu khí theo đúng quy trình. Xử lý được các sự cố thường gặp trong quá trình vận hành thiết bị tách dầu khí. Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: C1.
Tuân thủ tuyệt đối các qui định về an toàn, pccc, nội quy phòng học/ phòng mô hình và quy chế của nhà trường; C2. Tuân thủ các qui trình vận hành các thiết bị cơ khí, điện, tự động hóa có liên quan; C3. Xác định được công việc phải thực hiện, hoàn thành các công việc theo yêu cầu, không để xảy ra sự cố, hư hỏng đối với hệ thống thiết bị; Trang 7 C4. Hướng dẫn, kèm cặp nhân viên vận hành bậc dưới cải thiện kỹ năng, kiến thức vận hành để đảm nhiệm nhiệm vụ tương tự.
Nội dung của mô đun: 5. Chương trình khung Thời gian đào tạo (giờ) Trong đó Số Thi/ Mã Thực hành/ Tên môn học, mô đun tín Tổng Kiểm MH/MĐ/HP Lý thí nghiệm/ chỉ số tra thuyết bài tập/ thảo luận LT TH I Các môn học chung/ đại cương 23 465 183 257 17 8 COMP64002 Giáo dục chính trị 4 75 41 29 5 0 COMP62004 Pháp luật 2 30 18 10 2 0 COMP62008 Giáo dục thể chất 2 60 5 51 0 4 COMP64010 Giáo dục quốc phòng và An ninh 4 75 36 35 2 2 COMP63006 Tin học 3 75 15 58 0 2 FORL66001 Tiếng Anh 6 120 42 72 6 0 SAEN512001 An toàn vệ sinh lao động 2 30 26 2 2 0 Các môn học, mô đun chuyên II 70 1825 530 1180 36 79 môn ngành, nghề II.1 Môn học, mô đun kỹ thuật cơ sở 9 165 93 63 6 3 MECM52003 Vẽ kỹ thuật - 1 2 45 15 28 0 2 ELEI53011 Điện kỹ thuật 2 3 45 36 6 3 0 AUTM52111 Cơ sở điều khiển quá trình 2 45 14 29 1 1 PETR52002 Nhiệt kỹ thuật 2 30 28 0 2 0 Môn học, mô đun chuyên môn II.2 61 1660 437 1117 30 76 ngành, nghề Cơ sở quá trình và thiết bị trong PETR63004 3 45 42 0 3 0 công nghệ hóa học PETR53005 Sản phẩm dầu mỏ 3 45 42 0 3 0 PETR56107 Vận hành máy thuỷ khí I 6 150 28 106 2 14 PETR64108 Vận hành máy thuỷ khí II 4 100 28 66 2 4 Vận hành hệ thống đường ống và PETR56109 6 150 28 106 3 13 bể chứa PETR62110 Vận hành thiết bị tách dầu khí 2 45 14 29 1 1 Vận hành lò gia nhiệt, thiết bị PETR53111 3 75 21 50 2 2 nhiệt PETR62114 Kỹ thuật phòng thí nghiệm 2 45 13 30 1 1 Vận hành phân xưởng chưng cất PETR56115 6 145 42 94 3 6 dầu thô Vận hành phân xưởng chế biến PETR56116 6 145 42 94 3 6 dầu I Trang 8 Vận hành phân xưởng chế biến PETR64117 4 100 28 66 2 4 dầu II Vận hành các phân xưởng chế biến PETR56118 6 150 36 108 2 4 khí PETR54219 Thực tập sản xuất 4 195 45 138 3 9 PETR66220 Khóa luận tốt nghiệp 6 270 28 230 0 12 Tổng Cộng: 93 2290 713 1437 53 87 5. Chương trình chi tiết mô đun Thời gian (giờ) Thực hành, thí Kiểm tra Số TT Nội dung tổng quát Tổng Lý nghiệm, số thuyết thảo luận, LT TH bài tập Bài 1: Khái quát về thiết bị 1 6 6 tách dầu khí 1.1 Định nghĩa và phân loại 1 1 1.2 Nguyên lý tách pha 3 3 Các yếu tố ảnh hưởng đến quá 1.3 2 2 trình tách dầu khí Bài 2: Cấu tạo, nguyên lý hoạt 2 5 4 1 động của thiết bị tách dầu khí 2.1 Cấu tạo của thiết bị tách dầu khí 2 2 Nguyên lý hoạt động của thiết bị 2.2 2 2 1 tách dầu khí Bài 3: Vận hành thiết bị tách 3 34 4 29 1 dầu khí 3.1 Điều chỉnh mức chất lỏng 2 2 3.