Giáo Trình Thực Tập Sản Xuất Điện Trong Nhà Máy Thủy Điện

Giáo trình thực tập sản xuất nghề vận hành điện trong nhà máy thủy điện tại trường cao đẳng cộng đồng Kon Tum cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết.

• Tác giả: Đặng Ngọc Vinh
• Trường học: Trường Cao đẳng cộng đồng Kon Tum
• Chuyên ngành: Vận hành điện trong nhà máy thủy điện
• Đề tài: Giáo Trình Thực Tập Sản Xuất Điện Trong Nhà Máy Thủy Điện
• Loại tài liệu: giáo trình
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Kon Tum

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. Bài 1: Kỹ thuật an toàn nhà máy điện
• 1.1. Chấp hành nội quy, quy định về An toàn vệ sinh lao động
• 1.2. Những quy định chung để đảm bảo an toàn điện
• 1.3. Quy định chung thao tác thiết bị điện
• 1.4. Biện pháp kỹ thuật chuẩn bị nơi làm việc để đảm bảo an toàn khi tiến hành công việc
• 1.5. Câu hỏi ôn tập
• 2. Bài 2: Thực tập vận hành tổ máy
• 2.1. Thực hiện nội quy an toàn khi vận hành tổ máy
• 2.2. Quy định về vận hành Tổ máy
• 2.3. Quy định về xử lý sự cố trong ca trực
• 2.4. Thực hành thao tác vận hành theo quy trình vận hành của nhà máy
• 2.5. Thông số cơ bản (Francis- trục ngang)
• 2.6. Đặc điểm cấu tạo và phương pháp lắp đặt của tua bin
• 2.7. Vận hành tua bin
• 2.8. Vận hành và bảo dưỡng tua bin
• 2.9. Những hư hỏng của tua bin và biện pháp xử lý
• 2.10. Công suất tua bin giảm
• 2.11. Tổ máy không phát ra điện khi vận hành
• 2.12. Tua bin bị rung
• 2.13. Các thông số chính và dữ liệu kỹ thuật
• 2.14. Tóm tắt về cấu tạo
• 2.15. Cấu tạo các bộ phận
• 2.16. Vận hành trong điều kiện không tải
• 2.17. Kiểm tra và thử nghiệm
• 2.18. Trong quá trình vận hành, nhân viên vận hành
• 2.19. Bảo dưỡng bên trong và bên ngoài máy phát sạch sẽ
• 2.20. Nước làm mát của gối đỡ
• 2.21. Khi xuất hiện các tình trạng như sau, tổ máy không được phép chạy và khởi động
• 2.22. Khi xảy ra một trong các trường hợp sau, tổ máy phải dừng để kiểm tra nguyên nhân
• 2.23. Trước khi đưa máy phát vào làm việc phải thực hiện các nội dung sau
• 2.24. Vận hành song song với mạng lưới điện và phụ tải
• 2.25. Vận hành và bảo dưỡng
• 2.26. Giám sát trong điều kiện thông thường
• 2.27. Kiểm tra và sửa chữa thông thường
• Phụ lục II
• 2.28. Câu hỏi ôn tập
• 3. Bài 3: Thực tập hệ thống tự dùng 0,4 KV
• 3.1. Một số vấn đề chung về hệ thống tự dùng trong nhà máy thủy điện
• 3.2. Hệ thống tự dùng 0,4 KV
• 3.3. Câu hỏi ôn tập
• 4. Bài 4: Thực tập hệ thống tự dùng 6,6KV
• 4.1. Vận hành hệ thống tự dùng 6,3KV
• 4.2. Câu hỏi ôn tập
• 5. Bài 5: Thực tập chức danh trực chính trung tâm
• 5.1. Qui định chung
• 5.2. Nội dung trực trung tâm và gian máy cần biết
• 5.3. Quyền hạn, nhiệm vụ và trách nhiệm của trực trung tâm và gian máy
• 5.4. Quan hệ của trực trung tâm và gian máy với các nhân viên trong, Ngoài ca và các nhân viên khác
• 5.5. Thủ tục giao nhận ca
• 5.6. Câu hỏi ôn tập
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình Thực Tập Sản Xuất Điện

Giáo trình Thực tập sản xuất điện trong nhà máy thủy điện được biên soạn nhằm đáp ứng nhu cầu đào tạo thực tế cho sinh viên. Nội dung giáo trình không chỉ cung cấp kiến thức lý thuyết mà còn giúp sinh viên làm quen với quy trình sản xuất điện thực tế. Mục tiêu chính là trang bị cho sinh viên những kỹ năng cần thiết để vận hành và bảo trì các thiết bị điện trong nhà máy thủy điện.

1.1. Mục tiêu và ý nghĩa của giáo trình

Giáo trình này nhằm cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản về quy trình sản xuất điện, từ đó giúp họ có thể áp dụng vào thực tế công việc sau khi tốt nghiệp.

1.2. Cấu trúc và nội dung chính của giáo trình

Giáo trình bao gồm 5 bài học, từ kỹ thuật an toàn đến thực hành vận hành tổ máy, giúp sinh viên nắm vững quy trình và kỹ năng cần thiết.

II. Thách thức trong việc thực tập sản xuất điện tại nhà máy thủy điện

Việc thực tập sản xuất điện trong nhà máy thủy điện gặp nhiều thách thức. Một trong những vấn đề chính là sự thiếu hụt tài liệu hướng dẫn thực hành phù hợp với chương trình đào tạo. Điều này dẫn đến việc sinh viên khó khăn trong việc áp dụng lý thuyết vào thực tế.

2.1. Thiếu tài liệu thực hành phù hợp

Nhiều tài liệu hiện có chỉ mang tính chất tham khảo, không đáp ứng được yêu cầu thực tế của chương trình học.

2.2. Khó khăn trong việc áp dụng lý thuyết vào thực tế

Sinh viên thường gặp khó khăn trong việc chuyển giao kiến thức lý thuyết sang thực hành, dẫn đến hiệu quả học tập không cao.

III. Phương pháp giảng dạy hiệu quả trong giáo trình thực tập sản xuất điện

Để khắc phục những thách thức trên, giáo trình thực tập sản xuất điện cần áp dụng các phương pháp giảng dạy hiệu quả. Việc kết hợp lý thuyết và thực hành sẽ giúp sinh viên nắm vững kiến thức và kỹ năng cần thiết.

3.1. Kết hợp lý thuyết và thực hành

Giáo viên cần tạo điều kiện cho sinh viên thực hành trên thiết bị thực tế, từ đó giúp họ hiểu rõ hơn về quy trình sản xuất điện.

3.2. Sử dụng công nghệ trong giảng dạy

Việc áp dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy sẽ giúp sinh viên tiếp cận kiến thức một cách dễ dàng và hiệu quả hơn.

IV. Ứng dụng thực tiễn của giáo trình trong nhà máy thủy điện

Giáo trình thực tập sản xuất điện không chỉ giúp sinh viên nắm vững kiến thức mà còn tạo ra những ứng dụng thực tiễn trong nhà máy thủy điện. Những kỹ năng được học sẽ giúp sinh viên tự tin hơn khi làm việc trong môi trường thực tế.

4.1. Kỹ năng vận hành thiết bị điện

Sinh viên sẽ được trang bị kỹ năng vận hành các thiết bị điện trong nhà máy, từ đó nâng cao khả năng làm việc thực tế.

4.2. Bảo trì và sửa chữa thiết bị điện

Giáo trình cũng cung cấp kiến thức về bảo trì và sửa chữa thiết bị, giúp sinh viên có thể xử lý các sự cố trong quá trình vận hành.

V. Kết luận và tương lai của giáo trình thực tập sản xuất điện

Giáo trình thực tập sản xuất điện trong nhà máy thủy điện là một tài liệu quan trọng, giúp sinh viên trang bị kiến thức và kỹ năng cần thiết. Tương lai, giáo trình cần được cập nhật thường xuyên để đáp ứng nhu cầu thực tế của ngành điện.

5.1. Cần thiết phải cập nhật giáo trình

Giáo trình cần được điều chỉnh và cập nhật thường xuyên để phù hợp với sự phát triển của công nghệ và nhu cầu thực tế.

5.2. Định hướng phát triển giáo trình trong tương lai

Hướng tới việc phát triển giáo trình thành một tài liệu toàn diện, đáp ứng đầy đủ nhu cầu học tập và thực hành của sinh viên.

Nội dung chính

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình Thực tập sản xuất (Mã mô đun: 04) được ban hành theo Quyết định số 715/QĐ-CĐCĐ ngày 20/08/2020 của Trường Cao đẳng Cộng đồng Kon Tum, do giáo viên Đặng Ngọc Vinh biên soạn. Trong chương trình đào tạo nghề Vận hành điện trong nhà máy thủy điện, đây là mô đun thực tập chuyên môn nghề mang tính chất tích hợp, được bố trí giảng dạy sau khi người học đã hoàn thành các môn học cơ sở và các mô đun kỹ thuật chuyên ngành. Mô đun đóng vai trò hoàn thiện kỹ năng thực hành và định hình tác phong làm việc thực tế cho người học trước khi tốt nghiệp.

Mục tiêu học tập của giáo trình được xác định cụ thể trên ba phương diện:

• Về kiến thức: Trình bày được quy chuẩn kỹ thuật an toàn lao động trong nhà máy điện; giải thích các bước thực hiện an toàn khi thao tác sửa chữa, bảo dưỡng; đọc và phân tích được các sơ đồ nhất thứ, sơ đồ nhị thứ của nhà máy điện.
• Về kỹ năng: Thực hiện đúng quy trình kỹ thuật các thao tác khởi động, giám sát, hòa đồng bộ và dừng tổ máy tua bin - máy phát; vận hành và xử lý sự cố trên hệ thống tự dùng cấp điện áp 0,4 kV và 6,3 kV.
• Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: Rèn luyện tính cẩn thận, tác phong công nghiệp; có khả năng vận hành thiết bị độc lập; tự đánh giá nhiệm vụ và thực hiện hướng dẫn, giám sát an toàn cho nhân viên cùng ca trực.

Cấu trúc giáo trình gồm 5 bài học được sắp xếp theo trình tự logic từ các quy định an toàn bắt buộc, kỹ thuật thao tác tổ máy chính, hệ thống tự dùng nội bộ cho đến quy trình phân ca trực trung tâm. Điểm đặc thù của tài liệu là nội dung giảng dạy bám sát thông số kỹ thuật thực tế của tổ máy tua bin Francis trục ngang HLJF2504-WJ-69, máy phát SFW2500-6/1430 và sơ đồ bố trí trạm của Nhà máy Thủy điện Ry Ninh II.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Cấu trúc nội dung giáo trình được phân bổ thành 5 bài học chuyên đề:

[Bài 1: Kỹ thuật an toàn nhà máy điện]
[Bài 2: Thực tập vận hành tổ máy]
[Bài 3: Thực tập hệ thống tự dùng 0,4 kV]
[Bài 4: Thực tập hệ thống tự dùng 6,6 kV (6,3 kV)]
[Bài 5: Thực tập chức danh trực chính trung tâm]

• Bài 1: Kỹ thuật an toàn nhà máy điện: Hệ thống hóa nội quy An toàn vệ sinh lao động (ATVSLĐ), các quy định chung về an toàn điện và quy chuẩn thao tác thiết bị điện cao áp. Trình bày chi tiết 4 biện pháp kỹ thuật chuẩn bị nơi làm việc khi cắt điện: cắt điện và cô lập nguồn; kiểm tra không còn điện bằng thiết bị chuyên dùng; đặt tiếp đất di động (tiết diện dây đồng trần tối thiểu 16 $\text{mm}^2$); làm rào chắn và treo biển cảnh báo an toàn.
• Bài 2: Thực tập vận hành tổ máy: Phân tích cấu tạo và phương pháp lắp đặt tua bin Francis trục ngang HLJF2504-WJ-69 (cột nước $H = 85,5 \text{ m}$, lưu lượng $Q = 3,35 \text{ m}^3/\text{s}$, công suất $N = 2564 \text{ kW}$, tốc độ $n = 1000 \text{ v/p}$, bộ điều tốc YWT-1000) và máy phát đồng bộ ba pha SFW2500-6/1430 ($6300 \text{ V}$, $3125 \text{ kVA}$, $\cos\varphi = 0,8$, kích từ tĩnh Thyristor). Trình bày quy trình chạy thử không tải, hòa đồng bộ, bảo dưỡng định kỳ và các bước xử lý sự cố tụt công suất, rung động tổ máy.
• Bài 3: Thực tập hệ thống tự dùng 0,4 kV: Khái niệm và phân loại phụ tải tự dùng quan trọng/không quan trọng; quy trình vận hành máy biến áp tự dùng TD1, TD2, máy cắt 0,4 kV và quy trình bảo dưỡng máy phát Diesel dự phòng theo định kỳ 50 giờ, 250 giờ và 500 giờ.
• Bài 4: Thực tập hệ thống tự dùng 6,6 kV (vận hành 6,3 kV): Bố trí 3 phân đoạn máy phát H1, H2, H3 tại Nhà máy Thủy điện Ry Ninh II. Quy trình thao tác máy cắt hợp bộ 6 kV (601, 602, 603), máy biến điện áp TU (C61, C62, C63), dao phụ tải DPT (641, 642) ở hai chế độ LOCAL và REMOTE; biện pháp xử lý sự cố giảm áp suất khí $\text{SF}_6$ cấp 1 và cấp 2, mất tích năng lò xo, đứt mạch cắt và mất nguồn nhị thứ TU.
• Bài 5: Thực tập chức danh trực chính trung tâm: Quy định quyền hạn, trách nhiệm của chức danh trực ca trung tâm và gian máy; quy chế phối hợp điều độ hệ thống điện và trình tự giao nhận ca trực.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình xây dựng cơ sở lý thuyết gắn liền với các tiêu chuẩn kỹ thuật:

• Nguyên lý thủy lực và biến đổi cơ điện: Cơ chế chuyển hóa thế năng thành cơ năng qua bánh xe công tác bằng thép đúc không rỉ ZG06Cr13Ni4Mo, hệ thống làm kín trục CONTACT-LESS SEAL và nguyên lý phát điện đồng bộ với cấp cách điện Stator/Rotor đạt chuẩn cấp F.
• Quy chuẩn an toàn điện áp: Thiết lập khoảng cách an toàn đến phần mang điện theo từng cấp điện áp (từ 1 đến 15 kV là 0,7 m; trên 35 đến 110 kV là 1,5 m; 220 kV là 2,5 m; 500 kV là 4,5 m) và khoảng cách rào chắn tạm thời theo Thông tư số 31/2014/TT-BCT.
• Nguyên lý bảo vệ rơ le và cung cấp điện tự dùng: Ứng dụng các chức năng bảo vệ quá dòng IDMTL+INST O/C INS, rơ le 51/51N và rơ le giám sát mạch cắt 74.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Đo điện trở cách điện Stator/Rotor theo công thức: $$R_{cđ} = \frac{S_{đm}}{1000 + \frac{U_{đm}}{100}} \ge 1,7$$ Đo thông số nhiệt điện trở RTD cuộn dây Stator (giới hạn $140^\circ\text{C}$), gối đỡ ($75^\circ\text{C}$); thực hiện tiếp đất di động hai đầu đường dây; nạp bổ sung khí $\text{SF}_6$ vào máy cắt ở mức chuẩn 2,5 bar.
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Nhận diện sai lệch góc pha và tần số khi hòa đồng bộ; chẩn đoán hiện tượng rung tua bin do khí thực, bồi lắng kênh dẫn hoặc kẹt cánh hướng nước; phân tích nguyên nhân tụt áp suất khí $\text{SF}_6$.
• Kỹ năng thực hành (Practical competencies): Lập và chấp hành phiếu thao tác hai người (người thao tác bậc 3, người giám sát bậc 4); vận hành máy cắt ở chế độ tại chỗ và từ xa qua hệ thống SCADA; ghi chép sổ nhật ký vận hành và lập biên bản bảo dưỡng.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình áp dụng phương pháp sư phạm tích hợp (Integrative Pedagogical Approach), kết hợp chặt chẽ giữa việc giảng giải quy trình vận hành chuẩn với các bài tập thực hành trực tiếp trên thiết bị công nghiệp.

[Tiếp thu lý thuyết & Quy định an toàn]
[Phân tích sơ đồ & Lập phiếu thao tác mẫu]
[Thao tác thiết bị thực tế (2 người: Bậc 3 & Bậc 4)]
[Xử lý sự cố giả định & Ghi nhật ký vận hành]

• Bài tập và tình huống thực tế (Case Studies): Sau mỗi bài học, người học phải thực hiện các bài tập mô phỏng tình huống sự cố. Điển hình như xử lý tình huống mất điện lưới diện rộng (tổ máy tự động tách lưới theo chương trình định sẵn), xử lý sự cố áp suất khí $\text{SF}_6$ máy cắt giảm thấp cấp 2 (nghiêm cấm cắt máy cắt tại chỗ, thực hiện giảm công suất tổ máy xuống 0–150 kW, chuyển nguồn tự dùng và cắt máy cắt phía 35 kV).
• Thực hành biểu mẫu quy chuẩn: Sinh viên được rèn luyện trực tiếp trên biểu mẫu quy chuẩn ngành điện kèm theo giáo trình, bao gồm:
  • Phiếu công tác (Mẫu PCT theo công văn của Tổng Công ty Điện lực EVN NPC-AT): Ghi nhận phạm vi cô lập thiết bị, vị trí tiếp đất, danh sách đơn vị công tác và bậc an toàn điện.
  • Giấy phối hợp cho phép: Rèn luyện thủ tục bàn giao hiện trường giữa đơn vị quản lý vận hành và đơn vị công tác.
• Phương pháp đánh giá (Assessment Methods): Đánh giá kết hợp thông qua sát hạch lý thuyết an toàn điện định kỳ (yêu cầu kiểm tra bài viết và vấn đáp 01 lần/năm) và đánh giá kỹ năng thao tác thực tế theo quy trình đóng/cắt dao cách ly, máy cắt, đưa thiết bị vào chế độ TEST hoặc SERVICES.
• Hướng dẫn tự học (Self-study Guidelines): Học viên cần tự tra cứu các thông số kỹ thuật định mức của thiết bị, phân tích bản vẽ cơ khí tua bin, sơ đồ nguyên lý tủ điều khiển và bảng tra cứu mức nhiệt độ cho phép của các ổ trục bôi trơn dầu L-TSA 46.

---

Điểm nổi bật và cập nhật

• Tích hợp quy chuẩn an toàn quốc gia: Giáo trình cập nhật trực tiếp các điều khoản quy định an toàn điện và hệ thống biển báo, tín hiệu theo Thông tư số 31/2014/TT-BCT ngày 02/10/2014 của Bộ Công Thương, đảm bảo tính pháp lý và độ chuẩn xác của các biện pháp bảo hộ lao động.
• Cập nhật công nghệ thiết bị nhà máy thủy điện: Tài liệu đưa vào các giải pháp công nghệ hiện đại được ứng dụng trong công nghiệp thủy điện:
  • Công nghệ làm kín trục chính kiểu cung xoắn không tiếp xúc (CONTACT-LESS SEAL).
  • Hệ thống kích từ tĩnh điều khiển bằng Thyristor thay thế cho máy kích từ một chiều truyền thống.
  • Máy cắt hợp bộ trung áp sử dụng môi chất dập hồ quang khí $\text{SF}_6$ tích hợp rơ le bảo vệ kỹ thuật số.
• Gắn liền với thực tiễn sản xuất: Thay vì sử dụng các số liệu giả định, toàn bộ quy trình vận hành, bảng sự cố và thông số máy cắt, dao phụ tải đều lấy trực tiếp từ hệ thống thiết bị của Nhà máy Thủy điện Ry Ninh II (các tổ máy H1, H2, H3, dao phụ tải 641-1, 641-2, 642-2, 642-3, máy cắt 601, 602, 603).
• Quy trình chuẩn hóa bảo dưỡng dự phòng: Bổ sung các mốc chu kỳ bảo dưỡng chi tiết cho hệ thống máy phát Diesel dự phòng (mốc 50 giờ đầu, định kỳ 250 giờ và 500 giờ), giúp học viên nắm bắt quy chuẩn quản lý tài sản kỹ thuật trong nhà máy điện.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

• Học viên và sinh viên: Tài liệu được biên soạn phục vụ học viên hệ sơ cấp nghề và sinh viên cao đẳng chuyên ngành Vận hành điện trong nhà máy thủy điện, Kỹ thuật điện, Hệ thống điện tại Trường Cao đẳng Cộng đồng Kon Tum và các cơ sở đào tạo nghề kỹ thuật liên quan.
• Điều kiện tiên quyết (Prerequisites): Người học cần hoàn thành khối kiến thức cơ sở về An toàn điện, Mạch điện, Máy điện, Khí cụ điện và các môn học lý thuyết chuyên ngành trước khi học mô đun Thực tập sản xuất.
• Giảng viên và kỹ sư hướng dẫn: Được sử dụng làm giáo án khung chuẩn hóa để giảng dạy thực hành tại xưởng thực tập và hướng dẫn sinh viên đi thực tập tốt nghiệp tại các nhà máy thủy điện.
• Tài liệu tham khảo chuyên môn: Tài liệu là nguồn tham khảo kỹ thuật cho công nhân vận hành, kỹ thuật viên trực trạm biến áp, trực tổ máy thủy điện vừa và nhỏ trong công tác ôn luyện sát hạch bậc an toàn điện hàng năm và tra cứu quy trình xử lý sự cố.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Giáo trình được thiết kế cho học viên, sinh viên theo học nghề vận hành điện nhà máy thủy điện, đồng thời là tài liệu tham khảo cho kỹ thuật viên và công nhân vận hành trạm điện cần chuẩn hóa quy trình thao tác và xử lý sự cố kỹ thuật.

2. Cần kiến thức nền nào để học?

Người học cần nắm vững kiến thức cơ bản về lý thuyết mạch điện, nguyên lý máy điện đồng bộ, sơ đồ cấp điện nhất thứ, nhị thứ và các quy định an toàn lao động cơ bản trước khi tiếp cận mô đun này.

3. Điểm khác biệt với giáo trình khác?

Giáo trình tập trung hoàn toàn vào quy trình thực hành và xử lý sự cố thực tế. Toàn bộ thông số kỹ thuật, cấu tạo thiết bị và sơ đồ phân đoạn đều dựa trên hệ thống thực tế của tổ máy tua bin Francis trục ngang HLJF2504-WJ-69 và trạm điện 6,3 kV Nhà máy Thủy điện Ry Ninh II, đi kèm các mẫu Phiếu công tác chuẩn của EVN.

4. Làm sao để tự học hiệu quả?

Người học nên kết hợp nghiên cứu lý thuyết quy trình với việc đọc và phân tích sơ đồ nối điện; ghi nhớ các bảng thông số vận hành giới hạn (như áp suất khí $\text{SF}_6$ ở mức 2,5 bar, nhiệt độ gối trục không quá $75^\circ\text{C}$); đồng thời luyện tập phân tích các tình huống sự cố trong bài tập ôn tập.

5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo?

Giáo trình đính kèm Phụ lục I (Mẫu Phiếu công tác theo công văn EVN NPC-AT) và Phụ lục II (Mẫu Giấy phối hợp cho phép), hỗ trợ thực hành đúng quy chuẩn biểu mẫu quản lý vận hành của Tập đoàn Điện lực Việt Nam.

---

Kết luận

Giáo trình Thực tập sản xuất (Mã mô đun: 04) của Trường Cao đẳng Cộng đồng Kon Tum cung cấp hệ thống kiến thức thực hành và quy trình vận hành tiêu chuẩn cho nghề vận hành điện nhà máy thủy điện. Nội dung giáo trình gắn kết chặt chẽ giữa lý thuyết kỹ thuật an toàn, cấu tạo cơ điện của tổ máy Francis và máy phát đồng bộ với quy trình thao tác trên hệ thống tự dùng 0,4 kV và 6,3 kV.

Lộ trình học tập đề xuất:

[Bài 1: Kỹ thuật an toàn & Biểu mẫu EVN]
[Bài 2: Vận hành tổ máy Francis & Máy phát SFW2500]
[Bài 3 & Bài 4: Vận hành hệ thống tự dùng 0,4 kV & 6,3 kV]
[Bài 5: Trực chính trung tâm & Giao nhận ca]

Để mở rộng kiến thức, người học nên kết hợp nghiên cứu các tài liệu tham khảo chuyên ngành: Thông tư 31/2014/TT-BCT của Bộ Công Thương, Quy trình Thao tác và Quy trình Xử lý sự cố hệ thống điện quốc gia, cùng hồ sơ kỹ thuật chi tiết của Nhà máy Thủy điện Ry Ninh II.

Trích đoạn nội dung tài liệu

i 715/QĐ-CĐCĐ 20/08/2020 15:20:10 LỜI GIỚI THIỆU Giáo trình Thực tập sản xuất được biên soạn dựa trên cơ sở mục tiêu đào tạo và kế hoạch giảng dạy đã qui định của Trường Cao đẳng cộng đồng Kon Tum, dùng để đào tạo cho hệ sơ cấp. Để sau khi ra trường dễ dàng thích ứng với thực tế sản xuất. Trong thực tế hiện nay trên thị trường có rất ít giáo trình Thực tập sản xuất. Nhưng vì các tài liệu này chỉ phù hợp cho việc tham khảo chưa sát với chương trình môn học trong nhà trường.

Chính vì thế, nhằm mục đích thống nhất, thuận tiện cho việc giảng dạy của Giáo viên và việc theo dõi bài giảng của học sinh nghề Vận hành điện trong nhà máy thủy điện. Chúng tôi biên soạn cuốn giáo trình Thực tập sản xuất này. Giáo trình Thực tập sản xuất gồm 5 bài trong chương trình đào tạo theo lôgíc kiến thức kỹ năng từ cơ bản, đơn giản, đến phức tạp, tổng hợp và gần sát với thực tế. Mặc dù đã hết sức cố gắng song giáo trình Thực tập sản xuất cũng không thể tránh khỏi những thiếu sót ngoài ý muốn, chúng tôi rất mong nhận được những ý kiến đóng góp chân tình của các Thầy Cô để cuốn giáo trình được hoàn thiện.

Kon Tum, ngày. năm 2020 Giáo viên biên soạn Đặng Ngọc Vinh ii MỤC LỤC Bài 1: Kỹ thuật an toàn nhà máy điện. Chấp hành nội quy, quy định về An toàn vệ sinh lao động. Những quy định chung để đảm bảo an toàn điện.

Quy định chung thao tác thiết bị điện. Biện pháp kỹ thuật chuẩn bị nơi làm việc để đảm bảo an toàn khi tiến hành công việc.6 Câu hỏi ôn tập: .10 Bài 2: Thực tập vận hành tổ máy. Thực hiện nội quy an toàn khi vận hành tổ máy. Quy định về vận hành Tổ máy.

Quy định về xử lý sự cố trong ca trực. Thực hành thao tác vận hành theo quy trình vận hành của nhà máy. Thông số cơ bản (Francis- trục ngang). Đặc điểm cấu tạo và phương pháp lắp đặt của tua bin.

Vận hành tua bin. Vận hành và bảo dưỡng tua bin. Những hư hỏng của tua bin và biện pháp xử lý. Công suất tua bin giảm.

Tổ máy không phát ra điện khi vận hành. Tua bin bị rung. Các thông số chính và dữ liệu kỹ thuật. Tóm tắt về cấu tạo.

Cấu tạo các bộ phận. Vận hành trong điều kiện không tải. Kiểm tra và thử nghiệm. Trong quá trình vận hành, nhân viên vận hành:.

Bảo dưỡng bên trong và bên ngoài máy phát sạch sẽ:. Nước làm mát của gối đỡ:. Khi xuất hiện các tình trạng như sau, tổ máy không được phép chạy và khởi động:. Khi xảy ra một trong các trường hợp sau, tổ máy phải dừng để kiểm tra nguyên nhân:.

Trước khi đưa máy phát vào làm việc phải thực hiện các nội dung sau:. Vận hành song song với mạng lưới điện và phụ tải. Vận hành và bảo dưỡng. Giám sát trong điều kiện thông thường.

Kiểm tra và sửa chữa thông thường .27 Phụ lục II .31 Câu hỏi ôn tập: .32 Bài 3: Thực tập hệ thống tự dùng 0,4 KV. Một số vấn đề chung về hệ thống tự dùng trong nhà máy thủy điện. Hệ thống tự dung 0,4 KV .35 Câu hỏi ôn tập: .39 Bài 4: Thực tập hệ thống tự dùng 6,6KV .40 Vận hành hệ thống tự dùng 6,3KV .40 Câu hỏi ôn tập: .47 Bài 5: Thực tập chức danh trực chính trung tâm. Qui định chung:.

Nội dung trực trung tâm và gian máy cần biết:. Quyền hạn, nhiệm vụ và trách nhiệm của trực trung tâm và gian máy:. Quan hệ của trực trung tâm và gian máy với các nhân viên trong, Ngoài ca và các nhân viên khác. Thủ tục giao nhận ca: .51 Câu hỏi ôn tập: .51 Tài liệu tham khảo.52 1 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN THỰC TẬP SẢN XUẤT Tên học đun: Thực tập sản xuất.

Mã học mô đun: 04 Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: - Vị trí: Mô đun Thực tập sản xuất được dùng để đào tạo, rèn luyện kỹ năng nghề cho học viên học nghề nghề vận hành điện trong nhà máy thủy điện. Mô đun này được học sau khi đã học các môn học, mô đun chuyên môn nghề. - Tính chất: Thực tập sản xuất là mô đun thực tập chuyên môn nghề cung cấp cho học viên các kiến thức, kỹ năng về vận hành điện trong nhà máy thủy điện. - Ý nghĩa và vai trò của mô đun: Mô đun thực tập sản xuất là mô đun chuyên ngành trang bị cho học sinh những kỹ năng vận hành các hệ thống điện trong nhà máy thủy điện.

Đây là mô đun quan trọng hình thành kỹ năng thái độ nghề nghiệp cho học sinh sau khi tốt nghiệp. Mục tiêu của mô đun: - Về kiến thức: + Trình bày được các quy định an toàn của người công nhân vận hành điện trong nhà máy thủy điện. + Trình bày được các bước thực hiện an toàn khi thao tác sửa chữa, bảo dưỡng thiết bị. + Đọc được các sơ đồ nhất thứ, nhị thứ của nhà máy.

- Về kỹ năng: + Vận hành được các thiết bị tua bin và máy phát điện đúng quy trình kỹ thuật, an toàn. - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Rèn luyện cho học viên tác phong công nghiệp, có tính tự giác, cẩn thận, tự tin và linh hoạt, chủ động trong học tập, an toàn trong quá trình học tập. + Thực hiện độc lập việc vận hành máy phát điện đúng quy trình, cẩn thận và chính xác. + Tự đánh giá nhiệm vụ vận hành sau khi thực hiện + Hướng dẫn, giám sát những người khác thực hiện công việc vận hành máy phát điện.

Nội dung của mô đun: 2 Bài 1: Kỹ thuật an toàn nhà máy điện. Mục tiêu: - Trình bày được nội dung của quy trình kỹ thuật an toàn trong nhà máy điện. - Thực hiện tốt các quy định và sử dụng tốt các trang bị an toàn, không để xảy ra mất an toàn cho người và thiết bị. Nội dung chính: 1.

Chấp hành nội quy, quy định về An toàn vệ sinh lao động 1. Những nội dung cơ bản của nội quy làm việc liên quan đến An toàn vệ sinh lao động (ATVSLĐ) bao gồm: a) Thời gian làm việc: Không đến muộn, về sớm. Vắng mặt phải có lý do và chỉ được về khi đã được cho phép. b) Tư thế, tác phong làm việc: - Phải sử dụng đúng, đủ trang bị KTAT, BHLĐ.

- Phải ăn mặc trang phục gọn gàng, sạch sẽ. - Phải đảm bảo sức khỏe sẵn sàng làm việc, không được sử dụng hoặc bị ảnh hưởng bởi các chất kích thích khi làm việc. c) Chấp hành sự phân công, nhiệm vụ: - Không được tự ý bỏ nơi làm việc; phải tập trung làm việc, chấp hành nghiêm các quy trình sản xuất, quy định an toàn. - Phải chấp hành nhiệm vụ khi người sử dụng lao động phân công, thực hiện xong phải báo cáo kết quả thực hiện.

d) Chấp hành nội quy, quy định về bảo hộ lao động: - Phải tự giác chấp hành nghiêm kỷ luật lao động, các quy định về KTAT- VSLĐ-PCCN. - Khi phát hiện các hiện tượng lạ như: Nghi cháy, hư hỏng máy, khả năng sụp đổ.; các yếu tố gây mất an toàn, điều kiện lao động không đảm bảo ATVSLĐ… phải báo động cho mọi người và báo cho người có thẩm quyền biết. e) Sinh hoạt: Trong lúc làm việc không được uống rượu, bia.; không được đùa giỡn; không làm ảnh hưởng tới người khác; không làm các việc riêng ngoài nhiệm vụ đã được giao. f) Kết thúc ngày làm việc: - Dọn vệ sinh nơi làm việc, sắp xếp sẵn sàng để hôm sau làm việc.

- Cắt điện, khóa nước; đóng cửa, che đậy, bảo quản nguyên vật liệu… - Báo cho người quản lý, nhóm trưởng (hoặc người sử dụng lao động) khi ra về. Nội dung giao kết về BHLĐ trong hợp đồng lao động. Trong hợp đồng lao động, các nội dung giao kết về BHLĐ giữa người sử dụng lao động đối với NLĐ thường bao gồm những nội dung sau đây: a) Được đảm bảo điều kiện làm việc an toàn- vệ sinh. b) Được huấn luyện, sát hạch lần đầu và định kỳ về KTAT-VSLĐ.

c) Được cấp BHLĐ và bồi dưỡng bằng hiện vật (nếu làm việc trong điều kiện có yếu tố độc nguy hiểm, độc hại). d) Được hưởng các chế độ, chính sách về BHLĐ. Những quy định chung để đảm bảo an toàn điện a) Mọi công việc khi thực hiện tại thiết bị và vật liệu điện, ở gần hoặc liên quan đến thiết bị điện và vật liệu điện mang điện (kể cả điện cảm ứng) đều phải thực hiện theo phiếu công tác hoặc lệnh công tác quy định trong Quy trình này. b) Cấm ra mệnh lệnh hoặc giao công việc cho những người chưa được huấn luyện, kiểm tra đạt yêu cầu Quy trình này và các quy trình có liên quan, chưa biết rõ những việc sẽ phải làm.

c) Những mệnh lệnh không đúng Quy trình này và các quy trình có liên quan khác, có nguy cơ mất an toàn cho người hoặc thiết bị thì người nhận lệnh có quyền không chấp hành, nếu người ra lệnh không chấp thuận thì người nhận lệnh được quyền báo cáo với cấp trên. d) Khi phát hiện cán bộ, công nhân vi phạm Quy trình này và các quy trình có liên quan khác, có nguy cơ đe dọa đến tính mạng con người hoặc mất an toàn đối với thiết bị, người phát hiện phải lập tức ngăn chặn và báo cáo với cấp có thẩm quyền. e) Người trực tiếp làm công tác quản lý vận hành, kinh doanh, thí nghiệm, sửa chữa, xây lắp điện phải có sức khỏe đủ tiêu chuẩn theo quy định của pháp luật về lao động. f) Nhân viên mới phải qua thời gian kèm cặp của nhân viên có kinh nghiệm để có trình độ kỹ thuật và an toàn theo yêu cầu của công việc, sau đó phải được kiểm tra bằng bài viết và vấn đáp trực tiếp, đạt yêu cầu mới được giao nhiệm vụ.

g) Quản đốc, phó quản đốc phân xưởng (hoặc cấp tương đương), đội trưởng, đội phó đội sản xuất, kỹ thuật viên, kỹ sư trực tiếp sản xuất, công nhân (nhân viên) phải được huấn luyện, kiểm tra quy trình này mỗi năm 01 lần. Giám đốc, Phó Giám đốc kỹ thuật cấp Công ty (hoặc đơn vị tương đương) công nhận kết quả huấn luyện, xếp bậc và cấp thẻ an toàn điện, lưu giữ hồ sơ huấn luyện theo hằng năm.