Giáo trình môn học Pháp luật bảo hộ lao động trình độ cao đẳng - Trường Cao đẳng Dầu khí

Giáo trình pháp luật bảo hộ lao động cung cấp kiến thức cần thiết cho sinh viên cao đẳng nghề, đảm bảo an toàn và quyền lợi lao động.

• Người hướng dẫn: Th.S Nguyễn Ngọc Linh
• Trường học: Trường Cao Đẳng Dầu Khí
• Chuyên ngành: Bảo Hộ Lao Động
• Đề tài: Giáo Trình Pháp Luật Bảo Hộ Lao Động Nghề Bảo Hộ Lao Động Cao Đẳng
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Bà Rịa – Vũng Tàu

Mục lục chi tiết

• TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN
• LỜI GIỚI THIỆU
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN HỆ THỐNG PHÁP LUẬT VỀ BẢO HỘ LAO ĐỘNG
• 1.1. Luật An toàn Vệ sinh lao động (Luật số: 84/2015/QH13)
• 1.2. Luật bảo vệ môi trường (số: 55/2014/qh13)
• 1.3. Luật phòng cháy chữa cháy (số 40/2013/QH13)
• 1.4. Bộ luật lao động (luật số: 45/2019/qh14)
• 1.5. VĂN BẢN DƯỚI LUẬT
• 1.5.1. Các Nghị định liên quan tới công tác An toàn vệ sinh lao động
• 1.5.2. Các Nghị định liên quan tới công tác bảo vệ môi trường
• 1.5.3. Các Nghị định liên quan tới công tác PCCC
• 1.5.4. Nghị định về Hóa chất
• 1.5.5. Một số thông tư liên quan tới công tác ATVSLĐ
• 1.5.6. Một số thông tư liên quan tới công tác BVMT
• 1.5.7. Một số thông tư liên quan tới công tác PCCC
• 2. CHƯƠNG 2: CHẾ ĐỘ BẢO HỘ LAO ĐỘNG
• 2.1. CHẾ ĐỘ BẢO HỘ LAO ĐỘNG CÁ NHÂN
• 2.2. CHẾ ĐỘ BỒI DƯỠNG HIỆN VẬT
• 2.3. CHẾ ĐỘ BỒI THƯỜNG, TRỢ CẤP CHO NGƯỜI BỊ TAI NẠN LAO ĐỘNG
• 2.4. MỘT SỐ CHẾ ĐỘ RIÊNG VỀ LAO ĐỘNG NỮ
• 3. CHƯƠNG 3: CÁC QUY ĐỊNH VỀ BẢO HỘ LAO ĐỘNG
• 3.1. QUY ĐỊNH VỀ THỜI GIỜ LÀM VIỆC, NGHỈ NGƠI
• 3.2. QUI ĐỊNH VỀ NGHỈ DƯỠNG SỨC, PHỤC HỒI SỨC KHOẺ
• 3.3. QUI ĐỊNH VỀ HUẤN LUYỆN AN TOÀN - VỆ SINH LAO ĐỘNG
• 3.4. QUI ĐỊNH VỀ QUẢN LÝ VỆ SINH LAO ĐỘNG, CHĂM SÓC SỨC KHOẺ NGƯỜI LAO ĐỘNG
• 3.5. QUY ĐỊNH VỀ XÂY DỰNG
• 3.6. QUI ĐỊNH VỀ AN TOÀN HOÁ CHẤT
• 3.7. QUI ĐỊNH VỀ XỬ PHẠT HÀNH CHÍNH
• 3.8. QUI ĐỊNH VỀ KHAI BÁO, ĐIỀU TRA, THỐNG KÊ, BÁO CÁO TAI NẠN LAO ĐỘNG
• 3.9. QUI ĐỊNH VỀ THANH TRA, KIỂM TRA VỀ AN TOÀN – VỆ SINH LAO ĐỘNG
• 4. CHƯƠNG 4: PHÒNG CHỐNG CHÁY NỔ VÀ ĐĂNG KIỂM
• 4.1. PHÁP LUẬT PHÒNG CHÁY CHỮA CHÁY
• 4.1.1. Một số qui định của luật phòng cháy, chữa cháy
• 4.1.2. Bảo hiểm cháy nổ
• 4.2. ĐĂNG KÝ, KIỂM ĐỊNH MÁY THIẾT BỊ, VẬT TƯ, CÁC CHẤT CÓ YÊU CẦU NGHIÊM NGẶT VỀ AN TOÀN VỆ SINH LAO ĐỘNG
• 5. CHƯƠNG 5: TỔ CHỨC CÔNG TÁC BẢO HỘ LAO ĐỘNG TẠI DOANH NGHIỆP
• 5.1. TỔ CHỨC BỘ MÁY VÀ PHÂN ĐỊNH TRÁCH NHIỆM
• 5.2. XÂY DỰNG KẾ HOẠCH BẢO HỘ LAO ĐỘNG
• 5.3. TỰ KIỂM TRA VỀ BẢO HỘ LAO ĐỘNG
• 5.4. NHIỆM VỤ VÀ QUYỀN HẠN VỀ BẢO HỘ LAO ĐỘNG CỦA CÔNG ĐOÀN
• 5.5. THỐNG KÊ, BÁO CÁO, SƠ KẾT, TỔNG KẾT VỀ BẢO HỘ LAO ĐỘNG ĐỊNH KỲ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giáo trình pháp luật bảo hộ lao động cao đẳng

Giáo trình pháp luật bảo hộ lao động nghề bảo hộ lao động cao đẳng được biên soạn nhằm cung cấp kiến thức cơ bản về hệ thống pháp luật liên quan đến bảo vệ người lao động. Nội dung giáo trình không chỉ bao gồm lý thuyết mà còn gắn liền với thực tiễn trong ngành dầu khí, giúp sinh viên hiểu rõ hơn về quyền và nghĩa vụ của mình trong môi trường làm việc. Việc nắm vững các quy định pháp luật sẽ giúp người lao động làm việc an toàn và hiệu quả.

1.1. Mục tiêu và ý nghĩa của giáo trình pháp luật bảo hộ lao động

Giáo trình này nhằm trang bị cho sinh viên những kiến thức cần thiết về bảo hộ lao động, giúp họ hiểu rõ quyền lợi và trách nhiệm của mình trong công việc. Điều này không chỉ đảm bảo an toàn cho bản thân mà còn cho đồng nghiệp và môi trường làm việc.

1.2. Cấu trúc và nội dung chính của giáo trình

Giáo trình bao gồm các chương như tổng quan hệ thống pháp luật, chế độ bảo hộ lao động, quy định về bảo hộ lao động, và tổ chức công tác bảo hộ lao động tại doanh nghiệp. Mỗi chương đều có những nội dung cụ thể, giúp sinh viên dễ dàng tiếp cận và áp dụng.

II. Vấn đề và thách thức trong bảo hộ lao động hiện nay

Trong bối cảnh phát triển kinh tế, vấn đề bảo hộ lao động ngày càng trở nên cấp thiết. Nhiều doanh nghiệp vẫn chưa thực sự chú trọng đến việc đảm bảo an toàn cho người lao động, dẫn đến tình trạng tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp gia tăng. Việc thiếu hiểu biết về pháp luật cũng là một trong những nguyên nhân chính gây ra những rủi ro này.

2.1. Tình trạng tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp

Theo thống kê, số vụ tai nạn lao động vẫn ở mức cao, đặc biệt trong các ngành công nghiệp nặng. Điều này cho thấy sự cần thiết phải nâng cao nhận thức về an toàn lao động và thực hiện nghiêm túc các quy định pháp luật.

2.2. Thiếu hụt kiến thức pháp luật trong doanh nghiệp

Nhiều doanh nghiệp chưa có đủ kiến thức về quy định pháp luật liên quan đến bảo hộ lao động, dẫn đến việc không thực hiện đúng các biện pháp an toàn. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe của người lao động mà còn gây thiệt hại cho doanh nghiệp.

III. Phương pháp và giải pháp nâng cao hiệu quả bảo hộ lao động

Để cải thiện tình hình bảo hộ lao động, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp hiệu quả. Việc đào tạo và nâng cao nhận thức cho người lao động về pháp luật bảo hộ lao động là rất quan trọng. Ngoài ra, doanh nghiệp cũng cần xây dựng các quy trình làm việc an toàn và tổ chức các khóa huấn luyện định kỳ.

3.1. Đào tạo và huấn luyện an toàn lao động

Các khóa đào tạo về an toàn lao động cần được tổ chức thường xuyên để nâng cao nhận thức cho người lao động. Việc này giúp họ hiểu rõ hơn về các nguy cơ và cách phòng tránh tai nạn lao động.

3.2. Xây dựng quy trình làm việc an toàn

Doanh nghiệp cần xây dựng và thực hiện các quy trình làm việc an toàn, đảm bảo mọi người lao động đều tuân thủ. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn tạo ra môi trường làm việc an toàn hơn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu trong bảo hộ lao động

Việc áp dụng các quy định pháp luật về bảo hộ lao động trong thực tiễn đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Nhiều doanh nghiệp đã cải thiện được môi trường làm việc, giảm thiểu tai nạn lao động và nâng cao hiệu quả sản xuất. Các nghiên cứu cũng chỉ ra rằng, việc tuân thủ pháp luật không chỉ bảo vệ người lao động mà còn giúp doanh nghiệp phát triển bền vững.

4.1. Các mô hình thực tiễn thành công trong bảo hộ lao động

Nhiều doanh nghiệp đã áp dụng thành công các mô hình bảo hộ lao động, từ đó giảm thiểu tai nạn lao động và nâng cao năng suất. Những mô hình này có thể được nhân rộng và áp dụng cho các doanh nghiệp khác.

4.2. Kết quả nghiên cứu về hiệu quả bảo hộ lao động

Các nghiên cứu cho thấy, việc thực hiện nghiêm túc các quy định về bảo hộ lao động đã giúp giảm thiểu đáng kể số vụ tai nạn lao động. Điều này chứng tỏ rằng, pháp luật có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ sức khỏe người lao động.

V. Kết luận và tương lai của giáo trình pháp luật bảo hộ lao động

Giáo trình pháp luật bảo hộ lao động nghề bảo hộ lao động cao đẳng không chỉ cung cấp kiến thức mà còn góp phần nâng cao nhận thức về an toàn lao động trong cộng đồng. Tương lai, giáo trình cần được cập nhật thường xuyên để phù hợp với sự phát triển của pháp luật và thực tiễn lao động.

5.1. Tầm quan trọng của giáo trình trong đào tạo

Giáo trình đóng vai trò quan trọng trong việc đào tạo người lao động, giúp họ nắm vững các quy định pháp luật và thực hiện đúng các biện pháp an toàn trong công việc.

5.2. Định hướng phát triển giáo trình trong tương lai

Cần tiếp tục nghiên cứu và cập nhật giáo trình để đáp ứng nhu cầu thực tiễn và yêu cầu của thị trường lao động. Việc này sẽ giúp sinh viên có được kiến thức và kỹ năng cần thiết để làm việc hiệu quả và an toàn.

Nội dung chính

THƯ MỤC HỌC THUẬT: GIÁO TRÌNH PHÁP LUẬT BẢO HỘ LAO ĐỘNG

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình Pháp luật bảo hộ lao động (Mã môn học: SAEN62004) là tài liệu học tập chuyên ngành chính thức thuộc chương trình đào tạo nghề Bảo hộ lao động trình độ Cao đẳng và Trung cấp nghề, ban hành kèm theo Quyết định số 752/QĐ-CĐDK ngày 07 tháng 06 năm 2021 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí (thuộc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam). Tài liệu do Thạc sĩ Nguyễn Ngọc Linh chủ biên, lưu hành nội bộ tại cơ sở đào tạo ở Bà Rịa – Vũng Tàu.

Trong cấu trúc chương trình khung gồm 72 tín chỉ (1.680 giờ), học phần này có thời lượng 2 tín chỉ (30 giờ học tập, bao gồm 18 giờ lý thuyết, 10 giờ thực hành/thảo luận và 2 giờ kiểm tra). Môn học được bố trí trong nhóm các môn học, mô đun chuyên môn nghề (51 tín chỉ / 1.245 giờ), được giảng dạy sau khi người học đã hoàn thành các học phần chung như Giáo dục chính trị (COMP64002), Pháp luật đại cương (COMP62004), Tin học (COMP63006), Giáo dục quốc phòng và an ninh (COMP64010), và Tiếng Anh (FORL66001).

Mục tiêu đào tạo của giáo trình được xác lập qua ba nhóm chuẩn đầu ra:

• Chuẩn kiến thức (A1): Trình bày hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về bảo hộ lao động và an toàn, vệ sinh lao động (ATVSLĐ), các quy chuẩn kỹ thuật an toàn hiện hành.
• Chuẩn kỹ năng (B1, B2): Áp dụng đúng các quy định pháp luật để xây dựng nội quy, quy chế quản lý ATVSLĐ; thiết lập quy trình, biện pháp làm việc an toàn; thực thi chế độ trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân, bồi dưỡng hiện vật, giải quyết chế độ bồi thường tai nạn lao động (TNLĐ) và bệnh nghề nghiệp (BNN); phân tích việc thực thi pháp luật và xây dựng kế hoạch bảo hộ lao động khả thi tại doanh nghiệp.
• Chuẩn năng lực tự chủ và trách nhiệm (C1): Tuân thủ đầy đủ và nghiêm túc các quy định pháp luật về bảo hộ lao động trong môi trường sản xuất.

Cấu trúc giáo trình gồm 5 chương, tiếp cận theo tiến trình logic từ hệ thống thể chế pháp lý tổng quát, các chế độ - quy định chuyên ngành, cho đến phương pháp tổ chức và quản trị công tác an toàn lao động tại cơ sở sản xuất kinh doanh, trong đó gắn kết các ví dụ thực tế của ngành dầu khí.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương và chủ đề chính

• Chương 1: Tổng quan hệ thống pháp luật về bảo hộ lao động (2 giờ lý thuyết): Giới thiệu Điều 35 Hiến pháp năm 2013 về quyền làm việc an toàn của công dân; hệ thống hóa các đạo luật nền tảng gồm Bộ luật Lao động số 45/2019/QH14 (17 chương, 220 điều), Luật An toàn, vệ sinh lao động số 84/2015/QH13 (7 chương, 93 điều), Luật Bảo vệ môi trường số 55/2014/QH13 (nguyên tắc tại Điều 4, hành vi bị cấm tại Điều 7), Luật Phòng cháy và chữa cháy số 27/2001/QH10 (sửa đổi, bổ sung theo Luật số 40/2013/QH13). Đồng thời, chương 1 hệ thống các văn bản dưới luật: Nghị định 145/2020/NĐ-CP, Nghị định 88/2020/NĐ-CP, Nghị định 58/2020/NĐ-CP, Nghị định 39/2016/NĐ-CP, Nghị định 44/2016/NĐ-CP, Nghị định 140/2018/NĐ-CP, Nghị định 40/2019/NĐ-CP, Nghị định 19/2015/NĐ-CP, Nghị định 38/2015/NĐ-CP, Nghị định 179/2013/NĐ-CP, Nghị định 136/2020/NĐ-CP, Nghị định 113/2017/NĐ-CP; các Thông tư 13/2020/TT-BLĐTBXH, 11/2020/TT-BLĐTBXH, 06/2020/TT-BLĐTBXH, 36/2019/TT-BLĐTBXH, 36/2015/TT-BTNMT, 149/2020/TT-BCA, 150/2020/TT-BCA, 17/2021/TT-BCA, 19/2016/TT-BYT.

• Chương 2: Chế độ bảo hộ lao động (6 giờ: 3 lý thuyết, 3 thực hành): Phân tích 4 chế độ trụ cột:

  1. Chế độ phương tiện bảo vệ cá nhân (Điều 23 Luật ATVSLĐ): Nguyên tắc trang cấp đúng chủng loại, chất lượng, cấm phát tiền thay thế hiện vật.
  2. Chế độ bồi dưỡng hiện vật (Điều 24 Luật ATVSLĐ, Thông tư 25/2013/TT-BLĐTBXH): Quy định 4 mức định suất hàng ngày (mức 1: 10.000 đồng), nguyên tắc ăn tại ca, điều kiện môi trường lao động có yếu tố nguy hại đo kiểm không đạt tiêu chuẩn vệ sinh.
  3. Chế độ bồi thường, trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp (Điều 38, 39, 40 Luật ATVSLĐ): Khung bồi thường do lỗi người sử dụng lao động (suy giảm 5–10% khả năng lao động bồi thường ít nhất 1,5 tháng lương; từ 11–80% cứ tăng 1% cộng thêm 0,4 tháng lương; suy giảm từ 81% trở lên hoặc tử vong bồi thường ít nhất 30 tháng lương). Khung trợ cấp khi do lỗi của người lao động (bằng ít nhất 40% định mức bồi thường). Chế độ chi trả từ Quỹ bảo hiểm TNLĐ-BNN (Điều 48, 49: suy giảm 5–30% hưởng trợ cấp một lần; từ 31% trở lên hưởng trợ cấp hằng tháng).
  4. Chế độ bảo vệ lao động nữ: Quy định nghỉ thai sản, chuyển công việc nhẹ hơn khi mang thai từ tháng thứ 7, danh mục nghề ảnh hưởng chức năng sinh sản.

• Chương 3: Các quy định về bảo hộ lao động (6 giờ: 4 lý thuyết, 2 thực hành): Cung cấp các quy định kỹ thuật pháp lý gồm:

  1. Thời giờ làm việc, nghỉ ngơi (Bộ luật Lao động 2019): Làm việc bình thường tối đa 8 giờ/ngày, 48 giờ/tuần; làm đêm từ 22h00 đến 06h00; làm thêm giờ không quá 50% giờ bình thường/ngày, không quá 40 giờ/tháng, không quá 200–300 giờ/năm (áp dụng cho chế biến dầu khí, lọc dầu); nghỉ chuyển ca tối thiểu 12 giờ; nghỉ phép năm 12–16 ngày (tăng thêm 1 ngày mỗi 5 năm thâm niên); quy định công việc đặc thù tại Điều 116 (khai thác dầu khí trên biển, thợ lặn, làm việc trong hầm lò).
  2. Khám sức khỏe và bệnh nghề nghiệp (Điều 21 Luật ATVSLĐ): Khám định kỳ ít nhất 1 lần/năm hoặc 6 tháng/lần với công việc nặng nhọc, độc hại; khám chuyên khoa phụ sản cho nữ lao động.
  3. Huấn luyện ATVSLĐ (Điều 14 Luật ATVSLĐ, Nghị định 44/2016/NĐ-CP): Phân nhóm đối tượng, cấp giấy chứng nhận và thẻ an toàn.
  4. An toàn trong thi công xây dựng: Trách nhiệm của chủ đầu tư và nhà thầu theo Thông tư 04/2017/TT-BXD.
  5. An toàn hóa chất: Huấn luyện 3 nhóm đối tượng theo Điều 32 Nghị định 113/2017/NĐ-CP.
  6. Quy định xử phạt vi phạm hành chính: Khung hình thức xử phạt chính và bổ sung theo Nghị định 28/2020/NĐ-CP.

• Chương 4: Phòng chống cháy nổ và đăng kiểm (6 giờ: 3 lý thuyết, 2 thực hành, 1 kiểm tra): Trách nhiệm PCCC theo Nghị định 136/2020/NĐ-CP, Thông tư 149/2020/TT-BCA, 150/2020/TT-BCA; chế độ bảo hiểm cháy nổ bắt buộc; quy trình kiểm định, đăng ký máy, thiết bị, vật tư, chất có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn vệ sinh lao động theo Thông tư 36/2019/TT-BLĐTBXH.

• Chương 5: Tổ chức công tác bảo hộ lao động tại doanh nghiệp (10 giờ: 6 lý thuyết, 3 thực hành, 1 kiểm tra): Thiết lập mô hình bộ máy an toàn cơ sở (bộ phận an toàn, bộ phận y tế, mạng lưới an toàn vệ sinh viên, hội đồng ATVSLĐ); quy trình lập kế hoạch BHLĐ; phương pháp tự kiểm tra; nhiệm vụ giám sát của tổ chức Công đoàn; công tác thống kê, báo cáo định kỳ về tai nạn lao động theo Thông tư 13/2020/TT-BLĐTBXH.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình thiết lập hệ thống nguyên lý pháp lý mang tính nền tảng:

• Cấu trúc thứ bậc của hệ thống văn bản quy phạm pháp luật Việt Nam (từ Hiến pháp, Luật, Nghị định đến Thông tư).
• Nguyên tắc phòng ngừa chủ động: Ưu tiên loại trừ, kiểm soát các yếu tố nguy hiểm, có hại ngay tại nguồn phát sinh trước khi sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân.
• Khung trách nhiệm pháp lý phân định giữa người sử dụng lao động và người lao động trong việc bảo đảm an toàn tại nơi làm việc.
• Cơ chế chia sẻ rủi ro tài chính thông qua Quỹ bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp bắt buộc và hệ thống bảo hiểm cháy nổ.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Nhận diện danh mục máy, thiết bị, hóa chất và công việc có yêu cầu nghiêm ngặt về an toàn; thiết lập bảng tính thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi và làm thêm giờ theo đúng định mức pháp luật.
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Phân tích lỗi và trách nhiệm trong các tình huống tai nạn lao động; tính toán chính xác mức bồi thường, trợ cấp tai nạn lao động và mức bồi dưỡng hiện vật theo tỷ lệ thương tổn cơ thể.
• Kỹ năng nghiệp vụ thực tế (Practical competencies): Soạn thảo nội quy, quy chế an toàn cơ sở; lập kế hoạch bảo hộ lao động hàng năm; tổ chức mạng lưới an toàn vệ sinh viên; lập hồ sơ điều tra tai nạn lao động và hoàn thiện các biểu mẫu báo cáo thống kê định kỳ gửi cơ quan quản lý nhà nước.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Phương pháp sư phạm

Giáo trình định hướng áp dụng phương pháp dạy học tích cực:

• Thuyết trình ngắn và nêu vấn đề: Giảng viên truyền tải khung pháp lý cốt lõi, đặt câu hỏi tình huống thực tế để người học giải quyết.
• Dạy học dựa trên tình huống (Case-based learning): Sử dụng các sự cố thực tế trong sản xuất công nghiệp và công trình dầu khí để phân tích hành vi vi phạm và chế tài xử lý.
• Thảo luận và làm việc nhóm: Chia nhóm từ 8–10 sinh viên; nhóm trưởng phân công thành viên nghiên cứu chuyên đề, viết báo cáo và thuyết trình trước lớp.

Bài tập, thực hành và tình huống

Mỗi chương học đều bố trí hệ thống câu hỏi trắc nghiệm và tình huống xử lý nghiệp vụ:

• Câu hỏi trắc nghiệm: Kiểm tra định lượng điều khoản luật (ví dụ: mức bồi thường khi suy giảm 81% khả năng lao động, quy định giờ làm việc ban đêm, các mức bồi dưỡng hiện vật).
• Tình huống thảo luận: Phân tích tính hợp pháp của các quyết định quản lý (ví dụ: công ty không ban hành nội quy an toàn; bố trí lao động nữ mang thai tháng thứ 7 đi làm việc vùng sâu vùng xa; từ chối bồi thường khi người lao động bị tai nạn trên tuyến đường đi làm hợp lý).
• Thực hành nghiệp vụ (10 giờ): Sinh viên thực hành tính toán bảng lương bồi thường TNLĐ; lập kế hoạch huấn luyện ATVSLĐ định kỳ; lập phương án trang bị phương tiện PCCC cơ sở; điền biểu mẫu báo cáo tai nạn lao động theo quy định của Bộ LĐ-TB&XH.

Quy định đánh giá kết quả học tập

Áp dụng Quy chế đào tạo Cao đẳng hệ chính quy theo Thông tư số 09/2017/TT-BLĐTBXH của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội và quy định nội bộ của Trường Cao đẳng Dầu khí:

• Điểm kiểm tra thường xuyên và định kỳ (Trọng số 40%): Gồm 1 bài kiểm tra thường xuyên dạng viết trắc nghiệm (sau 8 giờ học, đánh giá chuẩn A1) và 2 bài kiểm tra định kỳ (sau 20 giờ và 30 giờ học, đánh giá chuẩn A1, B1, B2, C1).
• Điểm thi kết thúc môn học (Trọng số 60%): Thi trắc nghiệm trên máy tính sau khi hoàn thành 30 giờ học (đánh giá tổng hợp các chuẩn A1, B1, B2, C1).
• Thang điểm: Chấm theo thang điểm 10 (làm tròn một chữ số thập phân), sau đó quy đổi sang điểm chữ và thang điểm 4 theo học chế tín chỉ.

Hướng dẫn tự học

• Người học phải nghiên cứu trước nội dung chương trong giáo trình và chuẩn bị tài liệu trước khi lên lớp.
• Tham dự tối thiểu 70% số giờ giảng lý thuyết; trường hợp vắng quá 30% thời lượng lý thuyết sẽ không đủ điều kiện dự thi và phải học lại môn học.
• Tham gia đầy đủ các hoạt động thảo luận nhóm và hoàn thành đúng hạn các báo cáo tình huống được giao.

---

Điểm nổi bật và cập nhật

Cập nhật hệ thống văn bản quy phạm pháp luật

Giáo trình cập nhật toàn diện theo các văn bản luật có hiệu lực tại thời điểm biên soạn năm 2021:

• Tích hợp Bộ luật Lao động số 45/2019/QH14 (có hiệu lực từ ngày 01/01/2021, thay thế Bộ luật Lao động năm 2012), cập nhật quy định về số giờ làm thêm tối đa theo tháng (40 giờ/tháng), các ngành nghề được làm thêm đến 300 giờ/năm (bao gồm ngành lọc hóa dầu), chế độ nghỉ lễ Quốc khánh 2 ngày.
• Cập nhật các văn bản dưới luật mới ban hành giai đoạn 2020–2021:
  • Nghị định số 145/2020/NĐ-CP hướng dẫn Bộ luật Lao động về điều kiện lao động.
  • Nghị định số 88/2020/NĐ-CP (thay thế Nghị định 37/2016/NĐ-CP) và Nghị định số 58/2020/NĐ-CP (thay thế Nghị định 44/2017/NĐ-CP) về bảo hiểm tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp bắt buộc.
  • Nghị định số 136/2020/NĐ-CP (thay thế Nghị định 79/2014/NĐ-CP) về thi hành Luật Phòng cháy và chữa cháy.
  • Nghị định số 28/2020/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội.
  • Hệ thống Thông tư chuyên ngành: Thông tư 13/2020/TT-BLĐTBXH (thống kê báo cáo tai nạn lao động), Thông tư 11/2020/TT-BLĐTBXH (danh mục nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm), Thông tư 06/2020/TT-BLĐTBXH (danh mục công việc có yêu cầu nghiêm ngặt về ATVSLĐ), Thông tư 36/2019/TT-BLĐTBXH (danh mục máy móc thiết bị có yêu cầu nghiêm ngặt), Thông tư 149/2020/TT-BCA và 150/2020/TT-BCA (trang bị phương tiện PCCC).

Ứng dụng thực tiễn trong lĩnh vực dầu khí

Giáo trình gắn kết quy định pháp lý với các công việc đặc thù được quy định tại Điều 116 Bộ luật Lao động 2019:

• Chế độ thời giờ làm việc và nghỉ ngơi trên các công trình thăm dò, khai thác dầu khí trên biển.
• Quy chuẩn an toàn cho công việc lặn kỹ thuật ngầm và làm việc trong không gian hạn chế (bồn bể chứa dầu khí).
• Yêu cầu kỹ thuật an toàn hóa chất theo Nghị định 113/2017/NĐ-CP trong vận hành nhà máy lọc dầu và kho cảng khí hóa lỏng.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

• Sinh viên: Học sinh – sinh viên theo học trình độ Cao đẳng và Trung cấp nghề ngành Bảo hộ lao động tại Trường Cao đẳng Dầu khí và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp khối kỹ thuật.
• Điều kiện tiên quyết (Prerequisites): Người học cần hoàn thành khối kiến thức chung gồm môn Pháp luật đại cương (COMP62004), Giáo dục chính trị (COMP64002) và Tin học (COMP63006). Kiến thức từ giáo trình này là điều kiện tiên quyết bắt buộc để tiếp thu các môn chuyên ngành tiếp theo như: Kỹ thuật an toàn điện (SAEN52109), An toàn phòng chống cháy nổ (SAEN52110), Đánh giá rủi ro (SAEN62118), Quản lý ATVSLĐ HSEQ-MS (SAEN62120), Điều tra tai nạn (SAEN62121), Thanh tra kiểm tra ATVSLĐ (SAEN62122) và Thực tập sản xuất (SAEN64225).
• Giảng viên: Sử dụng làm tài liệu giảng dạy chuẩn hóa, thiết kế đề cương bài giảng, xây dựng ngân hàng câu hỏi kiểm tra định kỳ và đề thi kết thúc môn học. Giảng viên kết hợp giáo trình với hệ thống trang thiết bị dạy học trực quan của nhà trường (mô hình thiết bị nâng, thiết bị áp lực, dàn giáo, thiết bị cơ khí - điện).
• Tài liệu tham khảo chuyên môn: Dành cho cán bộ quản lý an toàn – sức khỏe – môi trường (HSE), cán bộ công đoàn cơ sở, an toàn vệ sinh viên và người làm công tác nhân sự tại các doanh nghiệp công nghiệp, xây dựng và khai thác dầu khí.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Tài liệu được biên soạn phục vụ đào tạo trình độ Cao đẳng và Trung cấp nghề ngành Bảo hộ lao động theo chương trình đào tạo của Trường Cao đẳng Dầu khí. Đồng thời, giáo trình là tài liệu tham khảo cho người làm công tác an toàn lao động, cán bộ HSE tại các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh.

2. Cần kiến thức nền nào để học môn này?

Người học cần hoàn thành học phần Pháp luật đại cương (COMP62004) để có nền tảng về lý luận nhà nước và pháp luật, kỹ năng đọc hiểu văn bản quy phạm pháp luật, từ đó tiếp cận các chế định chuyên ngành về an toàn vệ sinh lao động một cách chính xác.

3. Điểm khác biệt của giáo trình này so với các tài liệu pháp luật chung?

Giáo trình tập trung chuyên biệt vào hệ thống thể chế ATVSLĐ, định lượng chi tiết các mức bồi thường tai nạn lao động, mức bồi dưỡng hiện vật, phân loại nhóm huấn luyện an toàn, đồng thời tích hợp các quy định đặc thù về công việc nặng nhọc, độc hại và khai thác dầu khí biển theo Điều 116 Bộ luật Lao động 2019.

4. Làm sao để tự học giáo trình hiệu quả?

Người học cần kết hợp đọc nội dung 5 chương với việc đối chiếu trực tiếp các điều khoản trong văn bản luật gốc; tham gia thảo luận nhóm (8–10 sinh viên) để giải quyết các bài tập tình huống thực tế; thực hành tính toán các định suất bồi dưỡng hiện vật và mức bồi thường tai nạn lao động theo từng trường hợp cụ thể.

5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo giáo trình?

Tài liệu bổ trợ gồm hệ thống văn bản quy phạm pháp luật tra cứu tại Cổng thông tin điện tử Chính phủ (chinhphu.vn), Luật ATVSLĐ 2015, Bộ luật Lao động 2019, Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 5507:2002 về an toàn hóa chất nguy hiểm, cùng các mô hình thực hành kỹ thuật an toàn (thiết bị áp lực, thiết bị nâng, dàn giáo) tại xưởng thực hành.

---

Kết luận

Giáo trình Pháp luật bảo hộ lao động do Trường Cao đẳng Dầu khí ban hành cung cấp hệ thống kiến thức pháp lý và kỹ năng nghiệp vụ thực thi pháp luật an toàn, vệ sinh lao động có tính hệ thống hóa cao và phù hợp với thực tiễn sản xuất. Học phần đóng vai trò nền tảng pháp lý định hướng trong khung chương trình đào tạo nghề Bảo hộ lao động, kết nối trực tiếp với chuỗi môn học kỹ thuật an toàn chuyên sâu và học phần thực tập sản xuất tại doanh nghiệp. Người học cần kết hợp nghiên cứu giáo trình với các văn bản quy phạm pháp luật cập nhật từ website Chinhphu.vn và hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn hiện hành để duy trì năng lực thực thi pháp luật trong thực tế công tác.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 Câu 1: Điều 35 Hiến Pháp nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, quy định công dân có quyền gì ? A. Công dân có quyền làm việc, lựa chọn nghề nghiệp, việc làm và nơi làm việc. Người làm công ăn lương được bảo đảm các điều kiện làm việc công bằng, an toàn; được hưởng lương, chế độ nghỉ ngơi C. Cả hai đáp án đều đúng D.

Cả hai đáp án đều sai Câu 2: Hiến pháp quy định chung về An toàn vệ sinh lao động như thế nào? A. Mọi doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến lao động, sản xuất phải tuân theo quy định của pháp luật về an toàn lao động, vệ sinh lao động. Mọi doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến lao động, sản xuất không phải tuân theo quy định của pháp luật về an toàn lao động, vệ sinh lao động. Mọi doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến lao động, sản xuất tùy ý xây dựng tiêu chuẩn riêng về an toàn D.

Mọi doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến lao động, sản xuất không cần quy định về an toàn Câu 4: Luật nào quy định về an toàn vệ sinh lao động ? a. Luật an toàn vệ sinh lao động b. Luật hình sự c. Luật hàng hải d.

Luật giáo dục Câu 5: Điền vào chỗ trống: Người lao động có quyền ……. công việc có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng a. Từ chối hoặc rời bỏ 21 b. Tố cáo Câu 6: Theo quy định của Bộ luật lao động Việt Nam, người lao động bị tai nạn lao động thương tổn từ bao nhiêu phần trăm trở lên thì sẽ được bồi thường? a.

81% Câu 7: Quyền của người sử dựng lao động là gì ? A. Buộc người lao động tuân thủ các nội quy về an toàn vệ sinh lao động gắn liền với công việc được giao B. Buộc người lao động làm bất cứ công việc gì C. Cho phép người lao động làm việc trong môi trường có yếu tố nguy hiểm ảnh hưởng tính mạng sức khỏe của người lao động.

Xây dựng tiêu chuẩn riẻng cho doanh nghiệp Câu 8: Quyền của người lao động là gì ? A. Rời vị trí làm việc nếu thấy rõ mối nguy ảnh hưởng tính mạng và sức khỏe B. Làm bất cứ công việc gì dù có nguy hiểm đến tính mạng mà người sử dụng lao động giao C. Không tuân thủ quy định về an toàn vệ sinh lao động D.

Ngủ trong giờ làm việc Câu 9: Phòng cháy chữa cháy quy định trong luật nào sau đây ? A. Luật số 40/2013/QH13 B. Luật số 40/2021/QH13 C. Luật số 40/2022/QH13 D.

Luật số 40/2023/QH13 Câu 10. Khi đi làm người lao động phải làm gì để an toàn cho bản thân và đồng nghiệp ? A. Tuân thủ đầy đủ nội quy về an toàn vệ sinh lao động. Làm bất cứ công việc gì dù có nguy hiểm đến tính mạng mà người sử dụng lao động giao C.

Không tuân thủ quy định về an toàn vệ sinh lao động D. Ngủ trong giờ làm việc Câu 11: Trong công ty không xây dựng nội quy an toàn lao động. Theo anh chị đúng hay sai và vì sao ? 22 CHƯƠNG 2: CHẾ ĐỘ BẢO HỘ LAO ĐỘNG ❖ GIỚI THIỆU CHƯƠNG 2 Chương 2 có nội dung về các chính sách chế độ, quyền lợi và nghĩa vụ của ngươig lao động và người sử dụng lao động trong lĩnh vực an toàn vệ sinh lao động. ❖ MỤC TIÊU CHƯƠNG 2 ➢ Về kiến thức: - Trình bày được các chế độ bảo hộ lao động của người lao động.

- Trình bày được các nghĩa vụ và quyền lợi của người lao động, người sử dụng lao động. ➢ Về kỹ năng: - Tính toán được mức bồi thường tai nạn lao động. - Tính toán được các mức bồi dưỡng hiện vật. ➢ Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Thực hiện đầy đủ pháp luật về bảo hộ lao động.

❖ PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY VÀ HỌC TẬP CHƯƠNG 2 - Đối với người dạy: sử dụng phương pháp giảng giảng dạy tích cực (diễn giảng, vấn đáp, dạy học theo vấn đề); yêu cầu người học thực hiện câu hỏi thảo luận và chương tập chương 2 (cá nhân hoặc nhóm). - Đối với người học: chủ động đọc trước giáo trình (chương 2) trước buổi học; hoàn thành đầy đủ câu hỏi thảo luận và chương tập tình huống chương 2 theo cá nhân hoặc nhóm và nộp lại cho người dạy đúng thời gian quy định. ❖ ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN CHƯƠNG 2 - Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng: Không - Trang thiết bị máy móc: Máy chiếu và các thiết bị dạy học khác - Học liệu, dụng cụ, nguyên vật liệu: Chương trình môn học, giáo trình, tài liệu tham khảo, giáo án, phim ảnh, và các tài liệu liên quan. - Các điều kiện khác: Không có ❖ KIỂM TRA VÀ ĐÁNH GIÁ CHƯƠNG 2 - Nội dung: ✓ Kiến thức: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức ✓ Kỹ năng: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kĩ năng.

✓ Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: 23 + Nghiên cứu chương trước khi đến lớp + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập. + Tham gia đầy đủ thời lượng môn học. + Nghiêm túc trong quá trình học tập. - Phương pháp: ✓ Điểm kiểm tra thường xuyên: 1 bài ✓ Kiểm tra định kỳ lý thuyết: không có ❖ NỘI DUNG CHƯƠNG 2 2.

CHẾ ĐỘ BẢO HỘ LAO ĐỘNG CÁ NHÂN Luật An toàn vệ sinh lao động 2015 Điều 23. Phương tiện bảo vệ cá nhân trong lao động 1. Người lao động làm công việc có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại được người sử dụng lao động trang cấp đầy đủ phương tiện bảo vệ cá nhân và phải sử dụng trong quá trình làm việc. Người sử dụng lao động thực hiện các giải pháp về công nghệ, kỹ thuật, thiết bị để loại trừ hoặc hạn chế tối đa yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại và cải thiện điều kiện lao động.

Người sử dụng lao động khi thực hiện trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân phải bảo đảm các nguyên tắc sau đây: a) Đúng chủng loại, đúng đối tượng, đủ số lượng, bảo đảm chất lượng theo tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia; b) Không phát tiền thay cho việc trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân; không buộc người lao động tự mua hoặc thu tiền của người lao động để mua phương tiện bảo vệ cá nhân; c) Hướng dẫn, giám sát người lao động sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân; d) Tổ chức thực hiện biện pháp khử độc, khử trùng, tẩy xạ bảo đảm vệ sinh đối với phương tiện bảo vệ cá nhân đã qua sử dụng ở những nơi dễ gây nhiễm độc, nhiễm trùng, nhiễm xạ. Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội quy định về chế độ trang cấp phương tiện bảo vệ cá nhân trong lao động. CHẾ ĐỘ BỒI DƯỠNG HIỆN VẬT Luật An toàn vệ sinh lao động 2015 Điều 24. Bồi dưỡng bằng hiện vật 1.

Người lao động làm việc trong điều kiện có yếu tố nguy hiểm, yếu tố có hại được người sử dụng lao động bồi dưỡng bằng hiện vật. Việc bồi dưỡng bằng hiện vật theo nguyên tắc sau đây: 24 a) Giúp tăng cường sức đề kháng và thải độc của cơ thể; b) Bảo đảm thuận tiện, an toàn, vệ sinh thực phẩm; c) Thực hiện trong ca, ngày làm việc, trừ trường hợp đặc biệt do tổ chức lao động không thể tổ chức bồi dưỡng tập trung tại chỗ. Bộ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội quy định việc bồi dưỡng bằng hiện vật. Thông tư 25/2013/TT-BLĐTBXH ngày 18/10/2013: Điều 2.

Điều kiện được hưởng chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật và mức bồi dưỡng 1. Người lao động được hưởng chế độ bồi dưỡng bằng hiện vật khi có đủ các điều kiện sau: a) Làm các nghề, công việc thuộc danh mục nghề, công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm và nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm do Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội ban hành; b) Đang làm việc trong môi trường lao động có ít nhất một trong các yếu tố nguy hiểm, độc hại không đạt tiêu chuẩn vệ sinh cho phép theo quy định của Bộ Y tế hoặc trực tiếp tiếp xúc với các nguồn gây bệnh truyền nhiễm. Việc xác định các yếu tố quy định tại điểm b Khoản 1 Điều này phải được thực hiện bởi đơn vị đủ điều kiện đo, kiểm tra môi trường lao động theo quy định của Bộ Y tế (sau đây gọi tắt là đơn vị đo, kiểm tra môi trường lao động). Mức bồi dưỡng: a) Bồi dưỡng bằng hiện vật được tính theo định suất hàng ngày và có giá trị bằng tiền tương ứng theo các mức sau: - Mức 1: 10.

b) Việc xác định mức bồi dưỡng bằng hiện vật cụ thể theo điều kiện lao động và chỉ tiêu môi trường lao động được quy định tại Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư này. Nguyên tắc tổ chức bồi dưỡng bằng hiện vật 1. Việc tổ chức bồi dưỡng bằng hiện vật phải thực hiện trong ca hoặc ngày làm việc, bảo đảm thuận tiện và vệ sinh. Không được trả bằng tiền, không được trả vào lương (gồm cả đưa vào đơn giá tiền lương) thay cho hiện vật bồi dưỡng.

Trường hợp do tổ chức lao động không ổn định, không thể tổ chức bồi dưỡng tập trung tại chỗ được (ví dụ: làm việc lưu động, phân tán, ít người), người sử dụng lao động phải cấp hiện vật cho người lao động để người lao động có trách nhiệm tự bồi dưỡng theo quy định. Trong trường hợp này, người sử dụng lao động phải lập danh sách cấp phát, có ký nhận của người lao động; thường xuyên kiểm tra việc thực hiện bồi dưỡng của người lao động. Mức bồi dưỡng cụ thể đối với từng người lao động được xác định như sau: 25 a) Đối với người lao động đủ các điều kiện theo quy định tại Khoản 1 Điều 2 của Thông tư này, nếu làm việc từ 50% thời giờ làm việc bình thường trở lên của ngày làm việc thì được hưởng cả định suất bồi dưỡng, nếu làm dưới 50% thời giờ làm việc bình thường của ngày làm việc thì được hưởng nửa định suất bồi dưỡng theo quy định tại Phụ lục 1 ban hành kèm theo Thông tư này; Trong trường hợp người lao động làm thêm giờ, định suất bồi dưỡng bằng hiện vật được tăng lên tương ứng với số giờ làm thêm theo nguyên tắc trên; b) Người sử dụng lao động xem xét, quyết định việc thực hiện bồi dưỡng bằng hiện vật ở mức 1 (10.