ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH GIA LAI TRƯỜNG CAO ĐẲNG GIA LAI GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN : KỸ THUẬT CHUNG VÀ CÔNG NGHỆ BẢO DƯỠNG Ô TÔ –MÁY KÉO NGHỀ: CÔNG NGHỆ Ô TÔ, KỸ THUẬT MÁY NÔNG NGHIỆP TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP-CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định số 943/QĐ-TCĐGL ngày 25 tháng 10 năm 2022 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Gia Lai) Gia Lai, năm 2022 ỦY BAN NHÂN DÂN TỈNH GIA LAI TRƯỜNG CAO ĐẲNG GIA LAI GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: KỸ THUẬT CHUNG VÀ CÔNG NGHỆ BẢO DƯỠNG Ô TÔ – MÁY KÉO NGHỀ: CÔNG NGHỆ Ô TÔ- KỸ THUẬT MÁY NÔNG NGHIỆP TRÌNH ĐỘ:TRUNG CẤP-CAO ĐẲNG Ban hành kèm theo Quyết định số 943/QĐ-TCĐGL ngày 25 tháng 10 năm 2022 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Gia Lai Gia Lai., năm 2022 1 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 2 LỜI GIỚI THIỆU Cùng với tốc độ phát triển kinh tế xã hội của đất nước, nhu cầu sử dụng phương tiên giao thông là ô tô cũng gia tăng đáng kể về số lượng và chủng loại. Đi cùng với sự phát triển về ô tô – máy kéo thì nhu cầu về sửa chữa bảo trì xe cũng đang dần được đặc biệt quan tâm và chú trọng.
Để phục vụ cho đào tạo môđun Kỹ thuật chung và Công nghệ bảo dưỡng ô tô – Máy kéo , nghề Công nghệ ô tô, Kỹ thuật máy nông nghiệp những kiến thức cơ bản cả về lý thuyết và thực hành về nhận dạng các loại ô tô, bảo dưỡng ô tô, máy nông nghiệp, với mong muốn đó giáo trình được biên soạn, nội dung bao gồm 6 bài: Bài 1 Tổng quan chung về ô tô – máy kéo Bài 2 Sử dụng dụng cụ tháo lắp Bài 3 Nhận dạng động cơ đốt trong Bài 4 Nhận dạng động cơ nhiều xy lanh Bài 5 Kỹ thuật bảo dưỡng ô tô –máy kéo Kiến thức trong giáo trình được biên soạn theo quy định của thông tư số 03 /2017/TT-BLĐTBXH ngày 1/3/2017 của Bộ lao động Thương binh xã hội, sắp xếp logic từ nhiệm vụ, cấu tạo, nguyên lý hoạt động của các cụm chi tiết đến cách phân tích các hư hỏng, phương pháp kiểm tra và quy trình thực hành sửa chữa. Do đó người đọc có thể hiểu một cách dễ dàng. Xin trân trọng cảm ơn các phòng ban chức năng trường Cao đẳng Gia Lai, khoa Động Lực-Máy nông nghiệp, trường Cao đẳng Gia Lai cũng như sự giúp đỡ quý báu của đồng nghiệp đã giúp tác giả hoàn thành giáo trình này. Mặc dù đã rất cố gắng nhưng chắc chắn không tránh khỏi sai sót, tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp của người đọc để lần xuất bản sau giáo trình được hoàn thiện hơn.
Gia Lai, ngày 25 tháng 10 năm 2022 Tham gia biên soạn 1. Phan Thanh Hùng 3 MỤC LỤC Trang LỜI GIỚI THIỆU MỤC LỤC Bài 1 TỔNG QUAN CHUNG VỀ Ô TÔ –MÁY KÉO 1. Khái niệm về ô tô- máy kéo 10 2. Lịch sử và xu hướng phát triển của ô tô- máy kéo 10 2.
Lịch sử phát triển 10 2. Phân loại ôtô – Máy kéo 11 2. Cấu tạo chung ô tô- máy kéo 15 2. Quy trình thực hiện công việc 23 Bài 2 SỬ DỤNG DỤNG CỤ THÁO LẮP 1.
Kỹ thuật sử dụng dụng cụ 26 1. Tìm hiểu cách sử dụng đúng các dụng cụ tháo lắp 26 1. Các loại dụng cụ tháo lắp cơ bản 27 2. Kỹ thuật tháo lắp chi tiết và cụm chi tiết.1 Khái niệm chi tiết, cụm chi tiết 36 2.2 Kỹ thuật tháo lắp 37 2.
Quy trình thực hiện công việc 40 Bài 3: NHẬN DẠNG ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG 1. Khái niệm, phân loại động cơ đốt trong 41 1. Phân loại động cơ đốt trong 42 2. Cấu tạo chung của động cơ đốt trong 44 2.
Các thuật ngữ cơ bản của động cơ 44 2.2 Các thông số kỹ thuật cơ bản của động cơ 46 3. Nguyên lý làm việc động cơ 4 kỳ và động cơ 2 kỳ 47 3.1 Khái niệm về động cơ 4 kỳ và 2 kỳ 47 4 3.4 So sánh động cơ hai kì với động cơ bốn kì 56 4. Nhận dạng các loại động cơ, các cơ cấu và hệ thống trên động cơ 56 5. Xác định chiều quay, xupap, kỳ của động cơ 57 Bài 4: ĐỘNG CƠ NHIỀU XY LANH 1.
Khái niệm về động cơ nhiều xy lanh 59 1. Thứ tự nổ các xy lanh: 60 1. Bố trí các xy lanh: 61 2. Cấu tạo, hoạt động động cơ nhiều xi lanh 2.1 Động cơ bốn xi lanh: 62 2.2 Động cơ sáu xi lanh.
Động cơ tám xi lanh 64 3. Xác định thứ tự nổ, điểm chết của động cơ 66 3. Xác định điểm chết trên 66 3. Xác định thứ tự công tác của động cơ 67 4.
Lập bảng thứ tự làm việc động cơ nhiều xy lanh 68 Bài 5: KỸ THUẬT BẢO DƯỠNG Ô TÔ 1. Nội dung bảo dưỡng 71 1. Khái niệm, mục đích, tính chất bảo dưỡng 71 1.2 Nội dung bảo dưỡng 74 2. Thực hành bảo dưỡng ô tô 76 2.1 Quy trình kiểm tra bảo dưỡng 76 2.2 Các hạng mục bảo dưỡng cơ bản 77 TÀI LIỆU THAM KHẢO 81 5 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN Tên mô đun : Kỹ thuật chung và công nghệ bảo dưỡng ô tô –máy kéo Mã số mô đun: MĐ 15 Thời gian mô đun: 60 giờ (Lý thuyết: 20 giờ; Thực hành: 32 giờ; thi kiểm tra 8 giờ) Vị trí, tính chất của mô đun: - Vị trí: Mô đun được bố trí dạy sau các môn học/ mô đun sau: MĐ 07, MH 08, MH 09, MĐ 10, MH 11, MH 12, MH13, MH 14, - Tính chất: Mô đun chuyên môn nghề bắt buộc.
- Ý nghĩa và vai trò của môn học/mô đun Mục tiêu mô đun: + Về kiến thức: -Trình bày được lịch sử và xu hướng phát triển của ô tô –máy kéo - Trình bày cấu tạo chung của ô tô- máy kéo - Trình bày được kỹ thuật sử dụng dụng cụ tháo lắp và dụng cụ chuyên dùng trong sửa chữa ô tô - máy kéo - Phát biểu được khái niệm, phân loại động cơ đốt trong và cấu tạo chung của động cơ đốt trong. -Trình bày được cấu tạo, nguyên lý hoạt động của động cơ một xy lanh và nhiều xy lanh dùng nhiên liệu xăng, diesel loại bốn kỳ, hai kỳ - Phát biểu được các khái niệm cơ bản về bảo dưỡng và trình bày được các kiến thức cơ bản về bảo dưỡng định kỳ đúng tiêu chuẩn kỹ thuật do nhà chế tạo qui định. + Về kỹ năng: - Nhận dạng được chủng loại, các cơ cấu, hệ thống của của ô tô- máy kéo - Nhận dạng, sử dụng đúng kỹ thuật các dụng cụ tháo lắp và dụng cụ chuyên dùng trong sửa chữa ô tô- máy kéo - Nhận dạng được chủng loại, các cơ cấu, hệ thống của của ô tô và động cơ ô tô - Lập được bảng thứ tự làm việc động cơ nhiều xy lanh - Xác định đúng chiều quay trục khuỷu, xu páp, thứ tự số xylanh và điểm chết piston 6 - Xác định được chu trình hoạt động của động cơ 2 kỳ, 4 kỳ xăng và Diesel - Tìm được thứ tự nổ trên động cơ nhiều xy lanh. - Thực hiện được việc bảo dưỡng định kỳ động cơ ô tô- máy kéo và toàn bộ xe đúng yêu cầu kỹ thuật, đảm bảo an toàn lao động.
+ Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Chấp hành đúng quy trình, quy phạm về an toàn lao động, về các hoạt động dịch vụ cơ bản và tổ chức nơi làm việc hợp lý trong xưởng sửa chữa ô tô- máy kéo - Rèn luyện tính kỷ luật, cẩn thận, tỉ mỉ của học viên. Nội dung mô đun: Thời gian Số Tên các bài trong mô đun Tổng Lý Thực Kiểm TT số thuyết hành tra* 1 Tổng quan chung về ô tô –máy kéo 1. Khái niệm về ô tô –máy kéo 2. Lịch sử và xu hướng phát triển của ô tô- 12 8 4 máy kéo 3.
Cấu tạo chung ô tô - máy kéo 4. Quy trình thực hiện công việc 2 Sử dụng dụng cụ tháo lắp 1. Kỹ thuật sử dụng dụng cụ 16 3 11 2 2. Quy trình thực hiện công việc 3 Nhận dạng động cơ đốt trong 1.
Khái niệm, phân loại động cơ đốt trong 2. Cấu tạo chung của động cơ đốt trong 3. Nguyên lý làm việc động cơ 4 kỳ và động 10 3 7 cơ 2 kỳ 4. Nhận dạng các loại động cơ, các cơ cấu và hệ thống trên động cơ 5 Xác định chiều quay, xu páp , kỳ của động 7 cơ 4 Nhận dạng động cơ nhiều xy lanh 1.
Khái niệm về động cơ nhiều xy lanh 2. Cấu tạo, hoạt động động cơ nhiều xi lanh 10 3 7 3. Xác định, thứ tự nổ, điểm chết của động cơ 4. Lập bảng thứ tự làm việc động cơ nhiều xy lanh 5 Kỹ thuật bảo dưỡng ô tô –máy kéo 1.
Nội dung bảo dưỡng 8 3 3 2 2 .Thực hành bảo dưỡng ô tô –máy kéo 6. Thi kết thúc môđun 4 4 Cộng: 60 20 32 8 8 Bài 1 TỔNG QUAN CHUNG VỀ Ô TÔ –MÁY KÉO Mã bài 15 - 01: Giới thiệu Ô tô là một phương tiện phục vụ vận tải đường bộ, máy kéo cũng là một phương tiện vận tải đồng thời là phương tiện phục vụ trong sản xuất, phát triển kinh tế. Hiện nay, ô tô – máy kéo được sử dụng rộng rãi và có nhiều chủng loại tuỳ thuộc vào điều kiện sử dụng và khai thác. Bài học này sẽ cung cấp cho người học các kiến thức về cấu tạo tổng quát của ô tô-máy kéo, lịch sử phát triển của ô tô cũng như phân loại ô tô – máy kéo.
Mục tiêu + Về kiến thức: - Phát biểu đúng khái niệm, lịch sử và xu hướng phát triển của ô tô máy kéo - Trình bày cấu tạo chung của ô tô-máy kéo + Về kỹ năng: - Nhận dạng các loại ô tô và nhận dạng các cơ cấu, hệ thống trên ô tô-máy kéo + Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: - Chấp hành đúng quy trình, quy phạm về an toàn lao động, về các hoạt động dịch vụ cơ bản và tổ chức nơi làm việc hợp lý trong xưởng sửa chữa ô tô –máy kéo - Rèn luyện tính kỷ luật, cẩn thận, tỉ mỉ của học viên. Nội dung chính 1. Khái niệm về ô tô- máy kéo Ô tô – máy kéo nói chung là phương tiện vận tải đường bộ chủ yếu. Nó có tính cơ động cao và phạm vi hoạt động rộng.