CHƯƠNG 1. KẾ TOÁN CÁC KHOẢN ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH Mã chương: MH 27- 01 Giới thiệu: kế toán thành phẩm, hàng hoá bán hang và xác định kết quả Mục tiêu bài: - Phân biệt được các hình thức bán hàng trong doanh nghiệp - Trình bày được phương pháp kế toán thành phẩm, bán hàng và kết quả hoạt động - Vận dụng kiến thức làm được bài thực hành ứng dụng về kế toán thành phẩm, bán hàng và kết quả hoạt động - Xác định được các chứng từ kế toán thành phẩm, bán hàng và kết quả hoạt động - Ghi được sổ chi tiết, bảng tổng hợp chi tiết và sổ tổng hợp theo bài thực hành ứng dụng - Vận dụng ghi sổ kế toán thành phẩm, bán hàng và kết quả hoạt động theo các hình thức nhật ký chung; nhật ký chứng từ và chứng từ ghi sổ - Trung thực, cẩn thận, tuân thủ các chế độ kế toán tài chính do Nhà nước ban hành 1. KẾ TOÁN HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH ĐTTC là việc DN dung tiền hoặc các TS khác của DN: - Đầu tư chứng khoán - Đầu tư góp vốn vào các DN khác 1.1 Kế toán đầu tư chứng khoán kinh doanh - CKKD là chứng chỉ hoặc bút toán ghi sổ xác nhận quyền sở hữu của người nắm giữ CK đối với tổ chức phát hành. CK gồm: Cổ phiếu, trái phiếu, tín phiếu… - Đầu tư CKKD là việc DN mua CK vì mục đích thương mại (để bán kiếm lời).1 Tài khoản sử dụng: TK 121 “ĐT CKKD” Dùng để phản ánh tình hình tang giảm ĐT CKKD TK121 - Giá trị khoản CKKD tang - Giá trị khoản CKKD giảm SD: CKKD hiện có 1.2 Các trường hợp kế toán - Mua CKKD N121: Giá mua C111,112: (ĐỊnh khoản chi phí mua nếu có) - Lãi đầu tư: N111,112,1388,121: C515 (Nếu được chia: N111,112 C1388) 1 - Bán chuyển nhượng CK N635: Lỗ (ìf có) N111,112: Giá bán (giá thu hồi) C121: Giá gốc C515: Lãi (if có) Ví dụ: FiFo 1.
Mua 4000CP A giá mua 30.000đ/cp, chi phí môi giới 0,4%; tất cả thanh toán bằng TGNH. Biết rằng DN mua vì mục đích kinh doanh và mệnh giá 1 CF = 10. Dùng TM mua 1 kỳ phiếu của NH ngoại thương trị giá 100tr, lãi suất 1,5%/tháng; thời điểm 3 tháng, trả lãi cuối kỳ 3. Mua 5000CP A giá mua 35.000đ/cp; chi phí môi giới 0,4%; tất cả thanh toán bằng TGNH 4.
DN nhận được cổ tức của CP A theo tỉ lệ 15% bằng TGNH 5. Bán 6000cp A theo giá bán 50.000đ/cp; thu bằng TGNH; chi phí môi giới thanh toán bằng TGNH tỉ lệ 0,4%. Đáo hạn kỳ phiếu NH ngoại thương, DN đã nhận lại toàn bộ bằng TM. Mua 1 kỳ phiếu của NH ACB trị giá 100tr, thời gian 3 tháng, lãi suất 1,2%/tháng; trả lãi trước; DN đã thanh toán bằng TM.
N121B: 175 (5000x0,035) C112: 175 N121B: 0,7 (5000x0,035x0,4%) C112: 0,7 Giá gốc 1CP B = 175,7/5000 = 35.2 Kế toán đầu tư vào Công ty con, công ty liên doanh- liên kết - Cty con là cty chịu sự kiểm soát của 1 DN khác (cty mẹ) đầu từ vào cty là đầu tư vào cty mà DN chiếm trên 50% tỉ lệ quyền biểu quyết. - Cty liên kết là cty mà DN có ảnh hưởng đáng kể, đầu tư vào cty LK là đầu tư vào cty mà DN chiếm từ 20%-dưới 50% tỉ lệ quyền biểu quyết - Liên doanh là việc các bên dùng tài sản của mình để hợp tác kinh doanh, lãi lỗ sẽ được chia theo tỉ lệ góp vốn. Có 3 hình thức liên doanh: + Hợp đồng hợp tác kinh doanh + Tài sản đồng kiểm soát + Thành lập cơ sở kinh doanh đồng kiểm soát 1.1 Tài khoản sử dụng: • TK 221 “Đầu tư vào Cty con” • TK 222 “Đầu tư vào Cty liên doanh – liên kết” Các TK này dung để phản ánh giá trị các khoản đầu tư vào Cty con, cty LDLK TK 221, 222 - Gía trị khoản đầu tư tang - Giá trị khoản đầu tư giảm SD: giá trị khoản đầu tư hiện có 1.2 Các trường hợp kế toán - Đầu tư bằng tiền (mua CF) N221,222: Giá mua + CP mua (if có) C111,112: - Đầu tư bằng vật tư, hang hoá, TSCĐ: N811: CL lỗ N221,222: Giá được đánh giá lại N214 C152, 155,156: GXK C213, 214 C711: CL lãi - Lãi đầu tư: N111,112,138,221,222: C515 - Bán, chuyển nhượng N635: Lỗ N111,112: Giá bán C221,222: Giá gốc C515: Lãi - Chuyển đổi hình thức đầu tư: N222,221 C221,222 3 Ví dụ 1: 1.000đ/CF, giá DN mua 120.000đ/CF, thanh toán bằng TM. Biết rằng mua để đầu tư dài hạn và số lượng CF cty A hiện có 500.
Mang 500sp có GXK 2tr/sp đầu tư vào cty LK B, giá trị TS được đánh giá lại 3,2 tr/sp 3.000đ/CP, thu bằng TGNH, chi phí môi giới chi bằng TM 10tr 4. Cty A thong báo chia lãi cho DN theo tỉ lệ 20% 5.000 CF A giá mua 140.000đ/CF, chi phí môi giới 0,4%; tất cả thanh toán bằng TGNH 6. Cty B chia lơi nhuận cho DN bằng TM 50tr 7.000CF A trả bằng TGNH, GM 150. Thu hồi toàn bộ khoản đầu tư LK B bằng TGNH 600tr Giải: 300.000x0,12) C111: 36000 Giá gốc 1CF A = 120.000 x 100% = 30% => Cty LK N222 LK A: 18000 C221A: 18000 4.560 đ/CF Sauk hi mua 200.000 Sau khi mua 400.
N635: 1000 N112: 600 C222 LKB: 1600 4 Ví dụ 2: Cty A và cty B cùng góp vốn thành lập Cty LD AB 1. Cty A mang TM góp vốn vào CTy AB 5. Cty B góp vốn vào Cty AB bang: - TGNH 2.000tr - TSCĐ HH có NG = 2.000tr đã khấu hao 400tr, giá trị TS được đánh giá lại 1. Cty AB thong báo chia lãi cho Cty A 100tr, Cty B 60tr 4.
CTy AB đã dung TGNH để chia lãi cho Cty A và Cty B 5. Cty B đã thu hồi toàn bộ khoản vốn góp vào cty AB và nhận lại bằng TM 4.000tr Yêu cầu: Định khoản tại Cty A, B và Cty AB Giải: Cty A Cty B CTy AB 1.3 Kế toán đầu tư khác - Đầu tư khác là các khoản đầu tư ko phải ĐT CKKD, đầu tư vào CTy con, Cty LDLK, góp vốn KD vào cơ sở kinh doanh đồng kiểm soát. - Đầu tư khác bao gồm: + Các khoản đầu tư vào cty mà DN chiếm dưới 20% tỉ lệ quyền biểu quyết. + cho vay, mua trái phiếu + Gửi tiết kiệm có kỳ hạn 1.1 Tài khoản sử dụng: TK 128 “ĐT CK đến ngày đáo hạn” TK 228 “ĐT khác” Dùng để phán ánh số hiện có và tình hình tang giảm các khoản đầu tư khác tại DN: TK 128, 228 5 - Gía trị khoản đầu tư tang - Giá trị khoản đầu tư giảm SD: giá trị khoản đầu tư hiện có 1.2 Các trường hợp kế toán Ví dụ: 1.000đ/CF, chi phí môi giới 0,4%, tất cả thanh toán = TGNH.
DN mua để đầu tư dài hạn và cty B có 1tr CF. Mang 100tr TM gửi tiết kiệm NH, thời hạn 3 tháng, lãi suất 1%/tháng, trả lãi và gốc cuối kỳ 3. Cty B chia cổ tức cho DN bằng TM 10tr 4.000CF B trả bằng TGNH, GM 25.000CF B thu bằng TGNH, GB 60. Chi phí môi giới 0,4% thanh toán bằng TGNH Biết rằng DN tính giá xuất chứng khoán theo pp FIFO.000) C112: 8 Giá gốc 1 CP B 2008/100.Gửi ngắn hạn N128: 100 C111: 1000 2.000x0,025) C111: 7500 Sau khi mua 400.000 x 100% = 40% => CTy LK N222LK: 9508 (2000+7500+8) C228: 9508 4.
KẾ TOÁN XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG TÀI CHÍNH 2.1 NỘI DUNG KQ hđtc = DT hđtc (515) – CP hđtc (635) 2.2 PHƯƠNG PHÁP KẾ TOÁN 2.1 Tài khoản sử dụng: * TK515 “DT HĐTC” dung để phản ánh tiền lãi, cổ tức, LN được chia của DN 6 TK 515 - Kc về TK 911 xd KQKD - DT HĐTC phát sinh • TK 635 “CP TC” dung để phản ánh chi phí tài chính phát sinh TK 635 - CPTC phát sinh - Kc về TK 911 để Xđ KQKD • TK 911 “XĐ KQKD” (xem lại bài thành phẩm) 2.2 Các trường hợp kế toán - KC DT HĐTC N515: A C911:A - KC CP HĐTC N911: B C635: B ⇨ KQKD A-B > 0 Lãi; A-B < 0 Lỗ Bài 24/13 1. N112: 106 C128: 100 C515: 6 (100x3x2%) N515: 9 (3+6) C911: 9 N911: 5 C635: 5 KQKD = 9-5 = 4 > 0 Lãi Thực hành/ Bài tập nhóm/ Thảo luận Bài 1 Doanh nghiệp KT trong tháng 03/2XXX có tài liệu như sau: Số dư đầu tháng TK 1122: 170.000 VND/USD) Tình hình trong tháng: 1.000kg vật liệu của Cty X, giá mua 20 USD/kg, chưa thanh toán, TGTT 17. Dùng tiền mặt (VND) mua 50.000 USD gửi vào ngân hàng. Bán hàng, chưa thu tiền cty Y, giá bán 100.
Cty Y chuyển khoản trả ½ số tiền còn nợ bằng USD. Doanh nghiệp chuyển khoản trả tiền cho Cty X 20.000 USD, thu bằng TGNH (USD). Mua TSCĐ, giá mua 30.000 USD, trả bằng TGNH.000 USD TGNH thu bằng tiền TGNH (VND).040VND/USD Tài liệu bổ sung: - Doanh nghiệp tính giá xuất ngoại tệ theo pp Nhập trước – xuất trước FIFO Yêu cầu: Định khoản các nghiệp vụ kinh tế phát sinh 8 CHƯƠNG 2. KẾ TOÁN HOẠT ĐỘNG KHÁC Hoạt động khác là những hoạt động ko thường xuyên xảy ra tại DN nhưng có ảnh hưởng KQKD của DN (ko phải là hoạt động sxkd, ko phải hoạt động đầu tư tài chính) 1.
Kế toán Thu nhập khác “Thu nhập khác” bao gồm: - Chênh lệch lãi do đánh giá lại TS khi góp vốn - Thu được Nợ khó đòi đã xoá sổ - Thu từ thanh lý, nhượng bán TSCĐ - CÁc khoản thu bồi thường do các vi phạm hợp đồng - Các khoản thu nhập khác (DN là chủ nợ bị phá sản.1 Tài khoản sử dụng TK 711 “Thu nhập khác” Dùng để phán ánh khoản thu nhập khác phát sinh của DN (nằm ngoài nội dung phản ánh của 511,515) TK 711 - Kc TN khác vào TK911 để - Thu nhập phát sinh xác định KQKD 1.2 Các trường hợp kế toán - Thu bồi thường do KH vi phạm hợp đồng N111,112 C711 - Thu từ thanh lý, nhượng bán N111,112,152: GTT C711: GCT C3331: VAT - Thu được nợ khó đòi đã xoá sổ: N111,112 C711 - Xoá nợ phải trả ko tìm ra chủ nợ: N331: C711 (Mình nợ: 111 <=> 711⇔ 331 Người ta nợ: 511 ⇔ 131 <=>139,642⇔711⇔ 111 - Chênh lệch lãi khi đánh giá lại TS khi góp vốn: N221, 222, 228: Giá được đánh giá lại C152,155,156: GXK C711: Chênh lệch Lãi - Cuối kỳ, kc thu nhập khác N711 9 C911 Ví dụ: 1. DN tiến hành thanh lý TSCĐ HH có NG 40tr đã khấu hao hết, TSCĐ trên được bán theo giá chưa thuế 2tr, VAT 10%, thu bằng TM. Thu tiền KH vi phạm hợp đồng 10tr bằng TM 3. Xuất kho 1000sp góp vốn vào cty LK, GXK 1tr/sp, giá trị TS được đánh giá lại 1,4tr/sp 4.