Giáo Trình An Toàn Làm Việc Trong Không Gian Hạn Chế Nghề Bảo Hộ Lao Động

Giáo trình nghiên cứu an toàn làm việc trong không gian hạn chế nghề bảo hộ lao động trung cấp, trình bày lý thuyết rõ ràng, minh họa ví dụ thực tế, phù hợp sinh viên .

• Tác giả: Trần Thị Liễn
• Trường học: Trường Cao Đẳng Dầu Khí
• Chuyên ngành: Bảo Hộ Lao Động
• Đề tài: An Toàn Làm Việc Trong Không Gian Hạn Chế
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Bà Rịa – Vũng Tàu

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN AN TOÀN LÀM VIỆC TRONG KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 1. BÀI 1: KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 1.1. KHÁI NIỆM KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 1.2. CÁC VỊ TRÍ KHÔNG GIAN HẠN CHẾ TRONG NHÀ MÁY
• 1.3. NHỮNG MỐI NGUY VÀ RỦI RO TRONG KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 1.4. NHỮNG MỐI NGUY VÀ RỦI RO KHÁC
• 1.5. KIỂM SOÁT VIỆC RA VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 2. BÀI 2: GIẤY PHÉP VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 2.1. GIẤY PHÉP VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 2.1.1. Nội dung yêu cầu
• 2.1.2. Ưu điểm của việc sử dụng hệ thống giấy phép
• 2.2. XÁC ĐỊNH KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 2.3. VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ
• 2.3.1. Chuẩn bị không gian hạn chế trước khi vào
• 2.3.2. Thực hiện công việc một cách an toàn
• 2.4. HUẤN LUYỆN VÀ ĐÁNH GIÁ
• 2.5. NHỮNG LỖI THƯỜNG GẶP
• 3. BÀI 3: ĐO KHÍ VÀ YÊU CẦU VỀ TRANG BỊ BẢO VỆ CÁ NHÂN
• 3.1. TRÌNH TỰ ĐO KHÍ
• 3.2. ĐO NỒNG ĐỘ KHÍ OXY
• 3.3. ĐO KHÍ DỄ CHÁY
• 3.4. HIỆU CHUẨN VÀ BẢO TRÌ
• 3.5. TIẾN HÀNH ĐO KHÍ
• 3.6. BẢO VỆ ĐƯỜNG HÔ HẤP
• 3.7. CÁC TRANG BỊ BẢO VỆ CÁ NHÂN KHÁC
• 3.8. NHỮNG LỖI THƯỜNG GẶP
• 4. BÀI 4: ỨNG CỨU KHẨN CẤP
• 4.1. CỨU NẠN VÀ CÁC DỊCH VỤ KHẨN CẤP
• 4.2. ĐỘI ỨNG CỨU KHẨN CẤP
• 4.3. THIẾT KẾ BỒN BỂ THUẬN TIỆN CHO CỨU NẠN
• 4.4. DÂY AN TOÀN
• 4.5. NGƯỜI CANH GÁC
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giáo trình an toàn làm việc trong không gian hạn chế

Giáo trình an toàn làm việc trong không gian hạn chế là tài liệu quan trọng cho nghề bảo hộ lao động trung cấp. Tài liệu này cung cấp kiến thức cơ bản về an toàn lao động, đặc biệt là trong các không gian hạn chế. Nội dung giáo trình được biên soạn từ nhiều nguồn tài liệu uy tín, nhằm đảm bảo tính chính xác và cập nhật. Mục tiêu chính của giáo trình là trang bị cho học viên những kiến thức và kỹ năng cần thiết để làm việc an toàn trong môi trường có nguy cơ cao.

1.1. Khái niệm về không gian hạn chế trong bảo hộ lao động

Không gian hạn chế là những khu vực có đặc điểm nguy hiểm, không được thiết kế cho người lao động vào làm việc thường xuyên. Các không gian này có thể bao gồm bồn chứa, hầm, hoặc các khu vực có hạn chế về không khí và lối ra.

1.2. Tầm quan trọng của giáo trình an toàn lao động

Giáo trình này không chỉ giúp học viên hiểu rõ về các mối nguy trong không gian hạn chế mà còn cung cấp các phương pháp bảo vệ và ứng phó khi gặp sự cố. Điều này rất cần thiết để đảm bảo an toàn cho người lao động.

II. Những thách thức trong an toàn làm việc tại không gian hạn chế

Làm việc trong không gian hạn chế mang lại nhiều thách thức cho người lao động. Các yếu tố như nồng độ oxy thấp, khí độc hại và điều kiện làm việc không thuận lợi có thể gây ra nguy hiểm nghiêm trọng. Việc nhận diện và quản lý các mối nguy này là rất quan trọng để đảm bảo an toàn lao động.

2.1. Nguy cơ nồng độ oxy thấp trong không gian hạn chế

Nồng độ oxy trong không gian hạn chế có thể giảm xuống dưới mức an toàn, gây nguy hiểm cho sức khỏe người lao động. Việc theo dõi và kiểm tra nồng độ oxy là cần thiết trước khi vào làm việc.

2.2. Khí độc và các mối nguy khác

Khí độc như H2S, CO và CO2 có thể tồn tại trong không gian hạn chế, gây ra các tác động xấu đến sức khỏe. Người lao động cần được trang bị kiến thức và thiết bị bảo vệ cá nhân để đối phó với các nguy cơ này.

III. Phương pháp bảo vệ an toàn trong không gian hạn chế

Để đảm bảo an toàn khi làm việc trong không gian hạn chế, cần áp dụng các phương pháp bảo vệ hiệu quả. Điều này bao gồm việc sử dụng thiết bị bảo vệ cá nhân, thực hiện các quy trình an toàn và đào tạo nhân viên về an toàn lao động.

3.1. Sử dụng thiết bị bảo vệ cá nhân PPE

Thiết bị bảo vệ cá nhân như mặt nạ, găng tay và quần áo bảo hộ là rất quan trọng trong việc bảo vệ người lao động khỏi các mối nguy trong không gian hạn chế.

3.2. Quy trình an toàn khi vào không gian hạn chế

Trước khi vào không gian hạn chế, cần thực hiện các bước kiểm tra an toàn, bao gồm đánh giá rủi ro và chuẩn bị các thiết bị cần thiết để đảm bảo an toàn cho người lao động.

IV. Ứng dụng thực tiễn của giáo trình an toàn lao động

Giáo trình an toàn làm việc trong không gian hạn chế không chỉ là lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn trong các ngành công nghiệp. Việc áp dụng các kiến thức từ giáo trình giúp giảm thiểu rủi ro và nâng cao hiệu quả công việc.

4.1. Kết quả nghiên cứu về an toàn lao động

Nghiên cứu cho thấy việc áp dụng các biện pháp an toàn trong không gian hạn chế đã giảm thiểu đáng kể số vụ tai nạn lao động. Điều này chứng tỏ tầm quan trọng của giáo trình trong việc nâng cao nhận thức về an toàn.

4.2. Các trường hợp thực tế trong ngành dầu khí

Trong ngành dầu khí, việc áp dụng giáo trình an toàn lao động đã giúp cải thiện điều kiện làm việc và bảo vệ sức khỏe cho người lao động. Các công ty đã thực hiện các biện pháp an toàn nghiêm ngặt để đảm bảo an toàn cho nhân viên.

V. Kết luận và tương lai của giáo trình an toàn lao động

Giáo trình an toàn làm việc trong không gian hạn chế là một tài liệu quan trọng cho nghề bảo hộ lao động trung cấp. Tương lai của giáo trình này sẽ tiếp tục được cập nhật và cải tiến để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao về an toàn lao động trong các ngành công nghiệp.

5.1. Định hướng phát triển giáo trình

Giáo trình sẽ được cập nhật thường xuyên để phản ánh các quy định mới và các phương pháp an toàn tiên tiến. Điều này sẽ giúp người lao động luôn được trang bị kiến thức mới nhất.

5.2. Tầm quan trọng của đào tạo an toàn lao động

Đào tạo an toàn lao động là một phần không thể thiếu trong việc bảo vệ sức khỏe và an toàn cho người lao động. Việc nâng cao nhận thức về an toàn sẽ giúp giảm thiểu rủi ro trong môi trường làm việc.

Nội dung chính

THÔNG TIN THƯ MỤC VÀ MÔ TẢ HỌC THUẬT GIÁO TRÌNH: AN TOÀN LÀM VIỆC TRONG KHÔNG GIAN HẠN CHẾ

• Tên mô đun: An toàn làm việc trong không gian hạn chế
• Mã mô đun: SAEN52119
• Trình độ đào tạo: Trung cấp / Cao đẳng nghề
• Ngành/Nghề đào tạo: Bảo hộ lao động
• Cơ quan ban hành: Trường Cao đẳng Dầu khí – Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (Ban hành kèm theo Quyết định số 752/QĐ-CĐDK ngày 07/06/2021)
• Nhóm tác giả: Trần Thị Liễn (Chủ biên), Phạm Lê Ngọc Tú, Nguyễn Đình Chung
• Địa điểm và năm xuất bản: Bà Rịa – Vũng Tàu, năm 2021
• Thời lượng thực hiện: 45 giờ (Lý thuyết: 14 giờ; Thực hành/Bài tập/Thảo luận: 29 giờ; Kiểm tra: 02 giờ)

---

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình mô đun An toàn làm việc trong không gian hạn chế (mã số SAEN52119) là tài liệu giảng dạy chuyên môn thuộc chương trình đào tạo nghề Bảo hộ lao động tại Trường Cao đẳng Dầu khí. Trong cấu trúc chương trình khung gồm 36 tín chỉ (870 giờ học), mô đun này được xếp vào nhóm II (Môn học/mô đun chuyên môn ngành, nghề) với thời lượng 2 tín chỉ (45 giờ). Về vị trí, mô đun được bố trí giảng dạy sau khi người học đã hoàn thành các môn học chung (Giáo dục chính trị, Pháp luật, Tin học, Ngoại ngữ...) và tiếp nối hệ thống các môn cơ sở chuyên môn như Tín hiệu - biển báo an toàn (SAEN52005), Sơ cấp cứu (SAEN52106), Vệ sinh công nghiệp (SAEN52107), Phương tiện bảo vệ cá nhân (SAEN52108), Kỹ thuật an toàn điện (SAEN52109) và An toàn phòng chống cháy nổ (SAEN52110).

Mục tiêu học tập của giáo trình xác lập theo ba chuẩn đầu ra:

• Kiến thức (Chuẩn A1): Trình bày định nghĩa không gian hạn chế; nhiệm vụ và quyền hạn của người giám sát, người canh gác và người trực tiếp thao tác; phân loại các nhóm mối nguy cơ học, vật lý, hóa học; xác định quy trình chuẩn bị và các bước tiếp cận không gian hạn chế an toàn.
• Kỹ năng (Chuẩn B1): Thao tác thành thục các bước triển khai công việc trong điều kiện không gian hạn chế; vận hành thiết bị đo kiểm khí; xử lý ứng cứu khẩn cấp và sơ cấp cứu nạn nhân tại hiện trường.
• Năng lực tự chủ và trách nhiệm (Chuẩn C1): Tuân thủ tuyệt đối quy định an toàn, vệ sinh lao động và phương án phòng cháy chữa cháy tại khu vực thực hành và cơ sở sản xuất.

Cấu trúc giáo trình gồm 4 bài học có tính liên kết chặt chẽ theo trình tự kiểm soát an toàn công nghiệp: nhận diện không gian hạn chế $\rightarrow$ cấp phát giấy phép làm việc $\rightarrow$ đo kiểm môi trường khí và sử dụng trang bị bảo vệ $\rightarrow$ thiết lập quy trình ứng cứu sự cố khẩn cấp. Điểm đặc thù của giáo trình là gắn kết giữa hệ thống quy chuẩn kỹ thuật quốc gia của Việt Nam với các quy chuẩn kỹ thuật an toàn đặc thù trong ngành công nghiệp dầu khí.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giáo trình được cấu trúc qua 4 bài học chuyên đề:

1. Bài 1: Không gian hạn chế (Thời lượng: 7 giờ - 6 giờ lý thuyết, 1 giờ thực hành):

   • Nội dung chính: Xác định 3 đặc điểm nhận diện không gian hạn chế (đủ lớn cho người vào làm việc; không thiết kế cho người ở thường xuyên; có yếu tố nguy hiểm/có hại hoặc hạn chế về lối ra vào, thông khí). Phân loại các vị trí không gian hạn chế điển hình trong 6 ngành công nghiệp: dầu khí, nước sạch, sản xuất bia rượu, luyện kim gang thép, phân phối khí và hàng hải.
   • Key concepts: Mối nguy thiếu hụt oxy ($< 19,5%$) và thừa oxy ($> 23%$); độc tính của khí Carbon Monoxide (CO) và Hydro Sulfide ($\text{H}_2\text{S}$); thông số giới hạn nổ dưới (LEL) và giới hạn nổ trên (UEL); áp suất chênh lệch; nguồn năng lượng nguy hại; nguyên tắc kiểm soát ra vào.

2. Bài 2: Giấy phép vào không gian hạn chế (Thời lượng: 8 giờ - 6 giờ lý thuyết, 2 giờ thực hành):

   • Nội dung chính: Bản chất pháp lý của Giấy phép vào không gian hạn chế (Confined Space Entry Permit); phân định trách nhiệm pháp lý giữa 5 chủ thể: Người sử dụng lao động, Người cấp phép, Người giám sát/chỉ huy, Người vào làm việc và Người canh gác.
   • Key concepts: Hệ thống làm việc an toàn (Safe System of Work); quy trình 7 bước chuẩn bị trước khi vào (Bảng 2.1) gồm: Lập giấy phép $\rightarrow$ Xả rửa hóa chất/chất tồn dư $\rightarrow$ Cô lập năng lượng (LOTO, đặt bích mù, ngắt kết nối ống) $\rightarrow$ Thông gió $\rightarrow$ Đo kiểm khí quyển $\rightarrow$ Kiểm soát chất nguy hại $\rightarrow$ Ký duyệt giấy phép; quy trình 5 bước thực hiện công việc (Bảng 2.2).

3. Bài 3: Đo khí và yêu cầu về trang bị bảo vệ cá nhân (Thời lượng: 15 giờ - 1 giờ lý thuyết, 14 giờ thực hành):

   • Nội dung chính: Nguyên lý hoạt động của cảm biến oxy, cảm biến khí cháy metan ($\text{CH}_4$), ống chỉ thị màu Draeger; phương pháp đo khí phân tầng (đo ở các độ sâu khác nhau do tỷ trọng khí); hiệu chuẩn và bảo dưỡng thiết bị đo khí.
   • Key concepts: Giới hạn tiếp xúc ca làm việc 8 giờ (TWA) và giới hạn tiếp xúc ngắn 15 phút (STEL); lựa chọn phương tiện bảo vệ hô hấp (RPE - Bảng 3.1) và phương tiện bảo vệ cá nhân (PPE) tương thích với mức độ rủi ro hóa chất, nồng độ oxy và nguy cơ cháy nổ.

4. Bài 4: Ứng cứu khẩn cấp (Thời lượng: 15 giờ - 1 giờ lý thuyết, 14 giờ thực hành):

   • Nội dung chính: Cơ cấu và nhiệm vụ của đội ứng cứu khẩn cấp tại chỗ; các yêu cầu kỹ thuật trong thiết kế cửa bồn bể tạo thuận lợi cho cứu hộ; trang bị cứu nạn chuyên dụng gồm giá ba chân (tripod), cụm tời, dây cứu hộ và dây đai toàn thân.
   • Key concepts: Nhiệm vụ của người canh gác (duy trì thông tin liên lạc, kích hoạt hệ thống báo động, ngăn chặn người không có thẩm quyền, gọi cứu hộ chuyên nghiệp và quy tắc không được tự ý vào cứu người khi chưa có trang bị bảo hộ chuyên dụng).

Kiến thức nền tảng được xây dựng

• Fundamental theories (Lý thuyết nền tảng): Cơ chế tác động sinh học của các chất khí đối với cơ thể người khi suy giảm nồng độ oxy trong máu; cơ chế ngộ độc cấp tính của khí CO (liên kết với Hemoglobin) và $\text{H}_2\text{S}$ (ức chế hô hấp tế bào); động học bay hơi và phân tầng của các hỗn hợp khí theo khối lượng phân tử.
• Core principles (Nguyên tắc cốt lõi): Nguyên tắc triệt tiêu mối nguy từ gốc (đánh giá khả năng thực hiện công việc từ bên ngoài trước khi quyết định cử người vào); nguyên tắc cô lập năng lượng đa điểm; nguyên tắc không được sử dụng oxy nguyên chất để thông gió cưỡng bức.
• Essential frameworks (Khung kỹ thuật chuẩn mực): Khung pháp lý về an toàn vệ sinh lao động căn cứ theo Bộ luật Lao động 2019, Luật An toàn, vệ sinh lao động 2015, Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 34:2018/BLĐTBXH, Thông tư số 29/2018/TT-BLĐTBXH, Thông tư số 10/2019/TT-BYT và Thông tư số 09/2020/TT-BLĐTBXH.

Kỹ năng phát triển

• Technical skills (Kỹ năng kỹ thuật): Vận hành máy đo khí đa chỉ tiêu, máy đo nồng độ khí cháy, ống đo Draeger; vận hành hệ thống quạt thông gió cưỡng bức chống cháy nổ; thực hiện đúng thao tác cô lập năng lượng theo quy trình Lockout/Tagout (LOTO), lắp bích mù và ngắt kết nối đường ống công nghệ.
• Analytical skills (Kỹ năng phân tích): Phân tích dữ liệu đo khí để đối chiếu với ngưỡng an toàn TWA, STEL, LEL/UEL (Bảng 1.1); đánh giá rủi ro tại hiện trường trước và trong khi thi công; nhận diện các túi khí độc tồn đọng hoặc hiện tượng tích tụ áp suất.
• Practical competencies (Năng lực thực hành chuyên môn): Lập và kiểm soát Giấy phép vào không gian hạn chế; sử dụng thành thạo bộ bình thở khí nén tự cấp (SCBA), mặt nạ lọc độc, dây đai cứu nạn; triển khai hệ thống giá ba chân, tời cứu hộ để thu hồi và cấp cứu nạn nhân ra khỏi không gian kín.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình định hướng áp dụng phương pháp dạy học tích cực, chuyển dịch trọng tâm sang rèn luyện kỹ năng thực hành và giải quyết tình huống kỹ thuật thực tế với tỷ lệ phân bổ thời gian thực hành chiếm 64,4% (29/45 giờ).

• Phương pháp tiếp cận sư phạm (Pedagogical approach):
  • Lý thuyết (14 giờ): Giảng viên sử dụng phương pháp diễn giảng ngắn, thuyết trình trực quan qua sơ đồ/phim tư liệu, nêu vấn đề và tổ chức thảo luận nhóm (8–10 người học/nhóm).
  • Thực hành (29 giờ): Tổ chức tại bãi thực tập chữa cháy, nhà khói thực hành cứu nạn cứu hộ và mô hình bồn bể công nghiệp, cho phép người học thao tác trực tiếp với thiết bị chuyên dụng.
• Bài tập và tình huống (Case studies & Practical exercises):
  • Thực hành mô phỏng tình huống công việc thực tế: đóng/cắt van công nghệ, lắp bích mù cô lập bồn chứa, xử lý khí trơ đẩy khí nổ, đo nồng độ khí độc tại các điểm cao/thấp trong không gian kín.
  • Bài tập tình huống khẩn cấp: Giả định sự cố tụt giảm nồng độ oxy hoặc người làm việc bên trong bị ngất, nhóm học viên đóng vai người canh gác, giám sát và đội cứu nạn để kích hoạt báo động, vận hành cụm tời đưa hình nhân ra ngoài và thao tác sơ cấp cứu trên mô hình búp bê bán thân.
• Phương pháp đánh giá kết quả (Assessment methods):
  • Quy chuẩn áp dụng: Quy chế đào tạo Cao đẳng/Trung cấp theo Thông tư số 09/2017/TT-BLĐTBXH.
  • Điểm kiểm tra thường xuyên và định kỳ (Trọng số 40%): Bao gồm 1 cột kiểm tra thường xuyên (sau 17 giờ học) và 2 cột kiểm tra định kỳ (sau 36 giờ học) thông qua vấn đáp, viết tự luận, trắc nghiệm hoặc báo cáo nhóm.
  • Điểm thi kết thúc mô đun (Trọng số 60%): Tổ chức thi sau 45 giờ học bằng hình thức kết hợp giữa trắc nghiệm lý thuyết và thao tác thực hành chuyên môn.
  • Thang điểm: Chấm theo thang điểm 10, làm tròn 1 chữ số thập phân và quy đổi sang thang điểm 4 cùng điểm chữ theo quy chế đào tạo tín chỉ.
• Hướng dẫn tự học (Self-study guidelines):
  • Người học phải nghiên cứu trước tài liệu học tập, phiếu hướng dẫn và tra cứu các bảng chỉ số MSDS của hóa chất trước khi vào lớp.
  • Yêu cầu tham gia tối thiểu 70% thời lượng lý thuyết; trường hợp vắng quá 30% số tiết lý thuyết bắt buộc phải học lại mô đun.
  • Thực hiện báo cáo phân công nhiệm vụ trong nhóm học tập từ 8–10 thành viên theo từng chủ đề bài học.

---

Điểm nổi bật và cập nhật

• Cơ sở pháp lý và tiêu chuẩn kỹ thuật hiện hành: Giáo trình tích hợp các văn bản quy phạm pháp luật và quy chuẩn kỹ thuật an toàn lao động mới nhất tại thời điểm biên soạn:
  • Bộ luật Lao động năm 2019 (quy định độ tuổi lao động, trách nhiệm người sử dụng lao động).
  • QCVN 34:2018/BLĐTBXH và Thông tư số 29/2018/TT-BLĐTBXH về an toàn trong không gian hạn chế.
  • Thông tư số 10/2019/TT-BYT của Bộ Y tế về giới hạn tiếp xúc cho phép đối với các yếu tố hóa học tại nơi làm việc (bổ sung chi tiết các ngưỡng ppm của CO, $\text{H}_2\text{S}$, TWA, STEL).
  • Thông tư số 09/2020/TT-BLĐTBXH liên quan đến bảo vệ lao động đặc thù.
• Xu hướng kỹ thuật công nghiệp hiện đại:
  • Tích hợp quy trình chuẩn hóa quốc tế về Lockout/Tagout (LOTO) và biểu mẫu theo dõi thiết bị cô lập cơ khí/điện.
  • Áp dụng nguyên lý đo khí phân tầng (đo nhiều vị trí theo chiều cao của không gian hạn chế tương ứng với khối lượng riêng của từng loại khí so với không khí).
  • Sử dụng các thiết bị bảo hộ hô hấp hiện đại (SCBA) và thiết bị chiếu sáng an toàn chống nổ (đèn chống nổ, Lightsticks, đèn dây thả chống nổ chuyên dụng).
• Tính ứng dụng và liên kết thực tiễn:
  • Tài liệu xây dựng dựa trên nguồn tài liệu tham khảo thực tế của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (Hướng dẫn an toàn làm việc trong không gian hạn chế tại các công trình dầu khí của Việt Nam) và tiêu chuẩn từ Tập đoàn Dầu khí Vương quốc Anh.
  • Hệ thống dữ liệu thực tế gắn liền với hoạt động vận hành tại các công trình lọc hóa dầu, kho chứa khí hóa lỏng LPG/CNG, giàn khoan biển, trạm xử lý nước thải và công trường đóng tàu hàng hải.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

• Sinh viên và học viên:
  • Sinh viên/học sinh theo học trình độ Trung cấp và Cao đẳng ngành Bảo hộ lao động tại Trường Cao đẳng Dầu khí và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp kỹ thuật.
  • Cán bộ an toàn (HSE Officer), kỹ thuật viên vận hành, công nhân bảo dưỡng cơ khí, điện, đường ống tại các doanh nghiệp công nghiệp có tiếp xúc với không gian hạn chế.
• Yêu cầu kiến thức tiên quyết (Prerequisites):
  • Người học cần hoàn thành các môn học chung về Pháp luật, Giáo dục quốc phòng an ninh và các môn chuyên môn cơ sở: Tín hiệu, biển báo an toàn (SAEN52005), Sơ cấp cứu (SAEN52106), Vệ sinh công nghiệp (SAEN52107) và Phương tiện bảo vệ cá nhân (SAEN52108).
• Giảng viên và chuyên gia huấn luyện:
  • Làm giáo trình giảng dạy chính thức cho mô đun SAEN52119 tại Trung tâm Đào tạo An toàn Môi trường.
  • Làm tài liệu hướng dẫn xây dựng giáo án lý thuyết, phiếu bài tập thực hành trên bãi tập và bảng tiêu chí đánh giá kỹ năng nghề nghiệp.
• Tự học và tham khảo nghiên cứu:
  • Sử dụng làm tài liệu tra cứu quy trình, bảng thông số an toàn (LEL, UEL của hơn 60 loại dung môi, hóa chất công nghiệp), biểu mẫu giấy phép làm việc cho các kỹ sư an toàn tại các nhà máy sản xuất.

---

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

1. Giáo trình này được biên soạn cho đối tượng nào và ở trình độ đào tạo nào?

Giáo trình được biên soạn chính thức cho học sinh, sinh viên nghề Bảo hộ lao động ở trình độ Trung cấp và Cao đẳng nghề tại Trường Cao đẳng Dầu khí, đồng thời phục vụ công tác đào tạo, huấn luyện an toàn lao động tại Trung tâm Đào tạo An toàn Môi trường (PVMTC).

2. Người học cần đáp ứng những điều kiện tiên quyết nào trước khi học mô đun này?

Người học cần hoàn thành khối kiến thức đại cương cùng các mô đun chuyên môn nền tảng trong chương trình như: Tín hiệu - biển báo an toàn, Sơ cấp cứu, Vệ sinh công nghiệp, Phương tiện bảo vệ cá nhân và Kỹ thuật an toàn điện.

3. Giáo trình này có điểm gì khác biệt về mặt cấu trúc và nội dung kỹ thuật?

Giáo trình thiết kế theo kết cấu mô đun tích hợp, trong đó thời lượng thực hành chiếm ưu thế (29/45 giờ). Toàn bộ nội dung quy chuẩn, bảng tra cứu giới hạn nổ (LEL/UEL), bảng độc tính khí ($\text{CO}, \text{H}_2\text{S}$) và quy trình giấy phép đều được cập nhật đồng bộ với các văn bản pháp luật hiện hành của Việt Nam (QCVN 34:2018/BLĐTBXH, Thông tư 10/2019/TT-BYT) và tiêu chuẩn thực tiễn từ Tập đoàn Dầu khí Việt Nam cũng như Vương quốc Anh.

4. Phương pháp tự học và yêu cầu đánh giá kết quả của môn học như thế nào?

Người học tự học qua nghiên cứu tài liệu, chuẩn bị bài trước giờ lên lớp và thảo luận nhóm 8–10 người. Đánh giá môn học theo thang điểm 10 (quy đổi sang thang điểm 4 và điểm chữ), gồm điểm quá trình thường xuyên/định kỳ (trọng số 40%) và điểm thi kết thúc môn học kết hợp lý thuyết - thực hành (trọng số 60%). Người học phải tham gia tối thiểu 70% số tiết lý thuyết.

5. Cần những trang thiết bị và học liệu bổ trợ nào khi thực hiện mô đun này?

Mô đun yêu cầu hệ thống phòng học lý thuyết (máy chiếu, flipchart) và xưởng thực hành chuyên môn hóa (bãi chữa cháy, nhà khói). Trang thiết bị phục vụ học tập gồm: máy đo khí đa chỉ tiêu, ống đo Draeger, quạt thông gió công suất lớn, bộ đàm liên lạc, bình khí thở SCBA, bộ lọc khói, máy tạo khói, hình nhân cứu hộ, cáng cứu thương, giá ba chân kèm tời cứu hộ, dây đai an toàn toàn thân và biểu mẫu Giấy phép vào không gian hạn chế.

---

Kết luận

Giáo trình mô đun An toàn làm việc trong không gian hạn chế (SAEN52119) cung cấp toàn diện hệ thống kiến thức lý thuyết và kỹ năng thực hành kiểm soát an toàn lao động trong môi trường không gian hạn chế theo các quy chuẩn pháp lý và kỹ thuật công nghiệp nghiêm ngặt. Lộ trình đào tạo được xây dựng mạch lạc từ khâu nhận diện mối nguy, lập hồ sơ giấy phép, triển khai biện pháp cô lập - thông gió - đo kiểm khí cho đến năng lực vận hành trang thiết bị bảo vệ cá nhân và tổ chức ứng cứu khẩn cấp.

Tài liệu là căn cứ chuyên môn phục vụ giảng dạy, học tập và tra cứu tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn cho học sinh, sinh viên và đội ngũ cán bộ an toàn vệ sinh lao động trong các ngành công nghiệp chế biến dầu khí, hóa chất, cơ khí, hàng hải và sản xuất công nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TẬP ĐOÀN DẦU KHÍ VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG DẦU KHÍ  GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN : AN TOÀN LÀM VIỆC TRONG KHÔNG GIAN HẠN CHẾ NGHỀ : BẢO HỘ LAO ĐỘNG TRÌNH ĐỘ: TRUNG CẤP (Ban hành kèm theo Quyết định số: 752/QĐ-CĐDK ngày 07 tháng 06 năm 2021 của Trường Cao Đẳng Dầu Khí) Bà Rịa – Vũng Tàu, năm 2021 (Lưu hành nội bộ) TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Để phục vụ cho công tác giảng dạy của giáo viên cũng như việc học tập của học sinh trong Trung tâm Đào tạo An toàn môi trường, chúng tôi đã tham khảo nhiều tài liệu của các tác giả trong và ngoài nước biên soạn nên giáo trình “An toàn làm việc trong không gian hạn chế”. Giáo trình được dùng cho các giáo viên trong Trung tâm làm tài liệu chính thức giảng dạy cho học sinh nghề Bảo hộ lao động.

Nội dung giáo trình đề cập một cách hệ thống các kiến thức cơ bản nhất về Vệ sinh công nghiệp trong thực tiễn sản xuất cũng như cuộc sống. Cụ thể bao gồm các bài sau: • Bài 1: Không gian hạn chế. • Bài 2: Giấy phép vào không gian hạn chế. • Bài 3: Đo khí và yêu cầu về trang bị bảo vệ cá nhân.

• Bài 4: Ứng cứu khẩn cấp. Trong quá trình biên soạn, chúng tôi đã tham khảo và trích dẫn từ nhiều nguồn tài liệu được liệt kê tại mục Danh mục tài liệu tham khảo. Chúng tôi chân thành cảm ơn các tác giả của các tài liệu mà chúng tôi tham khảo. Bên cạnh đó, giáo trình cũng không thể tránh khỏi những sai sót nhất định.

Nhóm tác giả rất mong nhận được ý kiến đóng góp, phản hồi từ quý đồng nghiệp, các bạn và người đọc. Trân trọng cảm ơn. Bà Rịa – Vũng Tàu, tháng 06 năm 2021 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên Trần Thị Liễn 2.

Phạm Lê Ngọc Tú 3. Nguyễn Đình Chung Trang 1 MỤC LỤC LỜI GIỚI THIỆU. 2 DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT. 4 DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ.

5 DANH MỤC CÁC BẢNG. 8 CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN AN TOÀN LÀM VIỆC TRONG KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. 9 BÀI 1 : KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. KHÁI NIỆM KHÔNG GIAN HẠN CHẾ.

CÁC VỊ TRÍ KHÔNG GIAN HẠN CHẾ TRONG NHÀ MÁY. NHỮNG MỐI NGUY VÀ RỦI RO TRONG KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. NHỮNG MỐI NGUY VÀ RỦI RO KHÁC. KIỂM SOÁT VIỆC RA VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ.

30 BÀI 2 : GIẤY PHÉP VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. GIẤY PHÉP VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. Nội dung yêu cầu. Ưu điểm của việc sử dụng hệ thống giấy phép.

XÁC ĐỊNH KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. VÀO KHÔNG GIAN HẠN CHẾ. Chuẩn bị không gian hạn chế trước khi vào. Thực hiện công việc một cách an toàn.

HUẤN LUYỆN VÀ ĐÁNH GIÁ. NHỮNG LỖI THƯỜNG GẶP. 55 BÀI 3 : ĐO KHÍ VÀ YÊU CẦU VỀ TRANG BỊ BẢO VỆ CÁ NHÂN. TRÌNH TỰ ĐO KHÍ.

ĐO NỒNG ĐỘ KHÍ OXY. ĐO KHÍ DỄ CHÁY. HIỆU CHUẨN VÀ BẢO TRÌ. TIẾN HÀNH ĐO KHÍ.

BẢO VỆ ĐƯỜNG HÔ HẤP. CÁC TRANG BỊ BẢO VỆ CÁ NHÂN KHÁC. NHỮNG LỖI THƯỜNG GẶP. 65 BÀI 4 : ỨNG CỨU KHẨN CẤP.

CỨU NẠN VÀ CÁC DỊCH VỤ KHẨN CẤP. ĐỘI ỨNG CỨU KHẨN CẤP. THIẾT KẾ BỒN BỂ THUẬN TIỆN CHO CỨU NẠN. DÂY AN TOÀN.

NGƯỜI CANH GÁC. 70 TÀI LIỆU THAM KHẢO .