Giáo Trình An Toàn Hàng Hải Nghề Bảo Hộ Lao Động Cao Đẳng

Giáo trình an toàn hàng hải cho nghề bảo hộ lao động tại trường cao đẳng dầu khí cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết cho sinh viên.

• Tác giả: ThS. Nguyễn Ngọc Thanh Trung
• Trường học: Trường Cao Đẳng Dầu Khí
• Chuyên ngành: Bảo Hộ Lao Động
• Đề tài: Giáo Trình An Toàn Hàng Hải
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Bà Rịa – Vũng Tàu

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời giới thiệu
• 1.2. Giáo trình mô đun
• 1.3. Một số quy định quan trọng về an toàn hàng hải
• 1.4. Bài 2: An ninh, an toàn và quản lý nhân sự trên tàu. Trực ca và đảm bảo an toàn khi tàu vận hành
• 1.5. An toàn phòng chống cháy nổ
• 1.6. An toàn tàu chở dầu
• 1.7. An toàn tàu chở khí hóa lỏng
• 1.8. Ứng cứu khẩn cấp
• 1.9. Cứu sinh, cứu nạn trên biển
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình An Toàn Hàng Hải Cho Nghề Bảo Hộ Lao Động

Giáo trình An toàn hàng hải cho nghề bảo hộ lao động cao đẳng là tài liệu quan trọng, cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết cho sinh viên trong lĩnh vực này. Nội dung giáo trình được thiết kế để giúp người học hiểu rõ các quy định và tiêu chuẩn an toàn hàng hải, từ đó áp dụng vào thực tiễn công việc. Mô đun này không chỉ giúp sinh viên nắm vững lý thuyết mà còn trang bị cho họ những kỹ năng thực hành cần thiết để đảm bảo an toàn trong môi trường làm việc hàng hải.

1.1. Mục tiêu của Giáo Trình An Toàn Hàng Hải

Mục tiêu chính của giáo trình là cung cấp cho sinh viên những kiến thức cơ bản về an toàn hàng hải, giúp họ nhận diện và xử lý các tình huống khẩn cấp trên tàu. Sinh viên sẽ được trang bị kỹ năng thực hành cần thiết để đảm bảo an toàn cho bản thân và đồng nghiệp trong quá trình làm việc.

1.2. Đối tượng áp dụng giáo trình

Giáo trình này được áp dụng cho sinh viên ngành bảo hộ lao động tại các trường cao đẳng, đặc biệt là Trường Cao đẳng Dầu Khí. Nội dung giáo trình phù hợp với chương trình đào tạo và yêu cầu thực tiễn của ngành hàng hải.

II. Những Thách Thức Trong An Toàn Hàng Hải

An toàn hàng hải đối mặt với nhiều thách thức, từ việc tuân thủ quy định đến việc đào tạo nhân viên. Các tình huống khẩn cấp có thể xảy ra bất cứ lúc nào, đòi hỏi người làm trong ngành phải có kiến thức và kỹ năng ứng phó kịp thời. Việc thiếu hiểu biết về các quy định an toàn có thể dẫn đến tai nạn nghiêm trọng, ảnh hưởng đến tính mạng và tài sản.

2.1. Các tình huống khẩn cấp thường gặp trên tàu

Trên tàu, các tình huống khẩn cấp như cháy nổ, đắm tàu, hoặc sự cố về thiết bị có thể xảy ra. Người làm trong ngành cần được đào tạo để nhận diện và xử lý các tình huống này một cách hiệu quả.

2.2. Tác động của việc không tuân thủ quy định an toàn

Việc không tuân thủ các quy định an toàn hàng hải có thể dẫn đến tai nạn nghiêm trọng, gây thiệt hại về người và tài sản. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến cá nhân mà còn đến toàn bộ hoạt động của công ty.

III. Phương Pháp Đào Tạo An Toàn Hàng Hải Hiệu Quả

Để đảm bảo an toàn hàng hải, việc đào tạo là rất quan trọng. Các phương pháp đào tạo cần được áp dụng để giúp sinh viên nắm vững kiến thức và kỹ năng thực hành. Việc sử dụng mô hình học tập tích cực, kết hợp lý thuyết và thực hành sẽ giúp sinh viên tiếp thu kiến thức một cách hiệu quả hơn.

3.1. Đào tạo lý thuyết và thực hành

Đào tạo lý thuyết cung cấp kiến thức nền tảng, trong khi thực hành giúp sinh viên áp dụng kiến thức vào thực tế. Việc kết hợp này giúp sinh viên tự tin hơn khi đối mặt với các tình huống thực tế.

3.2. Sử dụng công nghệ trong đào tạo

Công nghệ có thể được sử dụng để mô phỏng các tình huống khẩn cấp, giúp sinh viên trải nghiệm thực tế mà không gặp rủi ro. Việc này giúp nâng cao khả năng ứng phó của sinh viên trong các tình huống thực tế.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Giáo Trình An Toàn Hàng Hải

Giáo trình An toàn hàng hải không chỉ là lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn trong công việc hàng ngày của người làm trong ngành bảo hộ lao động. Những kiến thức và kỹ năng được học sẽ giúp sinh viên thực hiện công việc một cách an toàn và hiệu quả hơn.

4.1. Thực hành cứu sinh và cứu nạn

Sinh viên sẽ được đào tạo về các kỹ thuật cứu sinh và cứu nạn trên biển, giúp họ sẵn sàng ứng phó trong các tình huống khẩn cấp. Việc này không chỉ bảo vệ bản thân mà còn bảo vệ đồng nghiệp.

4.2. Đảm bảo an toàn cho tàu chở dầu và khí hóa lỏng

Nội dung giáo trình cũng bao gồm các quy định và tiêu chuẩn an toàn cho tàu chở dầu và khí hóa lỏng, giúp sinh viên hiểu rõ hơn về các biện pháp cần thiết để đảm bảo an toàn trong quá trình vận chuyển.

V. Kết Luận Về Tương Lai Của An Toàn Hàng Hải

An toàn hàng hải là một lĩnh vực quan trọng và cần thiết trong ngành bảo hộ lao động. Với sự phát triển của công nghệ và các quy định ngày càng nghiêm ngặt, việc đào tạo và nâng cao nhận thức về an toàn hàng hải sẽ ngày càng trở nên cần thiết. Tương lai của ngành này phụ thuộc vào việc áp dụng hiệu quả các kiến thức và kỹ năng đã học.

5.1. Xu hướng phát triển trong đào tạo an toàn hàng hải

Các chương trình đào tạo sẽ ngày càng được cải tiến để đáp ứng nhu cầu thực tiễn. Việc áp dụng công nghệ mới trong đào tạo sẽ giúp sinh viên tiếp cận kiến thức một cách hiệu quả hơn.

5.2. Vai trò của người làm trong ngành bảo hộ lao động

Người làm trong ngành bảo hộ lao động sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn hàng hải. Họ cần không ngừng học hỏi và nâng cao kỹ năng để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của ngành.

Nội dung chính

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình mô đun An toàn hàng hải (Mã mô đun: SAEN62114) là tài liệu đào tạo lưu hành nội bộ, được ban hành theo Quyết định số 752/QĐ-CĐDK ngày 07 tháng 06 năm 2021 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí (thuộc Tập đoàn Dầu khí Việt Nam). Giáo trình do nhóm tác giả gồm ThS. Nguyễn Ngọc Thanh Trung (Chủ biên), Nguyễn Ngọc Linh và Nguyễn Văn Buôn biên soạn.

Trong chương trình đào tạo nghề Bảo hộ lao động trình độ Cao đẳng (tổng khối lượng 72 tín chỉ, tương đương 1680 giờ), mô đun An toàn hàng hải thuộc nhóm các môn học, mô đun chuyên môn ngành, nghề (Nhóm II gồm 51 tín chỉ, 1245 giờ). Mô đun có thời lượng 2 tín chỉ, tương ứng 45 giờ học tập (bao gồm 14 giờ lý thuyết, 29 giờ thực hành/thảo luận và 2 giờ kiểm tra).

Mục tiêu học tập của giáo trình được xác định trên ba phương diện:

• Kiến thức: Trang bị các quy định pháp luật hàng hải quốc tế và Việt Nam; nhận diện hệ thống tín hiệu báo động và các tình huống khẩn cấp; nắm vững cơ cấu tổ chức nhân sự, nguyên tắc trực ca; hiểu rõ phương pháp phòng cháy chữa cháy, an toàn tàu chở dầu và tàu chở khí hóa lỏng.
• Kỹ năng: Thực hiện quy trình sơ tán bằng xuồng cứu sinh; thực hiện đúng kỹ thuật giữ nhiệt cơ thể (tư thế HELP, tư thế HUDDLE) và các thao tác cứu sinh, cứu nạn trên biển.
• Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Rèn luyện ý thức tuân thủ pháp luật quốc tế, chấp hành nội quy an toàn trên tàu và kỷ luật phòng chống cháy nổ.

Cấu trúc giáo trình gồm 8 bài học, kết hợp giữa cơ sở pháp lý hàng hải với các quy trình kiểm soát rủi ro và hoạt động huấn luyện thực hành tại bể bơi an toàn.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương/chủ đề chính

Giáo trình phân bổ nội dung qua 8 bài học với tiến trình logic từ khung pháp lý, quản lý tổ chức đến kỹ thuật an toàn chuyên biệt và thực hành cứu sinh:

• Bài 1: Một số quy định quan trọng về an toàn hàng hải (2 giờ lý thuyết): Khái quát các điều ước quốc tế và luật định cốt lõi gồm Bộ luật Quản lý An toàn Quốc tế (ISM Code), Bộ luật Quốc tế về An ninh Tàu và Bến cảng (ISPS Code), Bộ luật Hàng hải Việt Nam năm 2015 và các bước xây dựng Hệ thống Quản lý An toàn (SMS).
• Bài 2: An ninh, an toàn và quản lý nhân sự trên tàu (2 giờ lý thuyết): Quy định về Bảng phân công nhiệm vụ khi có báo động (Muster list) theo Công ước SOLAS; định kỳ tổ chức thực tập báo động; quy trình kiểm soát khách lên tàu; các biện pháp phòng chống người vượt biên (Stowaway checklist); quy trình phòng chống cướp biển, khủng bố; quản lý vệ sinh thực phẩm và nguồn nước uống.
• Bài 3: Trực ca và đảm bảo an toàn khi tàu vận hành (2 giờ lý thuyết): Nguyên tắc và quy trình duy trì ca trực trên buồng lái và buồng máy nhằm đảm bảo an toàn hành hải.
• Bài 4: An toàn phòng chống cháy nổ (2 giờ lý thuyết, 4 giờ thực hành): Các yếu tố gây cháy nổ trên tàu biển, nguyên lý dập lửa và phương pháp sử dụng các trang thiết bị chữa cháy cố định, di động.
• Bài 5: An toàn tàu chở dầu (2 giờ lý thuyết, 4 giờ thực hành): Đặc thù kỹ thuật của tàu chở dầu, nhận diện nguy cơ cháy nổ, nhiễm độc khí và các biện pháp an toàn khi làm hàng, hành trình.
• Bài 6: An toàn tàu chở khí hóa lỏng (2 giờ lý thuyết, 5 giờ thực hành, 1 giờ kiểm tra): Tính chất nguy hiểm của khí hóa lỏng, yêu cầu kỹ thuật đối với hệ thống bồn chứa, van an toàn và quy trình xử lý sự cố rò rỉ.
• Bài 7: Ứng cứu khẩn cấp (1 giờ lý thuyết, 7 giờ thực hành): Trình tự kích hoạt hệ thống báo động, điều phối lực lượng và thao tác ứng phó khi tàu gặp sự cố đâm va, thủng vỏ hoặc mắc cạn.
• Bài 8: Cứu sinh, cứu nạn trên biển (1 giờ lý thuyết, 9 giờ thực hành, 1 giờ kiểm tra): Quy trình triển khai xuồng cứu sinh, phao bè cứu sinh và thực hành các kỹ thuật sinh tồn dưới nước tại bể huấn luyện an toàn.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Giáo trình xây dựng nền tảng kiến thức dựa trên ba trụ cột pháp lý và quản trị an toàn hàng hải:

1. Bộ luật Quản lý An toàn Quốc tế (ISM Code): Gồm 16 điều khoản chia làm Phần A (Thực hiện) và Phần B (Chứng nhận, kiểm tra). Hệ thống hóa mô hình Hệ thống Quản lý An toàn (SMS) với 4 tài liệu cốt lõi: Sổ tay chính sách công ty, Sổ tay tổ chức công ty, Sổ tay hoạt động tàu và Sổ tay ứng phó sự cố. Phân định trách nhiệm của Người được chỉ định trên bờ (DP/DPA), quyền vượt quyền của Thuyền trưởng, cùng quy chuẩn cấp Giấy chứng nhận phù hợp (DOC) và Giấy chứng nhận quản lý an toàn (SMC) có hiệu lực tối đa 5 năm.
2. Bộ luật Quốc tế về An ninh Tàu và Bến cảng (ISPS Code): Thực thi theo Chương XI-2 của Công ước SOLAS 1974. Quy định chi tiết trách nhiệm của Sĩ quan An ninh Tàu (SSO), Sĩ quan An ninh Công ty (CSO), Nhân viên An ninh Bến cảng (PFSO); quy trình xây dựng Kế hoạch An ninh Tàu (SSP) và Kế hoạch An ninh Bến cảng.
3. Bộ luật Hàng hải Việt Nam năm 2015: Khung pháp lý quốc gia gồm 20 bài (chương), 341 điều, bao quát các quy chuẩn về tàu biển, thuyền bộ, cảng biển, an toàn hàng hải, hợp đồng vận chuyển và bảo hiểm hàng hải.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Thiết lập và kiểm tra bảng phân công báo động; vận hành các thiết bị an ninh trực canh (VHF kênh 16 và 70, máy Inmarsat-C, hệ thống cảnh giới radar/ARPA); triển khai hệ thống vòi rồng áp lực tối thiểu 5,5 kg/cm² để ngăn chặn đột nhập.
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Phân tích và báo cáo các sự "không phù hợp" trong hệ thống SMS; đánh giá rủi ro an ninh khi tàu cập cảng hoặc qua vùng biển nguy hiểm; kiểm tra danh mục người vượt biên.
• Kỹ năng thực hành nghề nghiệp (Practical competencies): Vận hành thiết bị hạ xuồng cứu sinh; thực hiện kỹ thuật bảo tồn nhiệt năng cơ thể bằng tư thế HELP (Heat Escape Lessening Posture) và tư thế HUDDLE (tập hợp nhóm giữ nhiệt); áp dụng kỹ thuật sơ tán và cứu nạn trong môi trường nước.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Giáo trình định hướng phương pháp giảng dạy và học tập tích cực, gắn kết chặt chẽ giữa lý thuyết pháp quy và huấn luyện thực nghiệm:

• Phương pháp giảng dạy: Giảng viên áp dụng hình thức thuyết trình ngắn gọn kết hợp nêu vấn đề, hướng dẫn nghiên cứu văn bản pháp luật, phân tích bài tập tình huống thực tế và tổ chức thảo luận nhóm.
• Tổ chức học tập: Người học được chia thành các nhóm nhỏ từ 8 đến 10 thành viên. Mỗi nhóm được giao chủ đề thảo luận trước giờ học; từng thành viên chịu trách nhiệm nghiên cứu một phần nội dung, tiến hành trao đổi, ghi chép và tổng hợp thành báo cáo nhóm.
• Điều kiện thực hành: Đòi hỏi phòng học lý thuyết đạt chuẩn trang bị máy chiếu, máy tính; hệ thống tài liệu, mô hình học tập trực quan và khu vực bể huấn luyện an toàn chuyên dụng để rèn luyện kỹ năng bơi, cứu sinh và sinh tồn.
• Phương pháp đánh giá: Căn cứ theo Thông tư số 09/2017/TT-BLĐTBXH, thang điểm đánh giá 10 được quy đổi sang điểm chữ và thang điểm 4:
  • Điểm đánh giá quá trình (Trọng số 40%): Gồm 01 bài kiểm tra thường xuyên (sau 27 giờ học, hình thức vấn đáp/thuyết trình/báo cáo, đánh giá chuẩn đầu ra A1-A3, B1-B3, C1-C2) và 01 bài kiểm tra định kỳ (sau 36 giờ học, đánh giá chuẩn A4, B4, C3).
  • Điểm thi kết thúc mô đun (Trọng số 60%): Tổ chức sau 45 giờ học bằng hình thức thi viết kết hợp tự luận và trắc nghiệm, đánh giá tổng hợp toàn bộ chuẩn đầu ra kiến thức, kỹ năng và năng lực tự chủ.
• Quy định tự học và chuyên cần: Người học phải tự nghiên cứu giáo trình và tài liệu tham khảo trước khi lên lớp; tham gia tối thiểu 70% thời lượng lý thuyết (vắng quá 30% tổng số tiết lý thuyết bắt buộc phải học lại mô đun).

---

Điểm nổi bật và cập nhật

• Đồng bộ hóa các công ước quốc tế của IMO: Giáo trình tích hợp các nội dung sửa đổi mới của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO), bao gồm Bộ luật ISM (Nghị quyết A.741(18) và sửa đổi bởi MSC) và Bộ luật ISPS (thông qua theo Nghị quyết A.924(22), bổ sung Chương XI-1 và XI-2 của Công ước SOLAS 1974).
• Cập nhật hệ thống pháp luật hàng hải hiện hành: Toàn bộ nội dung Bài 1 được biên soạn căn cứ theo Bộ luật Hàng hải Việt Nam năm 2015 (thông qua ngày 25/11/2015, có hiệu lực từ ngày 01/7/2017, thay thế Bộ luật năm 2005), phân tích chi tiết cấu trúc 20 chương và 341 điều luật.
• Chuẩn hóa hệ thống biểu mẫu và quy trình vận hành: Giáo trình cung cấp hệ thống danh mục báo cáo bắt buộc theo SMS (báo cáo tháng, báo cáo chuyến, báo cáo quý, báo cáo định kỳ về tình trạng thiết bị an toàn và báo cáo sự không phù hợp); quy trình lưu trữ hồ sơ, quản lý nhật ký tàu.
• Tích hợp giải pháp an ninh hàng hải thực tế: Trình bày chi tiết các kịch bản đối phó với nạn cướp biển và khủng bố; phương thức kết nối với Trung tâm Thông tin Báo cáo Cướp biển (IMB) tại Kuala Lumpur (Malaysia) và Trung tâm Phối hợp Tìm kiếm Cứu nạn (RCC); quy định về tần suất thực tập báo động khẩn cấp theo khuyến nghị quốc tế.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

• Người học: Sinh viên theo học trình độ Cao đẳng nghề Bảo hộ lao động tại Trường Cao đẳng Dầu khí, cũng như người học các chuyên ngành kỹ thuật liên quan đến vận tải biển và dịch vụ dầu khí ngoài khơi.
• Kiến thức tiên quyết và bổ trợ: Người học cần hoàn thành hoặc học song hành các môn học chung và chuyên môn cơ sở trong chương trình đào tạo như: Pháp luật (COMP62004), Pháp luật bảo hộ lao động (SAEN62004), Tín hiệu và biển báo an toàn (SAEN52005), Sơ cấp cứu (SAEN52106), An toàn phòng chống cháy nổ (SAEN52110).
• Giảng viên chuyên ngành: Sử dụng làm tài liệu giảng dạy chính thức, xây dựng đề cương bài giảng, thiết kế bài tập tình huống và biên soạn ngân hàng câu hỏi kiểm tra, đánh giá theo chuẩn đầu ra.
• Cán bộ quản lý an toàn và thuyền viên: Dùng làm tài liệu tham khảo nội bộ phục vụ tra cứu quy trình thiết lập SMS, triển khai kế hoạch an ninh tàu (SSP) và duy trì công tác bảo hộ lao động trên các phương tiện thủy.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Giáo trình được thiết kế chuyên biệt cho người học trình độ Cao đẳng nghề Bảo hộ lao động tại Trường Cao đẳng Dầu khí, đồng thời là tài liệu tham khảo cho cán bộ an toàn (HSE), thuyền viên và nhân sự làm việc trong lĩnh vực vận tải biển, khai thác dầu khí ngoài khơi.

2. Cần kiến thức nền nào để học mô đun này?

Người học cần nắm vững kiến thức pháp luật đại cương, an toàn phòng chống cháy nổ, kỹ thuật sơ cấp cứu cơ bản và hệ thống biển báo, tín hiệu an toàn đã được trang bị ở các mô đun chuyên môn trước.

3. Điểm khác biệt của giáo trình so với các tài liệu an toàn hàng hải thông thường là gì?

Giáo trình tổng hợp và chuẩn hóa đồng thời ba hệ thống quy chuẩn: khung pháp lý quốc tế (ISM Code, ISPS Code, SOLAS), Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015 và các quy trình kỹ thuật đặc thù cho tàu chở dầu, tàu chở khí hóa lỏng cùng bài tập thực hành cứu sinh tại bể huấn luyện.

4. Làm sao để tự học và nghiên cứu giáo trình hiệu quả?

Người học cần đọc trước nội dung từng bài theo đề cương; nghiên cứu kỹ các biểu mẫu kiểm tra (checklist); chủ động tham gia thảo luận nhóm 8-10 người để giải quyết bài tập tình huống và nghiêm túc luyện tập thao tác kỹ thuật tại các buổi thực hành.

5. Có những tài liệu tham khảo chính nào được trích dẫn kèm theo?

Tài liệu trích dẫn trực tiếp từ Bộ luật Hàng hải Việt Nam 2015, các văn kiện của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO: ISM Code, ISPS Code, SOLAS, MARPOL, STCW), và giáo trình An toàn lao động hàng hải của tác giả Phan Thanh Quang (Trường Cao đẳng nghề Duyên hải).

---

Kết luận

Giáo trình mô đun An toàn hàng hải cung cấp hệ thống kiến thức toàn diện và có cấu trúc chặt chẽ về quy chuẩn pháp luật, quản trị an toàn phương tiện và kỹ năng xử lý tình huống khẩn cấp trên biển. Lộ trình học tập phân bổ từ việc làm chủ thể chế pháp lý, quy chế trực ca (Bài 1-3) đến nắm vững kỹ thuật an toàn phòng chống cháy nổ, an toàn tàu hàng đặc thù (Bài 4-6) và hoàn thiện năng lực ứng cứu, cứu nạn thực tế tại bể huấn luyện (Bài 7-8). Đây là tài liệu đào tạo cốt lõi nhằm chuẩn hóa năng lực cho đội ngũ kỹ thuật viên bảo hộ lao động ngành dầu khí và hàng hải.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TẬP ĐOÀN DẦU KHÍ VIỆT NAM TRƯỜNG CAO ĐẲNG DẦU KHÍ  GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: AN TOÀN HÀNG HẢI NGHỀ: BẢO HỘ LAO ĐỘNG TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định số: 752/QĐ-CĐDK ngày 07 tháng 06 năm 2021 của Trường Cao Đẳng Dầu Khí) Bà Rịa – Vũng Tàu, năm 2021 (Lưu hành nội bộ) TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. LỜI GIỚI THIỆU Trong quá trình tàu thuyền hoạt động hàng hải theo quy định của Bộ luật hàng hải thì phải đảm bảo các quy định về an toàn hàng hải nhằm bảo đảm sự an toàn về tính mạng cũng như an toàn cho tài sản trong quá trình hoạt động hàng hải. Vì thế, mô đun “An toàn hàng hải” đã được đưa vào chương trình đào tạo dành cho người học trình độ Cao đẳng thuộc chuyên ngành Bảo hộ lao động tại Trường Cao đẳng Dầu khí.

Trong quá trình nghiên cứu mô đun “An toàn hàng hải”, người học được hướng dẫn tham khảo nhiều tài liệu khác nhau tương ứng với mỗi bài học riêng biệt; có sự khác nhau về việc sử dụng các thuật ngữ chuyên ngành cũng như một số nội dung nhất định. Đồng thời ở các tài liệu tham khảo khác còn mang tính khái quát. Do đó, người học có thể gặp nhiều khó khăn để hiểu hết ý nghĩa của từng nội dung và có thể chưa biết cách vận dụng vấn đề đó vào trong một số trường hợp thực tiễn. Nhằm tạo điều kiện cho người học có một bộ tài liệu tham khảo mang tính tổng hợp, thống nhất và mang tính thực tiễn sâu hơn.

Nhóm người dạy chúng tôi đề xuất và biên soạn Giáo trình An toàn hàng hải dành riêng cho người học trình độ Cao đẳng. Nội dung của giáo trình bao gồm các bài sau: Bài 1: Một số quy định quan trọng về an toàn hàng hải. Bài 2: An ninh, an toàn và quản lý nhân sự trên tàu. Bài 3: Trực ca và đảm bảo an toàn khi tàu vận hành.

Bài 4: An toàn phòng chống cháy nổ. Bài 5: An toàn tàu chở dầu. Bài 6: An toàn tàu chở khí hóa lỏng. Bài 7: Ứng cứu khẩn cấp.

Bài 8: Cứu sinh, cứu nạn trên biển. Trong quá trình biên soạn, chúng tôi đã tham khảo và trích dẫn từ nhiều tài liệu được liệt kê tại mục Danh mục tài liệu tham khảo. Chúng tôi chân thành cảm ơn các tác giả của các tài liệu mà chúng tôi đã tham khảo. Bên cạnh đó, giáo trình cũng không thể tránh khỏi những sai sót nhất định.

Nhóm tác giả rất mong nhận được những ý kiến đóng góp, phản hồi từ quý đồng nghiệp, các bạn và người đọc. Trân trọng cảm ơn. Bà Rịa – Vũng Tàu, tháng 06 năm 2021 Tham gia biên soạn 1. Chủ biên ThS.

Nguyễn Ngọc Thanh Trung 2. Nguyễn Ngọc Linh 3. Nguyễn Văn Buôn 1 MỤC LỤC 1. Lời giới thiệu Trang 1 2.

Giáo trình mô đun 5 4. Một số quy định quan trọng về an toàn hàng hải 12 5. Bài 2: An ninh, an toàn và quản lý nhân sự trên tàu. Trực ca và đảm bảo an toàn khi tàu vận hành 54 7.

An toàn phòng chống cháy nổ 63 8. An toàn tàu chở dầu 77 8. An toàn tàu chở khí hóa lỏng 87 8. Ứng cứu khẩn cấp 96 8.

Cứu sinh, cứu nạn trên biển 112 9. Tài liệu tham khảo 126 GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN 1. Tên mô đun: AN TOÀN HÀNG HẢI 2. Mã mô đun: SAEN62114 3.

Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của mô đun: 3. Vị trí: Giáo trình dành cho người học trình độ Cao đẳng tại trường Cao đẳng Dầu khí. Tính chất: Giáo trình cung cấp kiến thức, kỹ năng và năng lực tự chủ và trách nhiệm cho người học liên quan đến hoạt động đảm bảo an toàn hàng hải. Qua đó, người học đang học tập tại trường sẽ: (1) có bộ giáo trình phù hợp với chương trình đào tạo của trường; (2) dễ dàng tiếp thu cũng như vận dụng các kiến thức và kỹ năng được học vào môi trường học tập và thực tế thuộc lĩnh vực hàng hải.

Ý nghĩa và vai trò của mô đun: An toàn hàng hải là mô đun quan trọng và dành cho đối tượng là người học thuộc chuyên ngành Bảo hộ lao động. Nội dung chủ yếu của mô đun này nhằm cung cấp các kiến thức và kỹ năng thuộc lĩnh vực bảo đảm an toàn hàng hải: (1) Nhận biết được các tình huống khẩn cấp; (2) Giải thích được một số nội dung: Đảm bảo an toàn tàu chở dầu và tàu chở khí hóa lỏng; đảm bảo an toàn phòng chống cháy nổ trên tàu; biết được các hoạt động cứu sinh, cứu nạn trên biển. Qua đó, giáo trình cung cấp các kiến thức cần thiết nhằm đảm bảo an toàn cho phương tiện và con người khi tham gia hoạt động hàng hải. Mục tiêu của mô đun: 4.

Về kiến thức: A1. Liệt kê được một số quy định quan trọng về an toàn hàng hải. Nhận diện được các dạng tín hiệu báo động theo quy định và các dạng tình huống khẩn cấp. Trình bày được cơ cấu nhân sự trên tàu và các công việc cần thực hiện khi trực ca.

Trình bày được các phương pháp chữa cháy áp dụng trên tàu. Trình bày được các quy định quan trọng về an toàn trên tàu chở dầu và tàu chở khí hóa lỏng 4.2 Về kỹ năng: B1. Thực hiện được quy trình sơ tán an toàn bằng xuồng cứu sinh, B2. Thực hiện được tư thế HELP, tư thế HUDDLE B3.

Thực hiện được các kỹ thuật cứu sinh, cứu nạn.3 Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: C1. Có ý thức tuân thủ luật pháp quốc tế C2. Có ý thức cảnh giác, tuân thủ nội quy trên tàu C3. Có ý thức đảm bảo an toàn phòng chống cháy nổ trên tàu.

Nội dung của mô đun 5. Chương trình khung Thời gian học tập (giờ) Trong đó Số Thực hành/ Mã MH/MĐ Tên môn học, mô đun tín Tổng Kiểm tra thực tập/ chỉ số Lý thí nghiệm/ thuyết bài tập/ LT TH thảo luận I Các môn học chung 21 435 157 255 15 8 COMP64002 Giáo dục chính trị 4 75 41 29 5 0 COMP62004 Pháp luật 2 30 18 10 2 0 COMP63006 Tin học 3 75 15 58 0 2 COMP62008 Giáo dục thể chất 2 60 5 51 0 4 Giáo dục quốc phòng và COMP64010 4 75 36 35 2 2 an ninh FORL66001 Tiếng Anh 6 120 42 72 6 0 Các môn học, mô đun II 51 1245 324 873 26 22 chuyên môn ngành, nghề SAEN62002 Tâm lý học lao động 2 30 18 10 2 0 SAEN62003 Ecgonomic 2 30 18 10 2 0 SAEN62004 Pháp luật bảo hộ lao động 2 30 18 10 2 0 SAEN52005 Tín hiệu, biển báo an toàn 2 30 18 10 2 0 SAEN52106 Sơ cấp cứu 2 45 14 29 1 1 SAEN52107 Vệ sinh công nghiệp 2 45 14 29 1 1 Phương tiện bảo vệ cá 2 45 14 29 1 1 SAEN52108 nhân SAEN52109 Kỹ thuật an toàn điện 2 45 14 29 1 1 An toàn phòng chống 2 45 14 29 1 1 SAEN52110 cháy nổ 1 Thời gian học tập (giờ) Trong đó Số Thực hành/ Mã MH/MĐ Tên môn học, mô đun tín Tổng Kiểm tra thực tập/ chỉ số Lý thí nghiệm/ thuyết bài tập/ LT TH thảo luận SAEN62111 Kỹ thuật an toàn cơ khí 2 45 14 29 1 1 SAEN62112 Kỹ thuật xử lý môi trường 2 45 14 29 1 1 SAEN52113 An toàn hóa chất 2 45 14 29 1 1 SAEN62114 An toàn hàng hải 2 45 14 29 1 1 SAEN62115 An toàn xây dựng 2 45 14 29 1 1 SAEN52116 An toàn thiết bị áp lực 2 45 14 29 1 1 SAEN52117 An toàn thiết bị nâng 2 45 14 29 1 1 SAEN62118 Đánh giá rủi ro 2 45 14 29 1 1 An toàn làm việc không 2 45 14 29 1 1 SAEN52119 gian hạn chế Quản lý an toàn vệ sinh 2 45 14 29 1 1 SAEN62120 lao động (HSEQ-MS) SAEN62121 Điều tra tai nạn 2 45 14 29 1 1 Thanh tra, kiểm tra an 2 45 14 29 1 1 SAEN62122 toàn vệ sinh lao động Kỹ năng huấn luyện an 2 45 14 29 1 1 SAEN62123 toàn lao động SAEN63224 Khóa luận tốt nghiệp 3 135 0 135 0 0 SAEN64225 Thực tập sản xuất 4 180 0 176 0 4 Tổng cộng 72 1680 481 1128 41 30 5. Chương trình chi tiết mô đun Thời gian (giờ) Số Tên bài, mục Tổng Lý Thực Kiểm TT số thuyết hành tra 1 Bài 1: Một số quy định quan trọng về an 2 2 0 0 toàn hàng hải 2 Thời gian (giờ) Số Tên bài, mục Tổng Lý Thực Kiểm TT số thuyết hành tra 2 Bài 2: An ninh, an toàn và quản lý nhân 2 2 0 0 sự trên tàu 3 Bài 3: Trực ca và đảm bảo an toàn khi 2 2 0 0 tàu vận hành 4 Bài 4: An toàn phòng chống cháy nổ 6 2 4 0 5 Bài 5: An toàn tàu chở dầu 6 2 4 0 Bài 6: An toàn tàu chở khí hóa lỏng 8 2 5 1 Bài 7: Ứng cứu khẩn cấp 8 1 7 0 Bài 8: Cứu sinh, cứu nạn trên biển 11 1 9 1 Cộng 45 14 29 2 6. Điều kiện thực hiện mô đun: 6.

Phòng học Lý thuyết/Thực hành: Đáp ứng phòng học chuẩn 6. Trang thiết bị dạy học: Projetor, máy vi tính, bảng, phấn 6. Học liệu, dụng cụ, mô hình, phương tiện: Giáo trình, mô hình học tập. Các điều kiện khác: Người học thực hành các kỹ năng cứu sinh, cứu nạn tại bể huấn luyện an toàn.

Nội dung và phương pháp đánh giá: 7. Nội dung: - Kiến thức: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức - Kỹ năng: Đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kỹ năng. - Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: + Nghiên cứu bài trước khi đến lớp. + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập.

+ Tham gia đầy đủ thời lượng mô đun. + Nghiêm túc trong quá trình học tập. Phương pháp: Người học được đánh giá tích lũy mô đun như sau: 7. Cách đánh giá 3 - Áp dụng quy chế đào tạo Cao đẳng hệ chính quy ban hành kèm theo Thông tư số 09/2017/TT-LĐTBXH, ngày 13/3/2017 của Bộ trưởng Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội.