Giải Pháp Phát Triển Ngành Da Giày Tại TP.HCM Đến Năm 2010

Chuyên khảo phân tích Luận văn một số giải pháp góp phần phát triển ngành da giầy thành phố hồ chí minh đến năm 2010, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu

• Người hướng dẫn: PGS-TS. Nguyễn Thị Liên
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Giải Pháp Phát Triển Ngành Da Giày TP.HCM Đến Năm 2010
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: TP.HCM

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI
• 1.1. Khái niệm về giải pháp chiến lược
• 1.2. Quy trình xây dựng các giải pháp chiến lược
• 1.2.1. Nghiên cứu môi trường bên ngoài
• 1.2.1.1. Môi trường vi mô
• 1.2.1.2. Môi trường vĩ mô
• 1.2.2. Nghiên cứu môi trường nội bộ
• 1.2.3. Xác định mục tiêu
• 1.2.4. Đề ra các giải pháp chiến lược để thực hiện mục tiêu
• 1.3. Vai trò của ngành da giày trong sự phát triển kinh tế xã hội tại TP.HCM
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA NGÀNH DA - GIẤY TP.HCM TRONG THỜI GIAN QUA
• 2.1. Kết quả sản xuất kinh doanh
• 2.2. Phân tích thực trạng hoạt động ngành da - giày TP.HCM
• 2.2.1. Thực trạng về năng lực sản xuất
• 2.2.2. Thực trạng về trình độ máy móc thiết bị, công nghệ
• 2.2.3. Đánh giá hiệu quả đầu tư thiết bị, công nghệ, nhà xưởng
• 2.2.4. Đánh giá thực trạng về vận sản xuất
• 2.2.5. Đánh giá thực trạng về cơ cấu tổ chức
• 2.2.6. Đánh giá thực trạng về nghiên cứu và phát triển
• 2.2.7. Đánh giá thực trạng về lao động và năng suất
• 2.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của ngành da - giày
• 2.3.1. Tác động của hệ thống cơ chế chính sách của nhà nước
• 2.3.2. Phân tích thị trường
• 2.3.2.1. Tình hình thị trường xuất nhập khẩu
• 2.3.2.2. Xuất khẩu giày dép của Việt Nam từ năm 2000-2003
• 2.3.2.3. Xu hướng tiêu dùng trên các thị trường
• 2.3.3. Phân tích cạnh tranh
• 2.3.3.1. Nhóm yếu tố xuất phát từ chính bản thân của ngành
• 2.3.3.2. Nhóm nguyên nhân xuất phát từ điều kiện khách quan
• 2.3.4. Phân tích ảnh hưởng của tiến bộ khoa học và công nghệ
• 2.3.4.1. Vai trò của phát triển khoa học công nghệ và đổi mới kỹ thuật
• 2.3.4.2. Sự tiến bộ kỹ thuật trong ngành da giày
• 2.3.4.3. Vai trò của thiết kế mẫu, thời trang
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHIẾN LƯỢC NHẰM PHÁT TRIỂN NGÀNH DA - GIẤY TP.HCM
• 3.1. Mục tiêu của ngành da giày TP.HCM đến năm 2010
• 3.1.1. Định hướng phát triển đến năm 2005 và hướng tới năm 2010
• 3.1.2. Dự báo thị trường và xu hướng cấu sản phẩm
• 3.1.3. Quan điểm và định hướng phát triển đến năm 2005 của ngành da giày TP. Hồ Chí Minh
• 3.2. Mục tiêu của ngành da giày đến năm 2010
• 3.2.1. Mục tiêu sản lượng và giá trị xuất khẩu
• 3.2.2. Mục tiêu về nguyên liệu
• 3.2.3. Mục tiêu về vốn
• 3.3. Một số giải pháp chiến lược nhằm phát triển ngành da - giày TP.HCM
• 3.3.1. Giải pháp 1: Giải pháp về nguồn nguyên liệu
• 3.3.2. Giải pháp 2: Giải pháp về khoa học công nghệ
• 3.3.3. Giải pháp 3: Giải pháp về vốn
• 3.3.4. Giải pháp 4: Giải pháp về nguồn nhân lực
• 3.3.5. Giải pháp 5: Giải pháp về tổ chức và quản lý ngành
• 3.3.6. Giải pháp 6: Giải pháp về thị trường
• MỞ ĐẦU
• LỜI CAM ĐOAN
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Giải Pháp Phát Triển Ngành Da Giày TP

Ngành da giày TP.HCM đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế, là ngành xuất khẩu mũi nhọn và sử dụng nhiều lao động. Tuy nhiên, khả năng cạnh tranh ngành da giày của các doanh nghiệp Việt Nam còn hạn chế trên thị trường quốc tế, đặc biệt là thị trường Mỹ. Xuất khẩu da giày TP.HCM còn phụ thuộc lớn vào gia công, dẫn đến sự bị động trong sản xuất. Sự cạnh tranh từ các nước láng giềng như Thái Lan, Indonesia và gánh nặng thuế suất cao (22% so với 8% của các nước được hưởng ưu đãi) đang làm giảm thị phần. Theo Cục Thống kê TP.HCM, ngành da giày hiện đang là ngành yếu kém, đối diện với nhiều khó khăn và thách thức. Vì vậy, việc đề ra các giải pháp phát triển kinh tế cho ngành da giày sẽ đóng vai trò lớn trong chương trình phát triển kinh tế xã hội của Thành phố.

1.1. Tầm quan trọng của Ngành Da Giày TP.HCM

Ngành da giày TP.HCM có vai trò quan trọng trong việc tạo công ăn việc làm, đóng góp vào GDP của thành phố và thúc đẩy xuất khẩu. Tuy nhiên, để duy trì và phát triển, ngành cần đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm nâng cao năng lực cạnh tranh, cải thiện chất lượng sản phẩm và đa dạng hóa thị trường. Hiệp hội da giày Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ doanh nghiệp vượt qua khó khăn. Do đó, việc nghiên cứu và đề xuất các giải pháp phát triển là vô cùng cần thiết để ngành da giày có thể phát triển bền vững.

1.2. Mục tiêu Phát triển Ngành Da Giày đến năm 2010

Luận văn tập trung vào việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến ngành da giày tại TP.HCM, xây dựng mục tiêu phát triển đến năm 2010 và đề xuất các chính sách hỗ trợ ngành da giày để đạt được các mục tiêu đó. Mục tiêu chính bao gồm tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu da giày, nâng cao năng lực sản xuất và cải thiện chất lượng nguồn nhân lực. Phát triển bền vững ngành da giày là một trong những yếu tố quan trọng cần xem xét để đảm bảo sự phát triển lâu dài.

II. Thách Thức Điểm Nghẽn của Ngành Da Giày TP

Mặc dù đạt được những thành tựu nhất định, ngành da giày TP.HCM đang đối mặt với nhiều thách thức lớn. Năng lực sản xuất còn hạn chế, trình độ máy móc thiết bị và công nghệ còn lạc hậu so với các nước trong khu vực. Việc đánh giá hiệu quả đầu tư vào thiết bị, công nghệ và nhà xưởng còn chưa được chú trọng đúng mức. Nguồn cung nguyên liệu da giày trong nước chưa đáp ứng đủ nhu cầu, phải nhập khẩu phần lớn. Cơ cấu tổ chức và quản lý của nhiều doanh nghiệp còn yếu kém, ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động. Nghiên cứu và phát triển (R&D) chưa được đầu tư đúng mức, dẫn đến thiếu tính sáng tạo và khả năng cạnh tranh thấp. Năng suất lao động còn thấp so với các nước trong khu vực.

2.1. Thực trạng Sản xuất và Công nghệ Ngành Da Giày

Luận văn đi sâu vào phân tích thực trạng năng lực sản xuất, trình độ máy móc thiết bị, công nghệ và hiệu quả đầu tư trong ngành da giày. Đánh giá thực trạng về vốn sản xuất, cơ cấu tổ chức, nghiên cứu và phát triển, lao động và năng suất. Từ đó, chỉ ra những điểm yếu cần khắc phục để nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành. Việc đầu tư vào ngành da giày cần được xem xét kỹ lưỡng để đảm bảo hiệu quả và bền vững.

2.2. Phân tích Thị trường và Cạnh tranh Ngành Da Giày

Thực hiện phân tích chi tiết về thị trường xuất nhập khẩu, xu hướng tiêu dùng trên các thị trường lớn và đánh giá cạnh tranh từ các đối thủ trong khu vực và trên thế giới. Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình hoạt động của ngành, bao gồm tác động của hệ thống cơ chế chính sách của nhà nước. Từ đó, đưa ra các kiến nghị và giải pháp phù hợp để giúp ngành da giày vượt qua khó khăn và phát triển.

2.3. Ảnh hưởng của Khoa học Công nghệ đến Ngành Da Giày

Vai trò của phát triển khoa học công nghệ và đổi mới kỹ thuật trong ngành da giày. Sự tiến bộ kỹ thuật trong ngành, vai trò của thiết kế mẫu mã và thời trang trong việc nâng cao giá trị sản phẩm. Từ đó, đưa ra các giải pháp để thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ vào sản xuất, nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng nhu cầu thị trường. Chú trọng công nghệ sản xuất da giày tiên tiến là yếu tố then chốt.

III. Giải Pháp 1 Nâng Cao Năng Lực Cạnh Tranh Ngành Da Giày

Nâng cao năng lực cạnh tranh ngành da giày là yếu tố then chốt để phát triển bền vững. Giải pháp này tập trung vào việc cải thiện chất lượng sản phẩm, giảm chi phí sản xuất, tăng cường quảng bá thương hiệu và mở rộng thị trường. Đầu tư vào công nghệ mới, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và xây dựng chuỗi cung ứng ngành da giày hiệu quả là những bước đi quan trọng. Ngoài ra, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các doanh nghiệp, Hiệp hội da giày Việt Nam và các cơ quan quản lý nhà nước để tạo môi trường kinh doanh thuận lợi.

3.1. Đầu tư vào Công nghệ Sản xuất Hiện Đại

Việc đầu tư vào công nghệ sản xuất da giày hiện đại giúp nâng cao năng suất, giảm chi phí và cải thiện chất lượng sản phẩm. Cần tập trung vào các công nghệ tiên tiến như tự động hóa, robot hóa và sử dụng vật liệu mới. Đồng thời, cần có chính sách khuyến khích doanh nghiệp đổi mới công nghệ, hỗ trợ tài chính và đào tạo nguồn nhân lực để vận hành và bảo trì các thiết bị hiện đại.

3.2. Phát triển Thương Hiệu Da Giày Việt Nam

Xây dựng và phát triển thương hiệu da giày Việt Nam mạnh mẽ trên thị trường quốc tế là yếu tố quan trọng để nâng cao giá trị sản phẩm và khả năng cạnh tranh. Cần chú trọng vào thiết kế sản phẩm độc đáo, chất lượng cao và quảng bá thương hiệu hiệu quả. Đồng thời, cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng thương hiệu, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ và tham gia các hội chợ triển lãm quốc tế.

3.3. Mở rộng Thị trường Xuất khẩu Da Giày

Nghiên cứu và mở rộng thị trường xuất khẩu da giày sang các khu vực tiềm năng như châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh. Tham gia các hiệp định thương mại tự do để giảm thiểu rào cản thuế quan và tiếp cận thị trường dễ dàng hơn. Đồng thời, cần có chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tìm kiếm đối tác, tham gia các chương trình xúc tiến thương mại và quảng bá sản phẩm.

IV. Giải Pháp 2 Phát Triển Nguồn Nhân Lực Ngành Da Giày TP

Nguồn nhân lực ngành da giày đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững. Giải pháp này tập trung vào việc đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ công nhân lành nghề, kỹ sư có trình độ chuyên môn cao và cán bộ quản lý năng động, sáng tạo. Xây dựng chương trình đào tạo phù hợp với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, tăng cường liên kết giữa các trường đại học, cao đẳng và doanh nghiệp để nâng cao chất lượng đào tạo. Đồng thời, cần có chính sách thu hút và giữ chân nhân tài, tạo môi trường làm việc tốt và cơ hội phát triển cho người lao động.

4.1. Xây dựng Chương trình Đào tạo Thực tiễn

Chương trình đào tạo cần được xây dựng dựa trên nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, cập nhật kiến thức và kỹ năng mới nhất. Tăng cường thời lượng thực hành, đưa sinh viên và học viên đến thực tập tại các doanh nghiệp để làm quen với môi trường làm việc thực tế. Đồng thời, cần có sự tham gia của các chuyên gia và doanh nhân vào quá trình giảng dạy và hướng dẫn.

4.2. Tăng cường Liên kết giữa Trường và Doanh nghiệp

Thúc đẩy hợp tác giữa các trường đại học, cao đẳng và doanh nghiệp trong việc đào tạo, nghiên cứu và chuyển giao công nghệ. Doanh nghiệp có thể tham gia vào quá trình xây dựng chương trình đào tạo, cung cấp cơ sở vật chất và tạo điều kiện cho sinh viên thực tập. Trường học có thể cử giảng viên đến thực tế tại doanh nghiệp để nắm bắt nhu cầu và cập nhật kiến thức.

4.3. Thu hút và Giữ chân Nhân tài Ngành Da Giày

Cần có chính sách thu hút và giữ chân nhân tài bằng cách tạo môi trường làm việc tốt, cơ hội phát triển nghề nghiệp và chế độ đãi ngộ hợp lý. Doanh nghiệp cần quan tâm đến đời sống vật chất và tinh thần của người lao động, tạo điều kiện để họ phát huy tối đa khả năng sáng tạo và đóng góp vào sự phát triển của doanh nghiệp.

V. Chính Sách Hỗ Trợ Động Lực Phát Triển Ngành Da Giày

Chính sách hỗ trợ ngành da giày đóng vai trò quan trọng trong việc tạo môi trường kinh doanh thuận lợi và thúc đẩy sự phát triển của ngành. Cần có chính sách ưu đãi về thuế, tín dụng, đất đai và các thủ tục hành chính. Hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận thông tin thị trường, công nghệ mới và các chương trình đào tạo. Tạo điều kiện cho Hiệp hội da giày Việt Nam phát huy vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp và nhà nước, bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và thúc đẩy sự hợp tác trong ngành.

5.1. Ưu đãi về Thuế và Tín dụng cho Doanh nghiệp

Miễn giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế nhập khẩu đối với máy móc thiết bị, nguyên vật liệu phục vụ sản xuất. Tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi với lãi suất thấp và thời gian vay dài hạn. Hỗ trợ doanh nghiệp tham gia các chương trình bảo lãnh tín dụng để giảm thiểu rủi ro.

5.2. Hỗ trợ Tiếp cận Thông tin và Công nghệ Mới

Cung cấp thông tin về thị trường, công nghệ mới, xu hướng tiêu dùng và các quy định pháp luật liên quan đến ngành da giày. Tổ chức các hội thảo, triển lãm, diễn đàn để doanh nghiệp trao đổi kinh nghiệm và tìm kiếm đối tác. Hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận các chương trình hỗ trợ đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh.

5.3. Phát huy Vai trò của Hiệp hội Da Giày Việt Nam

Hiệp hội da giày Việt Nam cần phát huy vai trò cầu nối giữa doanh nghiệp và nhà nước, bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và thúc đẩy sự hợp tác trong ngành. Tham gia vào quá trình xây dựng chính sách, đại diện cho doanh nghiệp trong các cuộc đàm phán thương mại và giải quyết tranh chấp. Tổ chức các hoạt động xúc tiến thương mại, quảng bá thương hiệu và đào tạo nguồn nhân lực.

VI. Tương Lai Xu Hướng Phát Triển Ngành Da Giày TP

Xu hướng phát triển ngành da giày trong tương lai sẽ tập trung vào chất lượng, thiết kế và tính bền vững. Doanh nghiệp cần chú trọng vào việc tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, đáp ứng nhu cầu ngày càng khắt khe của thị trường. Ứng dụng công nghệ mới, sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường và xây dựng chuỗi cung ứng bền vững là những yếu tố quan trọng để ngành da giày Việt Nam giai đoạn 2010 thích ứng với những thay đổi của thị trường và phát triển bền vững.

6.1. Chú trọng vào Chất lượng và Thiết kế Sản phẩm

Tập trung vào việc nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế về an toàn, sức khỏe và môi trường. Đầu tư vào thiết kế sản phẩm độc đáo, sáng tạo, phù hợp với xu hướng thời trang và thị hiếu của người tiêu dùng. Tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao, mang đậm bản sắc văn hóa Việt Nam.

6.2. Ứng dụng Công nghệ Mới và Vật liệu Bền vững

Ứng dụng các công nghệ mới như tự động hóa, in 3D, sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) và Internet of Things (IoT) để nâng cao năng suất, giảm chi phí và cải thiện chất lượng sản phẩm. Sử dụng vật liệu thân thiện với môi trường, tái chế và có nguồn gốc bền vững. Tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường và phát triển bền vững.

6.3. Xây dựng Chuỗi Cung ứng Bền vững cho Da Giày

Xây dựng chuỗi cung ứng ngành da giày bền vững, từ khâu cung cấp nguyên vật liệu đến sản xuất, phân phối và tiêu dùng. Hợp tác với các nhà cung cấp uy tín, đảm bảo nguồn cung nguyên vật liệu ổn định, chất lượng cao và có nguồn gốc rõ ràng. Áp dụng các tiêu chuẩn về lao động, an toàn và môi trường trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành da-giày tại Thành phố Hồ Chí Minh (TP.HCM) đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội, với tốc độ tăng trưởng bình quân 21,1% giai đoạn 1996-2003, vượt mức tăng trưởng bình quân ngành công nghiệp thành phố là 14,77%. Năm 2003, giá trị sản xuất ngành da-giày chiếm 14,7% tổng giá trị sản xuất công nghiệp chế biến của TP.HCM, đứng thứ hai chỉ sau ngành thực phẩm và đồ uống. Kim ngạch xuất khẩu giày dép Việt Nam năm 2003 đạt 2,267 tỷ USD, tăng 22,8% so với năm 2002, trong đó xuất khẩu giày dép vào thị trường EU chiếm gần 80%. Ngành sử dụng khoảng 174.400 lao động tại 1.290 doanh nghiệp, chiếm gần 20% lao động toàn ngành công nghiệp TP.HCM.

Tuy nhiên, ngành da-giày vẫn đối mặt nhiều thách thức như phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu (khoảng 70-90%), trình độ công nghệ và thiết bị còn thấp, năng suất lao động thấp (khoảng 1.063 đôi/người/năm so với mức trung bình khu vực 2.609 đôi/người/năm), và cơ cấu tổ chức phân tán, chưa đồng bộ. Mục tiêu nghiên cứu nhằm phân tích thực trạng hoạt động ngành da-giày TP.HCM, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng, xây dựng mục tiêu phát triển đến năm 2010 và đề xuất các giải pháp chiến lược nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển bền vững ngành.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các doanh nghiệp sản xuất da-giày tại TP.HCM trong giai đoạn 2000-2010, với trọng tâm là các yếu tố môi trường bên ngoài và năng lực nội tại của ngành. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc đóng góp các giải pháp chiến lược thiết thực, hỗ trợ chương trình phát triển kinh tế-xã hội của TP.HCM, đồng thời nâng cao vị thế ngành da-giày trên thị trường quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn áp dụng các lý thuyết và mô hình quản trị chiến lược nhằm xây dựng giải pháp phát triển ngành da-giày TP.HCM, bao gồm:

• Lý thuyết môi trường kinh doanh: Phân tích môi trường vĩ mô (kinh tế, chính trị, xã hội, công nghệ) và môi trường vi mô (thị trường, khách hàng, đối thủ cạnh tranh, nhà cung cấp) để xác định cơ hội và thách thức cho ngành.

• Mô hình SWOT: Đánh giá điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và nguy cơ của ngành da-giày TP.HCM dựa trên phân tích môi trường bên ngoài và năng lực nội tại.

• Lý thuyết quản trị nguồn lực: Tập trung vào các nguồn lực quan trọng như nguồn nhân lực, công nghệ, vốn đầu tư, tổ chức sản xuất và quản lý nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động và năng lực cạnh tranh.

Các khái niệm chính bao gồm: năng lực sản xuất, chuỗi cung ứng nguyên liệu, năng suất lao động, cấu trúc tổ chức ngành, thị trường xuất khẩu, và đổi mới công nghệ.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính được thu thập từ các báo cáo thống kê của Sở Công nghiệp TP.HCM, Hiệp hội Da-giày Việt Nam, Tổng cục Thống kê, cùng các tài liệu pháp luật liên quan đến chính sách đầu tư, xuất nhập khẩu và quản lý ngành. Ngoài ra, nghiên cứu sử dụng dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo ngành và các nghiên cứu trước đây.

Phương pháp phân tích bao gồm:

• Phân tích định lượng: Sử dụng số liệu thống kê về sản lượng, kim ngạch xuất khẩu, lao động, vốn đầu tư, năng suất lao động để đánh giá thực trạng và xu hướng phát triển.

• Phân tích định tính: Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng như chính sách nhà nước, thị trường, công nghệ, tổ chức sản xuất và quản lý thông qua mô hình SWOT và phân tích môi trường kinh doanh.

Cỡ mẫu nghiên cứu gồm 1.290 doanh nghiệp da-giày tại TP.HCM, đại diện cho các loại hình doanh nghiệp quốc doanh, tư nhân, liên doanh và 100% vốn nước ngoài. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu toàn bộ các doanh nghiệp hoạt động trong ngành tại địa bàn nghiên cứu nhằm đảm bảo tính đại diện và toàn diện.

Thời gian nghiên cứu kéo dài từ năm 2000 đến năm 2010, tập trung phân tích giai đoạn 2000-2003 để đánh giá thực trạng và dự báo phát triển đến năm 2010.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng sản xuất và xuất khẩu mạnh mẽ: Giá trị sản xuất công nghiệp ngành da-giày tại TP.HCM tăng từ 3.163 tỷ đồng năm 2000 lên 20.570 tỷ đồng năm 2003, chiếm 14,7% tổng giá trị sản xuất công nghiệp chế biến của thành phố. Kim ngạch xuất khẩu giày dép tăng từ 1,468 tỷ USD năm 2000 lên 2,267 tỷ USD năm 2003, tăng 54,4% trong 3 năm, trong đó xuất khẩu vào EU chiếm gần 80%.

2. Phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu: Khoảng 70-90% nguyên liệu sản xuất da-giày, bao gồm da thuộc, vải, gia da, đế giày, cao su và phụ liệu, phải nhập khẩu. Nguyên liệu trong nước chưa đáp ứng đủ về số lượng và chất lượng, đặc biệt là da thuộc chỉ đáp ứng khoảng 10% nhu cầu sản xuất.

3. Năng lực sản xuất và công nghệ còn hạn chế: Hơn 50% thiết bị ngành da-giày đã sử dụng trên 10 năm, nhiều máy móc lạc hậu, năng suất thấp. Đầu tư cho nghiên cứu và phát triển công nghệ còn yếu, chỉ khoảng 15% doanh nghiệp có bộ phận thiết kế mẫu, chưa có doanh nghiệp nào có bộ phận nghiên cứu và triển khai công nghệ riêng biệt.

4. Năng suất lao động thấp và biến động lớn: Năng suất lao động trung bình ngành chỉ đạt khoảng 1.063 đôi/người/năm, thấp hơn nhiều so với mức trung bình khu vực (2.609 đôi/người/năm). Biến động lao động khoảng 20-25% do thu nhập thấp, điều kiện làm việc khó khăn và thiếu đào tạo chuyên môn.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các hạn chế trên là do ngành da-giày TP.HCM vẫn chủ yếu hoạt động theo phương thức gia công, phụ thuộc vào đối tác nước ngoài về nguyên liệu và đơn hàng, dẫn đến hiệu quả kinh tế thấp và khả năng cạnh tranh hạn chế. Việc thiếu đồng bộ trong cơ cấu tổ chức và quản lý ngành cũng làm giảm khả năng liên kết, hợp tác giữa các doanh nghiệp, gây ra sự phân tán nguồn lực và giảm hiệu quả sản xuất.

So sánh với các nước trong khu vực như Thái Lan, Trung Quốc, Đài Loan, Việt Nam còn thua kém về công nghệ, thiết bị và năng lực nghiên cứu phát triển. Tuy nhiên, lợi thế về nguồn nhân lực dồi dào, chi phí lao động thấp và vị trí địa lý thuận lợi giúp ngành có tiềm năng phát triển nếu được đầu tư và quản lý hiệu quả.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu, bảng phân bổ nguồn nguyên liệu nhập khẩu và trong nước, biểu đồ tuổi thiết bị và năng suất lao động theo năm để minh họa rõ hơn thực trạng và xu hướng phát triển.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường nội địa hóa nguyên liệu: Đẩy mạnh đầu tư phát triển nguồn nguyên liệu trong nước, đặc biệt là da thuộc và vải, nhằm giảm tỷ lệ nhập khẩu từ khoảng 70-90% xuống dưới 50% trong vòng 5 năm. Chủ thể thực hiện là các doanh nghiệp trong ngành phối hợp với các cơ quan quản lý nhà nước và viện nghiên cứu.

2. Đổi mới công nghệ và nâng cấp thiết bị: Khuyến khích doanh nghiệp đầu tư đổi mới máy móc, thiết bị hiện đại, ưu tiên các công nghệ tiết kiệm nguyên liệu và nâng cao chất lượng sản phẩm. Mục tiêu nâng tỷ lệ thiết bị hiện đại lên trên 70% vào năm 2010. Nhà nước hỗ trợ thông qua các chính sách ưu đãi thuế và tín dụng.

3. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao: Tăng cường đào tạo kỹ thuật viên, công nhân lành nghề và cán bộ quản lý chuyên nghiệp, nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo từ 20% lên 50% trong 5 năm tới. Các trường nghề, trung tâm đào tạo phối hợp với doanh nghiệp xây dựng chương trình phù hợp.

4. Xây dựng và hoàn thiện hệ thống quản lý chất lượng: Áp dụng tiêu chuẩn ISO 9000, ISO 14000 và SA 8000 trong các doanh nghiệp để nâng cao uy tín và khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Mục tiêu đạt 80% doanh nghiệp áp dụng tiêu chuẩn này vào năm 2010.

5. Mở rộng thị trường xuất khẩu và phát triển thị trường nội địa: Đẩy mạnh xúc tiến thương mại, đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, đặc biệt là thị trường Mỹ và các nước NICS, đồng thời phát triển thị trường nội địa với mục tiêu tăng tỷ trọng tiêu thụ nội địa lên 10% tổng sản lượng. Các hiệp hội ngành nghề và cơ quan xúc tiến thương mại chịu trách nhiệm triển khai.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý ngành và cơ quan chính sách: Nhận diện các vấn đề trọng yếu, từ đó xây dựng chính sách hỗ trợ phát triển ngành da-giày phù hợp với xu hướng thị trường và năng lực nội tại.

2. Doanh nghiệp sản xuất da-giày: Áp dụng các giải pháp chiến lược về đổi mới công nghệ, quản lý chất lượng, phát triển nguồn nhân lực và mở rộng thị trường nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.

3. Các tổ chức đào tạo và nghiên cứu: Căn cứ vào phân tích thực trạng để thiết kế chương trình đào tạo, nghiên cứu phát triển công nghệ phù hợp với nhu cầu thực tế của ngành.

4. Nhà đầu tư và đối tác nước ngoài: Hiểu rõ tiềm năng, thách thức và định hướng phát triển ngành da-giày TP.HCM để đưa ra quyết định đầu tư hiệu quả, đồng thời thúc đẩy hợp tác công nghệ và thị trường.

Câu hỏi thường gặp

1. Ngành da-giày TP.HCM có tiềm năng phát triển như thế nào?
   Ngành có tốc độ tăng trưởng bình quân 21,1% giai đoạn 1996-2003, kim ngạch xuất khẩu năm 2003 đạt 2,267 tỷ USD, chiếm tỷ trọng lớn trong công nghiệp thành phố. Tiềm năng lớn nhờ nguồn lao động dồi dào, chi phí thấp và vị trí địa lý thuận lợi.

2. Những khó khăn chính của ngành hiện nay là gì?
   Phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu (70-90%), thiết bị công nghệ lạc hậu, năng suất lao động thấp (1.063 đôi/người/năm), biến động lao động cao và cơ cấu tổ chức ngành phân tán, thiếu liên kết.

3. Làm thế nào để nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành?
   Cần tăng cường nội địa hóa nguyên liệu, đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng lao động, áp dụng hệ thống quản lý chất lượng quốc tế và mở rộng thị trường xuất khẩu, đồng thời phát triển thị trường nội địa.

4. Vai trò của chính sách nhà nước trong phát triển ngành là gì?
   Chính sách ổn định kinh tế, khuyến khích đầu tư, hỗ trợ xuất khẩu và phát triển nguồn nhân lực đóng vai trò then chốt trong việc tạo điều kiện thuận lợi cho ngành phát triển bền vững.

5. Ngành da-giày TP.HCM nên tập trung vào thị trường nào trong tương lai?
   Ngoài thị trường EU truyền thống, ngành cần mở rộng sang thị trường Mỹ, các nước NICS và phát triển thị trường nội địa để đa dạng hóa rủi ro và tận dụng cơ hội tăng trưởng.

Kết luận

• Ngành da-giày TP.HCM là ngành công nghiệp quan trọng với tốc độ tăng trưởng cao và đóng góp lớn vào GDP thành phố.
• Ngành đang đối mặt với nhiều thách thức về nguyên liệu, công nghệ, lao động và tổ chức quản lý.
• Nghiên cứu đã xây dựng mục tiêu phát triển đến năm 2010 với trọng tâm nâng cao năng lực sản xuất, đa dạng hóa sản phẩm và mở rộng thị trường.
• Đề xuất các giải pháp chiến lược gồm nội địa hóa nguyên liệu, đổi mới công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và hoàn thiện hệ thống quản lý chất lượng.
• Các bước tiếp theo cần triển khai đồng bộ các giải pháp, tăng cường hợp tác giữa doanh nghiệp, nhà nước và các tổ chức đào tạo để hiện thực hóa mục tiêu phát triển ngành.

Hành động ngay hôm nay để góp phần phát triển ngành da-giày TP.HCM bền vững và nâng cao vị thế trên thị trường quốc tế!

Trích đoạn nội dung tài liệu

DUC VA' DAO ' ., TRUONG D~l HOC KINH TE TP. HO CHI MINH A ~ ? ;. GOP PH!N ~ PH! T TRIEN NG!NH D! - GI! Y THANH PHo Ho om MINH niN NIM 2010 "' ., K LU~N VAN TH~C SY KINH TE CHUYEN NGANH: QUAN TRJ KINH DOANH MA 5.05 so : Giao vien hu'ong ddn: PGS-TS. NGUYEN THl LIEN DitP MTJC LTJC ? ~ MODAU ? " "' ? ~ ' CHUONG I : CO SO LY LUAN CUA DE TAl 01 I KHAI NrEM v:E GIAI PHAP cuffiN Lu'ac 01 II QUY TRINH XAY Dl)'NG cA.c GIAI PHAP CHIEN Lu'<Jc 01 1 Nghien cuu moi tntong ben ngoai 01 1.1 Moi tnl'ong vi mo 01 1.2 Moi tnl'ong vi mo 03 2 Nghien cuu moi tntong n()i b() 04 3 Xac dinh ml)c tieu 05 4 D~ ra cac giai phap chie'n Iu<;1c d~ thlfc hi~n ml)c tieu 06 III vAI TRO evA NGANH DA GIA v TRONG sl)' PHA T TRIEN 06 KINH TE xA H(>I T~I TP.HCM CHu'ONG II : THVC TR~NG HO~ T DONG CUA NGANH 09 DA- GIAY TP.HCM TRONG THOI GIAN QUA I KETQUASANXUATKINHDOANH 09 II PHAN TICH THl)'C TR~NG HO~ T DONG NGANH DA - 09 GIAYTP.HCM 1 Thlfc trqng v~ nang llfc san xua"t 09 2 Thlfc trqng v~ trlnh d() may m6c thie"t bi, cong ngh~ 18 3 Danh gia hi~u qua dffu tu' thie't bi, cong ngh~, nha xuC1ng 20 4 Danh gia thl)'c trqng v~ v6n san xufft 23 5 Danh gia thlfc trqng v~ cd cffu t6 chuc 24 6 Danh gia thlfc tn;mg v~ nghien cuu va phat tri~n 28 7 Danh gia thlfc trqng v~ lao d()ng va nang sufft 28 III CAC NHAN TO ANH Hu'dNG DEN QUA TRINH HO~T 31 A ? ~ ~ DQNG CUA NGANH DA- GIA Y 1 Tac d()ng cua h~ th6ng Cd che' chinh sach cua nha nu'oc 31 2 Phftn tich thi tru'ong 31 2.1 Tlnh hlnh thi tru'ong xufft nh~p khffu 31 2.2 Xufft khffu giffy dep cua Vi~t Nam til' nam 2000-2003 32 2.3 Xu huang tieu dung tren cac thi tru'ong 34 3 Phftn tich cqnh tranh 36 3.1 Nh6m ye"u t6 xua"t phat til' chfnh ban thftn cua nganh 36 3.2 Nh6m nguyen nhftn xufft phat til' di~u kit%n khach quan 38 4 Phftn tich anh hu'dng cua tie'n b() khoa h<;>c va Cong ngh~ 39 4.1 Vai tro cua phat tri~n khoa h<;>c cong ngh~ va d6i mOi ky thu~t.2 Slf tie'n b() ky thu~t trong nganh Da giffy.3 Vai tro cua thie't ke' mftu, thoi trang.

~ ? ~ ~ ~ CHUONG 3 : MOT SO GIAI PHAP CHIEN Lu'(1C NHAM 43 ~ ~ ' ~ PHAT TRIEN NGANH DA- GIA Y TP. I MlJC TIEU CUA NGANH DA GIA Y TP.HCM DEN NAM 2010 43 1 Dinh hli8ng phat tri~n de'n nam 2005 va hli8ng t8i nam 2010 43 1.1 Dv bao thi tntong va xu hu'ong cd ca'u san phffm 43 1.2 Quan diSm va dtnh huang phat triSn de'n nan 2005 cua nganh 44 da gi~ y TP. H6 Chi Minh 2 Mt;~c tieu cua nganh Da - gifty de'n nam 2010 45 2.1 Ml;lC tieu san lu'Qng va gia tri xua't khffu 45 2.2 M1;1c tieu v~ nguyen lic$u 46 2.5 Vo'n 47 II MOT ' so GrAI PHAP CHIEN LU(jC NHAM PHAT TRIEN ;It 48 NGANH DA- GIA Y TP. 1 Giai phap 1 : Giai phap v~ ngu6n nguyen lic$u 48 2 Giai phap 2: Giai phap v~ khoa h9c cong nghc$ 50 3 Giai phap 3: Giai phap v~ vo'n 51 4 Giai phap 4: Giai phap v~ ngu6n nhan llfc 52 5 Giai phap 5: Giai phap v~ t6 chuc va quan ly nganh 53 6 Giai phap 6: Giai phap v~ thi tru'ong 55 III KIEN NGHJ 56 KETLU~N ? ~ MODAU 1.

Ly do chQn d~ tai Hi~n nay nganh Da- Gi~y Thanh ph6 H5 Chi Minh la m('>t nganh cong nghi~p mili nhQn xua't khffu, sti' dl}ng nhi~u lao d('>ng. Tuy nhien kha nang ec;mh tranh cua cac doanh nghi~p tren thi tntong xua't khffu v~n con ra't h~n ch~. thi tntong trong mtoc chu'a du'<Jc quan tam. San xufft gia cong v~n la chu y~u nen rfft bi d('>ng, giay Vi~t Nam v~n chu'a c6 ch6 dung tren thi tru'ong Th~ gioi d~c bi~t Ia thi tntong My - thi tru'ong nh~p khffu giay dep IOn nh~t Th~ gioi.

Sv c~nh tranh gay ga:t tu cac nu'oc lang gi~ng nhu' Thai Lan, Indonesia, cung voi ganh n~ng v~ thu~ sua't (22% so voi 8% d6i voi cac nu'oc du'<Jc hu'dng t6i hu~ qu6c) da lam suy giam thi tru'ong xua't khffu giay dep Vi~t nam. Theo s6 li~u cua Cl}c Th6ng ke TP.H6 Chi Minh, nganh da gi~y hi~n dang la nganh y~u kern; Nganh giay Vi~t Nam n6i chung va nganh giay TP. H5 Chi Minh n6i rieng dang dung tru'oc nhfi'ng kh6 khan va thach thuc vo cung Ion. Vl v~y vi~c d~ ra nhfi'ng giai phap nh~m phat tri~n nganh da gi~y se dong vai tro rfft IOn trong chu'ong trlnh phat tri~n kinh t~ xa h('>i cua Thanh ph6.

Xua't phat tu y nghia tren, chung toi chQn d~ tai "M('>t s6 giai phap gop ph~n phat tri~n nganh Da gi~y Thanh ph6 H5 Chi Minh d~n nam 2010" nh~m g6p m('>t ph~n thl,l'c hi~n thanh cong dinh hu'ong da d~ ra cua Thanh ph6. Dol tu(jng nghien cull : Cac doanh ·nghi~p nganh Da gi~ y 3. Gi6i h~n cua d~ tai : Ph~m vi nghien cuu cua lu~n van nay du'<;1c gioi h~n trong nganh san xua't da gi~ y Thanh ph6 H5 Chi Minh.c tiell nghien CUll cua lu~n van - Phan tich va danh gia cac y~u t6 anh hu'dng d~n nganh da gi~y Thanh ph6 H5 Chi Minh. - Xay dl,l'ng ml}c tieu phat tri~n nganh da gi~y Thanh ph6 H5 Chi Minh d~n nam 2010.

- £)~ xua't cac giai phap chinh sach nh~m phat tri~n nganh da gi~y Thanhph6. Phiidng phap nghien CUll cua lll~n van Lu~n van du'<;1c xay dl,l'ng tren co Sd phan tich anh hu'dng cua cac y~u t6 moi tru'ong ben ngoai va nang ll,l'c n('>i t~i cua nganh Da gi~y TP. T6ng hqp cac ke't qua phan tich d€ du'a ra mt;tc tieu phat tri€n de'n nam 2010 va cac giai phap tht;t'c hi~n mt;tc tieu. Ke't ca'u ciia lu{ln van Lu~n van g6m 58 trang, trong d6 c6 18 bang.

Lu~n van g6m 5 phffn nhu' sau : • Md dffu • Chu'dng I : Cd sa ly lu~n cua d~ tai. • Chu'dng II : tht;t'c tr~ng ho~t d()ng cua nganh da - giffy Thanh ph6 H6 Chi Minh trong thoi gian qua. • Chu'dng III : m()t s6 giai phap chie'n lu'qc nh~m phat tri€n nganh da- giffy Thanh ph6 H6 Chi Minh. • Ke't lu~n • Tai li~u tham khao CHUONGI co SO LY LU~N CUA DE~ TAl ? -' A ? ' I.

KHAI NftM vE GIAI PHAP CHIEN Lu'(1C D~ giai quye't m<)t va'n d~ c6 th~ c6 ra't nhi~u cac giai phap khac nhau. Ne'u du'a ra cac giai phap dung va c6 bi~n phap t6 chuc thlfc hi~n t6t tht se d<.tt du'QC ffilJC tieu Va ngu'QC }(_l. Trong s6 cac giai phap d~ giai quye't m9t va'n d~ th! nhii'ng giai phap du'a ra phu'dng phap gicii quye't theo cac m1Jc tieu da du'qc ho<.tch dinh tntoc Va cac bi~n phap phan bd ngu6n }lfc thlfc hi~n CaC ffilJC tieu do du'QC g9i la giai phap chie'n lu'qc. Hay n6i each khac gidi phap chien htr;c la h~ th6ng cac each thlfc hi~n, cac phu'dng phap huy d<)ng va phan bd tai nguyen san c6 d~ d<.tt mlJc tieu da dinh ra cho m<)t ho<.tt d<)ng clJ th~ nao d6.

Cac giai phap chie'n luqc cfing c6 th~ duqc hi~u Ia cac giai phap cd band~ d<.tt mlJc tieu d~ ra. Giai phap chie'n lu'qc Ia giai phap c6 ffilJC tieu va bi~n phap thlfc hi~n. Chinh v! v~y day la nhii'ng giai phap mang tinh h~ th6ng d6ng b9 d~ d<.tt m1Jc tieu nen kh6 xac dinh du'qc gicii phap nao quan tr9ng hdn, gi:H phap nao kern quan trQng hdn cfing nhu' kh6 c6 th~ xac dinh trlnh tlf thlfc hi~n cac giai phap. QUY TRINH xA.v Dl)'NG cA.c GIAI PHAP CHIEN Lu'(1c £)~ xay dlfng giai phap chie'n lu'qc, th(( nhdt la thu th~p thong tin, phan tich, danh gia cac nhan t6 tac d<)ng· de'n nganh va moi tru'ong ben trong nganh.

Tren cd sCI d6 xac dinh nhii'ng cd h<)i, nguy cd va cac di~m m<.tnh, di~m ye'u. Th(( hai la xac dinh IDlJC tieu c~n dC;tt du'qc trong tu'dng lai. Th(( ba Ia xay dlfng cac giai phap chie'n lu'qc nh~m phat huy t6i da cac di~m m(_l.nh, t~n dl;lng cd h<)i, kh~c ph1Jc cac di~m ye'u va h<.tn che' t6i da nhii'ng nguy cd d~ d<.tt du'qc mlJc tieu. Vi~c xay dlfng cac giiH phap chie'n lu'qc c~n phai dlfa tren cac cd sCI sau : 1.

Nghien CUu moi tru(lng ben ngoai 1. Moi tntung vi mo : Bao g6m cac ye'u t6 n~m ben ngoai t6 chll'c, n~m ngoai slf di~u khi~n cua t6 chuc, c6 anh hu'dng de'n ho<.tt d<)ng cua t6 chuc. Cac ye'u t6 nay c6 th~ la cd h<)i ho~c nguy cd cho nganh va cac doanh nghi~p trong nganh theo cac muc d9 khac nhau. Moi tru'ong vi mo bao g6m : - Moi tntong kinh tl vi mo: Day Ia m<)t ye'u t6 quan tr9ng.

Slf tac d<)ng cua cac ye'u t6 cua moi tru'ong nay c6 tinh cha't trlfc tie'p va nang d<)ng. Nhii'ng di~n bie'n cua moi tru'ong kinh te' vi mo bao gio cfing chua dlfng nhil'ng co ht)i va nguy co khac nhau dO'i voi tung doanh nghi~p trong cac nganh khac nhau va c6 anh hu'dng ti~m tang d~n cac chi~n lu'<Jc cua cac doanh nghi~p trong nganh. Nhil'ng y~u t6 co ban cua moi tru'ong kinh t~ vi mo thu'ong du'<Jc quan tam nhfft la : + Xu hu'ong cua t6ng san ph~m qu6c nt)i va t6ng san ph~m qu6c dan : TO'c dt) tang tru'dng cua GDP va GNP hang nam se cho bi~t t6c dt) tang tru'dng cua n~n kinh t~ va tO'c dt) tang cua thu nh~p blnh quan d~u ngu'oi. N6 cho phep dlf doan dung lu'<Jng cua tung nganh va thi ph~n cua doanh nghi~p.

+ Lai xua't va xu huong cua Hii sufft trong n~n kinh t~ c6 anh hu'dng d~n xu th~ cua ti~t ki~m. tieu dung va d~u tu', do v~y se anh hu'dng d~n ho~t dt)ng cua cac doanh nghi~p. Lai sufft tang se h~n ch~ nhu c~u vay vO'n dg d~u tu' md rt)ng ho~t dt)ng san xua't- kinh doanh, anh hu'dng d~n l<Ji nhu~n cua cac doanh nghi~p. Ngoai ra khi lai sua't tang se khuy~n khich ngu'oi dan gi'ti ti~n vao nhan hang nhi~u hon, do, v~y se lam cho nhu c~u tieu dung va d~ u tu' giam xuO'ng.

+Can can thanh toan quO'c t~ do quan h~ xua't, nh~p kh~u quy~t dinh. Nhil'ng can b~nh cua n~n kinh t~ c6 thg pha t sinh do sv tham thung m~ u dich va trong mt)t chung mvc nao d6 se lam thay d6i moi tru'ong kinh t~ n6i chung. + Xu hu'ong cua d gia hO'i doai : Slf bi~n dt)ng cua d gia hO'i doai lam thay d6i nhil'ng di~u ki~n kinh doanh n6i chung, t~o ra nhil'ng co ht)i va de dQa khac nhau dO'i voi cac doanh nghi~p trong nganh, d~c bi~t n6 c6 tac dt)ng di~u chinh quan h~ xua't, nh~p kh~u.