Giải pháp phát triển huy động vốn của chi nhánh ngân hàng BIDV Vĩnh Long

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích giải pháp phát triển huy động vốn tại chi nhánh ngân hàng thương mại cổ phần đầu tư và phát triển Vĩnh Long.

• Tác giả: Vưu Văn Minh
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Văn Sĩ
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. HCM
• Chuyên ngành: Kinh Tế Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Giải Pháp Phát Triển Huy Động Vốn Của Chi Nhánh Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Đầu Tư Và Phát Triển Vĩnh Long
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGUỒN VỐN VÀ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NHTM
• 1.1. Khái niệm về NHTM
• 1.2. Nguồn vốn hoạt động của NHTM
• 1.2.1. Vốn điều lệ và các quỹ
• 1.2.2. Vốn huy động
• 1.2.3. Vốn đi vay
• 1.2.4. Nguồn vốn khác
• 1.3. Vai trò HĐV tiền gửi của NHTM
• 1.3.1. Đối với khách hàng
• 1.3.2. Đối với NHTM
• 1.3.3. Đối với Xã hội
• 1.4. Quy mô tiền gửi
• 1.5. Cơ cấu tiền gửi
• 1.6. Chi phí huy động vốn
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA BIDV VĨNH LONG
• 2.1. Khái quát về BIDV
• 2.2. Một số nét chính về BIDV Vĩnh Long
• 2.3. Tình hình nguồn vốn tiền gửi
• 2.3.1. Nguồn vốn tiền gửi
• 2.3.2. Quy mô tiền gửi
• 2.3.3. Cơ cấu tiền gửi của BIDV Vĩnh Long giai đoạn 2007-2011
• 2.3.4. Chi phí HĐV
• 2.4. Quản trị nguồn vốn tiền gửi
• 2.4.1. Huy động nguồn vốn tiền gửi
• 2.4.2. Tương quan giữa tiền gửi huy động và cho vay
• 2.5. Đánh giá hoạt động HĐV của BIDV Vĩnh Long
• 2.5.1. Kết quả đạt được
• 2.5.2. Nguyên nhân những hạn chế
• 2.5.2.1. Nguyên nhân khách quan
• 2.5.2.2. Nguyên nhân chủ quan
• 2.5.3. Bài học kinh nghiệm về việc huy động vốn BIDV Vĩnh Long
• 3. CHƯƠNG 3: NHỮNG GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN HUY ĐỘNG VỐN CỦA BIDV VĨNH LONG
• 3.1. Tình hình phát triển kinh tế-xã hội của tỉnh Vĩnh Long
• 3.2. Xu hướng nhu cầu của khách hàng tiền gởi đối với NH
• 3.3. Định hướng phát triển HĐV của BIDV Vĩnh Long
• 3.4. Một số giải pháp phát triển HĐV của BIDV Vĩnh Long
• 3.4.1. Chính sách về lãi suất
• 3.4.2. Giải pháp về chính sách khách hàng tiền gửi
• 3.4.3. Giải pháp về đa dạng hóa các sản phẩm HĐV
• 3.4.4. Giải pháp về ổn định nguồn vốn huy động
• 3.4.5. Giải pháp phát triển các dịch vụ hỗ trợ hoạt động HĐV
• 3.4.6. Giải pháp về thủ tục, quy trình nghiệp vụ
• 3.4.7. Giải pháp về cải tiến công nghệ trong lĩnh vực NH
• 3.4.8. Giải pháp về phát triển nguồn nhân lực
• 3.4.9. Giải pháp về quảng cáo, phát triển thương hiệu và mạng lưới HĐV
• 3.4.10. Giải pháp hỗ trợ
• 3.4.10.1. Đối với Chính phủ và các cơ quan quản lý Nhà nước
• 3.4.10.2. Đối với NHNN
• 3.4.10.3. Đối với Hiệp hội NH
• 3.4.11. Hoàn thiện hệ thống thông tin
• 3.4.12. Đào tạo nguồn nhân lực
• KẾT LUẬN

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp phát triển huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long

Hoạt động huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo nguồn tài chính cho ngân hàng. Để phát triển bền vững, BIDV cần áp dụng các giải pháp hiệu quả nhằm thu hút nguồn vốn từ khách hàng. Việc này không chỉ giúp ngân hàng tăng trưởng mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế địa phương.

1.1. Khái niệm huy động vốn ngân hàng và vai trò của nó

Huy động vốn ngân hàng là quá trình thu hút nguồn tài chính từ khách hàng để phục vụ cho hoạt động cho vay và đầu tư. Vai trò của huy động vốn không chỉ giúp ngân hàng duy trì hoạt động mà còn tạo ra lợi ích cho khách hàng và xã hội.

1.2. Tình hình huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long hiện nay

Tình hình huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long trong những năm qua đã có những bước tiến đáng kể. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để nâng cao hiệu quả huy động vốn.

II. Những thách thức trong hoạt động huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long

Hoạt động huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long đang đối mặt với nhiều thách thức. Các yếu tố như cạnh tranh từ các ngân hàng khác, sự biến động của thị trường tài chính và nhu cầu của khách hàng đang tạo ra áp lực lớn.

2.1. Cạnh tranh từ các ngân hàng khác

Sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng thương mại khác đang khiến BIDV Vĩnh Long phải tìm kiếm những giải pháp sáng tạo để thu hút khách hàng.

2.2. Biến động của thị trường tài chính

Thị trường tài chính luôn biến động, điều này ảnh hưởng đến khả năng huy động vốn của ngân hàng. BIDV cần có những chiến lược linh hoạt để ứng phó với những thay đổi này.

III. Giải pháp phát triển huy động vốn hiệu quả tại BIDV Vĩnh Long

Để phát triển huy động vốn, BIDV Vĩnh Long cần áp dụng một số giải pháp cụ thể. Những giải pháp này không chỉ giúp tăng cường nguồn vốn mà còn nâng cao uy tín của ngân hàng trong mắt khách hàng.

3.1. Chính sách lãi suất cạnh tranh

Đưa ra chính sách lãi suất cạnh tranh sẽ thu hút nhiều khách hàng gửi tiền hơn. BIDV cần thường xuyên điều chỉnh lãi suất để phù hợp với thị trường.

3.2. Đa dạng hóa sản phẩm huy động vốn

BIDV nên phát triển nhiều sản phẩm huy động vốn khác nhau để đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng, từ đó tăng cường khả năng huy động vốn.

3.3. Tăng cường dịch vụ khách hàng

Cải thiện dịch vụ khách hàng sẽ tạo ra sự hài lòng và lòng trung thành từ phía khách hàng, từ đó thúc đẩy hoạt động huy động vốn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại BIDV Vĩnh Long

Việc áp dụng các giải pháp huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long đã mang lại những kết quả tích cực. Nghiên cứu cho thấy rằng, những thay đổi trong chính sách và dịch vụ đã giúp ngân hàng thu hút được nhiều khách hàng hơn.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp huy động vốn

Các giải pháp đã được triển khai và mang lại kết quả tích cực trong việc tăng trưởng nguồn vốn huy động của BIDV Vĩnh Long.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Những bài học kinh nghiệm từ việc triển khai các giải pháp huy động vốn sẽ giúp BIDV Vĩnh Long có những bước đi đúng đắn trong tương lai.

V. Kết luận và tương lai của huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long

Hoạt động huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long có nhiều tiềm năng phát triển. Với những giải pháp đã được đề xuất, ngân hàng có thể nâng cao hiệu quả huy động vốn và đóng góp tích cực vào sự phát triển kinh tế địa phương.

5.1. Tương lai của huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long

Dự báo rằng, với những chiến lược đúng đắn, BIDV Vĩnh Long sẽ tiếp tục phát triển mạnh mẽ trong lĩnh vực huy động vốn.

5.2. Định hướng phát triển bền vững

BIDV cần hướng tới phát triển bền vững trong hoạt động huy động vốn, đảm bảo lợi ích cho cả ngân hàng và khách hàng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong hệ thống tài chính ngân hàng, hoạt động huy động vốn giữ vai trò huyết mạch, quyết định trực tiếp đến năng lực thanh khoản và quy mô mở rộng tín dụng của mỗi tổ chức. Tại Chi nhánh Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đầu tư và Phát triển Vĩnh Long (BIDV Vĩnh Long), quy mô huy động vốn đã có bước tăng trưởng vượt bậc từ 337 tỷ đồng năm 2007 lên 925 tỷ đồng năm 2011, nâng tỷ lệ tự cân đối nguồn vốn trên tổng nguồn vốn hoạt động từ mức 35,7% lên 57,9%. Tuy nhiên, bối cảnh kinh tế vĩ mô giai đoạn này chịu tác động nặng nề bởi lạm phát cao, chính sách tiền tệ thắt chặt và sự cạnh tranh khốc liệt khi số lượng tổ chức tín dụng trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long tăng nhanh từ 12 đơn vị với 45 điểm giao dịch năm 2007 lên 21 đơn vị với 96 điểm giao dịch vào cuối năm 2011.

Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán cấp bách về củng cố nền vốn, tối ưu hóa cơ cấu kỳ hạn và gia tăng thị phần huy động vốn bình quân 8,2% trên địa bàn. Mục tiêu trọng tâm là hệ thống hóa cơ sở lý luận về nguồn vốn ngân hàng thương mại, phân tích thực trạng huy động vốn tại BIDV Vĩnh Long giai đoạn 2007-2011, từ đó thiết lập các nhóm giải pháp chiến lược nhằm thúc đẩy tăng trưởng nguồn vốn bền vững khi ngân hàng chính thức chuyển đổi sang mô hình ngân hàng thương mại cổ phần từ ngày 27/04/2012. Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện qua việc giúp chi nhánh nâng tỷ lệ đáp ứng vốn cho vay từ 35% năm 2007 lên 59% năm 2011, giảm thiểu sự phụ thuộc vào nguồn điều hòa từ Hội sở chính và xây dựng nền tảng quản trị rủi ro thanh khoản vững chắc cho giai đoạn phát triển mới.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết trung gian tài chính kinh điển, khẳng định bản chất cốt lõi của ngân hàng thương mại là đi vay để cho vay theo Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam số 46/2010/QH12. Nghiên cứu tích hợp bốn mô hình xác định chi phí huy động vốn tiên tiến gồm: phương pháp chi phí bình quân, phương pháp chi phí vốn biên tế, phương pháp chi phí hỗn hợp và cơ chế định giá vốn điều chuyển nội bộ (FTP) thông qua trung tâm quản lý vốn tập trung tại Hội sở chính.

Hệ thống lý thuyết làm rõ năm khái niệm cốt lõi: tài khoản tiền gửi thanh toán, tài khoản tiền gửi tiết kiệm phi giao dịch, công cụ nợ thứ cấp (chứng chỉ tiền gửi, kỳ phiếu), tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu (CAR) và hệ số Q (tỷ lệ giữa tổng dư nợ tín dụng trên tổng vốn huy động). Bên cạnh đó, luận văn đúc kết bài học thực tiễn từ ba mô hình quốc tế: chiến lược phát triển mạng lưới bán lẻ phục vụ 1/6 dân số của Ngân hàng Bangkok (Thái Lan), mô hình ngân hàng số đa tiện ích của Standard Chartered (Singapore) và kinh nghiệm huy động vốn tài trợ tập đoàn công nghiệp Chaebol đóng góp 84% GDP của hệ thống ngân hàng Hàn Quốc.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu được triển khai dựa trên thế giới quan duy vật biện chứng và phương pháp duy vật lịch sử, kết hợp chặt chẽ giữa phân tích thống kê mô tả, phân tích so sánh và phương pháp tổng hợp số liệu thực chứng.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao trùm toàn bộ dữ liệu tài chính của BIDV Vĩnh Long với 14 phòng, ban chuyên môn và phòng giao dịch trực thuộc trong khung thời gian 5 năm liên tục từ 2007 đến 2011. Phương pháp chọn mẫu là phương pháp chọn mẫu toàn bộ theo chuỗi thời gian đối với số liệu nội bộ chi nhánh, kết hợp thu thập dữ liệu thứ cấp từ 21 tổ chức tín dụng cùng ngành thông qua báo cáo tổng kết của Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Vĩnh Long và Báo cáo thường niên của hệ thống BIDV.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích chuỗi thời gian kết hợp phân tích tỷ số tài chính là nhằm phản ánh chính xác sự biến động của dòng vốn qua các chu kỳ kinh tế, nhận diện mối quan hệ biện chứng giữa chi phí trả lãi bình quân (biến động từ 7,36% đến 10,93%) và chi phí phi lãi (dao động 2,20% đến 2,80%), qua đó lượng hóa tác động của các cú sốc vĩ mô đối với khả năng duy trì thanh khoản cục bộ của chi nhánh.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô vốn huy động tăng trưởng ấn tượng nhưng thị phần chịu sức ép phân tán lớn. Tổng nguồn vốn huy động của BIDV Vĩnh Long tăng 2,74 lần, từ 337 tỷ đồng năm 2007 lên 925 tỷ đồng năm 2011, đạt tốc độ tăng trưởng bình quân 25,2%/năm, vượt mức bình quân 20,4%/năm của toàn hệ thống BIDV. Dẫu vậy, do số lượng điểm giao dịch đối thủ tăng 113,3% trên địa bàn, thị phần huy động của chi nhánh dao động quanh mức trung bình 8,2%.

Thứ hai, cơ cấu tiền gửi theo đối tượng khách hàng dịch chuyển tích cực theo hướng bền vững. Tiền gửi dân cư luôn chiếm tỷ trọng chi phối trên 50%, đạt 590 tỷ đồng (chiếm 64%) vào năm 2011. Tiền gửi từ các tổ chức kinh tế tăng trưởng đột biến 115% trong năm 2010 khi thu hút thành công các đơn vị lớn như Đài Phát thanh Truyền hình Vĩnh Long và Quỹ Đầu tư Phát triển tỉnh, trước khi điều chỉnh về mức 335 tỷ đồng (chiếm 36%) vào năm 2011.

Thứ ba, sự mất cân đối nghiêm trọng trong cơ cấu kỳ hạn tiền gửi. Tỷ trọng tiền gửi có kỳ hạn dưới 1 năm tăng vọt từ 43% (146 tỷ đồng) năm 2007 lên 80% (741 tỷ đồng) năm 2011. Ngược lại, nguồn vốn trung dài hạn từ 1 năm trở lên sụt giảm nghiêm trọng từ 48% (162 tỷ đồng) năm 2007 xuống chỉ còn 3% (28 tỷ đồng) vào năm 2011.

Thứ tư, cơ cấu tiền tệ phân hóa mạnh và chi phí đầu vào tăng cao. Nguồn vốn huy động bằng đồng Việt Nam chiếm ưu thế tuyệt đối với 902 tỷ đồng (98%), trong khi huy động ngoại tệ USD giảm sâu từ 45 tỷ đồng năm 2008 xuống còn 23 tỷ đồng (2%) năm 2011. Tổng chi phí huy động vốn bình quân leo thang từ 9,56% năm 2007 lên đỉnh điểm 13,53% năm 2008 và duy trì ở mức cao 13,15% năm 2011.

Thảo luận kết quả

Thực trạng dịch chuyển mạnh sang kỳ hạn dưới 1 năm bắt nguồn từ áp lực lạm phát năm 2008 lên tới gần 24%, kéo theo cuộc đua lãi suất trên thị trường liên ngân hàng có thời điểm đạt 40%/năm. Tâm lý khách hàng ưu tiên kỳ hạn ngắn từ 1 đến 3 tháng nhằm bảo toàn vốn và chờ đợi cơ hội lãi suất tăng, trong khi đường cong lãi suất giữa kỳ hạn 3 tháng và 12 tháng gần như phẳng. Hiện tượng này có thể được mô hình hóa rõ nét qua biểu đồ cột chồng phân bổ cơ cấu kỳ hạn kết hợp đường biểu diễn xu hướng lạm phát, giúp nhà quản trị trực quan hóa mức độ rủi ro kỳ hạn giữa tài sản Có và tài sản Nợ.

Việc huy động vốn USD sụt giảm mạnh phản ánh chính sách kiểm soát trần lãi suất tiền gửi ngoại tệ của Ngân hàng Nhà nước và xu hướng chuyển dịch dòng tiền sang các kênh tích trữ vàng, bất động sản tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Về mặt vận hành, việc áp dụng hệ số Q đã giúp chi nhánh kiểm soát tỷ lệ dư nợ trên nguồn vốn từ 35% lên 59%, nhưng cũng bộc lộ hạn chế khi các sản phẩm tiền gửi còn mang tính đồng nhất, quy trình giao dịch tại quầy xử lý chậm và mạng lưới phòng giao dịch chưa được chuẩn hóa đồng bộ theo nhận diện thương hiệu mới.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, điều hành chính sách lãi suất linh hoạt và tối ưu hóa chi phí vốn. Ban Giám đốc và Phòng Kế hoạch Tổng hợp cần áp dụng cơ chế định giá lãi suất phân tầng theo số dư tiền gửi và thời hạn cam kết, phấn đấu kiểm soát tổng chi phí huy động bình quân dưới ngưỡng 11,5%/năm trong giai đoạn 2012-2015, kết hợp kiểm soát nghiêm ngặt hệ số Q theo từng quý.

Thứ hai, đa dạng hóa danh mục sản phẩm và mở rộng phân khúc khách hàng mục tiêu. Phòng Quan hệ Khách hàng 1 và 2 cần triển khai các gói tiền gửi tích lũy định kỳ cho cán bộ công nhân viên tại các khu công nghiệp, phát hành chứng chỉ tiền gửi dài hạn với lãi suất bậc thang, đặt mục tiêu nâng tỷ trọng tiền gửi thanh toán (CASA) lên 22-25% tổng nguồn vốn vào năm 2014 nhằm tiết giảm chi phí đầu vào.

Thứ ba, chuẩn hóa mạng lưới giao dịch và hiện đại hóa hạ tầng công nghệ. Tổ Điện toán và Phòng Quản lý Dịch vụ Kho quỹ cần hoàn thành nâng cấp 100% hệ thống ATM, triển khai diện rộng dịch vụ Internet Banking và POS tại các siêu thị, trường học trên địa bàn thành phố Vĩnh Long, huyện Long Hồ và Bình Minh trong vòng 12 tháng; đồng thời cải tạo không gian giao dịch theo chuẩn nhận diện thương hiệu BIDV mới.

Thứ tư, tái cấu trúc quy trình nghiệp vụ và nâng cao năng lực nhân sự. Phòng Tổ chức Hành chính và Phòng Dịch vụ Khách hàng cần tổ chức đào tạo chuyên sâu về kỹ năng tư vấn sản phẩm tài chính cho 100% giao dịch viên trước quý II/2013, cắt giảm 30% thời gian chờ đợi tại quầy thông qua chuẩn hóa quy trình một cửa.

Thứ năm, kiến nghị Ngân hàng Nhà nước và các cơ quan hữu quan. Ngân hàng Nhà nước cần tăng cường thanh tra nhằm xử lý triệt để hiện tượng cạnh tranh vượt trần lãi suất không lành mạnh; nâng cao hạn mức chi trả bảo hiểm tiền gửi nhằm củng cố niềm tin của người gửi tiền vào hệ thống ngân hàng thương mại cổ phần.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, Ban Lãnh đạo và cán bộ quản trị nguồn vốn tại các chi nhánh ngân hàng thương mại. Luận văn cung cấp khung phân tích thực tế về phương pháp điều hành hệ số Q, kỹ thuật quản trị thanh khoản nội bảng và kinh nghiệm cân đối giữa nguồn vốn nhận từ Hội sở chính với nguồn vốn tự huy động tại địa bàn cấp tỉnh.

Thứ hai, chuyên viên quan hệ khách hàng và phát triển sản phẩm ngân hàng bán lẻ. Công trình mang đến những số liệu chi tiết về thị hiếu gửi tiền dân cư, cấu trúc hành vi tiêu dùng tài chính của khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ, hỗ trợ xây dựng các gói huy động vốn có tính cạnh tranh cao.

Thứ ba, học viên cao học, nghiên cứu sinh và giảng viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng. Tài liệu là một case study thực chứng điển hình về quá trình chuyển đổi mô hình quản trị từ ngân hàng thương mại nhà nước sang ngân hàng thương mại cổ phần trong giai đoạn kinh tế vĩ mô biến động mạnh.

Thứ tư, cơ quan quản lý nhà nước và Ngân hàng Nhà nước chi nhánh địa phương. Đề tài cung cấp cơ sở thực tiễn để đánh giá tác động của các công cụ chính sách tiền tệ (trần lãi suất, tỷ lệ dự trữ bắt buộc) đối với mức độ tập trung thị phần và rủi ro thanh khoản trên thị trường tài chính khu vực.

Câu hỏi thường gặp

Thứ nhất, nguyên nhân chính khiến cơ cấu tiền gửi của BIDV Vĩnh Long chuyển dịch mạnh sang kỳ hạn dưới 1 năm là gì? Hiện tượng này xuất phát từ tâm lý e ngại lạm phát cao (đạt gần 24% năm 2008) và sự cạnh tranh lãi suất gay gắt khiến chênh lệch lãi suất ngắn hạn và dài hạn bị thu hẹp. Khách hàng chủ động gửi ngắn hạn (dưới 1 năm chiếm 80% năm 2011) để linh hoạt chuyển đổi dòng tiền khi lãi suất thị trường biến động.

Thứ hai, hệ số Q đóng vai trò như thế nào trong quản trị an toàn vốn tại chi nhánh? Hệ số Q được tính bằng tổng dư nợ trên tổng vốn huy động, là trần giới hạn do Hội sở chính phân giao cho chi nhánh. Chỉ số này giúp kiểm soát chặt chẽ quy mô cấp tín dụng tương ứng với năng lực huy động thực tế, giúp tỷ lệ vốn huy động trên dư nợ của chi nhánh tăng từ 35% năm 2007 lên 59% năm 2011.

Thứ ba, sự kiện BIDV chuyển đổi sang mô hình ngân hàng thương mại cổ phần năm 2012 tạo ra thách thức gì cho công tác huy động vốn? Bước chuyển đổi đòi hỏi ngân hàng phải đặt mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận và hiệu quả chi phí lên hàng đầu, buộc chi nhánh phải giảm dần sự phụ thuộc vào vốn hỗ trợ từ Hội sở (vốn nhận từ Hội sở giảm từ 64,3% xuống 42,1%), đồng thời phải cạnh tranh bình đẳng với các ngân hàng thương mại cổ phần khác bằng chất lượng dịch vụ thay vì uy tín doanh nghiệp nhà nước thuần túy.

Thứ tư, tại sao tỷ trọng huy động vốn bằng đồng USD của chi nhánh sụt giảm sâu xuống chỉ còn 2% vào năm 2011? Sự sụt giảm từ 45 tỷ đồng năm 2008 xuống 23 tỷ đồng năm 2011 là do Ngân hàng Nhà nước áp dụng chính sách giảm dần tình trạng đô la hóa nền kinh tế thông qua hạ trần lãi suất tiền gửi USD, kết hợp với chênh lệch lãi suất tiền gửi VND cao hơn đáng kể và thói quen tích trữ vàng của người dân địa phương.

Thứ năm, cơ chế quản lý vốn tập trung (FTP) đem lại lợi ích gì cho việc đánh giá hiệu quả chi nhánh? Cơ chế quản lý vốn tập trung giúp phân định rõ ràng chi phí trả lãi (chiếm 10,35% năm 2011) và chi phí phi lãi (chiếm 2,80% năm 2011) của từng món huy động thông qua hoạt động mua bán vốn nội bộ với Hội sở chính, tạo động lực thúc đẩy chi nhánh tự cân đối nguồn vốn tại chỗ thay vì dựa vào bao cấp thanh khoản từ trung ương.

Kết luận

• Tăng trưởng quy mô vượt bậc: Nguồn vốn huy động đạt 925 tỷ đồng năm 2011, tăng trưởng bình quân 25,2%/năm, gấp 2,74 lần so với năm 2007.
• Tự chủ nguồn vốn hoạt động: Tỷ trọng nguồn vốn huy động tại chỗ nâng từ 35,7% lên 57,9%, giảm tỷ trọng vốn nhận từ Hội sở chính xuống 42,1%.
• Nhận diện rủi ro kỳ hạn: Tiền gửi kỳ hạn dưới 1 năm chiếm áp đảo 80%, đòi hỏi giải pháp cấp thiết nhằm tái cấu trúc nguồn vốn trung dài hạn.
• Đóng góp khoa học và thực tiễn: Đề tài xây dựng hệ thống 5 nhóm giải pháp đồng bộ về lãi suất, sản phẩm, công nghệ, nhân lực và thể chế, phục vụ trực tiếp cho quá trình cổ phần hóa của BIDV từ năm 2012.
• Lộ trình triển khai giai đoạn 2012-2015: Ưu tiên chuẩn hóa 100% nhận diện thương hiệu, đẩy mạnh dịch vụ ngân hàng điện tử và gia tăng tỷ lệ CASA lên 25%.

Để tiếp cận toàn bộ hệ thống bảng biểu phân tích chi tiết, ma trận định giá vốn nội bộ và bộ giải pháp quản trị thanh khoản chuyên sâu cho ngân hàng thương mại, quý độc giả và các nhà nghiên cứu hãy tham khảo toàn văn luận văn thạc sĩ kinh tế này nhằm ứng dụng hiệu quả vào công tác quản trị thực tiễn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ NGUỒN VỐN VÀ HOẠT ĐỘNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NHTM 1. Khái niệm về NHTM Theo luật NHNN Việt Nam số 46/2010/QH12 có hiệu lực từ ngày 01/01/2011 thì “NHTM là loại hình NH được thực hiện tất cả các hoạt động NH và các hoạt động kinh doanh khác theo quy định của Luật này nhằm mục tiêu lợi nhuận”. Nguồn vốn hoạt động của NHTM Để tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh thì bất cứ doanh nghiệp nào nói chung cũng cần có một lượng vốn nhất định. Loại hình NHTM kinh doanh trong lĩnh vực tiền tệ nên được xem như là một doanh nghiệp đặc biệt vì vậy vốn của NHTM cũng bao gồm những thành phần và cách hình thành hết sức chuyên biệt so với các loại hình doanh nghiệp khác.

Vốn của NHTM vừa là phương tiện kinh doanh nhưng cũng đồng thời là đối tượng kinh doanh của NH. Vốn điều lệ và các quỹ * Vốn điều lệ: Vốn điều lệ là vốn được ghi trong điều lệ của NHTM. Tuỳ thuộc vào hình thức sở hữu mà vốn điều lệ ban đầu của NHTM được hình thành từ các nguồn khác nhau. Cụ thể là:  NHTM Nhà nước: Ngân sách Nhà nước sẽ cấp vốn điều lệ.

 NHTM Cổ phần: Vốn điều lệ được hình thành thông qua hoạt động phát hành cổ phiếu trên thị trường.  NHTM Liên doanh: Vốn điều lệ do các bên liên doanh đóng góp theo sự thoả thuận trong điều lệ của NH.  NH 100% vốn nước ngoài: Vốn điều lệ do tổ chức thành lập cung ứng.  CN NH nước ngoài: Vốn do NH mẹ ở chính quốc chuyển qua.

Khi vốn điều lệ đạt mức tối thiểu theo quy định của pháp luật thì được gọi là vốn pháp định, vốn pháp định là vốn theo quy định của pháp luật. Mỗi NH sẽ có LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 quy định về mức vốn pháp định khác nhau. Quy định về mức vốn pháp định có thể thay đổi nhằm phù hợp với yêu cầu quản lý và phát triển kinh tế trong từng thời kỳ. Vốn điều lệ của NHTM là nguồn vốn ổn định và có xu hướng tăng lên trong quá trình hoạt động nhờ được cấp bổ sung hoặc phát hành thêm cổ phiếu hoặc được kết chuyển từ quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ theo quy định của pháp luật.

Đối với các NHTM thì vốn điều lệ không phải là nguồn vốn chính để phục vụ cho nhu cầu hoạt động kinh doanh vì nó chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng nguồn vốn kinh doanh của NH. Tuy nhiên, vốn điều lệ lại có vai trò rất quan trọng đối với một NHTM vì nó tạo niềm tin, uy tín ban đầu của NH đối với khách hàng, là cơ sở để hình thành nên các nguồn vốn khác. Vai trò quan trọng của vốn điều lệ được thể hiện cụ thể qua mục đích sử dụng của nó: - Vốn điều lệ được sử dụng để tạo nền tảng vật chất ban đầu phục vụ cho hoạt động của NHTM như xây dựng trụ sở, mua sắm tài sản cố định, trang thiết bị cần thiết. - Vốn điều lệ tạo điều kiện cho NHTM đa dạng hóa hoạt động kinh doanh vì vốn điều lệ có thể được dùng để đầu tư, góp vốn, liên doanh, cấp vốn cho các công ty trực thuộc và các hoạt động kinh doanh khác mà luật pháp cho phép.

- Vốn điều lệ dùng làm cơ sở để xác định tổng mức vốn có thể huy động, tổng dư nợ cho vay đối với một khách hàng. * Các quỹ của NHTM: Bao gồm quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ, các quỹ dự phòng, quỹ đầu tư phát triển, quỹ khen thưởng phúc lợi và các quỹ khác. Các quỹ này được hình thành khi NH đã đi vào hoạt động. Vốn huy động Trong tổng nguồn vốn của NHTM thì nguồn vốn huy động chiếm tỷ trọng lớn nhất, đây là nguồn vốn chủ yếu, đóng vai trò quan trọng trong hoạt động kinh doanh của NHTM.

NHTM HĐV của khách hàng để thực hiện chức năng trung gian TD tức là “đi vay để cho vay”. Vốn huy động bao gồm: - Tiền gởi không kỳ hạn hay còn gọi là tiền gởi thanh toán. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 6 - Tiền gởi tiết kiệm không kỳ hạn của cá nhân, tổ chức. - Tiền gởi tiết kiệm có kỳ hạn của cá nhân, tổ chức.

- Tiền gởi thông qua phát hành giấy tờ có giá như kỳ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ tiền gởi. Vốn đi vay Đây thường là nguồn vốn NHTM vay thêm để đáp ứng nhu cầu hoạt động kinh doanh, cũng như khả năng thanh khoản khi NH đã tận dụng hết vốn tự có và vốn huy động. NHTM có thể tìm nguồn vốn vay từ: - Vay của các NHTM khác qua thị trường liên NH. - Vay của NHNN dưới hình thức tái cấp vốn như chiết khấu, tái chiết khấu các chứng từ có giá, cầm cố giấy tờ có giá, vay lại theo hợp đồng TD.

- Vay của các tổ chức tài chính, TD quốc tế. Nguồn vốn khác Nguồn vốn khác của NHTM có thể được tạo từ các nguồn sau đây: - Vốn nhận từ Ngân sách Nhà nước để thực hiện các chương trình, dự án phát triển kinh tế - xã hội, cải tạo môi trường. - Vốn tiếp nhận để cho vay ủy thác. - Vốn nhận từ các quỹ, các tổ chức tài chính.

- Trong quá trình hoạt động kinh doanh, NHTM có thể chiếm dụng vốn của khách hàng thông qua hình thức cung cấp các dịch vụ NH, chuyển tiền, đại lý, ký quỹ bảo lãnh. Vai trò HĐV tiền gửi của NHTM * Đối với khách hàng Vai trò của hoạt động huy động vốn đối với khách hàng là các lợi ích mà khách hàng được hưởng khi gửi tiền vào ngân hàng. Vai trò này được thể hiện cụ thể qua khoản sinh lợi từ tiền gửi và các tiện ích khác liên quan đến tiền gởi mà khách hàng được hưởng khi giao dịch với ngân hàng như tiện ích trong thanh toán, được bảo hiểm tiền gửi và đảm bảo an toàn tài sản… * Đối với NHTM LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 7 Hiệu quả huy động vốn tiền gửi của NHTM là dựa trên sự so sánh giữa kết quả thu được từ chi phí bỏ ra để huy động vốn tiền gửi và lợi nhuận thu được từ việc sử dụng nguồn vốn này. Hiệu quả này càng cao khi kết quả đạt được càng cao.

Từ đó, ngân hàng nâng cao được uy tín, vị thế và hình ảnh của mình trên thị trường. Như vậy, vai trò của hoạt động huy động vốn có ảnh hưởng rất lớn đến hoạt động kinh doanh của NHTM nói chung. * Đối với Xã hội Vai trò huy động vốn tiền gửi của NHTM đối với xã hội được nhìn nhận trên góc độ các lợi ích mà lượng vốn huy động này mang lại khi được sử dụng để cung cấp cho nền kinh tế thay vì đồng vốn đó được sử dụng vào những mục đích khác. Vai trò của huy động vốn tiền gửi được thể hiện thông qua sự sinh lợi trực tiếp của khoản tiền gởi tại ngân hàng và các lợi ích gián tiếp của quá trình sử dụng đầu tư nguồn vốn tiền gởi mang lại.

Cụ thể là việc tiết kiệm chi tiêu sẽ được nâng lên, hoạt động sản xuất kinh doanh sẽ được mở rộng, từ đó tạo thêm công ăn việc làm, nâng cao mức sống của người dân. Ngoài ra, huy động vốn tiền gửi còn có tác dụng giúp điều tiết lượng tiền tệ lưu thông trong nền kinh tế, giúp ổn định được thị trường tiền tệ, kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô. Quy mô tiền gửi Quy mô tiền gửi là tổng khối lượng tiền gửi mà NHTM huy động được trong một thời gian nhất định. Quy mô nguồn vốn tiền gửi càng lớn thì NH càng thuận lợi trong việc đáp ứng nhu cầu vay vốn của khách hàng cũng như đa dạng hóa các danh mục đầu tư để giảm rủi ro, giảm chi phí, tăng khả năng thanh toán, khả năng cạnh tranh, khả năng sinh lời đồng thời tăng vị thế NH trên thương trường.

Quy mô tiền gửi của NH càng lớn thì thể hiện hiệu quả HĐV tiền gửi của NH càng cao. Điều này còn cho thấy NH đã thành công trong việc thu hút khách hàng tin tưởng và gửi tiền vào NH. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 8 Thông thường quy mô tiền gửi của NH được phản ánh và đánh giá qua chỉ tiêu tỷ lệ hoàn thành kế hoạch HĐV tiền gửi: Tổng vốn tiền gửi huy động thực tế Tỷ lệ hoàn thành kế = X 100% hoạch HĐV tiền gửi Tổng vốn tiền gửi huy động kế hoạch - Nếu tỷ lệ này lớn hơn 100%, thể hiện NH đã thực hiện tốt công tác HĐV tiền gửi và quy mô nguồn vốn tiền gửi huy động lớn hơn nhu cầu sử dụng vốn theo kế hoạch, từ đó NH có thể đẩy mạnh hoạt động cho vay để hạn chế nguồn vốn dư thừa hoặc giảm LS huy động để giảm nguồn vốn huy động. - Nếu tỷ lệ này nhỏ hơn 100% thì NHTM cần đẩy mạnh huy động tiền gửi để đáp ứng nhu cầu vốn cho hoạt động kinh doanh.

Cơ cấu tiền gửi Cơ cấu của tiền gửi thường được chia thành: - Tiền gửi ngắn hạn và tiền gửi dài hạn. - Tiền gửi Việt Nam đồng và ngoại tệ. - Tiền gửi của dân cư và tổ chức. Việc phân tích cơ cấu tiền gửi sẽ quyết định việc sử dụng nguồn vốn tiền gửi của NHTM vì cơ cấu nguồn vốn huy động phải phù hợp với cơ cấu sử dụng.

Nếu tiền gửi ngắn hạn chiếm tỷ lệ cao hơn tiền gửi dài hạn thì NH sẽ hạn chế cho vay dài hạn nhằm giảm thiểu rủi ro. Nếu tiền gửi ngoại tệ khan hiếm thì NH sẽ hạn chế cho vay bằng ngoại tệ. Nếu tiền gửi dân cư chiếm đa số thì nguồn vốn huy động của NH sẽ mang tính bền vững hơn và ngân hàng có thêm điều kiện thuận lợi để đẩy mạnh cho vay trung dài hạn. Vì vậy, nếu cơ cấu tiền gửi không phù hợp, không đáp ứng được yêu cầu sử dụng thì sẽ không tối đa được dư nợ TD, đầu tư và ngược lại NH sẽ hoạt động không hiệu quả khi sử dụng nguồn vốn tiền gửi không phù hợp với cơ cấu của nó.

Nhìn chung, cơ cấu tiền gửi được xem là hợp lý nếu cơ cấu của nó đáp ứng được kế hoạch sử dụng vốn và ít biến động. Chi phí huy động vốn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 9 Chi phí HĐV là toàn bộ chi phí NH phải bỏ ra để được quyền sử dụng nguồn vốn đó trong một thời gian nhất định. Chi phí HĐV bao gồm 2 phần: - Chi phí trả lãi huy động.