CHƯƠNG 1 TONG QUAN VE GIẢI PHÁP BẢO VỆ MAI KÊNH CONG TRÌNH THỦY LỢI VÀ UNG DỤNG NEO XOÁN DE GIA 'CƯỜNG ON ĐỊNH CHO CẤU KIEN BẢO VỆ MAL LL Các hình thức bảo vệ mái kênh mương ở Việt Nam, trên thé giới và các tồn tại kỹ th 1. Các hình thức bảo vệ mái kênh mưương ở Việt Nam 1.1 Mái kênh đất có wring có hoặc goi tắt là kênh đắt Kênh đất được xây dựng bing đất với mới tring cô, cô kết cầu đơn giản, thi công nhanh, dip ứng tốt nhu cầu tưới tiêu trong khu vực nội đồng nên thường được ứng dụng cho các kênh cấp ba, kênh nội đồng. Tuy nhiên loại kênh nảy thưởng chịu ảnh "hưởng lớn bởi tác động tử thiên nhiên cũng như động vật gây hư hỏng, xuống cấp, ảnh "hưởng đến việc din nước phục vụ nông nghiệp. Sau một thời gian hoạt động thi lớp cỏ trên mái kênh phát trién lâm cản trở đồng chảy.
Chính vi vậy cin định kỹ có những biện pháp nạo vet, don đẹp để đảm bảo nhiệm vụ dẫn nước của kênh.2, kênh đất, bảo vệ mái bằng biện pháp tring cỏ, sau một thời gian sử dung cổ ‘moe cao gây cân trở dòng chảy, sat 16 mái kênh do hang bốc, bùn đất lắng đọng làm giảm hiệu quả dẫn nước và mắt mỹ quan. Hình L2: Nao vết kênh Do kênh bằng đắt mái ứng được nhu cầu dẫn nước. Ngoài ra, tại các vị tri quan trọng như sau công trình đầu. mỗi hay những nơi có dòng chảy xiét, loại kênh này không đáp ứng được yêu cầu ổn định.
Từ đó, đã có nhiều dạng kết cấu kênh mương được đưa ra để kiên cổ hỏa tại những vị tri nảy. Bảo vệ mãi kênh bằng đủ xây hoặc đủ lất chí mach Kênh đã lát chit mạch hoặc kênh đá xây vữa cũng là một trong những kết cấu bảo vé mái kênh phổ biến ở nước ta, Tuy nhiên, hình thức này có yêu cầu dia chất nén cao hơn, thường chỉ áp dụng khi kênh di qua lớp đắt nỄn tốt. Ở những vũng có nguồn vật liệu đá lát nhiều, giải pháp kênh đá xây bảo vệ mai là phổ biển.3 là một đoạn. kênh đá xây trong chiến địch làm thủy lợi nội đồng ở Nam Định.
Báo vệ mái kênh bằng bê tông tắm lắp ghép ‘Cac tim bê tông đúc sẵn có kích thước thông thường là 600 x 600 x 80mm mác M150 đến M250 được ghép với nhau trên mái kênh. Các tắm này được chế tạo ở một nơi và chở đến nơi khác để gia cố, thuận tiện cho thi công.4 là hình ảnh thi công bảo _vệ mái kênh bằng bê tông tắm lắp ghép trên tuyến kênh tưới có hệ số mái kênh m=1,0 tại xã Cát Trinh, huyện Phủ Cát, tinh Bình Định Hình 1.4: Thi công bảo vệ mái kênh bằng tắm lút bê tông đúc sẵn (Nguén: hip:/Auuar baobinhilnh-com vn) Hình thức bảo vệ nảy có kết cấu đơn giản, thi công nhanh, đảm bảo được khả năng dẫn. nước nhưng yêu cầu kỹ thuật khó được như tính toán, một số nguyên nhân được kể én như sau: ~ Tam lát mỏng nên không đảm bao chat lượng, thép trong tam lát nhanh chóng bị rỉ và trong quá trình vận chuyển các tắm lit từ cơ sở đúc đến công tình, dễ xảy ra sit mè hay vỡ tắm lát gây tốn kém - Thi công trong điều kiện phải đảm bảo tưới nên nhiều khi chi lất đáy và một số hàng agin đây kênh, chưa kịp tit kin các góc vit tắm lit đã phải dẫn nước nên bùn đất lắp đầy, sau này trất vữa nhanh bị long óc = Do bề mặt mái kênh được ghép bởi các tắm lát nên kế hở giữa các tắm lát không được trát kín, sau một thời gian dẫn nước bị bùn lắp, tạo điều kiện cho cỏ mọc day mái kênh, việc vệ sinh cắt cỏ khó thực hiện. ti đồ độ nhám mãi kênh tăng, ảnh hưởng đến việc dẫn nước - Khả năng liên kết giữa các tắm lát với nhau và với mái kênh kẽm nên dễ bị bung, bột các tắm lat ~ Việc ớt vải địa kỹ thuật dưới tắm lát đối với mái kênh đào chỉ sau một vài trận mưa "mái kênh dễ bị ạt.
Nguyên nhân chính la vai địa kỹ thuật bị nước ngầm kéo theo bùn đắc bịt kin, không có khả năng thoát nước Kim tăng áp lực nước ngằm gây sụt lở từng mảng lớn. ~ Công nghệ gia cỗ này chủ yếu thi công bằng biện pháp thủ công nên giá thành xây dung cao, LILIA. Bảo vệ mái kênh bằng bê tông đổ tại chỗ không ván khuôn Bao vệ mái kênh đỗ bê tông trực tiếp không ván khuôn đơn giản tuy nhiên lại khó đạt được yêu cầu kỹ thuật và có nhiều nhược điểm như: ~ Bê tông khó trải đều trên bể mặt mái nghiêng, thường dồn xuống nền kênh, chất lượng bê tông mái kênh không đồng đều. Các viên đá nặng hơn sẽ dồn xuống phía dưới ~ Độ liên mmãi kênh b tông và bờ kênh kém dé xây ra hư hông mái kênh ~ Chất lượng công trình nhanh chóng bị xuống cấp bởi các yếu tổ từ thiên nhiền và con Hình 1.5: Bảo vệ mái kênh bing bể tông đổ ti chỗ không vấn khuôn (Nguẫn: hups:/Avww.5 Bảo vệ mái kênh.
bằng bê lông có vẫn khuôn trượt Van khuôn được chế tạo đi 5 m, rộng 0.7m, nặng từ 1,0 tấn đến 1.2 tn, Sau khi phần đất mái kênh, bộ phận lớp lọc, cốt thép (nếu cổ) đã hoàn thành theo yêu cầu thiết kế th bê lông mái kênh được đỗ từ phia đưới day kênh dẫn lên phía trên định mai kênh, vn khuôn được kéo trượt theo hai thanh kê có chiều dày bằng độ dày thiết kế của bê tông. bằng pa lãng xích kéo tay Ưu điểm: bê tông bảo vệ mái kênh được đầm chặt, phẳng, đẹp, quá tinh đổ bê tông mái kênh được thực hiện liên tục. Biện pháp nay thích hợp khi thi công các kết cầu bê tông bảo vệ mái kênh có chiều day từ 20em ở lên, biện pháp này cũng đã áp dụng để diy lớp bảo vệ Mình 1.6: Đỗ bê tông mái kênh Ngàn Trười bằng ván khuôn trượt {Nguôn:hrIp:/fxdcb.vn/khcn/tintuc/Pages/) Nhược điểm i hiện trường hẹp, việc vận chuyển ván khuôn trượt khó khan, hiện tai mới áp đụng đối với mặt cắt kênh kích thước lớn; chưa có định mức, đơn giá phù hợp ~ Thiết bị để san dim bê tông mái phức tạp và tổn kém, 1.6 Bảo vệ mdi kênh bằng bé tông không ván khuôn sử dụng thit bị chuyên dung (dần tring ln rãi bê tông cải tiến) Bảo vệ mái kênh bằng bê tông không vin khuôn có sử dụng thiết bị dân trồng lăn rải Dé tông được dp dụng ở những nước tiên + công nghệ này của công ty Gomaco-M! thi bị thi công đất, vì vậy công ty xây dựng thủy lợi Lâm Đẳng đã nghiên cửu chế tạo thế bị trong nước (hình 1.7) có cải tiền thành thi công một bên mái kênh để thi công kênh Phước Hòa [4]. Kết quả thi công cho thấy chất lượng bê tông tương đổi tốt (hình 1.7: Thiết bị tự chế kiểu đần trồng lăn rt bể tông thi công mãi kênh Phước Hòa Hình L8: Hoàn think thí công bé tông mái kênh Phước Hòa Cải pháp thi công này có những tu điểm và hạn chế như sau Via điểm: bê tông được dim bằng rồng quay, lu, rung nên khối bê tông đặc chắc, mặt lông phi dep do giản máy luôn di chuyển trên ray với cao trình đã được định chuẩn theo chiều diy thiết kế; út ngắn thời gian xây dựng (nếu ding tắm lát đúc sẵn 10 phải có thời gian đúc, vận chuyỂn, tip kết, công lt thủ công, chit mạch .: thiết bị, công nghệ có tinh tự động hóa cao, cin ít người vận hành.
Nhược điểm: thiết bị phù hợp với thi công khối lượng lớn, thiết bị chưa được chế (ạo phổ thông để sử dụng với mọi kích thước của kênh. Chưa có đơn giá xây dựng cho thiết bị 1. Báo vệ mái kênh sử dụng công nghệ vật liệu neoweb Neoweb là các dai bằng vật liệu nhựa Novel Polymeric Alloy tông hợp được đục lỗ, tạo nhám và liên kết với nhau thành mạng lưới dạng tổ ong. Khi được chèn lắp bê tông tạo ra một kết cầu liên hợp bằn vững để bảo vệ mái kênh.
Neoweb đã được ứng dụng tại hệ thống kênh công trình Phú Ninh ở Quảng Nam trong dự án cải thiện nông "nghiệp có tưới do WB tải trợ (dự án WB7) [5] Gin đây, công nghệ Neoweb được áp dụng tại tuyến kênh chính Bắc-dự án thủy lợi Krông Pach Thượng- Đắc Lak [6] với các thông số kỹ thuật như thể hiện ở hình 1. Neoweb 445-75, chiều cao ô ngăn 7.5m, kích thước ô 29cm x 34cm, khoảng cách moi "hàn 44,Sem, chèn bê tông M200 day 10cm .Coe neo thép. DIO, 10cm, mật độ trung bình Ieoeim2. Ong ha áp được bố trí tai vị trí hai bên mái, và đầy kênh (với mặt cắt ngang đảo), in Hình 1.10: Thi công neoweb ti dự ăn kênh chính Bắc [6] Uiu điểm: đảm bảo được yêu cầu kỹ thuật của công trình, độ bằn vật liệu neoweb cao.
Kỹ thuật thi công khong quả phức tạp, không đôi hỏi nhiều thiết bị may móc phức tạp Bề mặt bé tông phẳng đẹp. Nhược điểm: thi công gặp khó khăn trong việc neo định vi ôn định 6 lưới neoweb, công tie bảo dưỡng bê tông đặc biệt vào mùa nắng nóng. Vì liên kết mang lớn nên chỉ phủ hợp với mén đắt tương đối tốt chưa có định mức xây dựng, một số tư vẫn tính giá thành còn cao so với đồ bê tông tại chỗ.12 Mật sổ giải pháp bảo vệ mái kênh mương trên thé gi Trên thé giới có hai quốc gia điển hình trong thiết kế hệ thống kênh mương tưới tiêu là Hà Lan và An độ. 6 các quốc gia này, mái kênh mương thường được bê tông hóa dưới các hình thức rất kiên cổ, 1.1 Bảo vệ mái kênh bằng cử bê tông edt thép, Hình 1.11: Bảo vệ mái kênh tiêu trong các đô thị tai Hà Lan.coml 12 Giai pháp này được sử dụng bảo vệ mái kênh tiêu ở các đô thị, khu din cư tập trung.
iu điểm của giải pháp này là ôn định, bên vững, tid kiệm đắt. Nhưng nhược điểm của gii pháp này là đắt, đầu tư ban đầu khá cao, ỹ thuật phức top.2 Báo vệ mái kênh bằng tường chấn be tông cắt thép Hình 1.12: Một đoạn kênh bảo vệ bằng tường bê tông cốt thép, ở các đồng hoa Hà Lan (hmps/ánen:123r[com/) Giải pháp bảo vệ mái kênh bằng tường chin bê tông cốt thép thường được sử dụng khi yêu cầu cao vỀ ôn định bờ kênh, bên cạnh kênh có đường giao thông với tải trọng xe thường xuyên, yêu cầu tiết kiệm đất. Giải pháp này có ưu điểm là độ bền cao, móng tường thường đặt.