CHƯƠNG 1: TONG QUAN VE CONG TÁC DAU THAU TRONG HOAT DONG XÂY DỰNG 1. Khái niệm, đặc điểm và vai trò của đầu thầu trong hoạt động xây dựng 1-1. Khái nig về đầu thầu trong hoạt động xây đựng “Thuật ngữ du thầu đã din trở nên quen thuộc đối úi chúng ta, nổ không chỉ thông dung đối với những người đang học tập và làm việc trong ngảnh xây dựng mà nó còn rit phổ biến đối với mỗi người dân. Đấu thầu là một quá trình chủ đầu tư lựa chọn được một nhà thầu đáp ứng được các yêu cầu của mình.
Trong nén kinh tế thị trường, người mua (chủ đầu tư) tổ chức đầu. thầu để người bán (các nhà thầu) cạnh tranh nhau. Mục tiêu của các người mua là có được hàng hỏa và dịch vụ thỏa mãn các yêu cầu của mình vé mặt kỹ thuật, chất lượng và chỉ phí ấp nhất. Mục đích của nhả là giành được quyể cụng ip hàng hóa định vụ đó với giá đã bù đắp các chỉ phí đầu vào và đảm bảo mức lợi nhuận cao nhất có thể có, ‘Theo từ điển Bách Khoa (do Trung tim biên soạn từ điển Bách Khoa Việt Nam biên soạn, xuất bản năm 1995) thì: “Dau thầu là phương thức giao địch đặc biệt, người muốn xây dựng công trình (người gọi thiu) công bổ trước các yêu cầu và điều kiện xây dựng công trinh để người nhận xây dựng công trình (người dự thầu) công bổ giá mà mình muốn nhận.
Người gọi thi sẽ lựa chọn nhà dự thầu nào phủ hợp với điều kiện của mình với giá thấp hơn. Phương thức đấu thầu được áp dụng tương đổi phd biển trong mua sắm tài sản và xây dựng công trình tư nhân và Nhà nước”. [1] Can theo từ điển Tiếng Việt (do viện ngôn ngữ khoa học biên soạn xuất bản năm 1998) đấu thầu được giải thích là “đọ công khai, ai nhận làm, ai nhận bán với điều kiện tốtnh được giao cho nhận fim hoặc nhận bin bao gdm các công tình xây dựng, các loại hàng hóa và các dịch vụ. [2] ‘Theo quy chế đu thầu của Việt Nam ban hành theo Nghị Định số 88/1999/ NĐ- CP 'Đắu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng các yêu cầu của Theo Từ điễn Kinh tế học biện đại (do NXB Chính tei qué gia và đại học Kinh tế (Quốc dân hợp ti sản xuất năm 1999) thì đầu thầu là “một đề nghị trả mã một cá nhân hay một tổ chức đưa ra dé sở hữu hoặc kiểm soát tai sản, các đầu vào, hàng hóa hay dịch vụ.
Người m quyết định tối đa hóa lợi ích sẽ cân đổi mite tự nguyện trả biên cia minh với chỉ phi cơ hội của số tiền được yêu cầu để trả”. [4] Theo Hiệp hội quản lý mua sim Canada (năm 1999) thì đầu thầu li "một phương pháp mua sắm n người mua yêu cầu những nha cung cấp có năng lực nộp cho minh những ban chào hàng cho các hang hóa, dich vụ hay công trình và trên cơ sở đó người mua sẽ. lựa chọn được người bán thích hợp nhất". [5] Theo luật đấu thầu số 43/2013/QH13 thi “dau thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu dé ký và thực hign hop đồng cung cấp dịch vụ tr vấn, dịch vụ phí tr hàng hóa, xây lắp; lựa chọn nhà đầu tư dé ký kết và thực hiện hợp đồng dự án đầu tư theo hình thức đối tác công tơ, dự én đầu tư 66 sử dụng dit trên cơ sé bảo đảm cạnh tranh, công bing, minh bạch và hiệu quả kinh tệ t6] Tuy vậy nếu đứng ở mỗi góc độ khác nhau tỉ sẽ có cách nhin nhận và những khái niệm khác nhau vé đấu thầu: - Dưới góc độ của chủ đầu tr: Đầu thâu là quá trình chọn lựa nhà thâu có khả năng tạo ra sản phẩm dim bảo chit lượng với chỉ phi xây dựng thấp nhất và đúng tin độ thi công đặt ra.
Là hình thức cạnh tranh nhằm lựa chọn người nhận thầu về tư vấn khảo. xátthiết kế, thi công xây lắp công trình mua sắm thiết bị.đấp ứng được yêu cầu kinh tổ, kỹ thuật đặt ra trong xây dựng công tình với giácả hợp Lý nhất + Dưới góc độ các nhà thu: Đầu thầu là hình thức cạnh tranh trong sin xuất kinh doanh mã thông qua đó nhà thầu gišnh được cơ hội nhận thầu về tr vấn tiết kể, tí công xây lấp, mua sim thiết bị. Đẫu thầu là hoạt động có tính cạnh tranh ao lên mỗi nhỏ thdu đều đảm bảo cô rách nhiệm cao đối với công việc nhận thiu để giữ uy in của minh với chủ đầu tư. = Dưới gốc độ quản lý Nhà nước: Đầu thầu là một phương thúc quản lý thực hiện dự ấn đầu tư ma thông qua đó lựa chọn được nhà dự thẫu đáp ứng được các yêu cầu của "bên mời thầu trên cơ sở cạnh tranh giữa các nhà thầu, “rên đây mới chỉ là những khái niệm cơ bản về đấu thẫu côn rt nhiều khái nệm khác nói về dau thầu.
Nhưng nói chung, tuy có nhiều khái niệm từ nhiều góc độ khác nhau thi ác khải niệm đều nói lên những đặc điểm ea bản sau về đẫu thầu = Thứ nhất, đầu thầu với bản chất là một hoạt động mua bán. Tuy nhiên, day là một hoạt động mua bán đặc biệt, vì khi đó người mua (hay còn gọi là bên mới thầu) có cuyn lựa chon cho mình người bản (hay côn gọi là nhà thầu) ốt nhất một cách công hai và theo một quy trình nhất định. - Thứ bai, ấu thầu mang tính cạnh tranh gay gắt, do vậy mã hoạt động này chỉ có trong nền kính tế thị tường khi xã hội đã phát triển đến một mức tương đối ôn định. Lúc này, "người ta phải cạnh tranh với nhau để giảnh khách hing, còn khách hing được tủy ý lựa chọn người bán phủ hợp với yêu cầu và chủng loại hing hóa ma mình edn mua.
Các đặc điễm của đầu thầu trong xây dựng Du thầu giúp cho chủ đầu tr chọn lựa được nhà thầu đáp ứng tốt nhất những yêu cầu của minh, Nhờ đó họ có được những công trình có chat lượng cao, giá cả phù hợp, phù hợp công năng sử dụng. Mặc dù cũng có bản chất là sự lựa chọn người cung cấp hing hóa hoặc dich vụ, nhưng dau thầu xây dựng có những đặc điểm riêng sau đây khác biệt với các loại đấu thầu khác: ~ Đặc điểm thứ nhất Đắu thầu xây dựng mang tính phức tạp hơn. Không giống đầu thầu một loại hàng hóa hoặc dịch vụ đơn th xây dựng nhằm tìm kiếm một nhà thầu cung cấp nhiều dịch vụ khác nhau từ tư vẫn thiết kế, thi công cho đến hoàn thiện công trình. Vì thế, đổi với những công tinh quan trong, quy mô lớn, chủ đầu tư thường chia thành các gối thu khác nhau.
~ Đặc điểm thứ hai: Đầu thầu xây dựng mang tính kỳ thuật, Đầu thầu xây dựng phải diam bảo lựa chọn được nhà thầu có khả năng dp ứng vé kỹ thuật, có công nghệ dip img được yêu, = Dặc điểm thứ ba; Đầu thiu xây dựng có giá tr lớn. Có những công trình đòi hỏi vốn lớn lên đến hàng tram hoặc hàng nghìn tỷ đồng. Hằu hết trong số đó là vốn có nguồn sốc từ ngân sich nhà nước hoặc những hợp đồng tín dụng, iên danh a6p vốn giữa nhiều chủ thể khác nhau. Do đó, vấn đỀ à phải tim ra phương thức, hình thúc đâu thầu thích hợp để sử dụng lượng vốn đó phù hợp nhất, mang lại hiệu quả kinh tế cũng như xã hội cao nhất - Đặc điễm thứ se: Thời gian thực hiện thầu kéo dài.
Trứng thầu có nghĩalà nhà thầu phải thi công công tình với khoảng thi gian kéo di. Do đó trúng thầu có cói thé dẫn đến nhiều hệ quả khác nhau, mà nếu không quản lý tích hợp sẽ dn đến những tiêu cực như chất lượng công trình kém hoặc chậm tiền độ, không thực hi n công việc được giao, Với những đặc điểm riêng rig biệt tên thì đấu thu xây đựng cin phải được pháp luật điều chỉnh một cách chat chẽ nhằm tránh được những hậu quả phát sinh từ hoạt động này. LL Vai trò của đẫu thầu trong hoạt động xây đựng 1. Bai với chủ đầu ne “hông qua đấu thầu, chủ đầu tư sẽ tim được nhà thiu có khả năng đáp ứng cao nhất các yêu, thực hiện dự án đã tư trên cả phương điện chất lượng, tiễn độ và chỉ phí Hiệu quả vốn đầu tư được tăng cường nhờ vốn được quản lý chặt chẽ, khắc phục được.
tình trạng thất thoát vốn. Đầu thầu cũng giúp chủ đầu tư giải quyết được tình trạng phụ thuộc vào một nhà thầu như trong hình thie giao thầu hoặc chỉ định thầu. Tuy nhiên để dim bảo được hiệu quả thiết thực của đầu thầu, chủ đầu tư phải am hiểu sâu sắc quy chế đầu thiu và có được đội ngũ cán bộ có năng lực chuyên môn tốt, có đạo đức nghề có chất lượng, đánh gi đúng các sơ dự thầu và lựa chọn đúng nhà thầu có năng lục thực hiện yêu cầu công trình 1. Đồi với các nhà thầu Việc thực hiện chế độ dẫu thầu sẽ phát huy được tỉnh chủ động, sing tạo v linh hoạt tim kiểm việc làm thông qua việc nắm bắt thông tin vé dự án, về đối thủ cạnh tranh, thiết lập quan hệvới các chủ thể kinh té khác.
Đầu thẫu cũng tạo nên sức ép với các nhà thẫu trong việc đối mới công nghệ, ông cao tình độ cần bộ và công nhân vin, cqua đó nâng cao khả năng cạnh tranh để tăng xúc sắc nhà thầu cũng sẽ tích lũy được thêm kinh nghiệm thi công, kinh nghiệm lập hồ sơ dự thâu và xúc định chiến lược phát triển dai hạn của mình, 1. Đất với Nhà nước và xã hội “Thông qua đấu thẳu, các cơ quan quản lý nhà nước có đủ thông tin thực tẺ và cơ sở khoa học để đánh gid đúng thực lực của c hủ đầu từ và c nhà thầu, Những điều đó giúp Nhà nước phát huy đúng được vai ted của minh trong nền kính tế thị trường: tổ chức thị trường xây đựng, tạo sự cạnh tranh lành mạnh và tăng cường trt tự, kỷ cương: trong thực hiện quả tình đầu tr. Cách thức và trình tự trong đầu thầu 12. Các hình thức lựa chọn nhà thầu xây dựng ‘Cin cứ vào Luật đầu thầu số 43/2013/QH13, có 8 hình thức lựa chọn nhà thầu: - Đầu thầu rộng tầi ~ Đấu thầu hạn chế.
~ Chỉ định thầu ~ Chào hàng cạnh tranh ~ Mua sắm trực tiếp - Tự thực hiện. ~ Lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư trong trường hợp đặc biệt. - Tham gia thực hiện của cộng đồng 1.