Luận văn thạc sĩ giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại khối khách hàng doanh nghiệp lớn ngân hàng tmcp đại chúng việt nam pvcombank

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu giải pháp cải thiện kết quả huy động vốn tại khối khách hàng doanh nghiệp lớn ngân hàng tmcp đại, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,

• Tác giả: Ngô Hồng Phong
• Người hướng dẫn: PGS, TS Đào Thị Thu Giang
• Trường học: Đại học Ngoại Thương
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại PVcomBank cho doanh nghiệp lớn
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC SƠ ĐỒ, BẢNG BIỂU
• TÓM TẮT LUẬN VĂN
• LỜI MỞ ĐẦU
• Tính cấp thiết của đề tài
• Tổng quan nghiên cứu
• Các nghiên cứu trong nước
• Khoảng trống nghiên cứu
• Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận văn
• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận văn
• Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn
• Những đóng góp mới của luận văn
• Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
• Kết cấu của luận văn
• 1. CHƯƠNG I: LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HIỆU QUẢ HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Tổng quan về NHTM
• 1.1.1. Khái niệm Ngân hàng Thương mại
• 1.1.2. Chức năng của Ngân hàng Thương mại
• 1.1.3. Các nghiệp vụ của Ngân hàng Thương mại
• 1.2. Hoạt động huy động vốn của NHTM
• 1.2.1. Khái niệm về huy động vốn của NHTM
• 1.2.2. Các hình thức huy động vốn của NHTM
• 1.2.3. Vai trò hoạt động huy động vốn của NHTM
• 1.3. Hiệu quả huy động vốn của NHTM
• 1.3.1. Khái niệm hiệu quả huy động vốn
• 1.3.2. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả huy động vốn của NHTM
• 1.3.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả huy động vốn của NHTM
• 1.4. Kinh nghiệm nâng cao hiệu quả huy động vốn của một số NHTM và bài học cho Khối KHDNL PVcomBank
• 1.4.1. Kinh nghiệm của một số NHTM tại Việt Nam
• 1.4.2. Bài học kinh nghiệm cho Khối KHDNL PVcomBank
• 2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG HIỆU QUẢ HUY ĐỘNG VỐN TẠI KHỐI KHDNL PVCOMBANK
• 2.1. Khái quát về Khối KHDNL PVcomBank
• 2.1.1. Khái quát về Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank)
• 2.1.2. Khái quát về Khối KHDNL PVcomBank
• 2.2. Thực trạng hiệu quả huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 2.2.1. Các hình thức huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 2.2.2. Các biện pháp huy động vốn từ Khối KHDNL PVcomBank
• 2.2.3. Thực trạng hiệu quả huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 2.2.3.1. Quy mô tăng trưởng và cơ cấu nguồn vốn huy động
• 2.2.3.2. Hệ số sử dụng vốn
• 2.2.3.3. Chi phí huy động vốn
• 2.2.3.4. Lợi nhuận kinh doanh từ hoạt động huy động vốn
• 2.3. Đánh giá chung về hiệu quả huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 2.3.1. Kết quả đạt được
• 2.3.2. Hạn chế và nguyên nhân
• 3. CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HUY ĐỘNG VỐN TẠI KHỐI KHDNL PVCOMBANK
• 3.1. Phương hướng tăng cường huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 3.1.1. Dự báo bối cảnh kinh tế trong thời gian tới
• 3.1.2. Định hướng kinh doanh của PVcomBank trong giai đoạn tới
• 3.1.3. Phương hướng nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 3.2. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank
• 3.2.1. Tăng quy mô nguồn vốn gắn liền với tối đa hóa lợi nhuận
• 3.2.2. Tạo cơ cấu nguồn vốn hợp lý
• 3.2.3. Nâng cao chất lượng công tác dự báo và triển khai hệ thống theo dõi, giám sát
• 3.2.4. Hoàn thiện hệ thống chính sách, đa dạng hóa sản phẩm
• 3.2.5. Mở rộng địa bàn giao dịch, tăng nhận diện thương hiệu
• 3.2.6. Nâng cao chất lượng và hoàn thiện chính sách nhân sự
• 3.3. Một số kiến nghị và đề xuất
• 3.3.1. Kiến nghị với NHNN
• 3.3.2. Kiến nghị với Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank)
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại PVcomBank

Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) đã có những bước tiến đáng kể trong việc huy động vốn từ các doanh nghiệp lớn. Tuy nhiên, để tối ưu hóa hiệu quả huy động vốn, cần có những giải pháp cụ thể và hiệu quả. Việc nâng cao hiệu quả huy động vốn không chỉ giúp PVcomBank tăng trưởng doanh thu mà còn củng cố vị thế cạnh tranh trong ngành ngân hàng.

1.1. Tầm quan trọng của huy động vốn trong ngân hàng

Huy động vốn là một trong những hoạt động cốt lõi của ngân hàng thương mại. Đối với PVcomBank, việc huy động vốn từ doanh nghiệp lớn không chỉ giúp tăng trưởng nguồn vốn mà còn tạo ra cơ hội cho các dịch vụ tài chính khác.

1.2. Đặc điểm của khách hàng doanh nghiệp lớn tại PVcomBank

Khách hàng doanh nghiệp lớn tại PVcomBank thường có quy mô lớn và yêu cầu cao về dịch vụ tài chính. Việc hiểu rõ đặc điểm này sẽ giúp ngân hàng xây dựng các giải pháp huy động vốn phù hợp.

II. Những thách thức trong huy động vốn tại PVcomBank

Mặc dù PVcomBank đã đạt được nhiều thành công trong việc huy động vốn, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua. Các yếu tố như cạnh tranh từ các ngân hàng khác, sự thay đổi trong nhu cầu của khách hàng và các quy định pháp lý có thể ảnh hưởng đến hiệu quả huy động vốn.

2.1. Cạnh tranh từ các ngân hàng khác

Sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng thương mại khác khiến PVcomBank phải tìm ra những phương pháp huy động vốn hiệu quả hơn để thu hút khách hàng.

2.2. Thay đổi trong nhu cầu của khách hàng

Nhu cầu của khách hàng doanh nghiệp lớn thường thay đổi nhanh chóng. PVcomBank cần nắm bắt kịp thời những xu hướng này để điều chỉnh chiến lược huy động vốn.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại PVcomBank

Để nâng cao hiệu quả huy động vốn, PVcomBank cần áp dụng một số phương pháp cụ thể. Những phương pháp này không chỉ giúp tăng trưởng nguồn vốn mà còn cải thiện chất lượng dịch vụ khách hàng.

3.1. Tăng cường quảng bá dịch vụ ngân hàng

Việc quảng bá các dịch vụ ngân hàng một cách hiệu quả sẽ giúp PVcomBank thu hút nhiều khách hàng doanh nghiệp lớn hơn, từ đó tăng cường nguồn vốn huy động.

3.2. Đa dạng hóa sản phẩm huy động vốn

Để đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng, PVcomBank cần phát triển các sản phẩm huy động vốn phong phú và linh hoạt hơn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại PVcomBank

Việc áp dụng các giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn đã mang lại những kết quả tích cực cho PVcomBank. Các nghiên cứu cho thấy rằng việc cải thiện chất lượng dịch vụ và đa dạng hóa sản phẩm đã giúp ngân hàng thu hút được nhiều khách hàng doanh nghiệp lớn hơn.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp

Các giải pháp đã được áp dụng tại PVcomBank đã giúp tăng trưởng nguồn vốn huy động lên đáng kể, đồng thời cải thiện sự hài lòng của khách hàng.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Những bài học từ thực tiễn huy động vốn tại PVcomBank có thể được áp dụng cho các ngân hàng khác trong ngành để nâng cao hiệu quả hoạt động.

V. Kết luận và tương lai của huy động vốn tại PVcomBank

Tương lai của huy động vốn tại PVcomBank phụ thuộc vào khả năng thích ứng với những thay đổi trong môi trường kinh doanh. Việc tiếp tục cải thiện các giải pháp huy động vốn sẽ giúp ngân hàng duy trì vị thế cạnh tranh và phát triển bền vững.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

PVcomBank cần xác định rõ định hướng phát triển trong tương lai để có những chiến lược huy động vốn phù hợp.

5.2. Khuyến nghị cho các nhà quản lý

Các nhà quản lý tại PVcomBank cần chú trọng đến việc cải thiện chất lượng dịch vụ và phát triển sản phẩm mới để thu hút khách hàng doanh nghiệp lớn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong hệ thống tài chính hiện đại, hoạt động huy động vốn giữ vai trò huyết mạch, quyết định trực tiếp đến năng lực cấp tín dụng, thanh khoản và hiệu quả sinh lời của mọi ngân hàng thương mại. Tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) – định chế tài chính sở hữu quy mô tổng tài sản đạt trên 180.000 tỷ đồng và vốn điều lệ 9.000 tỷ đồng – Khối Khách hàng Doanh nghiệp Lớn (KHDNL) đóng vai trò là đơn vị hạt nhân khi đóng góp bình quân 35% trong tổng nguồn vốn huy động toàn hệ thống. Tuy nhiên, trước bối cảnh cạnh tranh khốc liệt giữa các tổ chức tín dụng và yêu cầu tối ưu hóa chi phí vốn đầu vào, hoạt động huy động vốn tại phân khúc doanh nghiệp bán buôn của ngân hàng đang đối mặt với nhiều áp lực lớn về cơ cấu kỳ hạn, độ nhạy cảm lãi suất và tính ổn định của dòng tiền.

Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận về hiệu quả huy động vốn tại ngân hàng thương mại, đồng thời phân tích, đánh giá toàn diện thực trạng huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank trong giai đoạn từ năm 2017 đến năm 2020. Trên cơ sở nhận diện những điểm nghẽn về chi phí huy động bình quân và sự mất cân đối giữa các loại tiền tệ, đề tài xác lập hệ thống giải pháp mang tính chiến lược nhằm nâng cao hiệu quả tạo lập vốn giai đoạn 2021-2025. Về mặt ý nghĩa thực tiễn, công trình cung cấp các chỉ số đo lường chuẩn xác giúp ban lãnh đạo tối ưu hóa tỷ lệ chi phí vốn (COF), gia tăng tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn (CASA) và nâng cao biên lợi nhuận ròng, đồng thời thiết lập nền tảng thanh khoản vững chắc phục vụ tăng trưởng tín dụng an toàn và bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết trung gian tài chính của Phan Thị Thu Hà (2013) và lý thuyết quản trị tài sản nợ - tài sản có (ALM) trong hoạt động ngân hàng thương mại hiện đại. Luận văn chuẩn hóa hệ thống 5 khái niệm cốt lõi: vốn huy động của ngân hàng thương mại, hiệu quả huy động vốn, hệ số sử dụng vốn, chi phí huy động vốn bình quân và tỷ suất lợi nhuận từ nguồn vốn huy động. Hiệu quả huy động vốn được định nghĩa là năng lực thu hút và quản trị dòng tiền nhàn rỗi từ nền kinh tế nhằm đáp ứng tối đa nhu cầu sử dụng vốn với chi phí thấp nhất, rủi ro thanh khoản tối thiểu và mang lại lợi nhuận cao nhất cho tổ chức tín dụng.

Khung đánh giá hiệu quả được phân định qua hai nhóm chỉ tiêu:

• Nhóm định lượng: Tốc độ tăng trưởng vốn huy động, cơ cấu nguồn vốn theo đối tượng, kỳ hạn và loại tiền tệ; hệ số sử dụng vốn (tỷ lệ dư nợ tín dụng trên tổng vốn huy động); chi phí huy động vốn bình quân (bao gồm chi phí trả lãi, chi phí dự trữ bắt buộc, bảo hiểm tiền gửi); tỷ suất sinh lời trên vốn huy động.
• Nhóm định tính: Mức độ đa dạng của danh mục sản phẩm, tính cạnh tranh của biểu lãi suất, chất lượng công nghệ ngân hàng lõi, uy tín thương hiệu và chất lượng phục vụ của đội ngũ nhân sự.

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam có hơn 610.000 doanh nghiệp hoạt động và xu hướng thu phí dịch vụ phi tín dụng chiếm 40% đến 50% tổng thu nhập ngân hàng hiện đại, việc nghiên cứu hiệu quả tạo vốn bán buôn là yêu cầu tất yếu để duy trì sức cạnh tranh.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp phương pháp luận duy vật biện chứng với phương pháp thống kê kinh tế, phân tích tài chính doanh nghiệp, so sánh chuỗi thời gian và tổng hợp số liệu thực chứng. Nguồn dữ liệu thứ cấp được trích xuất trực tiếp từ báo cáo tài chính kiểm toán giai đoạn 2017-2020 của PVcomBank, hệ thống báo cáo quản trị nội bộ của Khối KHDNL và các văn bản quy phạm pháp luật như Luật các Tổ chức Tín dụng số 47/2010/QH12 (sửa đổi, bổ sung năm 2017).

Về phương pháp chọn mẫu, nghiên cứu sử dụng phương pháp chọn mẫu toàn bộ (census sampling) đối với 100% tệp khách hàng doanh nghiệp lớn do Khối KHDNL quản lý (những doanh nghiệp có doanh thu tài chính năm liền kề từ 1.000 tỷ đồng/năm trở lên), bao gồm các tập đoàn kinh tế nhà nước trọng điểm như Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN), Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) và các tập đoàn kinh tế tư nhân quy mô lớn. Cỡ mẫu bao quát toàn bộ các giao dịch huy động tiền gửi quy mô lớn phát sinh trên 120 chi nhánh và phòng giao dịch của ngân hàng. Lý do lựa chọn phương pháp phân tích chỉ số tài chính và thống kê so sánh là nhằm nhận diện chính xác các biến động thực tế về quy mô, chi phí trả lãi và biên lợi nhuận của dòng vốn lớn trong một chu kỳ kinh doanh trọn vẹn 4 năm từ 2017 đến 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích thực chứng hoạt động huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank giai đoạn 2017-2020 đã ghi nhận những phát hiện cốt lõi sau:

Thứ nhất, quy mô nguồn vốn huy động toàn hàng tăng trưởng liên tục và bứt phá mạnh mẽ. Tổng nguồn vốn huy động của PVcomBank tăng từ 88.690 tỷ đồng năm 2017 lên 103.519 tỷ đồng năm 2018, đạt 114.031 tỷ đồng năm 2019 và chạm mốc 145.248 tỷ đồng vào năm 2020. Tổng mức tăng trưởng đạt 56.558 tỷ đồng (tương đương mức tăng 63,77% sau 4 năm). Trong đó, Khối KHDNL luôn duy trì tỷ trọng đóng góp bình quân 35% tổng nguồn vốn huy động toàn hàng.

Thứ hai, kết quả kinh doanh và cơ cấu thu nhập tăng trưởng ổn định nhưng phụ thuộc lớn vào thu nhập lãi thuần. Tổng doanh thu của ngân hàng tăng từ 7.849 tỷ đồng năm 2017 lên 9.844 tỷ đồng năm 2018, đạt 11.223 tỷ đồng năm 2019 và 12.512 tỷ đồng năm 2020. Thu nhập từ lãi luôn chiếm trên 70% tổng thu, tăng từ 6.818 tỷ đồng năm 2017 lên 10.835 tỷ đồng năm 2020. Song song đó, chi phí hoạt động và chi phí trả lãi cũng tăng tương ứng từ hơn 7.100 tỷ đồng lên 10.330 tỷ đồng vào năm 2019.

Thứ ba, sự phân kỳ giữa tăng trưởng huy động và cấp tín dụng tại Khối KHDNL. Dư nợ tín dụng toàn ngân hàng tăng từ 58.700 tỷ đồng năm 2017 lên 84.297 tỷ đồng năm 2020. Tuy nhiên, tỷ trọng tín dụng của Khối KHDNL chỉ chiếm khoảng 15% tổng dư nợ toàn ngân hàng do định hướng chiến lược của Khối là tập trung làm đầu mối tạo nguồn vốn cho toàn hệ thống.

Thứ tư, tính chất biến động và rủi ro tập trung dòng tiền ở mức cao. Các giao dịch huy động của KHDNL có giá trị đơn lẻ rất lớn, dao động từ 100 đến 1.000 tỷ đồng/giao dịch, với số dư tiền gửi của một khách hàng có thể vượt 5.000 tỷ đồng. Cơ cấu vốn còn mất cân đối khi nguồn tiền gửi ngoại tệ còn hạn chế, chưa đáp ứng tối đa nhu cầu tài trợ thương mại quốc tế.

Thảo luận kết quả

Thành công về tăng trưởng quy mô nguồn vốn bắt nguồn từ lợi thế lịch sử của PVcomBank khi hợp nhất PVFC và WesternBank, cho phép ngân hàng tiếp cận sâu rộng hệ sinh thái của Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (cổ đông nắm giữ 52% vốn điều lệ). Ngân hàng đã thu xếp vốn thành công cho hàng loạt dự án trọng điểm quốc gia như Nhiệt điện Vũng Áng 1 (1.350 tỷ đồng và 904 triệu USD), Nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2 (937 triệu USD), Dự án FPSO Chim Sáo (227 triệu USD) và tài trợ đội tàu bay A321 của Vietnam Airlines (75 triệu USD).

Tuy nhiên, khi đối chiếu với các ngân hàng thương mại hàng đầu như Vietcombank hay MB Bank, hiệu quả huy động vốn của Khối KHDNL PVcomBank vẫn bộc lộ hạn chế về chi phí vốn bình quân cao và tỷ lệ tiền gửi không kỳ hạn (CASA) còn thấp. Vietcombank tận dụng tốt mạng lưới thanh toán để thu hút CASA giá rẻ, trong khi MB Bank áp dụng chính sách miễn phí giao dịch cho khách hàng duy trì số dư tiền gửi bình quân từ 100 tỷ đồng/tháng để gom dòng tiền chuỗi. Để hiển thị rõ nét sự chênh lệch này, dữ liệu nghiên cứu có thể được trình bày thông qua biểu đồ đường thể hiện tốc độ tăng trưởng vốn huy động qua các năm và biểu đồ cột chồng mô tả tỷ trọng cơ cấu nguồn vốn theo kỳ hạn, giúp các nhà quản trị dễ dàng nhận diện áp lực chi phí trả lãi và khoảng cách chênh lệch kỳ hạn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Khối KHDNL PVcomBank:

• Tối ưu hóa cơ cấu nguồn vốn và gia tăng tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn (CASA): Triển khai các gói giải pháp quản trị dòng tiền tập trung, cung cấp dịch vụ ngân hàng giao dịch (Transaction Banking) cho các tổng công ty và tập đoàn lớn. Mục tiêu nâng tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn tại Khối KHDNL lên mức trên 20% trong tổng vốn huy động. Thời gian thực hiện: Quý I/2022 đến hết năm 2024. Chủ thể thực hiện: Ban Lãnh đạo Khối KHDNL phối hợp Khối Vận hành và Khối Khách hàng Doanh nghiệp.
• Đa dạng hóa danh mục sản phẩm và linh hoạt chính sách lãi suất: Thiết kế các sản phẩm phái sinh lãi suất, chứng chỉ tiền gửi doanh nghiệp linh hoạt kỳ hạn và gói tài trợ chuỗi cung ứng (Supply Chain Finance). Mục tiêu giảm chi phí huy động vốn bình quân (COF) từ 0,3% đến 0,5%/năm. Thời gian thực hiện: Từ Quý II/2022. Chủ thể thực hiện: Trung tâm Phát triển Sản phẩm Doanh nghiệp và các nhóm kinh doanh trực thuộc Khối KHDNL.
• Nâng cao năng lực dự báo thanh khoản và kiểm soát rủi ro tập trung vốn: Ứng dụng hệ thống giám sát cảnh báo sớm dòng tiền lớn rút đột ngột đối với các tài khoản có số dư trên 500 tỷ đồng, duy trì hệ số an toàn vốn (CAR) theo chuẩn Basel II đạt trên 9%. Thời gian thực hiện: Hoàn thiện trong năm 2022. Chủ thể thực hiện: Khối Quản trị Rủi ro và Khối Nguồn vốn.
• Mở rộng tệp khách hàng ngoài ngành dầu khí và hoàn thiện chính sách nhân sự: Đẩy mạnh tiếp cận các tập đoàn tư nhân lớn trong lĩnh vực năng lượng tái tạo, bất động sản công nghiệp và hạ tầng logistics; áp dụng cơ chế khoán chỉ tiêu KPI gắn liền giữa số dư huy động bình quân với quỹ lương thưởng. Mục tiêu gia tăng 25% số lượng khách hàng doanh nghiệp lớn ngoài ngành. Thời gian thực hiện: Giai đoạn 2022-2025. Chủ thể thực hiện: Phòng Khách hàng Doanh nghiệp Lớn và Khối Quản trị Nguồn nhân lực.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Ban lãnh đạo và hội đồng quản trị các ngân hàng thương mại cổ phần: Nghiên cứu cung cấp khung tham chiếu toàn diện về chiến lược huy động vốn bán buôn, quản trị rủi ro thanh khoản và phương pháp cân đối bảng tài sản nợ - tài sản có (ALM) sau các giai đoạn tái cấu trúc, hợp nhất quy mô lớn.
• Chuyên viên quan hệ khách hàng doanh nghiệp lớn (Corporate RM): Tài liệu là cẩm nang thực chiến giúp chuyên viên hiểu sâu sắc hành vi tài chính, nhu cầu quản lý thanh khoản của các tập đoàn có doanh thu trên 1.000 tỷ đồng, từ đó nâng cao kỹ năng thiết kế giải pháp tài chính trọn gói và đàm phán lãi suất quy mô lớn từ 100 đến 1.000 tỷ đồng.
• Giám đốc tài chính (CFO) và kế toán trưởng các doanh nghiệp lớn, tập đoàn kinh tế: Cung cấp góc nhìn từ phía định chế tài chính về các sản phẩm tiền gửi, chứng chỉ tiền gửi và dịch vụ quản trị dòng tiền, giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nguồn vốn lưu động và lựa chọn đối tác ngân hàng hiệu quả.
• Giảng viên, học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Quản trị Kinh doanh, Tài chính - Ngân hàng: Là tài liệu tham khảo giá trị với hệ thống số liệu thực chứng giai đoạn 2017-2020, bổ sung khoảng trống nghiên cứu về hiệu quả huy động vốn tại phân khúc khách hàng doanh nghiệp lớn tại thị trường tài chính Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

Khối KHDNL PVcomBank quản lý nhóm khách hàng dựa trên những tiêu chí nào? Khối KHDNL được giao trọng trách chuyên trách quản lý các doanh nghiệp có doanh thu tài chính năm liền kề từ 1.000 tỷ đồng trở lên. Nhóm này bao gồm các tập đoàn kinh tế nhà nước, tổng công ty nhà nước và các tập đoàn tư nhân lớn. Mỗi giao dịch huy động tại đây có giá trị từ 100 đến 1.000 tỷ đồng và số dư có thể đạt trên 5.000 tỷ đồng/khách hàng.

Tỷ trọng huy động vốn của Khối KHDNL đóng góp bao nhiêu vào tổng quy mô vốn PVcomBank? Trong giai đoạn nghiên cứu 2017-2020, số dư huy động vốn từ Khối KHDNL chiếm tỷ trọng bình quân khoảng 35% trong tổng nguồn vốn huy động của toàn hệ thống PVcomBank. Đây là nguồn lực chủ lực giúp ngân hàng duy trì thanh khoản ổn định và đáp ứng các nhu cầu tài trợ dự án quy mô lớn của nền kinh tế.

Quy mô huy động vốn của PVcomBank tăng trưởng ra sao trong giai đoạn 2017-2020? Quy mô huy động vốn của PVcomBank tăng trưởng vượt bậc từ 88.690 tỷ đồng năm 2017 lên 103.519 tỷ đồng năm 2018, 114.031 tỷ đồng năm 2019 và đạt mức 145.248 tỷ đồng năm 2020. Tổng mức tăng trưởng ròng qua 4 năm đạt 56.558 tỷ đồng, trong đó năm 2020 ghi nhận mức bứt phá thêm 31.217 tỷ đồng so với năm 2019.

Những thách thức và rủi ro lớn nhất trong hoạt động huy động vốn tại Khối KHDNL là gì? Thách thức lớn nhất là rủi ro tập trung nguồn vốn do số lượng khách hàng ít nhưng giá trị số dư tiền gửi cực lớn. Khách hàng doanh nghiệp lớn rất nhạy cảm với biến động lãi suất thị trường và luôn duy trì hệ thống chấm điểm ngân hàng nghiêm ngặt, dẫn đến nguy cơ biến động thanh khoản đột ngột nếu ngân hàng không chủ động phương án ứng phó.

Giải pháp nào giúp Khối KHDNL giảm chi phí vốn đầu vào và gia tăng biên lợi nhuận? Giải pháp căn bản là phát triển dịch vụ ngân hàng giao dịch số hóa, tích hợp hệ sinh thái thanh toán để tăng nguồn vốn tiền gửi thanh toán không kỳ hạn (CASA). Đồng thời, ngân hàng cần đẩy mạnh bán chéo các sản phẩm tài trợ thương mại, thanh toán quốc tế và phái sinh tiền tệ nhằm giảm chi phí huy động vốn bình quân từ 0,3% đến 0,5%/năm.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện quá trình tăng trưởng vượt bậc của nguồn vốn PVcomBank từ 88.690 tỷ đồng lên 145.248 tỷ đồng trong giai đoạn 2017-2020.
• Khẳng định vị trí trụ cột của Khối KHDNL khi tạo lập tới 35% tổng nguồn vốn huy động toàn hệ thống ngân hàng.
• Chỉ rõ các nút thắt về độ nhạy cảm lãi suất, tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn thấp và rủi ro thanh khoản từ các giao dịch tiền gửi quy mô trên 1.000 tỷ đồng.
• Xây dựng hệ thống 4 nhóm giải pháp đột phá gắn liền với số hóa ngân hàng giao dịch, quản trị bảng cân đối ALM và mở rộng tệp khách hàng ngoài ngành dầu khí.
• Cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn vững chắc giúp các nhà hoạch định chính sách ngân hàng tối ưu hóa chi phí vốn và kiểm soát an toàn hoạt động.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là đã lấp đầy khoảng trống nghiên cứu về hiệu quả huy động vốn tại phân khúc doanh nghiệp bán buôn quy mô lớn ở các ngân hàng cổ phần có nguồn gốc hợp nhất tại Việt Nam. Lộ trình triển khai các giải pháp được khuyến nghị tập trung cao độ trong giai đoạn 2022-2025. Để tối ưu hóa hiệu quả kinh doanh và thiết lập lợi thế cạnh tranh bền vững, ban điều hành ngân hàng cần khẩn trương số hóa toàn diện quy trình cung ứng dịch vụ tài chính doanh nghiệp và triển khai ngay các gói quản lý dòng tiền chuỗi khép kín.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu thanh toán không dùng tiền mặt góp phần rút ngắn thời gian, giảm thiểu chi phí, an toàn, thuận tiện, chính xác. Cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản là việc cung ứng phương tiện thanh toán; thực hiện dịch vụ thanh toán séc, lệnh chi, ủy nhiệm chi, nhờ thu, ủy nhiệm thu, thẻ ngân hàng, thư tín dụng và các dịch vụ thanh toán cho khách hàng thông qua tài khoản của khách hàng. Cùng với sự phát triển của công nghệ thông tin ngân hàng đã phát triển cá hình thức thanh toán mới bằng điện, thẻ ATM… bên cạnh các hình thức thanh toán truyền thống như ủy nhiệm thu, ủy nhiệm chi, L/C, séc. Các dịch vụ thanh toán bao gồm: chuyển tiền, thanh toán xuất khẩu, thanh toán nhập khẩu, Séc, trả lương tự động, thanh toán hóa đơn 1.

Tài trợ thương mại quốc tế Ngoại thương được hình thành và bắt nguồn từ các hoạt động nội thương, nhưng có sự khác nhau về hệ thống tiền tệ ở mỗi nước. Ngay từ khi ngoại thương xuất hiện và phát triển, các NHTM đã tiến hành cung ứng các nghiệp vụ ngân hàng quốc tế đối với hoạt động ngoại thương như: chiết khấu hối phiếu, bảo lãnh, tín dụng thư, chuyển tiền, mua bán ngoại tệ/séc du lịch. Khi tài trợ cho hoạt động ngoại thương, các NHTM còn góp phần vào quá trình tự do hóa ngoại thương giữa các nước với một chi phí hợp lý. Ngày nay do quá trình hội nhập, hợp tác và phân công lao 14 động có tính chất quốc tế, nghiệp vụ tài trợ ngoại thương của các NHTM cũng tăng lên không ngừng.

Ủy thác và tư vấn tài chính Do hoạt động trong lĩnh vực tài chính, các ngân hàng có rất nhiều chuyên gia về quản lý tài chính. Vì vây, nhiều cá nhân và doanh nghiệp đã nhờ ngân hàng quản lý tài sản và quản lý hoạt động tài chính hộ. Nhiều khách hàng còn coi ngân hàng như một chuyên gia tư vấn tài chính, giúp tư vấn về đầu tư, quản lý tài chính, thành lập, mua bán, sáp nhập doanh nghiệp. Bảo quản tài sản có giá Các NHTM là nơi có kho tàng kiên cố dùng để bảo quản vàng, giấy tờ có giá và vật có giá khác của ngân hàng, đồng thời có điều kiện để thực hiện chức năng bảo quản vật có giá của khách hàng.

So với các hoạt động khác, kể cả với hoạt động cho vay, hoạt động bảo quản vật có giá của NHTM đuợc ra đời sớm nhất. Công việc bảo quản vật có giá ở mỗi ngân hàng đuợc chia thành hai bộ phận: Cho thuê két sắt bảo quản ký thác và trực tiếp bảo quản vật có giá của khách hàng.Với cho thuê két sắt và bảo quản ký thác, khách hàng có quyền kiểm tra tài sản có giá của mình vào bất cứ thời điểm nào, các ngân hàng chỉ đơn thuần cung cấp kho, két sắt bảo quản và các phuơng tiện cần thiết khác. Khác với cho thuê két sắt bảo quản ký thác, việc bảo quản an toàn các giấy tờ có giá tồn tại ở những ngân hàng làm nhiệm vụ quản trị giấy tờ có giá. Bảo quản vật có giá liên quan trực tiếp đến việc bảo quản các chứng khoán như trái phiếu và cố phiếu đuợc giữ lại làm bảo đảm đối vói các khoản nợ vay.

Để đảm bảo uy tín đối với khách hàng, hoạt động bảo quản vật có giá chỉ diễn ra ở các khách hàng lớn, nơi có điều kiện hình thành các kho riêng biệt, bảo đảm an toàn và chắc chắn. Các dịch vụ khác Bên cạnh những hoạt động chính vừa nêu ở trên các Ngân hàng hiện đại ngày nay còn bố sung thêm vào danh mục hoạt động của mình những dịch vụ mới như: - Dịch vụ bảo hiểm; 15 - Dịch vụ cung cấp kế hoạch hưu trí; - Dịch vụ môi giới và đầu tư chứng khoán; - Dịch vụ đại lý. Hoạt động huy động vốn của NHTM 1. Khái niệm về huy động vốn của NHTM Theo Nguyễn Vân Anh (2019): Huy động vốn là nghiệp vụ tiếp nhận nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi từ các tố chức và cá nhân bằng nhiều hình thức khác nhau để hình thành nên nguồn vốn hoạt động của ngân hàng.

Nếu nhìn từ góc độ quản lý, có thể hiếu: Huy động vốn trong các NHTM là quá trình lập kế hoạch, tố chức, chỉ đạo thực hiện và kiểm soát hoạt động huy động vốn nhằm đạt mục tiêu đề ra. Nếu nhìn từ góc độ nghiệp vụ huy động, có thể hiểu: huy động vốn của NHTM là việc NHTM thông qua các phương pháp khác nhau, bằng việc sử dụng các công cụ khác nhau để huy động vốn tiền tệ trong nền kinh tế. Một cách chung nhất có thể hiểu: Huy động vốn của NHTM là việc NHTM thông qua công tác lập kế hoạch, lựa chọn sử dụng các phưong thức và các công cụ khác nhau để tập trung các nguồn tiền tệ trong nền kinh tế cũng như việc tố chức chỉ đạo thực hiện và kiểm soát công tác huy động vốn nhằm đạt được mục tiêu đặt ra. Mục tiêu chính của công tác huy động vốn của NHTM là: (i) Tìm kiếm nguồn vốn “rẻ” Chi phí trả lãi thường là hạng mục chiếm tỷ trọng lớn nhất trong chi phí hoạt động của NHTM, trong đó, trả lãi cho huy động tiền gửi có kỳ hạn, trái phiếu và kỳ phiếu chiếm tỷ trọng lớn nhất trong chi phí trả lãi của ngân hàng.

Chính vì thế, quản lý chi phí trả lãi luôn là hoạt động thường xuyên và quan trọng nhất của NHTM. Bất cứ một sự thay đối nào về lãi suất và cơ cấu nguồn vốn đều có thể làm thay đối chi phí trả lãi, qua đó, sẽ ảnh hưởng đến thu nhập của NHTM. Xuất phát từ thực tế này, các NHTM sẽ phải tính toán chi phí của từng nguồn vốn cụ thể, từ đó, cho phép nhà quản trị của NHTM xác định những nguồn vốn nào “rẻ” hơn, có nên thay đối lãi suất huy động nguồn hay không và nếu có thay đối thì những thu nhập từ tài sản tăng thêm có đủ bù đắp chi phí huy động nguồn tăng thêm hay không? Xét về nguyên lý thì các 16 nguồn vốn có kỳ hạn càng ngắn thì tính chất ốn định của chúng càng kém, và do vậy, chi phí huy động nguồn cũng sẽ phải “rẻ” hơn. (ii) Tạo ra nguồn vốn ổn định với cơ cấu hợp lý Về nguyên tắc, cơ cấu nguồn vốn huy động phải căn cứ theo cơ cấu cho vay và đầu tư của NHTM.

Cơ cấu cho vay và đầu tư càng đa dạng, thì cơ cấu nguồn vốn huy động cũng càng cần có sự đa dạng để tránh những rủi ro kỳ hạn. Với một cơ cấu huy động nguồn vốn hợp lý sẽ giúp NHTM tránh được các căng thắng về tài chính trong điều kiện môi trường kinh doanh có sự biến động phức tạp. (iii) Giúp xác lập qui mô và tốc độ tăng trưởng nguồn vốn huy động ổn định Qui mô nguồn vốn huy động phải phù hợp với qui mô hoạt động kinh doanh của ngân hàng, có nghĩa là qui mô hoạt động kinh doanh của ngân hàng càng lớn, thì nguồn vốn huy động cũng cần có sự tăng lên về qui mô cho phù hợp. Tuy vậy, việc xác định qui mô huy động nguồn như thế nào là phù họp là tương đối khó khăn, đòi hỏi phải đặt trong từng tình huống cụ thể của môi trường kinh doanh cũng như công tác dự báo trong tương lai.

Việc xác lập qui mô và tốc độ tăng trưởng huy động nguồn của NHTM đòi hỏi phải có sự kết hợp hài hòa giữa các yếu tố về lãi suất, chính sách marketing, các hình thức huy động nguồn. trên cơ sở phải bảo đảm tính ốn định của nguồn huy động trong bất cứ tình huống nào, kể cả trong hiện tại và tương lai. Đây là yêu cầu bắt buộc mà NHTM phải hướng tới. Các hình thức huy động vốn của NHTM 1.

Phân loại căn cứ theo thời gian Phân loại theo thời gian có ý nghĩa quan trọng đối với ngân hàng vì nó liên quan mật thiết đến tính an toàn và khả năng sinh lợi của nguồn vốn huy động cũng như thời gian phải hoàn trả khách hàng (Nguyễn Vân Anh, 2019). Theo thời gian, hình thức huy động được chia thành: - Huy động ngắn hạn Đây là hình thức huy động chủ yếu trong các ngân hàng thương mại thông qua việc phát hành các công cụ nợ ngắn hạn trên thị trường tiền tệ và các nghiệp vụ nhận tiền gửi ngắn hạn, tiền gửi thanh toán. Phần lớn số này được dùng để cho vay ngắn 17 hạn (dưới 1 năm) hoặc được chuyến hoán kỳ hạn để thực hiện cho vay trung hạn. Do thời gian ngắn nên lãi suất huy động ngắn hạn thường thấp, tuy nhiên tính ốn định lại kém.

- Huy động trung hạn Đây là nguồn huy động vốn ngân hàng qua phát hành các công cụ nợ trung hạn trên thị trường vốn hoặc nhận tiền gửi trung hạn (từ 1 đến 5 năm), vốn huy động này ngân hàng có thể sử dụng tương đối dài và thuận tiện. Tuy nhiên lãi suất huy động nguồn này thường cao hơn nguồn ngắn hạn. Nguồn huy động trung hạn rất quan trọng và cần thiết để ngân hàng thực hiện các hoạt động đầu tư, thay đồi công nghệ và cho vay trung, dài hạn với lãi suất cao. - Huy động dài hạn Đây là hoạt động huy động vốn dài hạn của ngân hàng trên thị trường vốn, với nguồn huy động này ngân hàng có thể sử dụng dễ dàng, có tính ổn định cao (từ 5 năm trở lên).

Do vậy lãi suất mà ngân hàng phải trả cũng rất cao. Phân loại căn cứ theo đối tượng huy động Phân loại theo đối tượng khách hàng giúp cho các ngân hàng có thể phân loại các hình thức huy động vốn phù hợp, xây dựng các chính sách về lãi suất vừa cạnh tranh, vừa đạt hiệu quả. - Huy động vốn từ dân cư Đây là một khu vực huy động đầy tiềm năng cho các ngân hàng. Ngân hàng huy động từ các khoản tiền nhàn rỗi của dân chúng và sau đó chuyển đến cho những người cần vốn để mở rộng đầu tư, kinh doanh.

Nguồn huy động từ dân cư thường khá ổn định. Đặc điểm huy động: các khách hàng dân cư thường chọn gửi tiền gửi nhàn rỗi của mình ở những ngân hàng có mức lãi suất cạnh tranh, địa bàn giao dịch gần nơi ở hoặc văn phòng làm việc vì mức độ thuận tiện, mức bảo hiểm tiền gửi. - Huy động vốn từ các doanh nghiệp và các tổ chức kinh tế 18 Đây là nguồn huy động được đánh giá là rất lớn, chiếm tỷ trọng cao nhất trong tống nguồn vốn. Tính đến 31/12/2018, tổng số lượng doanh nghiệp hoạt động trên cả nước là 610.