CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TY CHỨNG KHOÁN VÀ HOẠT ĐỘNG MÔI GIỚI CHỨNG KHOÁN. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG MÔI GIỚI CHỨNG KHOÁN TẠI CÔNG TY TNHH CHỨNG KHOÁN MIRAE ASSET (VIỆT NAM). CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG MÔI GIỚI CHỨNG KHOÁN TẠI CÔNG TY TNHH CHỨNG KHOÁN MIRAE ASSET (VIỆT NAM). CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TY CHỨNG KHOÁN VÀ HOẠT ĐỘNG MÔI GIỚI CHỨNG KHOÁN 1.
CÔNG TY CHỨNG KHOÁN 1. Khái niệm về công ty chứng khoán Trước hết, thị trường chứng khoán là nơi diễn ra các giao dịch mua bán, trao đổi các loại chứng khoán. Đó là một bộ phận quan trọng của nguồn vốn, hoạt động nhằm huy động, tập trung những nguồn vốn nhỏ thành nguồn vốn lớn, đồng thời thu hút đầu tư kiếm lời của các cá nhân và tổ chức hoạt động mua bán chứng khoán. Nói cách khác, thị trường chứng khoán là nơi giao dịch nhưng những người mua bán chứng khoán không tham gia trực tiếp mà ở đó việc mua bán chứng khoán được thực hiện bởi những người môi giới chứng khoán.
Việc quy định giao dịch trên thị trường chứng khoán thông qua môi giới sẽ đảm bảo các chứng khoán là thực và hợp pháp, đảm bảo lợi ích nhà đầu tư và giúp thị trường hoạt động hiệu quả, lành mạnh và đều đặn. Cùng với sự phát triển của thị trường chứng khoán thì chức năng và quy mô hoạt động giao dịch của các nhà môi giới tăng lên đòi hỏi sự ra đời của các công ty chứng khoán, hay đó là sự tập hợp có tổ chức của các nhà môi giới đơn lẻ. Công ty chứng khoán là một chủ thể kinh doanh, một tổ chức tài chính trung gian được thành lập hợp pháp và thực hiện một hoặc một số loại hình kinh doanh chứng khoán, giữ vai trò quan trọng trên TTCK. Ở Việt Nam, theo quyết định số 27/2007/QĐ – BTC về ban hành quy chế tổ chức và hoạt động công ty chứng khoán thì: “Công ty chứng khoán là một tổ chức có tư cách pháp nhân hoạt động kinh doanh chứng, bao gồm một, một số hoặc toàn bộ các hoạt động: môi giới chứng khoán, bảo lãnh phát hành chứng khoán, tư vấn đầu tư chứng khoán, tự doanh chứng khoán” (Luật chứng khoán).
Sự phát triển của công ty chứng khoán gắn chặt với sự phát triển của thị trường chứng khoán và sự xuất hiện của các công ty chứng khoán đã giúp cho việc định giá chứng khoán diễn ra nhanh chóng với chi phí thấp. Đặc điểm của các công ty chứng khoán 1. CTCK là một tổ chức trung gian tài chính 5 Các tổ chức tài chính thực hiện chức năng dẫn vốn từ người có vốn tới người cần vấn. Lịch sử hình thành và phát triển thị trường chứng khoán đã chứng minh thị trường chứng khoán không thể thiếu loại chủ thể này, công ty chứng khoán cần cho cả người phát hành, người đầu tư chứng khoán và là một trong những nhân tố quyết định sự phát triển, sôi động của thị trường chứng khoán.
Tuy nhiên không như dạng tài chính trực tiếp người cần cốn và người có vốn trao đổi trực tiếp với nhau tại thị trường, các trung gian tài chính thực hiện dẫn vốn thông qua một cầu nối, nghĩa là người cần vốn và có vốn phải thông qua người thứ ba, đó chính là các trung gian tài chính. Công ty chứng khoán môi giới đại diện thu xếp gia dịch cho khách hàng và hưởng hoa hồng, là người trung gian mua bán chứng khoán nợ, chứng khoán vốn, chứng quyền, bảo chứng phiếu, hợp đồng quyền chọn tại sàn gia dịch. Nghiệp vụ tự doanh và môi giới chứng khoán rất dễ xảy ra xung đột về lợi ích nên các nước thường quy định các công ty chứng khoán phải tổ chức thực hiện hai nghiệp vụ ở hai bộ phận riêng biệt nếu công ty chưng khoán đó thực hiện cả hai nghiệp vụ. Hoạt động kinh donah của công ty được kiểm soát chặt chẽ bởi các cơ quan chức năng của nhà nước và hiệp hội chứng khoán.
Công ty kinh doanhh mua bán theo nguyên tắc ưu tiên cho khách hàng trước, rồi tính đến mình sau. Những giao dịch của Công ty chứng khoán mà thanh toán bằng tiền của khách hàng bị cấm tuyệt đối. Cơ sở vật chất kỹ thuật, nhân sự và vốn Thứ nhất là về cơ sở vật chất kỹ thuật, khi tiến hành đăng ký hoạt động, CTCK phải đáp ứng yêu cầu về trụ sở phù hợp với việc kinh doanh chứng khoán. Yêu cầu này xuất phát từ đặc điểm của hoạt động kinh doanh chứng khoán là cần phải có sàn giao dịch.
Bên cạnh đó, CTCK đòi hỏi phải có hệ thống trang thiết bị hiện đại phục vụ cho quá trình truyền lệnh của khách hàng, thông báo kết quả giao dịch cũng như giúp khách hàng kiểm tra số dư tài khoản hoặc tìm kiếm thông tin. Thứ hai, về nhân sự. Các công ty chứng khoán cần có đội ngũ nhân viên cũng như ban lãnh dạo phải là người có trình độ nhất định do hoạt động kinh doanh chứng khoán là một lĩnh vực hoạt động có nghiệp vụ phức tạp, có độ rủi ro cao và có ảnh 6 hưởng lớn đến đời sống kinh tế xã hội. Họ phải là những người có tư cách đạo đức nghề nghiệp và có chứng chỉ hành nghề do cơ quan có thẩm quyền cấp.
Bên cạnh đó, đối với đội ngũ lãnh đạo đòi hỏi phải có trình độ quản lý, không vi phạm pháp luật, có giấy phép đại diện do cơ quan có thẩm quyền cấp. Thứ ba là về vốn. Đối với công ty hoạt động trong các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, thương mại dịch vụ thì yêu cầu của pháp luật về vốn cho việc thành lập là không có. Tuy nhiên đối với CTCK lại khác, CTCK muốn thành lập phải đáp ứng yêu cầu về mức vốn pháp định mà luật pháp cố định.
Quy định về mức pháp định để thành lập CTCK là khác nhau và tùy thuộc vào quy định của từng nước trong từng thời kỳ. Sự xung đột lợi ích giữa quyền lợi của khách hàng và công ty chứng khoán Hiện nay, dù trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh hay cung cấp dịch vụ thì lợi ích của khách hàng bao giờ cũng gắn liền với lợi ích của chính doanh nghiệp và giữa doanh nghiệp với khách hàng không có mâu thuẫn về lợi ích. Tuy nhiên đối với hoạt động của công ty chứng khoán, ngoài việc cung ứng dịch vụ tốt nhất cho khach hàng thì giữa công ty chứng khoán và khách hàng sẽ có trường hợp xảy ra mâu thẫu về lợi ích. Những hoạt động mà CTCK tiến hành cõ thể dẫn tới xung đột lợi ích là hoạt động tự doanh, tư vấn đầu tư chứng khoán và môi giới.
Do đó, đặc điểm này tạo nên sự khác biệt trong hoạt động của công ty chứng khoán trên thị trường chứng khoán so với các hoạt động kinh doanh trong các lĩnh vực khác. Vai trò của công ty chứng khoán Với sự phát triển ngày càng mạnh mẽ của thị trường chứng khoán thì các công ty chứng khoán cũng ngày càng có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nền kinh tế nói chung. Các CTCK với nghiệp vụ chuyên môn, kinh nghiệm nghề nghiệp, và bộ máy tổ chức thích hợp sẽ thực hiện vai trò trung gian môi giới mua bán, phát hành chứng khoán, tư vấn đầu tư và thực hiện một số dịch vụ khác cho cả người đầu tư và người phát hành. Do đó, các cổ phiếu lưu thông buôn bán tập nập trên thị trường chứng khoán và tập hợp được những nguồn vốn lẻ tẻ trong công chúng thành một 7 lượng vốn khổng lồ.
Tuy nhiên, đối với từng chủ thể khác nhau trên thị trường thì vai trò của công ty chứng khoán là khác nhau. Đối với các tổ chức phát hành Bên cạnh tính chất của một doanh nghiệp chuyên về tài chính. Vai trò của CTCK còn giúp doanh nghiệp có thể phát hành được cổ phiếu nhằm huy động vốn kinh doanh nhanh chóng để triển khai các dự án qua các kênh chứng khoán. Các CTCK thường đảm nhiệm vai trò này qua các hoạt động bảo lãnh phát hành và MGCK.
Để có thể phát hành được thành công, các doanh nghiệp sẽ được nhân viên môi giới chứng khoán tư vấn, tìm kiếm khach hàng nhàn rỗi, có nhu cầu đầu tư vào các công cụ trên thị trường. cũng như bảo lãnh quá trình phát hành chứng khoán của mình. CTCK sẽ giúp tổ chức phát hành thực hiện các thủ tục trước khi chào bán và phân phối chứng khoán. Với đội ngũ tư vấn đầu tư và môi giới chuyên nghiệp, thông tin về tổ chức phát hành sẽ được nhân viên phân tích và cung cấp cho các nhà đầu tư một cách đầy đủ, chi tiết, rõ ràng và kịp thời.
Đối với nhà đầu tư Các nhà đầu tư luôn muốn kiếm lợi nhuận cao thông qua việc đầu tư chứng khoán. Tuy nhiên có rất nhiều người mới tham gia thị trường nên vẫn chưa có nhiều kinh nghiệm và kiến thức để thực hiện giao dịch hiệu quả. Do đó, thông qua hoạt động môi giới chứng khoán, tư vấn đầu tư, CTCK có vai trò làm giảm chi phí và thời gian giao dịch tìm kiếm thông tin, nâng cao hiệu quả về các quyết định đầu tư. Đồng thời, tính thanh khoản của chứng khoán sẽ được cải thiện nhờ việc tìm đối tác, thực hiện lệnh và hoạt động mua bán chứng khoán trên thị trường.
Ngoài ra, công ty chứng khoán còn giúp chuyển chứng khoán thành tiền mặt, giúp các nhà đầu tư chịu ít rủi ro và thiệt hại nhất khi tiến hành đầu tư. Đối với thị trường chứng khoán Thứ nhất, công ty chứng khoán góp phần tạo lập giá cả, điều tiết thị trường. Thông qua các sở giao dịch chứng khoán và thị trường phi tập trung, CTCK có chức 8 năng cung cấp một cơ chế giá nhắm giúp các nhà đầu tư có được sự đánh giá đúng thực tế và chính xác về giá trị khoản đầu tư của mình. Theo quy định của cả nước, công ty chứng khoán bắt buộc phải dành ra một tỷ lệ nhất định gia dịch của mình để mua bán chứng khoán vào khi giá chứng khoán trên thị trường đang giảm và bán ra khi giá chứng khoán cao.
Sự can thiệp đó ít nhiều còn phụ thuộc vào nguồn vốn tự doanh và quỹ dự trữ chứng khoán. Tuy vậy, sự can thiệp đó vẫn có ý nghĩa nhất định, có tác động đến tâm lý của các nhà đầu tư trên thị trường. Thứ hai, CTCK cung cấp các dịch vụ, sản phẩm mới cho thị trường chứng khoán.