HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN ------- 🙞🕮🙜 ------- ĐÁNH GIÁ SỰ THAM GIA CỦA NGƯỜI DÂN VỀ THU GOM VÀ XỬ LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT TRÊN ĐỊA BÀN XÃ ĐAN THƯỢNG, HUYỆN HẠ HÒA, TỈNH PHÚ THỌ KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP HÀ NỘI - 2022 HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM KHOA KINH TẾ VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN ------- 🙞🕮🙜 ------- KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐÁNH GIÁ SỰ THAM GIA CỦA NGƯỜI DÂN VỀ THU GOM VÀ XỬ LÝ RÁC THẢI SINH HOẠT TRÊN ĐỊA BÀN XÃ ĐAN THƯỢNG, HUYỆN HẠ HÒA, TỈNH PHÚ THỌ Sinh viên thực hiện : Phạm Huy Hưng MSV : 634844 Chuyên ngành : Quản lý kinh tế Giảng viên hướng dẫn : GVC. Lê Khắc Bộ HÀ NỘI - 2022 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, các số liệu và kết quả nghiên cứu trong bài khóa luận này là trung thực và chưa hề sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan mọi sự giúp đỡ trong khóa luận đã được cảm ơn, tất cả các tài liệu tham khảo sử dụng đều được ghi rõ nguồn gốc đầy đủ và rõ ràng. Hà Nội, ngày 20 tháng 11 năm 2022 Sinh viên thực hiện Phạm Huy Hưng LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành khóa luận tốt nghiệp, tôi đã nhận được sự quan tâm và giúp đỡ, tạo điều kiện của các cá nhân, tập thể trong và ngoài trường.
Qua đây tôi cũng xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất đến toàn thể thầy, cô giáo Học viện Nông nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các thầy, cô ở Khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn đã trang bị cho tôi những kỹ năng, kiến thức, kinh nghiệm trong học tập và làm việc, giúp tôi có những định hướng đúng đắn và tu dưỡng đạo đức trong thời gian học tập tại Học Viện. Tôi xin được gửi lời cảm ơn chân thành nhất đến thầy Lê Khắc Bộ, người đã tận tình hướng dẫn, giảng dạy trong suốt thời gian tôi thực hiện nghiên cứu. Tôi xin chân thành cảm ơn tới toàn thể các cán bộ và nhân dân xã Đan Thượng, huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ đã giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi khai thác và thu thập số liệu, tư liệu để tôi hoàn thành luận văn này. Cuối cùng, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn, tỉnh cảm chân thành nhất tới gia đình, bạn bè đã luôn bên cạnh ủng hộ và động viên trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài khóa luận này.
Xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 20 tháng 11 năm 2022 Sinh viên Phạm Huy Hưng TÓM TẮT KHÓA LUẬN Việt Nam đang trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, dân số tăng nhanh cùng với mức sống được nâng cao là nguyên nhân chính dẫn đến lượng rác thải sinh hoạt ngày càng gia tăng nhanh, ảnh hưởng lớn đến môi trường, mức độ ô nhiễm ngày càng trở nên nghiêm trọng. Công tác thu gom và xử lí rác thải sinh hoạt xuất hiện nhằm gỉai quyết những vấn đề cấp bách về rác thải hiện nay. Thu gom và xử lí rác thải sinh hoạt góp phần bảo vệ môi trường, bảo vệ con người và tăng mĩ quan đô thị, nông thôn. Mục đích của nghiên cứu này đánh giá thực trạng thu gom và xử lí rác thải sinh hoạt tại xã Đan Thượng, huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ.
Qua đó tìm hiểu về nguồn gốc, thành phần, khối lượng rác thải phát sinh tại địa phương, tổ chức bộ máy quản lí rác thải, tình hình thu gom và xử lí RTSH và các yếu tố ảnh hưởng đến quá trình thu gom và xử lý RTSH tại địa bàn. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng phân tích sự tham gia của người dân tại địa phương trong công tác thu gom và xử lý RTSH. Từ đó đưa ra những nhóm giải pháp thiết yếu nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của công tác thu gom và xử lí rác thải sinh hoạt. Để đánh giá sự tham gia của người dân về thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn xã, tiến hành điều tra 60 hộ dân đang sử dụng dịch vụ thu gom và xử lý rác thông qua bảng hỏi, điều tra và phỏng vấn sâu 3 công nhân VSMT làm nhiệm vụ thu gom và xử lý rác, 1 cán bộ quản lý môi trường.
Rác thải sinh hoạt tại địa bàn xã Đan Thượng phát sinh từ nhiều nguồn khác nhau nhưng chủ yếu phát sinh từ các hộ gia đình, các hoạt động sản xuất nông nghiệp, kinh doanh, buôn bán,… Theo kết quả điều tra, lượng rác thải bình quân của các hộ là 0,48kg/người/ngày. Công tác quản lý RTSH được sự phối hợp tham gia của nhiều cấp, ban ngành liên quan tại địa phương. Mỗi cấp, ban ngành có trách nhiệm và vai trò khác nhau. Quy trình thu gom xử lý rác tại xã vẫn theo phương pháp truyền thống.
Theo điều tra cho thấy người dân nhận thức được sự ảnh hưởng của rác thải và tầm quan trọng của việc phân loại rác thải tại nguồn. Tuy nhiên rất ít người dân thực hiện phân loại rác thải trước. Người dân chưa nhận thức rõ được trách nhiệm quản lý rác thải thuộc về ai và mình cần có những trách nhiệm gì trong việc thu gom và xử lý RTSH. Sự tham gia của người dân tại địa bàn trong công tác thu gom và xử lý RTSH cũng chịu anhr5 hưởng của nhiều yếu tố như cơ chế chính sách của địa phương trong công tác thu gom, xử lý rác thải; ý thức của người dân; nguồn lực tài chính và các yếu tố khác liên quan đến sự tham gia của người dân tại như trình độ học vấn, các lớp tập huấn, các khoản đóng góp,… Từ kết quả nghiên cứu, đề xuất các nhóm giải pháp về chính sách, giải pháp nâng cao hiểu biết của người dân và công tác tuyên truyền giáo dục để nâng cao nhận thức người dân về thu gom, phân loại RTSH.
Bên cạnh đó, đề xuất các giải pháp về kỹ thuật, công nghệ, các giải pháp về tài chính và công tác kiểm tra giám sát để nâng cao hiệu quả thu gom và xử lý rác thải trên địa bàn xã Đan Thượng trong thời gian tới. Đồng thời đề tài đưa ra một số kiến nghị đến các cơ quan ban ngành địa phương. Sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, các ban ngành đoàn thể và người dân sẽ giúp cho việc thu gom và xử lý RTSH được tiến hành thuận lợi và đạt hiệu quả tốt hơn. MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN i LỜI CẢM ƠN ii TÓM TẮT KHÓA LUẬN iii MỤC LỤC v DANH MỤC BẢNG viii DANH MỤC HÌNH, SƠ ĐỒ VÀ HỘP ix DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT x PHẦN I: MỞ BÀI 1 1.
Tính cấp thiết của đề tài 1 1.2 Mục tiêu nghiên cứu 2 1.1 Mục tiêu chung 2 1.2 Mục tiêu cụ thể 2 1.3 Câu hỏi nghiên cứu 2 1.4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3 1.1 Đối tượng nghiên cứu 3 1.2 Phạm vi nghiên cứu 3 PHẦN II: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 5 2.1 Một số khái niệm cơ bản 5 2.2 Ảnh hưởng của rác thải sinh hoạt đến môi trường và đời sống của con người 8 2.3 Một số phương pháp xử lý rác thải sinh hoạt 11 2.4 Nội dung nghiên cứu về sự tham gia của người dân về thu gom và xử lý rác thải.5 Các yếu tố ảnh hưởng đến sự tham gia của người dân về thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt.2 Cơ sở thực tiễn 20 2.1 Tình hình rác thải và xử lý rác thải sinh hoạt tại Việt Nam 20 2.2 Kinh nghiệm của một số nước trên thế giới về sự tham gia của người dân trong thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt 22 2.3 Kinh nghiệm của một số địa phương trong nước về sự tham gia của người dân trong thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt 26 2.4 Các nghiên cứu có liên quan 28 PHẦN III: ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 29 3.1 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu 29 3.1 Điều kiện tự nhiên 29 3.2 Đặc điểm kinh tế xã hội 30 3.2 Phương pháp nghiên cứu 35 3.1 Phương pháp thu thập số liệu 35 3.2 Phương pháp tổng hợp và phân tích số liệu 37 3.3 Phương pháp phân tích số liệu 37 3.4 Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu 38 PHẦN IV: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN 40 4.1 Thực trạng sự tham gia của người dân về thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn xã Đan Thượng, huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ 40 4.1 Nguồn gốc phát sinh rác thải sinh hoạt 40 4.2 Khối lượng và cơ cấu rác thải của các hộ điều tra theo ngành nghề 43 4.3 Khối lượng và cơ cấu rác thải của các hộ điều tra theo ngày 45 4.4 Ý thức của người dân về thu gom RTSH 46 4. Tình hình thu gom và vận chuyển RTSH xã Đan Thượng 48 4. Đánh giá sự tham gia của người dân về thu gom và xử lý RTSH xã Đan Thượng 49 4.2 Phân tích các yếu tố ảnh hưởng sự tham gia của người dân về thu gom và xử lý rác thải sinh hoạt 56 4.1 Cơ chế chính sách 56 4.2 Ý thức của người dân, ý thức cộng đồng 57 4.3 Nguồn lực tài chính 58 4.4 Các yếu tố khác liên quan đến sự tham gia của người dân 60 4.3 Giải pháp nâng cao hiệu quả thu gom và xử lý RTSH xã Đan Thượng 61 4. Giải pháp về chính sách và cơ chế quản lý 61 4.2 Giải pháp tăng cường giáo dục nâng cao ý thức cộng đồng 62 4.
Giải pháp về kĩ thuật 63 4.4 Giải pháp về tài chính 64 4.5 Giải pháp cho công tác kiểm tra, giám sát 64 4.6 Giải pháp về công nghệ 65 4.7 Giải pháp xây dựng quy ước làng xã về vệ sinh môi trường 66 4. Giải pháp tăng cường công tác tập huấn nâng cao trình độ hiểu biết của các tổ chức chính trị - xã hội 67 PHẦN V: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 69 5.2 Đề xuất kiến nghị 71 TÀI LIỆU THAM KHẢO 73 PHỤ LỤC 76 DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Quy mô bãi chôn lấp 12 Bảng 3. Tình hình sử dụng đất xã Đan Thượng, huyện Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ năm (2020 - 2022) 31 Bảng 3.
Tình hình dân số và lao động (2020 – 2022) 32 Bảng 3. Giá trị sản xuất của xã Đan Thượng năm (2020 – 2022) 34 Bảng 3. Số lượng hộ điều tra tham vấn 36 Bảng 4. Khối lượng rác thải sinh hoạt các hộ điều tra theo ngành nghề 43 Nguồn: Tổng hợp số liệu điều tra, 2022 43 Bảng 4.
Cơ cấu các loại rác thải xã sinh hoạt của các hộ điều tra 44 Bảng 4. Lượng rác thải sinh hoạt của hộ trong ngày 45 Bảng 4.