Đặt vấn đề Trong quá trình sản xuất các ngành công nghiệp thông thƣờng sử dụng hóa chất, phụ gia, xúc tác, dung môi … các hóa chất này có nhiều nguy hại đến sức khỏe ngƣời lao động. Ngành gỗ là một trong những ngành sử dụng một lƣợng lớn dung môi, hóa chất phục vụ cho mục đích xử lý gỗ chống mối mọt, phun sơn, ghép gỗ…các hóa chất này là mối nguy hại tiềm tàng đối với sức khỏe công nhân ngành gỗ. Tính đến năm 2012 Việt Nam có 3900 doanh nghiệp chế biến gỗ trong đó có 3705 doanh nghiệp tƣ nhân và 195 doanh nghiệp nhà nƣớc tổng doanh thu là 5,063 triệu USD. Các mặt hàng từ ngành chế biến gỗ là một trong 7 mặt hàng đem lại kim ngạch xuất khẩu lớn nhất ở khu vực Đông Nam Á.
Bình Dƣơng là tỉnh có nền kinh tế phát triển cao, nhất là phát triển về công nghiệp, toàn tỉnh đã có 28 khu công nghiệp (KCN) và 8 cụm công nghiệp với khoảng 8674 doanh nghiệp.Trong đó ngành công nghiệp gỗ là một trong những ngành mủi nhọn của tỉnh, hiện nay trên toàn tỉnh có khoảng 457 DN chế biến gỗ đang sản xuất chiếm 5,27% so với tổng DN đang hoạt động trên địa bàn tỉnh, với khoảng 125291 lao động chiếm 16% so với tổng lao động trên địa bàn tỉnh, doanh thu từ ngành chế biến gỗ đã đóng góp rất lớn cho nền kinh tế Bình Dƣơng, năm 2011 doanh thu từ ngành gỗ thu về cho tỉnh 40. Bên cạnh sự phát triển kinh tế thì những chất thải phát sinh trong quá trình sản xuất của ngành gỗ luôn tiềm ẩn những nguy cơ rủi ro đến môi trƣờng, sức khỏe của ngƣời lao động, ngƣời dân bởi các yếu tố nguy hại vật lý (Tiếng ồn, ánh sáng, nhiệt độ), yếu tố nguy hại hóa học (bụi, khí độc…), yếu tố nguy hại sinh học (nấm, vi sinh vật…), yếu tố tâm sinh lý xã hội,…. Để kịp thời phát hiện, dự phòng và quản lý tốt những nguy cơ, rủi ro sức khỏe, giảm đƣợc những hậu quả xấu đến sức khỏe con ngƣời thì Công cụ đánh giá rủi ro sức khỏe (HRA) là công cụ hiệu quả nhất. Phƣơng pháp đánh giá rủi ro môi trƣờng cụ thể là đánh giá rủi ro sức khỏe từ lâu đã đƣợc áp dụng nhiều trên thế giới nhƣ cơ quan bảo vệ môi trƣờng của Mỹ Environmental Protection Agency (US.EPA), hệ thống thông tin tích hợp rủi ro môi trƣờng Integrated Risk Information Sytem IRIS), Cơ Nguyễn Thị Cẩm Vân- 1724403010051 1 BÁO CÁO TỐT NGHIỆP quan đăng ký độc chất, dịch bệnh của Mỹ (Agency for Toxic Substances and Disease Registry(ATSDR)),Viện an toàn sức khỏe nghề nghiệp National Institute for Occupational Safety and Health (NIOSH), Cục an toàn và sức khỏe nghề nghiệp (Occupational Safety & Health Administration (OSHA)), Cơ quan nghiện cứu quốc tế về bệnh ung thƣ (International Agency for Research on Cancer IARC))… nghiên cứu và đánh giá độc tính của các hóa chất tác động đến sức khỏe con ngƣời, phát hiện bệnh mãn tính và cấp tính… có liên quan đến những chất ô nhiễm từ môi trƣờng, các bệnh ung thƣ khi tiếp xúc với hóa chất gây ung thƣ, các bệnh mãn tính khi tiếp xúc với các chất không gây ung thƣ, bệnh điếc khi tiếp xúc với nguồn ồn cao … Xuất phát từ sự cần thiết đó đề tài “Đánh giá rủi ro sức khỏe ngƣời lao động ngành gỗ, nghiên cứu tại Công ty gỗ Ngọc Diệp tỉnh Bình Dƣơng”đƣợc chọn làm đề tài luận văn tốt nghiệp ở Viện Môi Trƣờng và Tài Nguyên.1 Mục tiêu tổng quát Nguyên cứu và xác định các rủi ro và mối nguy có thể xảy ra của Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp nhằm nâng cao bảo vệ sức khỏe con ngƣời, quản lý rủi ro giảm thiệt hại sức khỏe và kinh tế cho công ty.
Từ đó xây dựng kế hoạch quản lý an toàn sức khỏe môi trƣờng cho công nhân ở công ty Ngọc Diệp.2 Mục tiêu cụ thể - Hiện trạng hoạt động của Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp - Xác định các mối nguy (hazard) từ hoạt động sản xuất của Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp - Đánh giá rủi ro từ các hoạt động sản xuất của Công ty ty TNHH gỗ Ngọc Diệp - Đề xuất giải pháp ứng phó và quản lý rủi ro cho Công ty ty TNHH gỗ Ngọc Diệp 1.2 Phạm vi thực hiện và đối tƣợng thực hiện - Phạm vi không gian: Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp 1.3 Mục tiêu đề tài - Công nghệ xử lý, qui trình vận hành của Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp - Phân tích tích xác định mối nguy và rủi ro của Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp Nguyễn Thị Cẩm Vân- 1724403010051 2 BÁO CÁO TỐT NGHIỆP - Các giải pháp ứng phó và quản lý rủi ro cho Công ty TNHH gỗ Ngọc Diệp - Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài Ý nghĩa khoa học: - Phát huy tác dụng của các công cụ quản lý phù hợp với doanh nghiệp, nâng cao tính hiệu quả của hệ thống quản rủi ro môi trƣờng công nghiệp. - Duy trì sự hoạt động và bổ sung các giải pháp thích hợp để cải tiến liên tục hệ thống quản lý rủi ro môi trƣờng công nghiệp Ý nghĩa thực tiễn: - Giúp tối ƣu hóa chi phí, giảm thiểu và đi đến loại bỏ các chi phí không đáng có, các lãng phí trong quá trình hoạt động của tổ chức. - Giảm chi phí khắc phục rủi do trong công tác quản lý an toàn sức khỏe môi trƣờng của tổ chức. - Giảm khả năng xảy ra sự cố, tăng hiệu quả quản lý rủi ro môi trƣờng công nghiệp.
- Cung cấp mô hình quản lý rủi ro cho các doanh nghiệp tham khảo nhằm áp dụng để nâng các công tác quản tại doanh nghiệp của mình. Nguyễn Thị Cẩm Vân- 1724403010051 3 BÁO CÁO TỐT NGHIỆP CHƢƠNG 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.1 Tổng quan về đánh giá rủi ro sức khỏe Đánh giá rủi ro sức khỏe là đánh giá mối nguy hại tiềm tàng ảnh hƣởng đến sức khỏe con ngƣời khi phơi nhiễm hóa chất độc hại đã đƣợc xác định rõ. Đánh giá phơi nhiễm đƣợc xem xét trong mối quan hệ với các loại hoặc mức độ độc chất hóa học cho phép đánh giá rủi ro sức khỏe hiện tại và tƣơng lai đến rủi ro đối với cộng đồng. Khi nồng độ ô nhiễm đƣợc xác định trong môi trƣờng thì việc định lƣợng thƣờng đƣợc dùng để đánh giá phơi nhiễm ngƣời nhận.
Việc định lƣợng thƣờng sẽ đƣợc tính dựa trên liều lƣợng trung bình hằng ngày (ADD) hoặc liều lƣợng trung bình hằng ngày trong thời gian sống (LADD). Trong vấn đề ô nhiễm môi trƣờng kết quả không gây ung thƣ thƣờng đƣợc sử dụng ADD, kết quả gây ung thƣ liên quan đến đánh giá LADD, MDD sẽ đƣợc sử dụng để đánh giá sự tích lũy hoặc sự phơi nhiễm lâu dài. Đánh giá rủi ro sức khỏe là công cụ đƣợc dùng trong quản lý rủi ro sức khỏe, Đó là quá trình mà những nhà khoa học và cơ quan chính phủ thƣờng đánh giá rủi ro sức khỏe con ngƣời. Đánh giá rủi ro sức khỏe cho chất độc gây ô nhiễm kết hợp với kết quả trên các nghiên cứu trên tác động sức khỏe của động vật và sự phơi nhiễm của con ngƣời với chất gây ô nhiễm với những kết quả nghiên cứu ƣớc lƣợng phơi nhiễm của con ngƣời tại các khoản cách khác nhau từ nguồn chất gây ô nhiễm.2 Rủi ro an toàn sức khỏe và nghề nghiệp Là sự kết hợp của khả năng xảy ra của sự kiện nguy hiểm hoặc (các) phơi nhiễm liên quan đến công việc và mức độ nghiêm trọng của tổn thƣơng và sức khỏe kém có thể gây ra bởi sự kiện hoặc các phơi nhiễm.1 Phân tích rủi ro Phân tích rủi ro là quá trình phân tích hiểm họa, xác định nguyên nhân gây ra rủi ro trên cơ sở đó tìm ra các biện pháp phòng ngừa.
Phân tích rủi ro bao gồm 2 nội dung sau: - Phân tích hiểm họa: Nhà quản trị tiến hành phân tích những điều kiện tạo ra rủi ro hoặc những điều kiện làm tăng mức độ tổn thất khi rủi ro xảy ra. Nguyễn Thị Cẩm Vân- 1724403010051 4 BÁO CÁO TỐT NGHIỆP Nhà quản trị có thể thông qua quá trình kiểm soát trƣớc, kiểm soát trong và kiểm soát sau để phát hiện ra mối hiểm họa. - Phân tích nguyên nhân rủi ro, dựa trên 3 quan điểm: + Phần lớn các rủi ro xảy ra đều liên quan đến con ngƣời. + Phần lớn các rủi ro xảy ra là do các yếu tố kỹ thuật do tính chất lý hóa hay cơ học của đối tƣợng rủi ro.
+ Kết hợp cả 2 nguyên nhân trên, nguyên nhân rủi ro một phần phụ thuộc vào yếu tố kỹ thuật, một phần phụ thuộc vào yếu tố con ngƣời. Đo lƣờng rủi ro Là quá trình xác định tổn thất từ nguy cơ và mức độ của nó. Đo lƣờng rủi ro cần quan tâm đến các yếu tố nhƣ: tần suất xuất hiện rủi ro, mức độ nghiêm trọng của rủi ro. Tần suất xuất hiện Biên độ Cao Thấp hiệu quả Cao 1.
Rủi ro nhiều, mức độ cao 3. Rủi ro mức độ cao Thấp 2.Tần suất xuất hiện cao, mức 4. Có rủi ro nhƣng tần suất độ rủi ro cao không nhiều 2.3 Mối nguy hại Là bất kỳ tác nhân nào có thể gây tổn hại sức khỏe và tính mạng cho con ngƣời, hay gây thiệt hại về tài sản hoặc môi trƣờng. Các mối nguy nếu là dạng bất hoạt hoặc tiềm ẩn, chỉ có xác suất gây hại về mặt lý thuyết.
Một sự kiện đƣợc gây ra bởi sự tƣơng tác với mối nguy đƣợc gọi là sự cố. Mức độ nghiêm trọng của các hậu quả không mong muốn của một sự cố liên quan đến một mối nguy, kết hợp với xác suất xảy ra, tạo thành rủi ro liên quan. Nếu một mối nguy không có khả năng gây ra sự cố, thì không sẽ có rủi ro. Một sự cố nối chung là hậu quả của một hày nhiều nguy cơ có độ rủi ro cao, đã xảy ra cho con ngƣời, tài sản và môi trƣờng.
- Sự cố sức khỏe cho con ngƣời có thể bao gồm các dạng tai nạn (mang tính cấp tính gây nguy hiểm đến sức khỏe và tính mạng), bệnh lý (mang tính mãn tính gây suy giảm, tổn hại đến sức khỏe) của con ngƣời. Sự cố nghiêm Nguyễn Thị Cẩm Vân- 1724403010051 5 BÁO CÁO TỐT NGHIỆP trọng gây tổn hại đến nhiều ngƣời, gây thiệt hại tài sản và môi trƣờng ở mức độ lớn thì gọi là thảm họa.3 Nghiên cứu về đánh giá rủi ro sức khỏe ngƣời lao động ngành gỗ 2.
