MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Nghị quyết 29 của Hội nghị Trung ương 8 khóa XI về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo nêu rõ: “Đổi mới căn bản hình thức và phương pháp thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo, bảo đảm trung thực, khách quan. Việc thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục, đào tạo cần từng bước theo các tiêu chí tiên tiến được xã hội và cộng đồng trên thế giới tin cậy và công nhận. Phối hợp sử dụng kết quả đánh giá trong quá trình dạy học với đánh giá cuối kỳ, cuối năm học; đánh giá của người dạy với tự đánh giá của người học; đánh giá của nhà trường với đánh giá của gia đình và của xã hội”.
Trong hoạt động dạy - học, việc kiểm tra đánh giá không chỉ đơn thuần chú trọng vào kết quả học tập của người học mà còn có vai trò to lớn trong việc thúc đẩy động cơ, thái độ tích cực, chủ động sáng tạo trong học tập của người học. Các hình thức kiểm tra, đánh giá truyền thống trong hoạt động dạy - học nặng về đánh giá khả năng ghi nhớ, trình bày lại những nội dung, hạn chế nâng cao tính tích cực học tập và khả năng vận dụng linh hoạt sáng tạo các kiến thức - kỹ năng của người học trong các tình huống đa dạng. Nhận thức được tầm quan trọng của việc tăng cường đổi mới kiểm tra đánh giá, trong những năm qua, Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đã tập trung chỉ đạo đổi mới các hình thức thi, kiểm tra đánh giá nhằm tạo ra sự chuyển biến cơ bản góp phần nâng cao chất lượng đào tạo bồi dưỡng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt trung, cao cấp, cán bộ khoa học chính trị của Đảng, Nhà nước và các đoàn thể chính trị - xã hội. Học viện có nhiều hệ lớp, chương trình đào tạo, bồi dưỡng khác nhau và được quyền cấp các loại bằng tốt nghiệp: cao cấp lý luận chính trị, cử nhân chính trị, cử nhân chuyên ngành Báo chí, xuất bản, xã hội học, tổ chức, kiểm tra.
và thạc sĩ, tiến sĩ các chuyên ngành lý luận chính trị, xã hội và nhân văn, trong đó phải kể đến hệ Cao cấp 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com lý luận chính trị là hệ đào tạo cán bộ, công chức đặc thù của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Đây là đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý trung, cao cấp, công chức hành chính, viên chức quản lý các đơn vị sự nghiệp công lập và doanh nghệp nhà nước, cán bộ khoa học chính trị của hệ thống chính trị. Việc kiểm tra đánh giá có nhiệm vụ làm sáng rõ tình hình lĩnh hội kiến thức của người học, sự hình thành kỹ năng, kỹ xảo, phát huy tính tích cực chủ động của người học. Vì vậy, việc kiểm tra, đánh giá khách quan, công bằng không chỉ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của Học viện mà còn khẳng định kết quả quá trình học tập của người học, đáp ứng nhu cầu cung cấp cho xã hội nguồn nhân lực chất lượng cao, có đức, có tài, vừa hồng vừa chuyên.
Từ những lý do trên, tác giả nhận thấy “Đánh giá hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần của học viên hệ Cao cấp lý luận chính trị ở Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh” là một nghiên cứu có giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc. Những mong đợi từ kết quả nghiên cứu của đề tài: - Kết quả nghiên cứu của đề tài nhằm xem xét, đánh giá những ưu điểm, hạn chế của các hình thức thi, kiểm tra đối với học viên Hệ cao cấp lý luận chính trị tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. - Từ kết quả nghiên cứu đó cung cấp thông tin cho Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh có thể có những điều chỉnh, lựa chọn, đổi mới hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần góp phần nâng cao chất lượng đào tạo của Học viện. Mục đích nghiên cứu của đề tài Đánh giá hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần của học viên hệ Cao cấp lý luận chính trị nhằm phát hiện những điểm mạnh và hạn chế của các hình thức thi, kiểm tra, từ đó có những kiến nghị, đề xuất đối với Học viện để có những điều chỉnh, áp dụng các hình thức thi, kiểm tra phù hợp, nâng cao chất lượng đào tạo.
2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Giới hạn nghiên cứu của đề tài Nghiên cứu này giới hạn ở việc nghiên cứu hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần của học viên hệ Cao cấp lý luận chính trị từ năm 2015 trở lại đây. Nghiên cứu này được thực hiện tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (135 Nguyễn Phong Sắc, Cầu Giấy, Hà Nội). Phƣơng pháp nghiên cứu - Phương pháp nghiên cứu tài liệu: tiến hành thu thập tài liệu từ nhiều nguồn khác nhau: các bài báo, các đề tài nghiên cứu và các tài liệu khác có liên quan.
Thông qua phân tích, tổng hợp lý thuyết, phân loại hệ thống và khái quát hóa lý thuyết từ đó rút ra các kết luận khoa học là cơ sở lý luận cho đề tài. - Phương pháp điều tra xã hội học bằng phiếu hỏi: phiếu hỏi được xây dựng dựa theo mô hình nghiên cứu của đề tài nhằm thu thập thông tin đưa vào phân tích và kiểm định các câu hỏi nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu - Các hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần hệ Cao cấp lý luận chính trị có đáp ứng mục tiêu kiểm tra đánh giá không? - Có thể cải tiến các hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần như thế nào để đáp ứng tốt hơn mục tiêu kiểm tra đánh giá? 6. Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: hình thức thi, kiểm tra kết thúc học phần của học viên hệ Cao cấp lý luận chính trị.
- Khách thể nghiên cứu: kiểm tra đánh giá thi kết thúc học phần của học viên hệ Cao cấp lý luận chính trị. Phạm vi nghiên cứu và thời gian khảo sát - Phạm vi khảo sát: Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh (Học viện Trung tâm, 135 Nguyễn Phong Sắc, Cầu Giấy, Hà Nội). - Thời gian triển khai nghiên cứu: dự kiến sẽ nghiên cứu trong 10 tháng từ tháng 12/2016 đến 10/2017. 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN 1.
Tổng quan các nghiên cứu liên quan 1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới Vấn đề nghiên cứu - ứng dụng các loại hình kiểm tra đánh giá quá trình và kết quả dạy - học một cách khách quan, chính xác và nhanh chóng đã được quan tâm từ rất trên thế giới trên nền tảng lĩnh vực khoa học đo lường trong giáo dục phát triển rất mạnh vào thời kì trước và sau chiến tranh thế giới thứ hai Ở Châu Âu và Mỹ (Mặc dù khoa học đo lường trong giáo dục có thể xem như bắt đầu cách đây một thế kỉ). Các dấu mốc quan trọng để đánh dấu một bước phát triển rất mạnh lĩnh vực đo lường trong giáo dục có một loạt các trắc nghiệm và kĩ thuật ra đời như: Trắc nghiệm trí tuệ Stanford-Binet xuất bản năm 1916, bộ trắc nghiệm thành quả học tập tổng hợp đầu tiên Stanford Achievement Test ra đời vào 1923. Với việc đưa vào chấm trắc nghiệm bằng máy của IBM năm 1935, việc thành lập National Council on Measurement in Education (NCME) vào thập niên 1950 và ra đời Educational Testing Services (ETS) năm 1947, một ngành công nghiệp trắc nghiệm đã hình thành ở Mỹ.
Từ đó đến nay khoa học về đo lường trong tâm lý và giáo dục đã phát triển liên tục. [31] Năm 1935, ở Mỹ, bài thi trắc nghiệm được chấm bằng máy IBM. Năm 1947, với việc thành lập National Council on Measurement in Education (NCEM), một ngành công nghiệp trắc nghiệm đã hình thành. Từ đó đến nay, ở Mỹ ước tính mỗi năm con số trắc nghiệm tiêu chuẩn hóa cỡ ¼ tỷ và trắc nghiệm do giáo viên soạn lên đến con số 5 tỷ.Martuza, trường đại học Delawware xuất bản cuốn “Applying Norn - Referenced and Criterion - Referenced Neasurement in Education”, đã đề cập đến 18 nội dung chính của việc áp dụng trắc nghiệm theo tiêu chuẩn và theo tiêu chí trong việc đo lường trong giáo dục.
Đã có khá nhiều công trình khoa học nghiên cứu về đo lường và 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đánh giá kết quả học tập như công trình của James H.Mcmillan, Patrick Griffin, Neville Poslethwait, và các tác giả khác.[32] Đầu những năm 1990, nhiều nhà làm chính sách giáo dục của Mỹ không hài lòng với loại đánh giá truyền thống bằng giấy bút nên đã tìm ra một hình thức đánh giá khác, hiệu quả hơn. Hình thức đánh giá này cho phép thu hẹp khoảng cách giữa những gì người học học được trong trường với những điều đang diễn ra trong cuộc sống thực. Các nhà khoa học Willliam Wiersma và Stephen G.Jurs (1990) đã trình bày các chủ đề liên quan đến KT - ĐG KQHT như: Cách thức thiết kế đề thi, cách viết các dạng câu hỏi, thiết kế dạng đề thi Norm và dạng Criterion và cách xác định độ giá trị và độ tin cậy của chúng. Bên cạnh đó, các nghiên cứu cũng phân biệt các khái niệm liên quan đến lĩnh vực đánh giá kết quả học tập của người học như: Kiểm tra, đo lường, đánh giá.[30] Nhà nghiên cứu Allan C.Ornstein và Thomas J.Lasley (2000) đã đề cập đến các kỹ năng, kỹ thuật của dạy học, xem việc giảng dạy vừa là nghệ thuật vừa là khoa học.
Mục đích nghiên cứu của họ nhằm cung cấp cho giáo viên những kỹ năng cơ bản cũng như cái nhìn bao quát về dạy học trong đó có việc đánh giá kết quả học tập của học sinh nhằm góp phần nâng cao hơn nữa hiệu quả công tác giảng dạy. Các kỹ năng, kỹ thuật dạy học mà các nhà nghiên cứu nêu lên bao gồm: Thiết kế các mục tiêu giảng dạy, lập kế hoạch giảng dạy, các chiến lược giảng dạy, tư liệu giảng dạy, công nghệ trong dạy học, phân nhóm quản lý lớp học và kỷ luật, đánh giá sự tiến bộ của học sinh. Các nghiên cứu cũng đề cập đến các vấn đề như: Cách xây dựng một bài kiểm tra có độ tin cậy, xác thực, sự khác nhau giữa đánh giá chuẩn và đánh giá tiêu chí để đánh giá sự tiến bộ của học sinh.