Chương 1: Đặt vấn dé - Giới thiệu về để tài nghiên cứu - Lý do chọn để tài - Muc đích, nội dung và phạm vi nghiên cứu. Chương 2: Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu Chương 3: Tổng quan - Trinh bay các điều kiện tự nhiên, kinh tế và xã hội của huyện Ninh Phước - Tình hình tổ chức hoạt động của Trung tâm khuyến nông tỉnh Ninh Thuận. Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận - Tình hình tổ chức hoạt động của Trạm Khuyến nông huyện Ninh Phước - Đánh giá chung về tình hình hoạt động của trạm khuyến nông huyện trong năm 2003 - Sơ lược về tình hình chung của đợt diéu tra - Đánh giá hiệu quả hoạt động một số chương trình khuyến nông trong năm 2003 - Hiệu quả kinh tế — xã hội đem lại cho người nông dân khi tham gia chương trình khuyến nông. - Các biện pháp để xuất nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của các chương trình khuyến nông.
Chương 5: Kết luận và kiến nghị - Tóm lược kết quả đã nghiên cứu và để xuất các kiến nghị. Chương 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Khái niệm về công tác khuyến nông Nước ta là một nước nông nghiệp nhưng vẫn còn lạc hậu, cơ sở vật chất phục vụ san xuất còn thô sơ, năng suất bình quân còn quá thấp, hiệu quả sản xuất không cao. Muốn sản xuất phát triển, hiệu quả kinh tế cao thì việc ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất là điều không thể thiếu được. Vì nó là nhân tố ảnh hưởng trực tiếp đến việc tăng năng suất cây trồng, vật nuôi và hiệu quả kinh tế trong sản xuất, là điều kiện làm thay đổi nhận thức cũ của nồng dân, thay đổi cơ sở vật chất phục vụ cho san xuất, tạo bộ mặt kinh tế ngày càng khởi sắc, đời sống nông dân ngày càng nâng cao, thực hiện mục tiêu công nghiệp hoá - hiện đại hoá nông nghiệp nông thôn.
Khuyến nông là cầu nối giữa nghiên cứu và sản xuất, là kênh truyền tải tốt nhất tiến bộ khoa học kỹ thuật đến với nông dân, đồng thời cũng là biện pháp hữu hiệu của Nhà nước giúp nông dân phát triển san xuất, kinh doanh, dịch vụ, xây dựng và phát triển nông thôn nhằm tăng thu nhập và cải thiện đời sống vật chất tinh thần cho nông dân. Bên cạnh đó, khuyến nông còn quan tâm đến việc đào tạo, hướng dẫn tổ chức cho nông dân để họ có thể trở thành những người có năng lực thật sự trong việc giải quyết những nhu câu cửa chính cộng đồng nơi họ đang sinh sống và canh tác. Để đạt các mục tiêu mà công tác khuyến nông dé ra cần phẩi chú ý vào các nội dung cụ thể của chương trình.2 Các phương pháp khuyến nông Để chuyển giao những tiến bộ khoa học kỹ thuật cho nông dân thông qua công tác khuyến nông, có nhiều phương pháp song giới hạn của phạm vi và thời gian nghiên cứu dé tài, tôi chỉ tập trung chủ yếu vào một số phương pháp khuyến ^ EG nông cu thé sau: 2.1 Tham viéng Thăm viếng ruộng vườn nồng dân là hoạt động mang tinh giáo duc cao, nhằm trực tiếp trao đổi kiến thức, kinh nghiệm giữa nông dân với nhân viên khuyến nông. Nó là hoạt động hợp tác, đồng thời cũng là nhiệm vụ của nhân viên khuyến nông.
Qua đó tạo mối quan hệ giáo dục khuyến nông, tìm hiểu thực tế, sát với nhu cầu của nông dân và tạo môi trường học tập cho nông dân, từ đó chọn lựa những nông dân có khả năng kinh nghiệm làm cộng tác viên cho công tác khuyến nông.2 Tiếp xúc nông dan tại cơ quan khuyến nông Đây là hoạt động đem lại hiệu quả trong phương pháp khuyến nông, bởi vì khi tiếp xúc với nông dân, cán bộ khuyến nông nắm bắt được tâm tư nguyện vọng, thắc mắc của nông dân và trực tiếp giải thích cho nông dân rõ, đồng thời là nơi trao đổi thông tin và giúp cho người nông dân tiếp cận với tiến bộ khoa học kỹ thuật để áp dụng vào sản xuất. Qua đó cũng) tao cơ hội cho tổ chức khuyến nồng thể hiện vai trò của mình nhằm giúp đỡ thoả mãn nhu cầu về tim hiểu kiến thức khoa học kỹ thuật của người nông dân .3 Phương pháp huấn luyện nông dân thông qua các lớp tập huấn Phương pháp này là một trong những phương pháp giáo dục khuyến nông quan trọng, đó là huấn luyện cho người nông dân cả về kiến thức và kỹ năng thực hành thông qua những lớp tập huấn kỹ thuật ngắn ngày. Giúp cho nông dân tiếp cận với kiến thức mới đa dạng và phong phú, huấn luyện cho nông dân những kỹ năng cân thiết để họ có thể nhìn nhận, phán đoán, giải quyết những vấn để bức xúc của chính họ. Đây là phương pháp có tính chất hạt nhân nó giúp cho người nông dân tiếp cận với khoa học kỹ thuật và tự họ khám phá ra những cách làm mới nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế trong sản xuất nông nghiệp.4 Phương pháp trình diễn | Đây là phương pháp hết sức quan trọng, vì nó giúp cho người nông dân thấy được việc làm và kết quả của nó.
Phương pháp trình diễn là trình bày những mô hình hoặc giảng dạy một kỹ thuật bằng thực hành cho số đông hộ nông dân tham gia, giúp họ thấy rõ những khác nhau giữa biện pháp mới và cách làm cũ. Kết quả thực tế tại nơi trình diễn sẽ tạo sức thuyết phục đối với nông dân, nhất là những người có trình độ hạn chế. Do đó phương pháp này nhằm chứng minh một cách thực tế cho người nông dân. Qua đó giúp họ tin tưởng vào hoạt diag của công tác khuyến nông và đó cũng chính là kết quả khảo nghiệm của người nồng dân giữa lý thuyết khoa học kỹ thuật với thực tiễn của sản xuất chính ngay trên mảnh đất mà họ đã làm nhưng chưa có hiệu quả kinh tế cao.
Từ đó họ tự kiểm nghiệm lại những kỹ năng và kiến thức kinh nghiệm của họ để đưa ra phương pháp sản xuất sao cho hiệu quả kinh tế cao.5 Tham quan Tham quan là một trong những phương pháp giáo dục khuyến nông. Thông qua các đợt tham quan những mô hình và phương pháp khuyến nông khác để người nông dân tự đánh giá hiệu quả của hoạt động khuyến nông. Qua đó, họ rút ra kinh nghiệm của mô hình để về vận dụng vào san xuất kinh doanh của gia đình họ 1 cách có hiệu quả.6 Hội thảo Hội thảo về khuyến nông là tiến trình thông tin và thảo luận về những tiến bộ khoa học kỹ thuật mới, kết quả của thí nghiệm, thực nghiệm và các kỹ thuật tiên tiến đo 1 hay nhiều tổ chức có liên quan cung cấp. Nội dung hội thảo cũng có thể là những vấn để còn trổ ngại trong việc san xuất cần có những lý giải của những nhà chuyên môn, nhà kỹ thuật.7 Tọa đàm Đây là phương pháp giáo dục khuyến nông nhằm đạt được mục đích thỏa mãn nhu cầu giải đáp thắc mắc, hướng dẫn cho nông dân những kỹ thuật mới hay tháo gỡ những vướng mắc trong quá trình áp dụng kỹ thuật mới.
Phương pháp nay nhằm hổ trợ cho những phương pháp trên.8 Các phương tiện thông tỉn đại chúng Trong thực tế các phương tiện thông tin đại chúng đóng một vai tro hết sức quan trọng. Qua hệ thống này nó đã giúp cho nhiều hộ nông dân tiếp cận được với những kiến thức khoa học kỹ thuật mới để họ áp dụng vào sản xuất. Thông qua phương pháp này người nông dân có thể liên hệ trực tiếp với cơ quan báo dai hoặc các cơ quan chuyên môn để được tiếp thu kỹ thuật mới.3 Các chỉ tiêu đánh giá 2.1 Đối tượng Đối tượng được đánh giá là nông dân và các hoạt động sản xuất của họ. Tuỳ theo tình hình thực tế của mỗi hộ nông dân mà công tác khuyến nông đưa ra những phương pháp đánh giá cụ thể các hộ tham gia hoạt động trong lĩnh vực kinh tế nho, Mặt khác tiém lực sản xuất và khả năng sdn xuất của mỗi hộ nông dân đều khác nhau do đó việc chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật cho mỗi đối tượng là khác nhau.
Công tác khuyến nông không thể chuyển giao một cách chung chung mà nên phân loại đối tượng để chuyển giao một cách phù hợp.2 Phương pháp đánh giá Đánh giá hiệu quả hoạt động công tác khuyến nông có tính đặc thù, vừa thể hiện về kết quả định lượng thông qua sự tăng trưởng vật chất của nông dân, cộng đồng, vừa mang tính định tính thông qua thái độ thay đổi nhận thức, tinh thần của nông dân .Vì thế, phương pháp đánh giá hiệu quả hoạt động công tac khuyến nông thường được sử dung mang tính hệ thống gồm : 10 * Dựa vào tiêu chuẩn giá trị Đó là những kết quả, hiệu quả đạt được trong quá trình nhân dân áp dụng, làm theo và chính nông dân có phê bình nhận xét về những giá trị đạt được do áp dụng tiến bộ mới. Chính những biến đổi của sự vật và hiện tượng khi áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật mới, phương pháp mới trong sản xuất của nông dân cho phép họ kết luận hoạt động khuyến nông nào là có giá trị đối với họ. * Dựa vào tiêu chuẩn thái độ Có những hành động không thể đo lường bằng giá trị của nó, người ta sẽ dựa vào thái độ của nông đân về sự vật, hiện tượng mang đến của khuyến nông để có nhận xét về nó. Qua đó, chúng ta có thể hiểu được các hoạt động, chương trình, dự án khuyến nông nào được nông dân tán thành và phản đối.
Xem xét thái độ, chủ yếu đựa vào phan ứng của nông dân trong từng hoạt động khuyến nông của địa phương. Dựa vào tiêu chuẩn thái độ có những hạn chế do thành kiến cá nhân, cảm nhận về sự vật ở những khía cạnh thiếu chính xác hoặc không đầy đủ sẽ dẫn đến nhận thức sai lầm và đánh giá thiếu trung thực, không phản ứng đúng thái độ của người dân. * Dựa vào phương pháp trắc nghiệm Dùng phương pháp trắc nghiệm có thể tạo cơ hội cho đại đa số nông dân phát biểu, trình bày ý kiến của họ. Trong bảng hỏi trắc nghiệm chủ yếu trình bày những câu hỏi ngắn gọn như: “ có ” hoặc “ không ” hay “ bỏ trống ”, ” không ý kiến ” để nông dan dé dang đưa ra nhận xét của mình về tiến bộ, phương pháp mới đã ứng dụng hoặc sẽ ứng dụng.
