Luận án tiến sĩ hus đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than và sét than trong trầm tích miocen khu vực phía bắc bể sông hồng

Luận án tiến sĩ phân tích đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than và sét than trong trầm tích miocen khu vực phía bắc bể sông Hồng.

• Tác giả: Lê Hoài Nga
• Người hướng dẫn: Gs. Trần Nghi
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Tự Nhiên, Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Địa chất
• Đề tài: Đặc Điểm Địa Hóa Và Thạch Học Hữu Cơ Của Than Và Sét Than Trong Trầm Tích Miocen Khu Vực Phía Bắc Bể Sông Hồng
• Loại tài liệu: Luận Án Tiến Sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: ĐỊA CHẤT KHU VỰC NGHIÊN CỨU
• 1.1. VỊ TRÍ VÙNG NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3. CHƯƠNG 3: ĐẶC ĐIỂM THẠCH HỌC HỮU CƠ CỦA THAN VÀ SÉT THAN KHU VỰC NGHIÊN CỨU
• 4. CHƯƠNG 4: ĐẶC ĐIỂM ĐỊA HÓA VÀ KHẢ NĂNG SINH DẦU - KHÍ CỦA ĐÁ MẸ THAN VÀ SÉT THAN KHU VỰC NGHIÊN CỨU
• 4.1. ĐẶC ĐIỂM ĐỊA HÓA
• 4.2. ĐẶC ĐIỂM CỦA CHẤT CHIẾT TRONG THAN VÀ MỐI QUAN HỆ VỚI CÁC SẢN PHẨM DẦU - KHÍ TRONG KHU VỰC
• 4.3. ĐÁNH GIÁ TIỀM NĂNG SINH HYDROCACBON CỦA THAN VÀ SÉT THAN KHU VỰC NGHIÊN CỨU
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH VẼ
• DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC PHỤ LỤC
• DANH MỤC BẢN ẢNH
• MỞ ĐẦU
• KẾT LUẬN
• KIẾN NGHỊ

Tóm tắt

I. Tổng quan về đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than Miocen

Đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than và sét than trong trầm tích Miocen khu vực Bắc Bể Sông Hồng là một chủ đề quan trọng trong nghiên cứu địa chất. Than Miocen không chỉ có giá trị kinh tế mà còn là nguồn tài nguyên năng lượng tiềm năng. Nghiên cứu này nhằm làm rõ các đặc điểm địa hóa và thạch học của than, từ đó đánh giá khả năng sinh dầu khí của chúng. Các phương pháp nghiên cứu hiện đại như phân tích thạch học hữu cơ và địa hóa học đã được áp dụng để thu thập dữ liệu chính xác và đáng tin cậy.

1.1. Đặc điểm địa hóa của than Miocen

Than Miocen trong khu vực Bắc Bể Sông Hồng có đặc điểm địa hóa phong phú. Các thành phần hóa học của than cho thấy sự biến đổi từ giai đoạn hình thành đến giai đoạn biến chất. Đặc biệt, hàm lượng carbon hữu cơ và các chỉ số địa hóa như TOC, HI, và S2 được phân tích để đánh giá khả năng sinh hydrocacbon. Kết quả cho thấy than Miocen chủ yếu chứa kerogen loại III, có tiềm năng sinh khí cao.

1.2. Thạch học hữu cơ của than và sét than

Thạch học hữu cơ của than và sét than trong trầm tích Miocen được nghiên cứu thông qua việc phân tích thành phần maceral. Các loại maceral như vitrinite, inertinite, và liptinite được xác định và phân loại. Sự phân bố của các loại maceral này không chỉ phản ánh môi trường lắng đọng mà còn ảnh hưởng đến khả năng sinh dầu khí của than. Nghiên cứu cho thấy rằng than Miocen chủ yếu chứa maceral nhóm huminit và vitrinite.

II. Vấn đề và thách thức trong nghiên cứu than Miocen

Mặc dù có nhiều nghiên cứu về than Miocen, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc xác định chính xác đặc điểm địa hóa và thạch học của chúng. Các vấn đề như sự không đồng nhất trong thành phần vật chất hữu cơ và điều kiện địa chất phức tạp đã gây khó khăn cho việc đánh giá tiềm năng sinh dầu khí. Hơn nữa, việc thiếu dữ liệu từ các mẫu nghiên cứu cũng là một thách thức lớn.

2.1. Sự không đồng nhất trong thành phần vật chất hữu cơ

Sự không đồng nhất trong thành phần vật chất hữu cơ của than Miocen là một vấn đề lớn. Các mẫu than từ các vị trí khác nhau có thể có thành phần maceral và chỉ số địa hóa khác nhau, điều này làm cho việc đánh giá khả năng sinh dầu khí trở nên khó khăn. Cần có các phương pháp phân tích chính xác hơn để xác định rõ ràng sự biến đổi này.

2.2. Thiếu dữ liệu từ các mẫu nghiên cứu

Việc thiếu dữ liệu từ các mẫu nghiên cứu là một thách thức lớn trong việc đánh giá tiềm năng sinh dầu khí của than Miocen. Nhiều mẫu chỉ được phân tích một cách đơn lẻ, không đủ để đưa ra kết luận chính xác về đặc điểm địa hóa và thạch học. Cần có một nghiên cứu toàn diện hơn với nhiều mẫu từ các khu vực khác nhau để có cái nhìn tổng quát hơn.

III. Phương pháp nghiên cứu đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ

Để nghiên cứu đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than và sét than trong trầm tích Miocen, nhiều phương pháp hiện đại đã được áp dụng. Các phương pháp này bao gồm phân tích thạch học hữu cơ, phân tích nhiệt phân tiêu chuẩn Rock-Eval, và phân tích sắc ký. Những phương pháp này giúp xác định rõ ràng thành phần vật chất hữu cơ và khả năng sinh hydrocacbon của than.

3.1. Phân tích thạch học hữu cơ

Phân tích thạch học hữu cơ là phương pháp chính được sử dụng để nghiên cứu thành phần maceral trong than và sét than. Phương pháp này cho phép xác định các loại maceral và đánh giá môi trường lắng đọng của chúng. Kết quả từ phân tích này cung cấp thông tin quan trọng về khả năng sinh dầu khí của than.

3.2. Phân tích nhiệt phân tiêu chuẩn Rock Eval

Phân tích nhiệt phân tiêu chuẩn Rock-Eval là một phương pháp quan trọng trong việc đánh giá khả năng sinh hydrocacbon của đá mẹ. Phương pháp này giúp xác định các chỉ số như TOC, HI, và S2, từ đó đánh giá tiềm năng sinh dầu khí của than và sét than. Kết quả từ phân tích này cho thấy than Miocen có khả năng sinh khí cao.

IV. Ứng dụng thực tiễn của nghiên cứu than Miocen

Nghiên cứu về đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than Miocen không chỉ có giá trị lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn trong ngành công nghiệp dầu khí. Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để cải thiện các chiến lược tìm kiếm và khai thác dầu khí, đồng thời giúp tối ưu hóa quy trình sản xuất năng lượng từ than.

4.1. Tối ưu hóa quy trình khai thác dầu khí

Kết quả nghiên cứu về đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than Miocen có thể giúp tối ưu hóa quy trình khai thác dầu khí. Việc hiểu rõ thành phần vật chất hữu cơ và khả năng sinh hydrocacbon sẽ giúp các công ty dầu khí đưa ra các quyết định chính xác hơn trong việc khai thác tài nguyên.

4.2. Cải thiện chiến lược tìm kiếm dầu khí

Nghiên cứu này cũng có thể cải thiện các chiến lược tìm kiếm dầu khí trong khu vực Bắc Bể Sông Hồng. Bằng cách xác định rõ ràng các đặc điểm địa hóa và thạch học của than, các nhà nghiên cứu có thể phát triển các phương pháp tìm kiếm hiệu quả hơn, từ đó tăng khả năng phát hiện các mỏ dầu khí tiềm năng.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu than Miocen

Nghiên cứu về đặc điểm địa hóa và thạch học hữu cơ của than và sét than trong trầm tích Miocen khu vực Bắc Bể Sông Hồng đã cung cấp nhiều thông tin quý giá. Kết quả nghiên cứu không chỉ làm rõ các đặc điểm của than mà còn mở ra hướng đi mới cho các nghiên cứu tiếp theo trong lĩnh vực địa chất và năng lượng. Tương lai của nghiên cứu này hứa hẹn sẽ mang lại nhiều giá trị cho ngành công nghiệp dầu khí.

5.1. Hướng đi mới cho nghiên cứu địa chất

Nghiên cứu này mở ra hướng đi mới cho các nghiên cứu địa chất trong khu vực Bắc Bể Sông Hồng. Việc áp dụng các phương pháp hiện đại sẽ giúp nâng cao độ chính xác trong việc đánh giá tiềm năng sinh dầu khí của các trầm tích chứa than.

5.2. Tăng cường hợp tác nghiên cứu

Tương lai của nghiên cứu than Miocen cũng cần sự hợp tác chặt chẽ giữa các nhà nghiên cứu và các công ty dầu khí. Sự kết hợp này sẽ giúp tối ưu hóa quy trình nghiên cứu và khai thác, từ đó nâng cao hiệu quả trong ngành công nghiệp dầu khí.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu Chƣơng 1. Địa chất khu vực nghiên cứu Chƣơng 2. Cơ sở lý thuyết và phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3. Đặc điểm thạch học hữu cơ của than và sét than khu vực nghiên cứu Chƣơng 4.

Đặc điểm địa hóa và khả năng sinh dầu- khí của đá mẹ chứa than và sét than khu vực nghiên cứu Kết luận Kiến nghị 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1. ĐỊA CHẤT KHU VỰC NGHIÊN CỨU 1. VỊ TRÍ VÙNG NGHIÊN CỨU Bể Sông Hồng là bể trầm tích Kainozoi lớn chứa dầu khí trên thềm lục địa phía Bắc Việt Nam. Tổng diện tích trên phần hải phận của Việt Nam rộng khoảng 160.000km2, bao gồm cả phần đất liền MVHN, vùng biển nông ven bờ và phần diện tích ngoài khơi Vịnh Bắc Bộ kéo dài đến biển miền Trung Việt Nam.

Bể có dạng hình thoi kéo dài với chiều dày trầm tích ở trũng trung tâm có thể lên đến 16km. Cấu trúc địa chất bể Sông Hồng phức tạp, thay đổi từ đất liền ra biển theo hƣớng Tây Bắc- Đông Nam và Nam [5], gồm:  Vùng Tây Bắc: bao gồm MVHN và một số lô phía Tây Bắc của Vịnh Bắc Bộ. Đây là vùng uốn nếp phức tạp kèm nghịch đảo kiến tạo trong Miocen.  Vùng Trung tâm từ lô 107 - 108 đến lô 114 -115 với mực nƣớc biển dao động từ 20 - 90m.

 Vùng phía Nam từ lô 115 - 121 với cấu trúc khác hẳn so với hai vùng nói trên, với địa hào - bán địa hào nhỏ phát triển dọc theo các đứt gãy và thềm cacbonat - ám tiêu san hô phát triển trên địa lũy Tri Tôn. Vùng nghiên cứu nằm trong vùng cấu trúc Tây Bắc bể Sông Hồng bao gồm diện tích các lô 102 - 106 và một phần lô MVHN-01KT trên MVHN (Hình 1. Tuy nhiên, thực tế lấy mẫu cho thấy, than và sét than trong trầm tích Miocen chủ yếu có trong các GK 102-CQ-1X, 102-HD-1X và các GK thăm dò khí than trong khu vực MVHN. Do đó, các mẫu đƣợc chọn trong luận án này đƣợc lấy ở ba giếng 102-CQ-1X, 102-HD-1X và 01-KT-TB-08 (GK có độ dày tổng cộng các vỉa than lớn nhất trong số các giếng thăm dò khí than); các GK này đều nằm trong đới nghịch đảo kiến tạo Miocen.

19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 01-KT-TB-08 102-CQ-1X 102-HD-1X Hình 1. Phân vùng cấu trúc bể trầm tích Sông Hồng và khu vực nghiên cứu [4] 20 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. ĐẶC ĐIỂM ĐỊA TẦNG TRẦM TÍCH 1. Thống Eocen (E2) Hệ tầng Phù Tiên (E2 pt) Hệ tầng Phù Tiên đƣợc đặt theo tên địa phƣơng nơi đặt giếng khoan 104- giếng khoan đầu tiên phát hiện trầm tích của hệ tầng.

Mặt cắt chuẩn đƣợc xác lập tại GK 104 từ độ sâu 3544m đến 3860m gồm các lớp cát kết, sét bột kết màu tím gan gà, màu xám xen các lớp cuội kết kích thƣớc rất khác nhau từ vài cm đến vài chục cm. Cuội thƣờng là ryolit, đá phiến kết tinh và quazit. Cát kết có thành phần đa khoáng, độ mài tròn, chọn lọc kém, nhiều hạt thạch anh, canxít bị gặm mòn, xi măng canxit - serixit. Bột kết rắn chắc, màu tím chứa serixit và oxit sắt.

Trên cùng là lớp cuội kết hỗn tạp màu tím, màu đỏ xen các đá phiến sét với nhiều vết trƣợt láng bóng. Bề dày của hệ tầng đạt 316m. Trầm tích thuộc hệ tầng Phù Tiên ở GK 107T-PA-1X Vịnh Bắc Bộ (3050-3535 m) gồm: cuội sạn có kích thƣớc nhỏ, thành phần chủ yếu là các mảnh đá granit và đá biến chất xen kẽ là cát kết, sét kết màu xám, màu nâu có các mặt trƣợt hoặc bị phân phiến mạnh. Đá của hệ tầng bị biến đổi thứ sinh mạnh từ giai đoạn katagenes muộn (107T-PA-1X) metagenes sớm.

Bề dày hệ tầng khoảng gần 500 m. Trên các mặt cắt địa chấn, trầm tích của hệ tầng Phù Tiên đƣợc thể hiện bằng tập địa chấn nằm ngang, phân bố ở phần đáy các địa hào sâu và hẹp và nằm dọc theo các đứt gãy sâu; phủ bất chỉnh hợp ngay trên mặt móng (trƣớc Đệ tam) [1,4]. Trong trầm tích có mặt các phấn hoa lục địa và dấu vết thực vật ngập mặn, có khoáng vật pyrit chỉ ra môi trƣờng trầm tích đầm hồ - tiền châu thổ. Đây là dạng thành tạo trầm tích lấp đầy các địa hào sụt lún nhanh.

21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Trong bột kết và sét kết của hệ tầng Phù Tiên đã phát hiện thấy các bào tử phấn hoa: Arancarya, Klukisporites, Cicatricosisportes, Trudopollenites, Trudopolis, Tricolporopollenites, Ephedripites. tập hợp lại chúng đã tạo thành đới Trudopolis đặc trƣng cho hệ tầng. Hóa thạch định tuổi là tập hợp bào tử phấn hoa Cica, dorogensis, F. trilobata, đặc biệt là Trudopolis và Ephedrripilis [1,4].

Thống Oligocen (E3) Hệ tầng Đình Cao (E3 đc) Hệ tầng Đình Cao phủ bất chỉnh hợp trên hệ tầng Phù Tiên mang tên thôn Đình Cao, nơi đặt GK 104 đã khoan qua mặt cắt chuẩn của hệ tầng. Mặt cắt chuẩn (2396-3544m) gồm chủ yếu là cát kết màu xám sáng, xám sẫm đôi chỗ phớt tím, xen các lớp cuội, sạn kết dạng puding, chuyển lên trên là các lớp bột kết, sét kết màu xám, đen rắn chắc xen ít lớp cuội sạn. Trong đá đã gặp các hoá thạch bào tử phấn hoa nhƣ Verrucatosporites, Florschuetzia trilobata v. Hóa thạch đã tìm thấy trong hệ tầng Đình Cao gồm: vết in lá thực vật, bào tử phấn hoa, Diatomae và động vật nƣớc ngọt.

Các hóa thạch thực vật thuộc các họ ôn đới điển hình của Fagaceae, Lauraceae, Betulaceae, Ulmaceae và các dạng đầm lầy với tỷ lệ nhỏ hơn của Graminophyllum, Phragmites, Arundo đƣợc Trịnh Dánh gọi là phức hệ cận nhiệt đới/nóng ẩm. Ngoài ra, còn có các dạng bào tử phấn hoa: Alnipollenits, Quercidites, Liquidambarpollenits, Tricolpites longicolpus, Pinuspollenits, Magnastriatites howardi, Verrucatosporites usmensis, Triletes, Triporocolpites, Tricolpopollenits, Corsinipollenits, Lycopodiumsporites neogenicus, Cicatricosisporites dorogensis, Verrucatopollenits pachydermus, Florschuerzia trilobata, Gothanopollis bassensis, Tsugapollenits, Dacrydium (rất ít), các tảo nƣớc ngọt. Tuổi Oligocen của phức hệ này dựa trên cơ sở: Cicatricosisporites dorogensis (LAD trong Oligocen muộn); 22 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Lycopodumsporites neogenicus (chỉ trong Oligocen); còn theo Gothanopollis bassensis (chỉ trong Oligocen muộn); Florschuetzia trilobata (FAD trong Eocen/Oligocen). Ngoài ra trong trầm tích của hệ tầng này còn thấy có động vật nƣớc ngọt Viviparus kích thƣớc nhỏ [1,4].

Hệ tầng Đình Cao phát triển mạnh ở khu vực Đông Quan, Thái Thụy, Tiền Hải. Trong khu vực phía bắc bể Sông Hồng, trầm tích thuộc hệ tầng gặp trong GK 107T-PA-1X. Thành phần gồm cát kết xám sáng, xám tối, xám xanh hạt nhỏ đến vừa, ít hạt thô, đôi khi cuội, sạn độ chọn lọc trung bình đến tốt. Đá gắn kết chắc, xi măng là cacbonat, sét, thạch anh và ít ôxit sắt.

Đôi chỗ gặp glauconit, cát kết thuộc loại litharenit, ít sublitharenit và litharenit felspat. Sét kết xám sáng, xám tối, xám nâu sẫm có các mặt láng bóng, đôi khi có các thấu kính than hoặc các lớp sét vôi mỏng, chứa hoá thạch động vật. Đá bị biến đổi thứ sinh vào giai đoạn hậu sinh muộn. Với những đặc điểm trầm tích, cổ sinh nêu trên, có thể thấy rằng trầm tích hệ tầng Đình Cao thành tạo trong môi trƣờng đầm hồ/aluvi, liên quan đến các địa hào, bán địa hào và có liên hệ chặt chẽ với quá trình hình thành trầm tích hệ tầng Phù Tiên.

Trầm tích tuổi Oligocen với tiềm năng hữu cơ cực tốt cũng đã đƣợc chứng minh trong GK ENRECA3 trên đảo Bạch Long Vĩ [1, 4, 10]. Thống Miocen - Phụ thống Miocen dƣới (N11) Hệ tầng Phong Châu (N11 pch) Mặt cắt chuẩn của hệ tầng Phong Châu đƣợc Palustovich B. và Nguyễn Ngọc Cƣ xác lập năm 1972 khi tổng kết địa tầng GK 100 tại Phong Châu, huyện Tiên Hƣng, tỉnh Thái Bình. Đặc trƣng của hệ tầng Phong Châu là sự xen kẽ liên tục giữa những lớp cát kết hạt trung, hạt nhỏ màu xám trắng, xám xanh gắn kết rắn chắc với những lớp cát bột kết có cấu tạo phân lớp rất mỏng 23 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] từ vài mm đến vài cm tạo thành các cấu tạo dạng mắt, dạng thấu kính, dạng gợn sóng và đƣợc gọi là các đá ―sọc vằn‖[1, 4, 10].

Hóa thạch tìm thấy trong hệ tầng Phong Châu gồm bào tử phấn hoa và lá cây. Tuổi của hệ tầng đƣợc xác định dựa trên cơ sở các hóa thạch thực vật và bào tử phấn hoa: Betulapollenits, Pinuspollenits, Quercidites, Selaginella, Pteris, Polypodiaceiosporites, Acrostichum, Tsugapollenits, Alnipollenits, Florschuetzia levipoli đã lập nên các đới phức hệ Betula - Alnipollenits và đới Florschuetzia levipoli. Trầm tích hệ tầng Phong Châu phân bố chủ yếu theo dải Khoái Châu - Tiền Hải và có thể phát triển ra vịnh Bắc Bộ (103-TH-1X) trong sự xen kẽ giữa các lớp cát kết, cát bột kết có những lớp sét chứa dấu vết than hoặc những lớp đá vôi mỏng (103-TG-1X, 103PV-HOL-1X). Cát kết xám, xám sáng, xám tối, xám xanh; hạt nhỏ đến trung, ít hạt thô (103-TH-1X); độ chọn lọc trung bình đến tốt; xi măng gắn kết chủ yếu là canxit, có ít sét (kaolinit, illit và ít crolit) [1, 4, 10].

Các đá của hệ tầng bị biến đổi thứ sinh trong giai đoạn từ hậu sinh sớm đến muộn [1, 4, 10]. Trầm tích hệ tầng Phong Châu phủ bất chỉnh hợp trên các trầm tích hệ tầng Đình Cao và các đá cổ hơn, bề dày thay đổi từ 400-1400m. Chúng đƣợc thành tạo trong môi trƣờng đồng bằng châu thổ có xen kẽ nhiều pha biển [1, 4, 10] 24 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Cột địa tầng tổng hợp khu vực phía Bắc bể Sông Hồng [4] 25 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Thống Miocen – Phụ thống Miocen giữa (N12) Hệ tầng Phủ Cừ (N12 pc) Hệ tầng Phù Cừ (N12 pc) lần đầu đƣợc Golovenok V., Lê Văn Chân (1966) mô tả tại GK 2 (độ sâu 960 - 1.180 m) trên cấu tạo Phù Cừ. Tuy nhiên, lúc đó mới chỉ gặp một phần của hệ tầng gồm: trầm tích có tính chu kỳ rõ rệt bao gồm các lớp cát kết hạt trung, cát bột kết phân lớp mỏng (dạng sóng, thấu kính, xiên chéo), bột kết, sét kết cấu tạo khối trong đó chứa nhiều hóa đá thực vật, dấu vết động vật ăn bùn, Hoá thạch Foraminifera và lớp than nâu. Sau này, khi xem xét lại toàn bộ hệ tầng Phủ Cừ tại các giếng khoan cắt qua toàn bộ hệ tầng (GK100, 101, 102, 204) và quan hệ của chúng với hệ tầng Tiên Hƣng nằm trên, theo quan điểm về nhịp và chu kỳ trầm tích Phan Huy Quynh, Đỗ Bạt (1983) và Lê Văn Cự (1985) đã chia trầm tích của hệ tầng Phủ Cừ thành 3 phần, mỗi phần là một nhịp trầm tích gồm các trầm tích cát - bột, sét kết có chứa than và các hóa đá thực vật [1, 4, 10].