Luận văn thạc sĩ: Mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và các yếu tố kinh tế vĩ mô tại Việt Nam

Nghiên cứu mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và các yếu tố kinh tế vĩ mô, phân tích tác động và xu hướng trong nền kinh tế hiện đại.

• Tác giả: Huỳnh Thanh Nhân
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Liên Hoa
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Mối Quan Hệ Giữa Cú Sốc Giá Dầu Và Các Yếu Tố Kinh Tế Vĩ Mô
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Bố cục của đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC NGHIÊN CỨU LÝ THUYẾT VÀ THỰC NGHIỆM VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA GIÁ DẦU VÀ NỀN KINH TẾ
• 2.1. Các nghiên cứu về tác động của cú sốc giá dầu đến nền kinh tế
• 2.2. Các nghiên cứu về độ mạnh của cú sốc giá dầu đến các biến kinh tế vĩ mô
• 2.3. Các nghiên cứu về tác động bất đối xứng của cú sốc giá dầu
• 2.4. Các kênh truyền dẫn của cú sốc giá dầu đến các biến kinh tế vĩ mô
• 2.4.1. Cú sốc lên nguồn cung
• 2.4.2. Hiệu ứng chuyển giao thu nhập và tổng cầu
• 2.4.3. Hiệu ứng số dư tiền thực
• 2.4.4. Áp lực lạm phát
• 2.5. Vai trò của chính sách tiền tệ
• 2.6. Các nghiên cứu thực nghiệm tại Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: DỮ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 4. CHƯƠNG 4: NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Thống kê mô tả
• 4.2. Kiểm định tính dừng
• 4.3. Kiểm định độ trễ tối ưu của mô hình
• 4.4. Kiểm định tính ổn định của mô hình
• 4.5. Kiểm định nhân quả Granger
• 4.6. Hàm phản ứng đẩy
• 4.7. Phân rã phương sai
• 4.8. Tác động bất đối xứng của giá dầu
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về cú sốc giá dầu và tác động đến kinh tế vĩ mô

Cú sốc giá dầu đã trở thành một trong những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến nền kinh tế toàn cầu. Sự biến động của giá dầu không chỉ tác động đến các ngành công nghiệp mà còn ảnh hưởng đến lạm phát, lãi suất và tăng trưởng kinh tế. Nghiên cứu này sẽ phân tích mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và các yếu tố kinh tế vĩ mô tại Việt Nam trong giai đoạn 2002-2015.

1.1. Cú sốc giá dầu và sự biến động của giá dầu thế giới

Giá dầu thế giới đã trải qua nhiều giai đoạn biến động mạnh mẽ, từ những năm 1970 đến nay. Những cú sốc này không chỉ ảnh hưởng đến các nước xuất khẩu dầu mà còn tác động sâu sắc đến các nước nhập khẩu. Sự thay đổi này có thể dẫn đến tình trạng lạm phát và suy thoái kinh tế.

1.2. Tác động của giá dầu đến nền kinh tế Việt Nam

Việt Nam, với vai trò là một nước xuất khẩu dầu, nhưng cũng phải nhập khẩu nhiều sản phẩm từ dầu, đã chịu ảnh hưởng lớn từ sự biến động giá dầu. Nghiên cứu sẽ chỉ ra cách mà giá dầu tác động đến các chỉ số kinh tế vĩ mô như lạm phát và tăng trưởng GDP.

II. Vấn đề và thách thức từ cú sốc giá dầu đối với nền kinh tế

Cú sốc giá dầu không chỉ gây ra những thách thức về kinh tế mà còn tạo ra áp lực lớn lên chính sách tiền tệ và tài khóa. Các nhà hoạch định chính sách phải đối mặt với việc điều chỉnh các chính sách để ứng phó với sự biến động này.

2.1. Tác động đến lạm phát và chi phí sinh hoạt

Khi giá dầu tăng, chi phí vận chuyển và sản xuất cũng tăng theo, dẫn đến lạm phát gia tăng. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân và sức mua của họ.

2.2. Áp lực lên chính sách tiền tệ

Sự biến động của giá dầu tạo ra áp lực lớn lên chính sách tiền tệ. Ngân hàng Nhà nước phải cân nhắc giữa việc kiểm soát lạm phát và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của cú sốc giá dầu

Nghiên cứu sử dụng mô hình tự hồi quy véc tơ (VAR) để phân tích mối quan hệ giữa giá dầu và các biến kinh tế vĩ mô. Phương pháp này cho phép đánh giá tác động qua lại giữa các biến trong thời gian dài.

3.1. Mô hình VAR và ứng dụng trong nghiên cứu

Mô hình VAR giúp phân tích mối quan hệ động giữa giá dầu và các biến kinh tế vĩ mô như lạm phát, lãi suất và sản lượng công nghiệp. Nghiên cứu sẽ trình bày chi tiết cách thức áp dụng mô hình này.

3.2. Dữ liệu và phương pháp thu thập

Dữ liệu được thu thập từ các nguồn chính thức, bao gồm Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ và Tổng cục Thống kê Việt Nam. Nghiên cứu sẽ sử dụng dữ liệu tháng từ năm 2002 đến 2015.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy cú sốc giá dầu có tác động đáng kể đến các yếu tố kinh tế vĩ mô tại Việt Nam. Những phát hiện này có thể giúp các nhà hoạch định chính sách đưa ra quyết định hợp lý hơn trong việc ứng phó với biến động giá dầu.

4.1. Tác động đến lạm phát và tăng trưởng

Nghiên cứu chỉ ra rằng giá dầu tăng có mối quan hệ nghịch biến với tăng trưởng GDP và có tác động tích cực đến lạm phát. Điều này cho thấy sự nhạy cảm của nền kinh tế Việt Nam trước biến động giá dầu.

4.2. Khuyến nghị chính sách

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các khuyến nghị chính sách sẽ được đưa ra nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực từ cú sốc giá dầu đến nền kinh tế, bao gồm việc điều chỉnh chính sách tiền tệ và tài khóa.

V. Kết luận và triển vọng tương lai

Cú sốc giá dầu sẽ tiếp tục là một yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến nền kinh tế vĩ mô. Việc nghiên cứu sâu hơn về mối quan hệ này sẽ giúp các nhà hoạch định chính sách có cái nhìn rõ hơn về cách ứng phó với những biến động trong tương lai.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng cú sốc giá dầu có tác động lớn đến nền kinh tế Việt Nam, đặc biệt là trong các lĩnh vực như lạm phát và tăng trưởng. Những phát hiện này cần được xem xét kỹ lưỡng trong các chính sách kinh tế.

5.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để hiểu rõ hơn về tác động của giá dầu đến các yếu tố kinh tế khác, cũng như các biện pháp ứng phó hiệu quả hơn trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu ngày càng phụ thuộc vào năng lượng, dầu thô giữ vai trò quan trọng hàng đầu như một nguồn cung cấp năng lượng trọng yếu. Từ năm 1995 đến 2015, giá dầu thế giới đã trải qua nhiều biến động mạnh, với mức giá dao động từ khoảng 38 USD/thùng đến hơn 130 USD/thùng, gây ra những tác động sâu rộng đến các nền kinh tế, trong đó có Việt Nam. Việt Nam là quốc gia vừa xuất khẩu dầu thô, vừa nhập khẩu dầu thành phẩm, do đó nền kinh tế nước ta khá nhạy cảm với biến động giá dầu thế giới. Mức độ ảnh hưởng này được thể hiện qua các biến kinh tế vĩ mô như chỉ số sản lượng công nghiệp, lạm phát, cung tiền và lãi suất.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và các yếu tố kinh tế vĩ mô tại Việt Nam trong giai đoạn 2002 – 2015, sử dụng dữ liệu theo tháng. Nghiên cứu tập trung trả lời các câu hỏi: liệu cú sốc giá dầu có tác động đến nền kinh tế Việt Nam không? Tác động đó thể hiện như thế nào qua các biến kinh tế vĩ mô? Và mối quan hệ này có mang tính tuyến tính hay phi tuyến? Ý nghĩa của nghiên cứu nằm ở việc cung cấp cơ sở thực nghiệm cho các nhà hoạch định chính sách trong việc ứng phó với biến động giá dầu, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô và phát triển bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình kinh tế vĩ mô liên quan đến tác động của cú sốc giá dầu, bao gồm:

• Mô hình tự hồi quy véc tơ (VAR): Phương pháp phân tích mối quan hệ động giữa các biến kinh tế vĩ mô và cú sốc giá dầu, cho phép xem xét ảnh hưởng qua lại giữa các biến trong hệ thống.
• Lý thuyết tác động bất đối xứng của giá dầu: Giá dầu tăng và giảm không có tác động đối xứng lên nền kinh tế do chi phí điều chỉnh và hiệu ứng tái phân bổ nguồn lực.
• Các kênh truyền dẫn tác động của giá dầu: Bao gồm cú sốc lên nguồn cung, hiệu ứng chuyển giao thu nhập và tổng cầu, hiệu ứng số dư tiền thực, áp lực lạm phát và vai trò của chính sách tiền tệ.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: cú sốc giá dầu, chỉ số sản lượng công nghiệp (IIP), lạm phát (CPI), cung tiền (M2), lãi suất (IR), và các phương pháp kiểm định như kiểm định nhân quả Granger, hàm phản ứng đẩy (IRF), phân rã phương sai.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu tháng từ tháng 01/2002 đến tháng 12/2015 với 168 quan sát cho các biến: giá dầu thế giới (OIL), chỉ số sản lượng công nghiệp (IIP), lạm phát (CPI), cung tiền (M2) và lãi suất (IR). Dữ liệu được thu thập từ các nguồn uy tín như IMF, ADB, EIA, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và Tổng cục Thống kê Việt Nam.

Phương pháp phân tích chính là mô hình tự hồi quy véc tơ (VAR) với độ trễ tối ưu được xác định là 4, dựa trên các tiêu chí AIC, SC, LR và kiểm định Portmanteau, LM để đảm bảo tính ổn định và không tự tương quan phần dư. Các bước phân tích bao gồm:

• Thống kê mô tả dữ liệu và kiểm định tính dừng chuỗi thời gian bằng phương pháp Augmented Dickey-Fuller (ADF) và Phillips-Perron (PP).
• Kiểm định nhân quả Granger để xác định chiều hướng tác động giữa các biến.
• Phân tích hàm phản ứng đẩy (IRF) để đánh giá phản ứng của các biến kinh tế vĩ mô trước cú sốc giá dầu.
• Phân tích phân rã phương sai để xác định mức độ đóng góp của từng biến vào sự biến động chung.
• Kiểm định tác động bất đối xứng của giá dầu theo phương pháp của Mork (1989) và Hamilton (1996) bằng mô hình VAR với chuỗi giá dầu chuyển đổi.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tác động của cú sốc giá dầu đến lạm phát, cung tiền và lãi suất: Kết quả kiểm định nhân quả Granger cho thấy giá dầu thế giới có ảnh hưởng có ý nghĩa thống kê đến lạm phát (CPI), cung tiền (M2) và lãi suất (IR) ở mức ý nghĩa 5% và 10%. Cụ thể, lạm phát tăng mạnh nhất vào tháng thứ hai sau cú sốc giá dầu, sau đó giảm dần và ổn định sau khoảng 12 tháng. Cung tiền và lãi suất cũng phản ứng tương tự, với tác động lớn nhất vào tháng thứ ba và kết thúc sau 12 tháng.

2. Ảnh hưởng không rõ ràng đến chỉ số sản lượng công nghiệp (IIP): Phản ứng của chỉ số sản lượng công nghiệp trước cú sốc giá dầu rất nhỏ và không rõ ràng, chỉ biểu hiện nhẹ vào tháng thứ hai và không có tác động đáng kể về lâu dài.

3. Không có tác động ngược lại từ các biến kinh tế vĩ mô Việt Nam đến giá dầu thế giới: Các biến kinh tế trong nước không ảnh hưởng đến biến động giá dầu thế giới, phù hợp với thực tế Việt Nam là quốc gia có quy mô tiêu thụ dầu nhỏ trên thị trường toàn cầu.

4. Tác động bất đối xứng của cú sốc giá dầu: Phản ứng của lạm phát trước cú sốc giá dầu là bất đối xứng, với tác động tiêu cực của giá dầu tăng lớn hơn tác động tích cực khi giá dầu giảm.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phù hợp với các lý thuyết về tác động của cú sốc giá dầu lên nền kinh tế vĩ mô, đặc biệt là qua kênh lạm phát và chính sách tiền tệ. Áp lực lạm phát tăng do giá dầu tăng được giải thích bởi cả ảnh hưởng trực tiếp (giá xăng dầu trong rổ hàng hóa CPI) và gián tiếp (chi phí sản xuất tăng). Sự điều chỉnh cung tiền giảm và lãi suất tăng phản ánh chính sách tiền tệ thắt chặt nhằm kiềm chế lạm phát của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam.

Phản ứng yếu của chỉ số sản lượng công nghiệp có thể do đặc thù thị trường xăng dầu Việt Nam chịu sự quản lý giá cả và can thiệp của Chính phủ, làm giảm tác động truyền dẫn của giá dầu lên sản xuất công nghiệp. Kết quả này cũng tương đồng với các nghiên cứu tại các nước đang phát triển khác, nơi mà chính sách và cơ cấu kinh tế có vai trò điều tiết tác động của giá dầu.

Việc không tìm thấy tác động ngược lại từ nền kinh tế Việt Nam đến giá dầu thế giới phản ánh quy mô nhỏ của Việt Nam trên thị trường dầu toàn cầu, tương tự các nghiên cứu về các nước đang phát triển khác.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ hàm phản ứng đẩy (IRF) minh họa sự biến động của các biến kinh tế vĩ mô theo thời gian sau cú sốc giá dầu, cũng như bảng phân rã phương sai thể hiện tỷ lệ đóng góp của từng biến vào sự biến động chung.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quản lý và điều hành chính sách tiền tệ linh hoạt: Ngân hàng Nhà nước cần tiếp tục sử dụng các công cụ chính sách tiền tệ như điều chỉnh cung tiền và lãi suất để kiểm soát lạm phát do biến động giá dầu, nhằm duy trì ổn định kinh tế vĩ mô trong ngắn và trung hạn.

2. Đa dạng hóa nguồn năng lượng và nâng cao hiệu quả sử dụng dầu: Chính phủ cần thúc đẩy các chính sách khuyến khích sử dụng năng lượng tái tạo và công nghệ tiết kiệm năng lượng, giảm sự phụ thuộc vào dầu thô, qua đó giảm thiểu rủi ro từ biến động giá dầu thế giới.

3. Củng cố hệ thống dự báo và cảnh báo sớm về biến động giá dầu: Xây dựng hệ thống phân tích, dự báo giá dầu và tác động kinh tế để hỗ trợ các nhà hoạch định chính sách có các biện pháp ứng phó kịp thời, giảm thiểu tác động tiêu cực.

4. Tăng cường minh bạch và quản lý thị trường xăng dầu trong nước: Cải thiện cơ chế quản lý giá cả và dự trữ dầu nhằm giảm thiểu sự biến động giá trong nước, bảo vệ người tiêu dùng và doanh nghiệp khỏi các cú sốc giá dầu đột ngột.

Các giải pháp trên nên được thực hiện trong vòng 1-3 năm tới, với sự phối hợp giữa Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công Thương, Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách kinh tế vĩ mô: Nghiên cứu cung cấp cơ sở thực nghiệm để xây dựng chính sách tiền tệ và năng lượng phù hợp nhằm ổn định kinh tế trước biến động giá dầu.

2. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực kinh tế năng lượng và kinh tế vĩ mô: Luận văn là tài liệu tham khảo quan trọng về phương pháp phân tích VAR và tác động bất đối xứng của giá dầu trong bối cảnh Việt Nam.

3. Doanh nghiệp và nhà đầu tư trong ngành năng lượng và công nghiệp: Hiểu rõ tác động của biến động giá dầu đến các chỉ số kinh tế giúp doanh nghiệp hoạch định chiến lược sản xuất và đầu tư hiệu quả.

4. Sinh viên và học viên cao học chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Kinh tế năng lượng: Luận văn là tài liệu học tập thực tiễn, giúp nâng cao kiến thức về mô hình kinh tế lượng và phân tích kinh tế vĩ mô.

Câu hỏi thường gặp

1. Cú sốc giá dầu ảnh hưởng như thế nào đến lạm phát tại Việt Nam?
   Cú sốc giá dầu làm tăng lạm phát do giá xăng dầu chiếm tỷ trọng lớn trong rổ hàng hóa tiêu dùng và chi phí sản xuất tăng. Lạm phát tăng mạnh nhất vào tháng thứ hai sau cú sốc và giảm dần trong vòng 12 tháng.

2. Tại sao chỉ số sản lượng công nghiệp không phản ứng rõ ràng với biến động giá dầu?
   Do thị trường xăng dầu Việt Nam chịu sự quản lý giá cả và can thiệp của Chính phủ, nên tác động truyền dẫn của giá dầu lên sản xuất công nghiệp bị giảm thiểu, dẫn đến phản ứng yếu và không rõ ràng.

3. Chính sách tiền tệ đóng vai trò gì trong việc ứng phó với biến động giá dầu?
   Chính sách tiền tệ được sử dụng để điều chỉnh cung tiền và lãi suất nhằm kiểm soát lạm phát do giá dầu tăng, giúp ổn định kinh tế vĩ mô và giảm thiểu tác động tiêu cực.

4. Mối quan hệ giữa giá dầu và các biến kinh tế vĩ mô có phải là tuyến tính không?
   Nghiên cứu cho thấy mối quan hệ này mang tính bất đối xứng, tức tác động tiêu cực của giá dầu tăng lớn hơn tác động tích cực khi giá dầu giảm.

5. Việt Nam có ảnh hưởng đến giá dầu thế giới không?
   Không, các biến kinh tế vĩ mô Việt Nam không ảnh hưởng đến giá dầu thế giới do quy mô tiêu thụ dầu của Việt Nam nhỏ trên thị trường toàn cầu.

Kết luận

• Giá dầu thế giới có tác động đáng kể đến lạm phát, cung tiền và lãi suất tại Việt Nam trong giai đoạn 2002 – 2015, với tác động kéo dài khoảng 12 tháng.
• Chỉ số sản lượng công nghiệp phản ứng yếu và không rõ ràng trước cú sốc giá dầu, do sự quản lý giá cả và can thiệp của Chính phủ.
• Mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và các biến kinh tế vĩ mô mang tính bất đối xứng, với tác động tiêu cực của giá dầu tăng lớn hơn tác động tích cực khi giá dầu giảm.
• Các biến kinh tế vĩ mô Việt Nam không ảnh hưởng đến giá dầu thế giới, phản ánh quy mô nhỏ của Việt Nam trên thị trường dầu toàn cầu.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở thực nghiệm quan trọng cho việc xây dựng chính sách tiền tệ và năng lượng nhằm ứng phó hiệu quả với biến động giá dầu.

Next steps: Cần tiếp tục nghiên cứu mở rộng với dữ liệu cập nhật và mở rộng phạm vi biến số để đánh giá tác động dài hạn và các kịch bản chính sách khác nhau.

Call-to-action: Các nhà hoạch định chính sách và nhà nghiên cứu nên áp dụng kết quả này để thiết kế các chiến lược ổn định kinh tế và phát triển bền vững trong bối cảnh biến động năng lượng toàn cầu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 trình bày những nét sơ lược về nghiên cứu. Mục tiêu của bài nghiên cứu nhằm trả lời câu hỏi liệu cú sốc giá dầu có tác động đến nền kinh tế vĩ mô Việt Nam hay không, tác động đó thể hiện như thế nào và đây là tác động tuyến tính hay phi tuyến. Nghiên cứu lựa chọn sử dụng mẫu là dữ liệu theo tháng của các biến giá dầu thế giới, chỉ số sản lượng công nghiệp, lạm phát, lãi suất và cung tiền của Việt Nam, trong giai đoạn 2002 - 2015. Để xem xét mối quan hệ giữa các biến, tác giả sử dụng mô hình tự hồi quy véc tơ (VAR), hàm phản ứng đẩy tổng quát nhằm xem xét xu hướng tác động qua lại của các biến và phân tích phân rã phương sai để xem xét mức độ tác động của các biến số lên sự biến động của các biến số còn lại.

TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 CHƢƠNG 2 CÁC NGHIÊN CỨU LÝ THUYẾT VÀ THỰC NGHIỆM VỀ MỐI QUAN HỆ GIỮA GIÁ DẦU VÀ NỀN KINH TẾ 2. Các nghiên cứu về tác động của cú sốc giá dầu đến nền kinh tế Tác động của cú sốc giá dầu đến nền kinh tế vĩ mô đã trở thành một trong những chủ đề được nghiên cứu nhiều nhất trong kinh tế học năng lượng từ giữa thập niên 70, sau khi xảy ra cuộc khủng hoảng dầu thô năm 1973. Các nghiên cứu thời kỳ đầu, bao gồm Rasche và Tatom (1977), Darby (1982) và Bruno và Sachs (1982), đã tìm thấy mối quan hệ tỷ lệ nghịch giữa giá dầu và tăng trưởng kinh tế. Nhưng nổi bật trong chủ đề nghiên cứu này phải kể đến Hamilton (1983).

Sử dụng phương pháp VAR của Sims (1980) với số liệu của Mỹ thời kỳ 1948 – 1973, Hamilton (1983) kết luận rằng giá dầu và tăng trưởng GNP của Mỹ có mối quan hệ nghịch biến – có đến bảy trong tám cuộc suy thoái sau chiến tranh ở Mỹ xảy ra sau khi có sự gia tăng đáng kể giá dầu thô. Theo sau Hamilton, có rất nhiều bài nghiên cứu của các tác giả về tác động của giá dầu lên các biến số vĩ mô của Mỹ. Sử dụng dữ liệu của Hamilton, Gisser và Goodwin (1986) tìm ra mối quan hệ giữa cú sốc giá dầu và việc làm, đồng thời kiểm định liệu có sự khác nhau trong tác động của giá dầu trước và sau năm 1973 hay không. Tuy nhiên, họ không tìm được cơ sở củng cố cho giả thiết này và kết quả của họ cũng tương tự với Hamilton (1983).

Khi phân tích dữ liệu về tăng trưởng của Mỹ giai đoạn 1949 – 1980, Hooker (1996) cho thấy nếu giá dầu tăng 10% thì tăng trưởng GDP giảm khoảng 0. Cùng nghiên cứu dữ liệu trong thời kỳ này, Rotemberg và Woodford (1996) tìm hiểu tác động của việc tăng giá dầu đến sản lượng của nền kinh tế và lương thực tế và nhận thấy 1% giá dầu tăng sẽ làm giảm 0.25% sản lượng và 0.09% lương thực tế. Kết quả của hai ông được đưa ra dựa trên giả thiết thị trường cạnh tranh không hoàn hảo. Trong khi đó, Finn (2000) lại hướng nghiên cứu trong điều kiện thị trường cạnh tranh hoàn hảo và kết quả của ông cũng tương tự với Rotemberg và Woodford TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Từ đó, ông cho rằng sự biến động ngược chiều của giá dầu và hoạt động kinh tế vĩ mô không phụ thuộc vào cấu trúc thị trường. Bằng cách sử dụng dữ liệu từ 12 bảng khảo sát trong National Longitudinal Survey of Young Men giai đoạn 1996 – 1981, Keane và Prasad (1996) nhận thấy giá dầu tăng 19% sẽ làm sản lượng thực tế giảm khoảng 3-4% trong dài hạn. Ông phân nhóm lực lượng lao động theo trình độ kỹ năng và tìm tác động của giá dầu lên từng nhóm. Theo đó, giá dầu tăng sẽ làm giảm tiền lương tuyệt đối của tất cả lao động, tuy nhiên lại dẫn đến sự gia tăng đáng kể tiền lương tương đối của những nhân công trình độ cao.

Điều này hàm ý chất lượng nhân sự có thể bù đắp cho cú sốc về năng lượng trong nhiều ngành công nghiệp. Lee và Ni (2002), ứng dụng mô hình VAR với số liệu của ngành công nghiệp Mỹ giai đoạn 1959 – 1997 để đánh giá tác động của cú sốc giá dầu lên các ngành công nghiệp khác nhau. Nghiên cứu cho thấy những cú sốc như vậy sẽ tác động lên cả hai mặt cung và cầu của các ngành công nghiệp, giá dầu tăng sẽ làm giảm sản lượng cung ở những ngành công nghiệp mà dầu chiếm tỷ trọng lớn trong nguyên liệu đầu vào, ví dụ như ngành lọc dầu hoặc hóa chất, và đồng thời làm giảm sản lượng cầu ở những ngành công nghiệp khác, ví dụ như công nghiệp sản xuất ô tô. Rogoff (2006) lập luận rằng, so với thập kỷ trước, việc sử dụng năng lượng hiệu quả hơn, mức độ tiêu thụ dầu nhiều hơn, vận dụng chính sách tiền tệ tốt hơn, thâm nhập thị trường tài chính sâu hơn và thị trường lao động linh hoạt hơn đã làm suy yếu sức ảnh hưởng của cú sốc giá dầu.

Trong các nghiên cứu gần đây, Lippi và Nobili (2010) nghiên cứu những cú sốc cấu trúc (giá dầu, chỉ số sản lượng công nghiệp và các biến kinh tế vĩ mô khác) trên số liệu của Mỹ. Sử dụng mô hình SVAR cho dữ liệu giai đoạn 1973 – 2007 ở Mỹ, hai ông cho thấy cú sốc về mặt cung của dầu làm giảm sản lượng của các ngành công nghiệp trong khi cú sốc về mặt cầu có tác động đồng biến lên GDP. Một vài nghiên cứu cũng được thực hiện để tìm hiểu mối quan hệ giữa giá dầu và hoạt động kinh tế vĩ mô cho các nước ASEAN. Sử dụng dữ liệu giai đoạn quý 1 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 8 năm 1975 – quý 2 năm 2002, Cunado và Gracia (2005) nghiên cứu mối quan hệ giữa giá dầu và hoạt động kinh tế cũng như chỉ số giá ở một số nước ASEAN (Nhật, Singapore, Hàn Quốc, Malaysia, Thái Lan và Philippines).

Nhóm tác giả không tìm thấy mối liên hệ đồng liên kết trong dài hạn. Trong ngắn hạn, giá dầu có mối quan hệ nhân quả Granger với tốc độ tăng trưởng kinh tế ở Nhật, Hàn Quốc và Thái Lan. Kết quả thực nghiệm cũng dường như cho thấy tác động của cú sốc giá dầu là khác biệt giữa những nước nhập khẩu dầu mỏ và các nước xuất khẩu dầu mỏ. Jin (2008) báo cáo việc tăng giá dầu có tác động nghịch biến đến phát triển kinh tế tại Nhật Bản, Trung Quốc và có tác động đồng biến lên tăng trưởng tại Nga.

Du và cộng sự (2010) tìm hiểu mối quan hệ giữa giá dầu thế giới và hoạt động kinh tế vĩ mô Trung Quốc dựa trên số liệu từ giai đoạn tháng 1 năm 1995 đến tháng 12 năm 2008, sử dụng mô hình tự hồi quy vectơ (VAR). Kết quả của nghiên cứu cho thấy giá dầu thế giới tác động đáng kể lên hoạt động kinh tế của Trung Quốc. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Các nghiên cứu về độ mạnh của cú sốc giá dầu đến các biến kinh tế vĩ mô Một trong những công trình đầu tiên là Burbidge và Harrison (1984).

Bằng cách sử dụng phương pháp VAR, họ đã chứng minh được rằng tác động của giá dầu có ảnh hưởng ngược chiều lên các biến kinh tế vĩ mô ở các nước OECD. Tuy nhiên, họ cho thấy cú sốc giá dầu 1973 – 1974 thì khác với giai đoạn 1979 – 1980. Trong giai đoạn 1973 – 1974 ảnh hưởng của giá dầu lên các biến kinh tế vĩ mô thực sự lớn. Những nghiên cứu tương tự được thực hiện bởi Blanchard và Gali (2007).

Trong bài viết của mình, hai tác giả tranh luận rằng cú sốc giá dầu của thập niên 70 và thập niên 2000 thì khác nhau bởi vì so với những năm 70 thì trong giai đoạn 2000:  Thiếu những cú sốc lớn khác xảy ra đồng thời với cú sốc giá dầu;  Tỷ trọng của dầu trong sản xuất và tiêu dùng giảm;  Mức độ cứng nhắc của tiền lương thực tế giảm;  Chính sách tiền tệ được cải thiện hơn. Theo bài nghiên cứu thì bởi vì bốn lý do trên mà tác động của những cú sốc giá dầu mỏ trong thập niên 2000 có phần nhỏ hơn so với thập niên 70. Bohi (1991) trình bày một báo cáo về vai trò của cú sốc giá dầu tới sự suy thoái trong thập niên 1970. Theo đó, ông cho rằng không có mối quan hệ giữa mức biến động năng lượng và các hoạt động sản xuất công nghiệp của bốn nước công nghiệp.

Ông đề nghị rằng chính sách tiền tệ thắt chặt mới có thể là cách giải thích hợp lý. Theo cùng hướng nghiên cứu, Hooker (1996) sử dụng kiểm định nhân quả Granger và cho kết quả rằng không có mối quan hệ tuyến tính hay quan hệ không đối xứng giữa giá dầu và các biến kinh tế vĩ mô. Ông xem giá dầu như một biến ngoại sinh, từ đó ông cho kết quả không có mối quan hệ nhân quả giữa giá dầu và nhiều chỉ số vĩ mô của Mỹ sau năm 1973 mặc dù trước năm 1973 có những kết quả khác. Tuy nhiên, trong một nghiên cứu khác mà Hooker là một đồng tác giả (Carruth và cộng sự 1998) chỉ ra giá dầu thực có mối quan hệ nhân quả với thất nghiệp ở TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Cùng phương pháp nghiên cứu với Hooker (1996), Segal (2007) cho rằng nguyên nhân quan trọng nhất khiến giá dầu ảnh hưởng đến nền kinh tế vĩ mô là thông qua chính sách tiền tệ, khi giá dầu truyền dẫn vào lạm phát cơ bản, những nhà làm chính sách sẽ tăng lãi suất, làm giảm đi tăng trưởng kinh tế. Sử dụng phương pháp Markov swiching, Raymond và Rich (1997) chứng minh rằng sự tăng ròng trong giá dầu mỏ góp phần làm chậm tốc độ tăng trưởng GDP của Mỹ trong giai đoạn 1973 – 1975 và 1980, tuy nhiên đây không phải là yếu tố quyết định. Sử dụng phương pháp VAR với dữ liệu về việc làm ở Mỹ giai đoạn 1972 – 1988, Davis và Haltiwanger (2001) nhận thấy cú sốc giá dầu tăng có tác động mạnh gấp đôi đến tăng trưởng việc làm so với cú sốc chính sách tiền tệ. Cụ thể, cú sốc giá dầu năm 1973 đã làm giảm 8% tăng trưởng việc làm khu vực sản xuất trong hai năm.

Hai ông còn nhận thấy tác động bất cân xứng của cú sốc giá dầu đến việc làm: mức độ giảm tăng trưởng việc làm khi giá dầu tăng lớn gấp 10 lần mức độ tăng việc làm khi giá dầu giảm.