Chính Sách Thu Hút Đầu Tư Vào Lĩnh Vực Nông Nghiệp Tại Tỉnh Hưng Yên

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích quản lý kinh tế chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh hưng yên, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải

• Tác giả: Trần Quang Thái
• Người hướng dẫn: PGS.TS Bùi Đức Thọ
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Chính Sách Thu Hút Đầu Tư Vào Lĩnh Vực Nông Nghiệp Trên Địa Bàn Tỉnh Hưng Yên
• Loại tài liệu: Đề Án Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH VẼ
• TÓM TẮT ĐỀ ÁN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP
• 1.1. Đầu tư FDI trong lĩnh vực nông nghiệp
• 1.1.1. Khái niệm đầu tư FDI trong lĩnh vực nông nghiệp
• 1.2. Vai trò của vốn đầu tư phát triển nông nghiệp
• 1.3. Chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp
• 1.3.1. Chủ thể của chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp
• 1.3.2. Nội dung của chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp
• 1.3.3. Các yếu tố ảnh hưởng đến chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp
• 2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CHÍNH SÁCH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HƯNG YÊN
• 2.1. Khái quát về tình hình phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 2.1.1. Về điều kiện tự nhiên tỉnh Hưng Yên
• 2.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 2.2. Tiềm năng phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 2.2.1. Một số kết quả đạt được về phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2019 - 2023
• 2.3. Thực trạng chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2019-2023
• 2.3.1. Chủ thể chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 2.3.2. Nội dung của chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 2.3.3. Kết quả thực hiện chính sách
• 2.3.4. Đánh giá về chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 2.3.5. Nguyên nhân của hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN CHÍNH SÁCH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO NÔNG NGHIỆP TRONG THỜI GIAN TỚI
• 3.1. Định hướng phát triển nông nghiệp và phương hướng hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Hưng Yên đến năm 2030
• 3.1.1. Định hướng phát triển nông nghiệp của tỉnh Hưng Yên
• 3.1.2. Phương hướng hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 3.2. Đề xuất hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư vào nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên
• 3.2.1. Chính sách về thuế thu nhập doanh nghiệp
• 3.2.2. Chính sách về thuế xuất nhập khẩu
• 3.2.3. Chính sách về đất đai
• 3.2.4. Chính sách khác
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Chính Sách Thu Hút Đầu Tư Nông Nghiệp Hưng Yên

Hưng Yên, với vị trí địa lý thuận lợi gần các thị trường lớn, có tiềm năng nông nghiệp đáng kể. Việc thu hút đầu tư vào lĩnh vực này đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội bền vững của tỉnh. Tuy nhiên, đầu tư vào nông nghiệp Hưng Yên vẫn còn nhiều hạn chế. Bài viết này sẽ phân tích các chính sách hiện hành và đề xuất các giải pháp để cải thiện môi trường đầu tư nông nghiệp tại đây. Nông nghiệp, nông dân, nông thôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, là cơ sở và lực lượng quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội bền vững, giữ vững ổn định chính trị, đảm bảo an ninh, quốc phòng. Việc nghiên cứu và đề xuất giải pháp nhằm thu hút vốn đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, đặc biệt là đầu tư từ FDI trên địa bàn tỉnh Hưng Yên là vấn đề có ý nghĩa cấp bách cả về lý luận và thực tiễn hướng tới sự phát triển bền vững.

1.1. Định Nghĩa và Vai Trò của Đầu Tư FDI Nông Nghiệp

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) trong nông nghiệp được định nghĩa là việc nhà đầu tư nước ngoài chuyển vốn, công nghệ vào Hưng Yên, đồng thời nắm quyền quản lý và điều hành. Vốn FDI mang lại không chỉ nguồn lực tài chính mà còn cả công nghệ và kinh nghiệm quản lý, thúc đẩy nông nghiệp công nghệ cao Hưng Yên. Theo UNCTAD, FDI là một khoản đầu tư bao gồm các mối quan hệ trong dài hạn, phản ánh lợi ích và quyền kiểm soát lâu dài của một thực thể thường trú ở một nền kinh tế (nhà đầu tư nước ngoài hay công ty mẹ nước ngoài) trong một doanh nghiệp thường trú ở một nền kinh tế khác với nền kinh tế của nhà đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài, doanh nghiệp liên doanh hoặc chi nhánh nước ngoài).

1.2. Lợi Ích Của Chính Sách Khuyến Khích Đầu Tư Nông Nghiệp

Chính sách khuyến khích đầu tư hiệu quả sẽ thu hút vốn FDI, tạo động lực cho tăng trưởng sản xuất nông nghiệp, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Đồng thời, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân. Một số kết quả đạt được về phát triển nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2019 - 2023.Để phát huy tiềm năng, thế mạnh của tỉnh trong sản xuất nông nghiệp và thực hiện hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh đã đề ra đó là: “Thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp; khuyến khích đầu tư phát triển nông nghiệp theo hướng ứng dụng công nghệ cao, sản xuất hàng hoá tập trung, quy mô lớn, đảm bảo an toàn dịch bệnh và bảo vệ môi trường; phát triển mạnh hệ thống sản xuất, kinh doanh và dịch vụ theo chuỗi giá trị sản phẩm hàng hoá từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm”.

II. Thách Thức Thu Hút Đầu Tư Nông Nghiệp Tại Hưng Yên

Mặc dù có tiềm năng, thu hút đầu tư vào nông nghiệp Hưng Yên đối mặt với nhiều thách thức. Quy mô sản xuất nhỏ, hạ tầng còn hạn chế, thủ tục hành chính phức tạp và cạnh tranh gay gắt từ các địa phương khác là những rào cản lớn. Cần có những giải pháp đồng bộ để giải quyết những vấn đề này. Tuy nhiên, quá trình đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên còn bộc lộ nhiều hạn chế, yếu kém như: quy mô sản xuất nhỏ; hiệu quả và sức cạnh tranh thấp; việc áp dụng các tiến bộ kỹ thuật mới, công nghệ tiên tiến còn hạn chế; năng suất lao động và giá trị sản xuất nông nghiệp thấp so với ngành khác, đặc biệt là cơ chế quản lý chưa thật sự thông thoáng, thủ tục đầu tư còn rườm rà gây trở ngại cho các nhà đầu tư

2.1. Rào Cản Về Cơ Sở Hạ Tầng và Đất Đai

Hạ tầng giao thông, thủy lợi và điện phục vụ sản xuất nông nghiệp ở Hưng Yên còn yếu kém, gây khó khăn cho việc vận chuyển, chế biến và tiêu thụ sản phẩm. Chính sách đất đai chưa thực sự tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tích tụ ruộng đất để phát triển sản xuất quy mô lớn. Bên cạnh đó, trong bối cảnh m ới, với điều kiện trong nước và quốc tế thay đổi nhanh chóng, những lợi thế thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp Hưng Yên đang mất dần lợi thế. Mặc dù tỉnh Hưng Yên đã đề xuất nhiều chính sách quan trọng khuyến khích đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp nhưng cho đến nay những chính sách này vẫn chưa tạo ra được những bước đột phá.

2.2. Thủ Tục Hành Chính và Cạnh Tranh Đầu Tư

Thủ tục hành chính trong lĩnh vực đầu tư nông nghiệp còn rườm rà, tốn kém thời gian và chi phí cho nhà đầu tư. Đồng thời, Hưng Yên phải đối mặt với sự cạnh tranh gay gắt từ các tỉnh thành khác trong việc thu hút vốn FDI. Hệ thống chính sách thu hút đầu tư còn bộc lộ nhiều bất cập, chưa phù hợp với đặc 1 điểm và thực tế sản xuất nông nghiệp ở địa phương. Việc thu hút vốn đầu tư trên địa bàn tỉnh Hưng Yên hiện nay đã có những dấu hiệu tích cực, qua 3 năm (2021-2023) thực hiện cải thiện môi trường đầu tư, hội nhập kinh tế quốc tế trên địa bàn tỉnh đã đạt được nhiều kết quả quan trọng; thu hút đầu tư có bước tăng đột phá, tuy nhiên các dự án đầu tư vốn vào lĩnh vực nông nghiệp còn rất hạn chế, chưa tương xứng với tiềm năng và thế mạnh của tỉnh.

III. Chính Sách Thu Hút Đầu Tư Nông Nghiệp Hiện Hành Hưng Yên

Hưng Yên đã ban hành một số chính sách thu hút đầu tư vào nông nghiệp, bao gồm ưu đãi về thuế, đất đai, hỗ trợ tín dụng và xúc tiến thương mại. Tuy nhiên, hiệu quả của các chính sách này còn hạn chế, cần được đánh giá và điều chỉnh để phù hợp với tình hình thực tế. Thực trạng chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên giai đoạn 2019-2023. Chủ thể chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên . Nội dung của chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.

3.1. Phân Tích Ưu Đãi Về Thuế và Đất Đai

Các ưu đãi về thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế sử dụng đất và tiền thuê đất có tác động như thế nào đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp? Cần có những điều chỉnh gì để các ưu đãi này thực sự hấp dẫn và hiệu quả? Kết quả thực hiện chính sách. Đánh giá về chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên . Nguyên nhân của hạn chế.

3.2. Đánh Giá Hiệu Quả Hỗ Trợ Tín Dụng và Xúc Tiến

Chính sách hỗ trợ tín dụng cho doanh nghiệp và nông dân có đáp ứng được nhu cầu vốn sản xuất kinh doanh hay không? Hoạt động xúc tiến thương mại đã giúp quảng bá và tiêu thụ sản phẩm nông sản Hưng Yên như thế nào? Các vấn đề lý luận và thực tiễn về chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp. Phạm vi về nội dung: Đề tại tập trung nghiên cứu trong phạm vi nội dung chính sách đầu tư phát triển nông nghiệp, trong đó tập trung vào chính sách thu hút các nguồn vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.

IV. Giải Pháp Thu Hút Đầu Tư Hiệu Quả Cho Nông Nghiệp Hưng Yên

Để cải thiện môi trường đầu tư nông nghiệp tại Hưng Yên, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp, bao gồm cải cách thủ tục hành chính, hoàn thiện chính sách đất đai, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và tăng cường xúc tiến đầu tư. Đề xuất hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư vào nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên . Chính sách về thuế thu nhập doanh nghiệp . Chính sách về thuế xuất nhập khẩu . Chính sách về đất đai . Chính sách khác.

4.1. Cải Cách Thủ Tục Hành Chính và Chính Sách Hỗ Trợ Doanh Nghiệp

Đơn giản hóa thủ tục đăng ký đầu tư, cấp phép xây dựng và các thủ tục liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh. Xây dựng chính sách hỗ trợ doanh nghiệp toàn diện, bao gồm tư vấn, đào tạo và kết nối thị trường. Các vấn đề lý luận và thực tiễn về chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp. Phạm vi về nội dung: Đề tại tập trung nghiên cứu trong phạm vi nội dung chính sách đầu tư phát triển nông nghiệp, trong đó tập trung vào chính sách thu hút các nguồn vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.

4.2. Nâng Cao Chất Lượng Nguồn Nhân Lực và Xúc Tiến Đầu Tư

Đầu tư vào đào tạo nghề cho lao động nông thôn, nâng cao trình độ quản lý cho cán bộ và chủ doanh nghiệp. Tổ chức các sự kiện xúc tiến đầu tư, giới thiệu tiềm năng nông nghiệp Hưng Yên đến các nhà đầu tư trong và ngoài nước. Phạm vi về nội dung: Đề tại tập trung nghiên cứu trong phạm vi nội dung chính sách 2 đầu tư phát triển nông nghiệp, trong đó tập trung vào chính sách thu hút các nguồn vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên. Không gian: Trên địa bàn tỉnh Hưng Yên.

V. Ứng Dụng Nông Nghiệp Công Nghệ Cao và Phát Triển Bền Vững

Thúc đẩy ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao để nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng của sản phẩm nông nghiệp. Đồng thời, chú trọng phát triển nông nghiệp bền vững, bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng. Định hướng phát triển nông nghiệp và phương hướng hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp của tỉnh Hưng Yên đến năm 2030 .1 Định hướng phát triển nông nghiệp của tỉnh Hưng Yên .2 Phương hướng hoàn thiện chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên

5.1. Khuyến Khích Ứng Dụng Công Nghệ Sinh Học và Tự Động Hóa

Hỗ trợ doanh nghiệp đầu tư vào các dự án nghiên cứu, phát triển và ứng dụng công nghệ sinh học, tự động hóa trong sản xuất nông nghiệp. Để phát huy tiềm năng, thế mạnh của tỉnh trong sản xuất nông nghiệp và thực hiện hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh đã đề ra đó là: “Thực hiện tái cơ cấu ngành nông nghiệp; khuyến khích đầu tư phát triển nông nghiệp theo hướng ứng dụng công nghệ cao, sản xuất hàng hoá tập trung, quy mô lớn, đảm bảo an toàn dịch bệnh và bảo vệ môi trường; phát triển mạnh hệ thống sản xuất, kinh doanh và dịch vụ theo chuỗi giá trị sản phẩm hàng hoá từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm”.

5.2. Phát Triển Nông Nghiệp Hữu Cơ và Tiêu Chuẩn Chất Lượng

Khuyến khích sản xuất nông nghiệp hữu cơ, đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng quốc tế. Xây dựng thương hiệu nông sản Hưng Yên, tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường. Với vị trí thuận lợi, Hưng Yên Là một tỉnh có lợi thế về phát triển nông nghiệp, có vị trí địa lý thuận lợi là gần các thị trường lớn tiêu thụ sản phẩm từ nông nghiệp, có nhiều tiềm năng và cơ hội để phát triển nông nghiệp.

VI. Kết Luận và Định Hướng Phát Triển Nông Nghiệp Hưng Yên

Chính sách thu hút đầu tư nông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển của Hưng Yên. Việc hoàn thiện và triển khai hiệu quả các chính sách này sẽ góp phần đưa nông nghiệp Hưng Yên lên một tầm cao mới. Với những lý do đó, tác giả lựa chọn đề tài “Chính sách thu hút đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên ” làm đề án tốt nghiệp Thạc sĩ chuyên ngành quản lý kinh tế. - Hoàn thiện chính sách nhằm thu hút vốn đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn tỉnh Hưng Yên đến năm 2030.

6.1. Tầm Nhìn Đến 2030 Nông Nghiệp Bền Vững và Hiện Đại

Xây dựng nền nông nghiệp Hưng Yên phát triển bền vững, hiện đại, ứng dụng công nghệ cao, có khả năng cạnh tranh trên thị trường trong nước và quốc tế. Thời gian: Thời gian nghiên cứu thu thập, phân tích xử lý số liệu được lấy từ 2020- 2023 nhằm phân tích, đánh giá thực trạng chính sách đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp tỉnh Hưng Yên; thời gian khảo sát thực tiễn từ tháng 02/2024 đến tháng 07/2024; đề xuất các giải pháp đến năm 2030.

6.2. Kiến Nghị Về Chính Sách Hỗ Trợ và Quản Lý

Đề xuất các kiến nghị cụ thể về chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, quản lý đất đai, đào tạo nguồn nhân lực và xúc tiến đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của ngành nông nghiệp Hưng Yên. - Luận văn sử dụng Excel làm công cụ tổng hợp, các số liệu sau khi xử lý, tổng hợp được trình bày trên bảng thống kê và đồ thị thống kê

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nông nghiệp giữ vị trí chiến lược trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển bền vững kinh tế tại Việt Nam. Tỉnh Hưng Yên sở hữu vị trí địa lý đắc địa thuộc tam giác tăng trưởng kinh tế Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh, với tổng diện tích đất nông nghiệp lên tới 64.177 ha, trong đó đất trồng cây hàng năm chiếm 57.074,3 ha tương đương 88,9%. Mặc dù tốc độ tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) bình quân giai đoạn 2019 - 2023 đạt mức ấn tượng 8,32%/năm, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đổ vào lĩnh vực nông nghiệp vẫn chưa tương xứng với tiềm năng khi chỉ chiếm khoảng 10,66% tổng vốn FDI toàn tỉnh.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm tập trung vào việc nhận diện các nút thắt trong hệ thống chính sách thu hút nguồn lực đầu tư, đặc biệt là nguồn vốn FDI và vốn doanh nghiệp tư nhân vào lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, chế biến nông sản tại Hưng Yên. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể là hệ thống hóa khung lý luận về chính sách thu hút đầu tư nông nghiệp, phân tích thực trạng triển khai các chính sách ưu đãi đất đai, thuế, tín dụng giai đoạn 2019 - 2023, từ đó đề xuất các giải pháp chiến lược nhằm hoàn thiện cơ chế chính sách đến năm 2030.

Phạm vi nghiên cứu được xác định toàn diện trên địa bàn 10 đơn vị hành chính cấp huyện của tỉnh Hưng Yên, tập trung vào các phân ngành trồng trọt, chăn nuôi và thủy sản. Ý nghĩa của công trình nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp luận cứ khoa học thực tiễn vững chắc, định hình các giải pháp tối ưu hóa chính sách nhằm nâng cao giá trị canh tác đạt trên 238 triệu đồng/ha và thúc đẩy cơ cấu kinh tế nông nghiệp theo hướng bền vững, hiện đại.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng nền tảng lý thuyết đầu tư trực tiếp nước ngoài từ các tổ chức kinh tế quốc tế như Tổ chức Thương mại Thế giới và Hội nghị Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển. Theo đó, đầu tư trực tiếp là hình thức dịch chuyển vốn dài hạn gắn liền với chuyển giao công nghệ nguồn, năng lực quản trị tiên tiến và kiểm soát trực tiếp quá trình vận hành sản xuất nhằm tối đa hóa hiệu quả kinh tế.

Bên cạnh đó, nghiên cứu tích hợp khung lý thuyết chính sách công trong phát triển kinh tế nông nghiệp. Mô hình phân tích tập trung vào 4 nhóm công cụ chính sách cốt lõi: chính sách xúc tiến đầu tư trực tiếp và gián tiếp; chính sách ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế xuất nhập khẩu; chính sách ưu đãi tài chính, tín dụng và bảo lãnh vốn vay; chính sách đất đai bao gồm tích tụ ruộng đất, đơn giản hóa thủ tục giao đất, cho thuê đất và giải phóng mặt bằng. Các khái niệm chính về môi trường đầu tư nông nghiệp, chuỗi giá trị nông sản và phát triển nông nghiệp sinh thái được chuẩn hóa để làm thước đo đánh giá hiệu lực chính sách.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp nhằm đảm bảo tính khách quan và khoa học. Nguồn dữ liệu thứ cấp được trích xuất từ Niên giám thống kê tỉnh Hưng Yên, các báo cáo kinh tế - xã hội định kỳ giai đoạn 2019 - 2023 của Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.

Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phương pháp điều tra khảo sát với quy mô cỡ mẫu gồm 135 người, thực hiện trong khung thời gian từ tháng 02/2024 đến tháng 07/2024. Phương pháp chọn mẫu phi xác suất có chủ đích được áp dụng nhằm lựa chọn chính xác các nhóm đối tượng am hiểu sâu sắc thực tế: cán bộ lãnh đạo phòng Kinh tế, Tài chính - Kế hoạch, Quản lý đô thị tại các huyện thị (khoảng 35 người), chủ các doanh nghiệp, hợp tác xã nông nghiệp (khoảng 50 người) và các chủ trang trại, hộ sản xuất nông nghiệp quy mô lớn (khoảng 50 người).

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích thống kê mô tả kết hợp so sánh đối chiếu và phân tích chính sách trên phần mềm Excel là nhằm lượng hóa các chỉ tiêu tăng trưởng, cơ cấu vốn đầu tư, đồng thời đối sánh trực quan giữa thực trạng địa phương với các tiêu chuẩn phát triển kinh tế vùng, từ đó xác thực những khiếm khuyết trong khung pháp lý hiện hành.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, giá trị sản xuất nông nghiệp Hưng Yên duy trì đà tăng trưởng ổn định nhưng tỷ trọng thu hút vốn FDI vào nông nghiệp vẫn ở mức rất khiêm tốn. Tốc độ tăng giá trị sản xuất nông, lâm, thủy sản bình quân giai đoạn 2019 - 2023 đạt 2,87%/năm, đưa tổng giá trị sản xuất năm 2023 đạt 14.060,708 tỷ đồng, tăng hơn 14,2% so với mức 12.307 tỷ đồng của năm 2019. Hiệu quả kinh tế trên mỗi diện tích canh tác tăng trưởng rõ rệt, từ 135 triệu đồng/ha năm 2019 lên 238 triệu đồng/ha vào năm 2023. Tuy nhiên, trong tổng vốn FDI đổ vào tỉnh, lĩnh vực nông nghiệp chỉ chiếm tỷ lệ khiêm tốn 10,66%, thấp hơn nhiều so với khu vực công nghiệp - xây dựng (41,12%) và dịch vụ (48,22%).

Thứ hai, cơ cấu thu hút FDI trong nội bộ ngành nông nghiệp có sự chênh lệch đáng kể giữa các phân ngành. Giai đoạn 2021 - 2023, phân ngành trồng trọt chiếm tỷ trọng cao nhất với 36% tổng vốn FDI nông nghiệp, tiếp theo là sản xuất và chế biến nông sản chiếm 35%, phân ngành chăn nuôi chiếm 21%, trong khi lĩnh vực nuôi trồng thủy sản chỉ thu hút được 8%.

Thứ ba, quy mô các dự án đầu tư mới có sự bứt phá mạnh mẽ nhưng phần lớn tập trung ở khu vực công nghiệp ngoài nông nghiệp. Trong giai đoạn 2021 - 2023, toàn tỉnh thu hút 254 dự án đầu tư mới, gồm 68 dự án FDI và 186 dự án trong nước, đưa tổng vốn đầu tư phát triển năm 2023 đạt 58.293 tỷ đồng, tăng 47,24% so với năm 2021. Dù vậy, các dự án FDI nông nghiệp công nghệ cao quy mô lớn theo danh mục mời gọi (như dự án dược liệu 100 ha tại Văn Lâm hay vùng công nghệ cao 120 ha) vẫn gặp nhiều trở ngại trong tiến độ giải ngân.

Thảo luận kết quả

Khi mô tả dữ liệu qua biểu đồ cơ cấu nguồn vốn và bảng thống kê tăng trưởng, sự phân hóa giữa quy mô vốn đăng ký và vốn thực hiện phản ánh rõ rệt những rào cản mang tính cơ cấu. Khối doanh nghiệp FDI đóng góp 15,9% vào GRDP, 46,7% tổng kim ngạch xuất khẩu và giải quyết việc làm cho 10,6% lực lượng lao động toàn tỉnh. Mức thuế suất thu nhập doanh nghiệp thực tế mà các đơn vị FDI được hưởng trung bình khoảng 12,3%, cho thấy các gói ưu đãi tài khóa đã có tác động nhất định.

Tuy nhiên, nguyên nhân khiến nông nghiệp chưa hấp dẫn các nhà đầu tư lớn bắt nguồn từ ba rào cản chính:

1. Rào cản đất đai: Quy hoạch sử dụng đất theo chu kỳ 10 năm tạo tâm lý e ngại cho nhà đầu tư khi thời hạn thuê đất thông thường kéo dài từ 50 đến 70 năm, đi kèm khó khăn trong công tác dồn điền đổi thửa và giải phóng mặt bằng.
2. Hạn chế về liên kết quy mô: Khoảng 95% doanh nghiệp tại địa phương là doanh nghiệp nhỏ và vừa với trình độ công nghệ hạn chế, chưa đủ năng lực hình thành mối liên kết chuỗi bền vững với các tập đoàn đa quốc gia.
3. Rủi ro thị trường và biến đổi khí hậu: Cơ chế bảo hiểm nông nghiệp theo Nghị định 58/2018/NĐ-CP chưa được triển khai rộng rãi, khiến mức độ chấp nhận rủi ro của các nhà đầu tư quốc tế đối với nông nghiệp nhiệt đới còn thấp.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, hoàn thiện chính sách tích tụ đất đai và tạo lập quỹ đất sạch nông nghiệp. Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên cùng Sở Tài nguyên và Môi trường cần chủ động thiết lập khung quy hoạch vùng nông nghiệp công nghệ cao dài hạn 20-30 năm, bảo đảm tính ổn định pháp lý cho doanh nghiệp thuê đất 50-70 năm. Phấn đấu đến năm 2026 hoàn thành cơ chế trung gian hỗ trợ nông dân góp vốn bằng quyền sử dụng đất vào doanh nghiệp, mở rộng mặt bằng triển khai 5 dự án trọng điểm với quy mô trên 300 ha.

Thứ tư, tối ưu hóa các đòn bẩy ưu đãi thuế và thủ tục hải quan. Cục Thuế tỉnh Hưng Yên cần chuẩn hóa quy trình hoàn thuế giá trị gia tăng, áp dụng nhất quán mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp ưu đãi 10% trong vòng 15 năm cho các dự án chế biến nông sản sâu và nông nghiệp sinh thái. Phấn đấu cắt giảm 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính liên quan đến chứng nhận xuất xứ hàng hóa nông sản xuất khẩu trước năm 2025.

Thứ ba, mở rộng quy mô tín dụng ưu đãi và thúc đẩy phương thức đối tác công tư. Chi nhánh Ngân hàng Nhà nước tỉnh Hưng Yên chỉ đạo các tổ chức tín dụng thương mại dành gói hạn mức tín dụng ưu đãi với lãi suất thấp hơn từ 1,5% đến 2,5%/năm cho các dự án đầu tư theo chuỗi giá trị khép kín, ứng dụng công nghệ tưới tiêu tự động và nhà lưới chuẩn quốc tế.

Thứ tư, đổi mới hoạt động xúc tiến đầu tư và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Sở Kế hoạch và Đầu tư phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn xây dựng nền tảng số hóa bản đồ cơ hội đầu tư nông nghiệp Hưng Yên trước năm 2025. Đặt mục tiêu nâng tỷ lệ lao động nông nghiệp qua đào tạo có chứng chỉ đạt trên 35% vào năm 2030, hỗ trợ 50% kinh phí đào tạo nghề chuyên sâu theo định hướng chuyển giao công nghệ nguồn từ các đối tác EU, Nhật Bản và Hàn Quốc.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Thứ nhất, cán bộ lãnh đạo và chuyên viên hoạch định chính sách tại các cơ quan quản lý nhà nước như Sở Kế hoạch và Đầu tư, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Ủy ban nhân dân các huyện, thị xã. Luận văn cung cấp khung tham chiếu thực tiễn để rà soát, sửa đổi các nghị quyết khuyến khích đầu tư nông nghiệp cấp tỉnh và địa phương.

Thứ hai, các nhà đầu tư trong nước, doanh nghiệp FDI và các tập đoàn nông nghiệp công nghệ cao. Tài liệu mang lại bức tranh toàn cảnh về tiềm năng thổ nhưỡng, quy hoạch vùng nguyên liệu (nhãn lồng, dược liệu, cây ăn quả), cùng các phân tích chi tiết về chính sách ưu đãi thuế, biểu giá thuê đất tại Hưng Yên.

Thứ ba, các nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cao học chuyên ngành Quản lý kinh tế, Kinh tế phát triển và Chính sách công. Công trình là tài liệu học thuật giá trị về phương pháp khảo sát 135 mẫu thực địa, phân tích định lượng kết hợp định tính trong đánh giá chính sách kinh tế ngành.

Thứ tư, ban quản trị các hợp tác xã nông nghiệp và chủ trang trại quy mô lớn trên địa bàn đồng bằng sông Hồng. Luận văn gợi mở các mô hình liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị và phương thức hợp tác pháp lý khi liên doanh với các doanh nghiệp chế biến xuất khẩu.

Câu hỏi thường gặp

Chính sách ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp trong nông nghiệp tại Hưng Yên hiện nay ra sao? Theo khung chính sách hiện hành, doanh nghiệp đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao, chế biến nông sản tại địa bàn ưu đãi được hưởng thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp thực tế trung bình khoảng 12,3%, kèm theo các gói miễn giảm thuế có thời hạn theo quy định pháp luật.

Tại sao tỷ trọng FDI vào nông nghiệp Hưng Yên chỉ đạt 10,66% dù vị trí địa lý rất thuận lợi? Nguyên nhân cốt lõi là do quy mô đất đai sản xuất còn manh mún, thủ tục tích tụ ruộng đất phức tạp, thời hạn quy hoạch 10 năm chưa đồng bộ với chu kỳ dự án 50 năm, cùng với năng lực hấp thụ công nghệ của hơn 95% doanh nghiệp nhỏ và vừa tại địa phương còn yếu.

Luận văn đã tiến hành khảo sát thực tế trên những nhóm đối tượng nào? Tác giả đã thực hiện khảo sát sơ cấp trên cỡ mẫu 135 người trong giai đoạn tháng 02/2024 đến tháng 07/2024, bao gồm cán bộ quản lý cấp huyện/thị (phòng Kinh tế, Tài chính - Kế hoạch), các chủ doanh nghiệp chế biến nông sản, giám đốc hợp tác xã và các hộ nông dân sản xuất quy mô lớn.

Hưng Yên đang ưu tiên kêu gọi dòng vốn FDI vào những phân ngành nông nghiệp nào? Tỉnh định hướng thu hút vốn vào nông nghiệp công nghệ cao, giống cây trồng chất lượng cao, công nghệ sinh học và đặc biệt là công nghiệp chế biến, bảo quản nông sản sau thu hoạch với 5 dự án trọng điểm quy mô từ 5 ha đến 120 ha tại Khoái Châu, Văn Lâm.

Chính sách đất đai cần sửa đổi điểm nào để tạo đột phá thu hút đầu tư? Cần thiết lập cơ chế pháp lý minh bạch cho nông dân góp vốn bằng quyền sử dụng đất, công khai quy hoạch vùng sản xuất tập trung dài hạn 20-30 năm, rút ngắn thời gian giải phóng mặt bằng và bảo đảm sự ổn định hợp đồng thuê đất 50-70 năm cho nhà đầu tư.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận và thực tiễn về chính sách thu hút nguồn vốn đầu tư, đặc biệt là nguồn vốn FDI vào lĩnh vực nông nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh.
• Giai đoạn 2019 - 2023, sản xuất nông nghiệp Hưng Yên đạt giá trị 14.060,708 tỷ đồng, nâng thu nhập bình quân lên 238 triệu đồng/ha, nhưng tỷ trọng FDI nông nghiệp mới chỉ dừng ở mức 10,66%.
• Nghiên cứu chỉ rõ các điểm nghẽn trọng yếu trong chính sách ưu đãi đất đai, quy trình hoàn thuế, hạn mức tín dụng và cơ chế liên kết chuỗi giá trị giữa nông dân với doanh nghiệp FDI.
• Hệ thống 4 nhóm giải pháp đột phá về đất đai, thuế, vốn và xúc tiến đầu tư được đề xuất với lộ trình thực thi rõ ràng từ nay đến năm 2030, hướng đến mục tiêu nâng tỷ trọng FDI nông nghiệp lên 15-18%.
• Khai thác ngay các phát hiện và giải pháp chuyên sâu từ luận văn để tối ưu hóa chiến lược đầu tư và nâng cao hiệu quả quản trị nông nghiệp bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH THU HÚT ĐẦU TƯ VÀO LĨNH VỰC NÔNG NGHIỆP 1.1 Đầu tư FDI trong lĩnh vực nông nghiệp 1. Khái niệm đầu tư FDI trong lĩnh vực nông nghiệp - Vốn đầu tư của nước ngoài (Foreign Direct Investment - FDI) Có nhiều cách tiếp cận khác nhau về đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Từ quan điểm của UNCTAD hay tổ chức thương mại thế giới (WTO - World Trade Organization), FDI là một khoản đầu tư bao gồm các mối quan hệ trong dài hạn, phản ánh lợi ích và quyền kiểm soát lâu dài của một thực thể thường trú ở một nền kinh tế (nhà đầu tư nước ngoài hay công ty mẹ nước ngoài) trong một doanh nghiệp thường trú ở một nền kinh tế khác với nền kinh tế của nhà đầu tư nước ngoài (doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài, doanh nghiệp liên doanh hoặc chi nhánh nước ngoài). Phương diện quản lý là thứ để phân biệt FDI với các công cụ tài chính khác.

Có thể hiểu FDI là hình thức nhà đầu tư nước ngoài dịch chuyển tiền, công nghệ… từ nước này sang nước khác đồng thời nắm quyền quản lý, điều hành với mục đích thu được lợi ích kinh tế từ nước tiếp nhận đầu tư. Vốn FDI là sự di chuyển vốn quốc tế gắn liền với sự chuyển giao công nghệ và kinh nghiệm quản lý. khía cạnh trực tiếp được thể hiện ở việc tham gia điều hành trực tiếp của nhà đầu tư nước ngoài tạo cho dòng vốn này có lợi thế cao hơn so với hình thức đầu tư gián tiếp nếu xét từ khía cạnh tăng tài sản, công nghệ và năng lực quản lý. Thu hút vốn FDI vào địa phương đó chính là việc áp dụng các biện pháp, chính sách để các nhà đầu tư nước ngoài đem vốn đến đầu tư trực tiếp bằng các hình thức khác nhau phù hợp với lợi ích chung của cả nhà đầu tư và địa phương tiếp nhận.

Đầu tư trực tiếp nước ngoài là hoạt động đầu tư dài hạn, trong đó chủ sỡ hữu vốn trực tiếp quản lí và điều hành hoạt động sử dụng vốn. FDI là hình thức đầu tư dài hạn của cá nhân hoặc tổ chức nước này vào nước khác bằng cách thiết lập nhà xưởng sản xuất, cơ sở kinh doanh. Mục đích nhằm đạt được các lợi ích lâu dài và nắm quyền quản lý cơ sở kinh doanh này. Đây là nguồn vốn có ý nghĩa quan trọng, cần có những chính sách phù hợp để thu hút, huy động phục vụ cho công cuộc phát triển kinh tế.

Mặc dù xuất hiện muộn hơn 6 các hoạt động kinh tế đối ngoại khác nhưng FDI đã nhanh chóng thiết lập vị trí của mình trong quan hệ quốc tế, dần trở thành một xu thế tất yếu của lịch sử, một nhu cầu không thể thiếu của mọi quốc gia trên thế giới. - Các hình thức đầu tư trực tiếp nước ngoài bao gồm: Thứ nhất, thành lập tổ chức kinh tế 100% vốn của nhà đầu tư nước ngoài. Thứ hai, đầu tư trực tiếp theo hình thức thành lập doanh nghiệp liên doanh giữa các nhà đầu tư trong nước hoặc Chính phủ trong nước và nhà đầu tư nước ngoài. Hình thức này là công cụ để thâm nhập vào thị trường nước ngoài một cách hợp pháp và hiệu quả, tạo thị trường mới, góp phần tạo điều kiện cho nước sở tại tham gia hội nhập vào nền kinh tế quốc tế.