CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN LÝ THUYẾT VỀ CHIẾN LƯỢC KINH DOANH Mục đích của chương này là trình bày tóm tắt một số nội dung lý thuyết cơ bản nhằm đưa ra một cái nhìn tổng quát về chiến lược kinh doanh, giới thiệu một mô hình hợp nhất thực tiễn của quá trình quản trị chiến lược để phục vụ cho việc xây dựng chiến lược kinh doanh của Công ty Cổ Phần Đầu Tư Phước Long.1 Khái niệm về chiến lược kinh doanh của công ty 1.1 Định nghĩa Chiến lược kinh doanh là một trong những bộ phận quan trọng nhất trong toàn bộ chiến lược của công ty. Các bộ phận khác của chiến lược chung phải căn cứ vào chiến lược kinh doanh để xây dựng và hiệu chỉnh. Nó định ra được các mục tiêu lớn, huy động hợp lý các nguồn lực cả ngắn hạn và dài hạn. Nó đảm bảo cho các kế hoạch không bị lạc hướng.
Chiến lược kinh doanh của công ty là một chương trình hành động tổng quát hướng tới việc thực hiện những mục tiêu của công ty.Porter: 1 Thứ nhất: Chiến lược là sự sáng tạo ra vị thế có giá trị và độc đáo bao gồm các hoạt động khác biệt. Cốt lõi của thiết lập vị thế chiến lược là việc chọn lựa các hoạt động khác biệt so với nhà cạnh tranh hoặc các hoạt động tương tự với những cách thức thực hiện khác biệt. Thứ hai: Chiến lược là sự lựa chọn, đánh đổi trong cạnh tranh. Điểm cốt lõi là chọn những gì cần thực hiện và những gì không thực hiện.
Thứ ba: Chiến lược là việc tạo ra sự phù hợp giữa tất cả các hoạt động của công ty. Sự thành công của chiến lược phụ thuộc vào việc thực hiện tốt các hoạt động và sự hội nhập, hợp nhất của chúng.Porter: “What is stategy”. Harvard business review, Nov- Dec, 1996 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 Quá trình nghiên cứu các môi trường hiện tại cũng như tương lai, hoạch định những mục tiêu của tổ chức đề ra, thực hiện và kiểm tra việc thực hiện các quyết định để đạt được các mục tiêu đó trong môi trường hiện tại cũng như tương lai nhằm tăng thế lực cho công ty, quá trình đó được gọi là quản trị chiến lược.2 Vai trò của quản trị chiến lược kinh doanh của công ty Quản trị chiến lược rất quan trọng, nó giúp tạo ra thông tin liên lạc nội bộ trong bộ phận nhân sự cũng như hòa hợp sự ứng xử của các cá nhân vào trong nỗ lực chung và là cơ sở để làm rõ trách nhiệm cá nhân, khuyến khích thái độ tích cực với sự đổi mới. Đồng thời nó cho phép một công ty năng động hơn là việc phản ứng lại trong việc định hình tương lai vì quá trình quản trị chiến lược giúp các tổ chức thấy rõ mục đích và hướng đi của mình.
Ngoài ra, quản trị chiến lược còn thể hiện sự phân phối hiệu quả thời gian và các nguồn tài nguyên cho các cơ hội xác định vì nó giúp công ty có thể phân tích, đánh giá, dự báo, nhận dạng được các cơ hội - nguy cơ có thể xảy ra trong tương lai đối với hoạt động của mình. Phân tích sự kết hợp giữa các cơ hội - nguy cơ và điểm mạnh - điểm yếu có thể giúp công ty tận dụng cơ hội, phòng tránh và giảm các tác động của nguy cơ, có thể đưa các quyết định phù hợp để đối phó với sự biến động của môi trường kinh doanh. Bên cạnh những lợi ích ấy, việc xây dựng chiến lược kinh doanh cũng có những hạn chế nhất định như công ty phải mất nhiều thời gian, công sức, tiền bạc chi phí cho việc xây dựng chiến lược; Chiến lược là tập hợp những dự báo cho tương lai dài hạn, nhưng được thiết lập trong hiện tại nên giới hạn sai sót trong việc dự báo môi trường đôi khi là rất lớn và trong trường hợp đó chiến lược đã xây dựng trở thành vô ích, ngay cả khi chiến lược lược được xây dựng phù hợp với thực tiễn nhưng nếu việc tổ chức thực hiện không tốt thì chiến lược cũng thất bại. Mặc dù có những hạn chế nêu trên, nhưng nếu biết khắc phục những nhược điểm và biết vận dụng tốt mặt tích cực thì chiến lược sẽ mang lại cho công ty nhiều cơ hội thành công hơn.
Vì vậy, chiến lược kinh doanh là một công cụ hữu ích của công ty. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Quy trình xây dựng chiến lược kinh doanh của công ty 1.1 Giai đoạn nhập vào 1.1 Môi trường vĩ mô Là một yếu tố rất quan trọng thu hút sự quan tâm của tất cả các nhà quản trị. Những diễn biến của môi trường kinh tế vĩ mô bao giờ cũng chứa đựng những cơ hội và đe dọa khác nhau đối với từng công ty trong các ngành khác nhau, và có ảnh hưởng tiềm tàng đến các chiến lược của công ty. Việc phân tích môi trường vĩ mô giúp công ty trả lời câu hỏi: Công ty đang trực diện với những gì? Các nhà quản trị chiến lược của các công ty thường chọn các yếu tố chủ yếu sau đây của môi trường vĩ mô để nghiên cứu: Các yếu tố kinh tế, yếu tố chính phủ và chính trị, yếu tố xã hội, yếu tố tự nhiên và yếu tố công nghệ.
Mỗi yếu tố của môi trường vĩ mô ảnh hưởng đến công ty một cách độc lập hoặc trong mối liên kết với các yếu tố khác. Các yếu tố kinh tế có ảnh hưởng vô cùng lớn đến các đơn vị kinh doanh như các giai đoạn của chu kỳ kinh tế. Các yếu tố chính trị có ảnh hưởng lớn đến hoạt động của công ty vì công ty phải tuân theo các qui định về thuế khóa, mậu dịch quốc tế, thuê mướn, cho vay, an toàn, vật giá, quảng cáo, nơi đặt nhà máy và bảo vệ môi trường. Các yếu tố xã hội thường thay đổi chậm đôi khi khó nhận ra như những thái độ với chất lượng đời sống, lối sống, nghề nghiệp, tỷ lệ tăng dân số, mật dộ dân số, cơ cấu dân số, tôn giáo.
Những yếu tố tự nhiên như tài nguyên, năng lượng và yếu tố về công nghệ kỹ thuật cũng ảnh hưởng làm cho các nhà quản trị phải thay đổi các quyết định và biện pháp để thực hiện mục tiêu của công ty. Các yếu tố môi trường vĩ mô có tác động tương tác lẫn nhau, nó thường xuyên vận động, thay đổi, và tạo ra các cơ hội và nguy cơ trong sản xuất kinh doanh gây ảnh hưởng tới công ty.2 Môi trường vi mô Môi trường vi mô bao gồm các yếu tố trong ngành và các yếu tố ngoại cảnh đối với công ty, quyết định tính chất và mức độ cạnh tranh trong ngành sản xuất kinh LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Có 5 yếu tố cơ bản là đối thủ cạnh tranh, các nhà cung ứng, khách hàng, các đối thủ mới tiềm ẩn và các sản phẩm thay thế.Porter - Giáo sư nổi tiếng về chiến lược kinh doanh của trường kinh doanh Harvard đưa ra mô hình 5 áp lực cạnh tranh, tạo thành bối cảnh cạnh tranh trong một ngành kinh doanh như sau Hình 1.1 Sơ đồ tổng quát môi trường vi mô Các đối thủ mới tiềm ẩn Nguy cơ có các đối thủ cạnh tranh mới Các đối thủ cạnh tranh Khả năng trong ngành thương lượng Khả năng của người cung thương lượng Người cấp hàng của người mua Người cung cấp Sự tranh đua giữa các mua công ty hiện có mặt trong ngành Nguy cơ do các sản phẩm và dịch vụ thay thế Sản phẩm thay thế Nguồn: Nguyễn Thị Liên Diệp & Phạm Văn Nam (2006), Chiến lược & chính sách kinh doanh, Nhà xuất bản lao động - xã hội, TP. Hồ Chí Minh Ảnh hưởng chung của các yếu tố này thường là một sự thật phải chấp nhận đối với tất cả các công ty để đề ra được một chiến lược thành công thì phải phân tích từng yếu tố chủ yếu đó.
Sự hiểu biết các yếu tố này giúp công ty nhận ra các mặt mạnh và mặt yếu của mình liên quan đến các cơ hội và nguy cơ mà ngành kinh doanh đó gặp phải. Mặt dù các yếu tố này thường xuyên vận động và thay đổi, và chúng cũng tạo ra cơ hội - nguy cơ trong sản xuất kinh doanh của công ty nhưng nó khác với các yếu tố môi trường vĩ mô, sự tác động của nhóm yếu tố này đến công ty mang tính đơn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 10 lẻ, tương tác và song phương hơn. Vì vậy bên cạnh khả năng nhận biết, dự báo, thích ứng, tận dụng sự tác động của các yếu tố, doanh ngiệp còn có thể tác động, phản ứng ngược trở lại các chủ thể tác động nêu trên.3 Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài (EFE) Việc đánh giá các yếu tố bên ngoài sẽ cho thấy những vận hội và các mối nguy cơ quan trọng mà công ty gặp phải để các nhà quản lý có thể soạn thảo chiến lược nhằm tận dụng các cơ hội và tránh hoặc làm giảm đi ảnh hưởng của các mối đe dọa. Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài cho phép nhà chiến lược tóm tắt và đánh giá các thông tin kinh tế, xã hội, văn hoá, nhân khẩu, địa lý, chính trị, luật pháp, công nghệ và cạnh tranh.
Có năm bước trong việc phát triển một ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài. Bước 1: Lập danh mục các yếu tố có vai trò quyết định đối với sự thành công như đã nhận diện trong quá trình kiểm tra các yếu tố bên ngoài, bao gồm cả những cơ hội và mối đe dọa ảnh hưởng đến công ty và ngành kinh doanh của công ty này. Bước 2: Phân loại tầm quan trọng từ 0,0 (Không quan trọng) đến 1,0 (Rất quan trọng) cho mỗi yếu tố. Sự phân loại này cho thấy tầm quan trọng tương ứng của yếu tố đó đối với sự thành công trong ngành kinh doanh của công ty.
Tổng số điểm phân loại cho tất cả các yếu tố phải bằng 1,0. Bước 3: Phân loại từ 1 đến 4 cho mỗi yếu tố quyết định sự thành công để cho thấy cách thức mà chiến lược hiện tại của công ty phản ứng với yếu tố này, trong đó: 4- là phản ứng tốt, 3- Phản ứng trên trung bình, 2- là phản ứng trung bình và 1- là phản ứng ít. Bước 4: Nhân tầm quan trọng của mỗi biến số với loại của nó để xác định số điểm về tầm quan trọng. Ở ma trận này, mức độ quan trọng từ 0 đến, 0.2 : không quan trọng, 0.8: Khá quan trọng, 0.0: Rất quan trọng.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.