Khóa luận kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại CP Vật tư Nông nghiệp Đồng Nai

Khóa luận phân tích chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty cổ phần vật tư nông nghiệp Đồng Nai, cung cấp cái nhìn sâu sắc.

• Tác giả: Trần Thị Thanh Nga
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Lan Hương
• Trường học: Trường Đại học Công nghệ Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế Toán Tập Hợp Chi Phí Sản Xuất Và Tính Giá Thành Sản Phẩm Tại Công Ty Cổ Phần Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN
• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM
• 1.1. Những vấn đề chung về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 1.1.1. Chi phí sản xuất
• 1.1.2. Giá thành sản phẩm
• 1.1.3. Mối quan hệ giữa chi phí và tính giá thành sản phẩm
• 1.2. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất tính giá thành sản phẩm
• 1.2.1. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất
• 1.2.2. Đối tượng tính giá thành
• 1.2.3. Mối quan hệ giữa đối tượng tập hợp chi phí sản xuất và đối tượng tính giá thành sản phẩm
• 1.3. Kỳ tính giá thành
• 1.4. Trình tự tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 1.5. Kế toán tập hợp và phân bổ chi phí sản xuất
• 1.5.1. Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 1.5.1.1. Khái niệm và nguyên tắc hạch toán
• 1.5.1.2. Phương pháp phân bổ chi phí NVLTT
• 1.5.1.3. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.5.1.4. Phương pháp hạch toán
• 1.5.2. Chi phí nhân công trực tiếp
• 1.5.2.1. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.5.2.2. Phương pháp hạch toán
• 1.5.3. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 1.5.3.1. Chứng từ và tài khoản sử dụng
• 1.5.3.2. Phương pháp hạch toán
• 1.5.4. Kế toán các khoản thiệt hại trong sản xuất
• 1.5.4.1. Thiệt hại về sản phẩm hỏng trong sản xuất
• 1.5.4.1.1. Chứng từ, sổ sách
• 1.5.4.1.2. Tài khoản sử dụng
• 1.5.4.1.3. Phương pháp hạch toán
• 1.6. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành
• 1.6.1. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo phương pháp kê khai thường xuyên
• 1.6.1.1. Tài khoản sử dụng
• 1.6.1.2. Phương pháp hạch toán
• 1.6.2. Đánh giá sản phẩm dở dang
• 1.6.2.1. Phương pháp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 1.6.2.2. Phương pháp ước lượng sản phẩm hoàn thành tương đương
• 1.6.2.3. Tính trị giá sản phẩm dở dang theo chi phí sản xuất định mức
• 1.6.3. Phương pháp tính giá thành sản phẩm
• 1.6.3.1. Phương pháp trực tiếp (giản đơn)
• 1.6.3.2. Phương pháp hệ số
• 1.6.3.3. Phương pháp tỷ lệ
• 1.6.3.4. Phương pháp đơn đặt hàng
• 1.6.3.5. Phương pháp phân bước
• 1.6.3.6. Phương pháp loại trừ trị giá sản phẩm phụ
• 1.6.3.7. Phương pháp định mức
• 2. CHƯƠNG 2: KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ NÔNG NGHIỆP ĐỒNG NAI
• 2.1. Giới thiệu chung về công ty
• 2.1.1. Tóm lược quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.2. Chức năng của doanh nghiệp
• 2.1.3. Bộ máy tổ chức
• 2.1.4. Tình hình hoạt động kinh doanh và mạng lưới hoạt động của công ty
• 2.2. Giới thiệu phòng kế toán và hệ thống thông tin kế toán tại công ty
• 2.2.1. Sơ đồ tổ chức phòng kế toán
• 2.2.2. Hệ thống thông tin kế toán
• 2.3. Tổ chức nghiệp vụ kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty Cổ Phần vật tư nông nghiệp Đồng Nai
• 2.3.1. Những vấn đề chung về kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành tại công ty Cổ Phần Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai
• 2.3.2. Kế toán chi phí sản xuất
• 2.3.2.1. Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 2.3.2.1.1. Quy trình lưu chuyển chứng từ
• 2.3.2.1.2. Chứng từ, tài khoản sử dụng
• 2.3.2.1.3. Phương pháp hạch toán CPNVLTT
• 2.3.2.1.4. Sổ sách kế toán
• 2.3.2.2. Chi phí nhân công trực tiếp
• 2.3.2.2.1. Quy trình lưu chuyển chứng từ
• 2.3.2.2.2. Chứng từ, tài khoản sử dụng
• 2.3.2.2.3. Phương pháp hạch toán CPNCTT
• 2.3.2.2.4. Sổ sách kế toán
• 2.3.2.3. Chi phí sản xuất chung
• 2.3.2.3.1. Quy trình lưu chuyển chứng từ
• 2.3.2.3.2. Chứng từ, tài khoản sử dụng
• 2.3.2.3.3. Phương pháp hạch toán
• 2.3.2.3.4. Sổ sách kế toán
• 2.3.3. Kế toán giá thành sản phẩm
• 2.3.3.1. Tập hợp chi phí sản xuất
• 2.3.3.1.1. Tài khoản sử dụng
• 2.3.3.1.2. Phương pháp hạch toán
• 2.3.3.1.3. Sổ sách kế toán
• 2.3.3.2. Kiểm kê và đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
• 2.3.3.3. Tính giá thành sản phẩm
• 3. CHƯƠNG 3: NHẬN XÉT VÀ KIẾN NGHỊ VỀ THỰC TRẠNG KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN VẬT TƯ NÔNG NGHIỆP ĐỒNG NAI
• 3.1. Nhược điểm, kiến nghị
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Chi Phí Sản Xuất và Tính Giá Thành Sản Phẩm

Chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là hai yếu tố quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp, đặc biệt là tại Công Ty Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai. Việc hiểu rõ về chi phí sản xuất giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình sản xuất, từ đó giảm thiểu chi phí và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Tính giá thành sản phẩm không chỉ giúp doanh nghiệp xác định giá bán hợp lý mà còn là cơ sở để phân tích lợi nhuận và đưa ra các quyết định chiến lược.

1.1. Khái Niệm Chi Phí Sản Xuất và Giá Thành Sản Phẩm

Chi phí sản xuất là tổng hợp các khoản chi phí liên quan đến quá trình sản xuất hàng hóa, bao gồm chi phí nguyên liệu, nhân công và chi phí sản xuất chung. Giá thành sản phẩm là tổng chi phí này được tính cho một đơn vị sản phẩm hoàn thành. Việc phân tích chi phí và giá thành giúp doanh nghiệp có cái nhìn tổng quan về hiệu quả sản xuất.

1.2. Mối Quan Hệ Giữa Chi Phí và Giá Thành

Chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm có mối quan hệ chặt chẽ. Chi phí sản xuất là yếu tố đầu vào, trong khi giá thành sản phẩm là kết quả đầu ra. Sự biến động của chi phí sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành, do đó việc kiểm soát chi phí là rất quan trọng để đảm bảo giá thành sản phẩm ở mức hợp lý.

II. Những Thách Thức Trong Quá Trình Tính Giá Thành Sản Phẩm

Trong quá trình sản xuất, Công Ty Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai gặp phải nhiều thách thức trong việc tính giá thành sản phẩm. Những thách thức này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh mà còn tác động đến lợi nhuận của công ty. Việc xác định chính xác chi phí nguyên liệu, chi phí lao động và chi phí quản lý là rất cần thiết để có được giá thành chính xác.

2.1. Khó Khăn Trong Việc Tập Hợp Chi Phí

Việc tập hợp chi phí sản xuất thường gặp khó khăn do sự phân tán của các khoản chi phí. Các chi phí có thể phát sinh từ nhiều nguồn khác nhau, và việc ghi chép không chính xác có thể dẫn đến sai lệch trong tính toán giá thành sản phẩm.

2.2. Biến Động Giá Nguyên Liệu

Giá nguyên liệu thường xuyên biến động, ảnh hưởng đến chi phí sản xuất. Công ty cần có các biện pháp dự đoán và quản lý rủi ro để giảm thiểu tác động của biến động giá đến giá thành sản phẩm.

III. Phương Pháp Tính Giá Thành Sản Phẩm Hiệu Quả

Để tính giá thành sản phẩm một cách hiệu quả, Công Ty Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Những phương pháp này không chỉ giúp xác định giá thành chính xác mà còn hỗ trợ trong việc tối ưu hóa quy trình sản xuất.

3.1. Phương Pháp Tính Giá Thành Trực Tiếp

Phương pháp này tính toán giá thành dựa trên chi phí nguyên liệu và chi phí lao động trực tiếp. Đây là phương pháp đơn giản và dễ áp dụng, nhưng có thể không phản ánh đầy đủ chi phí sản xuất chung.

3.2. Phương Pháp Tính Giá Thành Theo Hệ Số

Phương pháp này sử dụng hệ số để phân bổ chi phí sản xuất chung cho từng sản phẩm. Điều này giúp công ty có cái nhìn rõ ràng hơn về chi phí thực tế của từng sản phẩm và từ đó đưa ra quyết định giá bán hợp lý.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Kết Quả Nghiên Cứu Tại Công Ty

Kết quả nghiên cứu về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công Ty Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai đã chỉ ra nhiều điểm mạnh và điểm yếu trong quy trình hiện tại. Việc áp dụng các phương pháp tính giá thành hiệu quả đã giúp công ty cải thiện khả năng cạnh tranh và tối ưu hóa lợi nhuận.

4.1. Cải Thiện Quy Trình Tính Giá Thành

Công ty đã cải thiện quy trình tính giá thành bằng cách áp dụng công nghệ thông tin vào việc quản lý chi phí. Điều này giúp giảm thiểu sai sót và tăng tính chính xác trong việc tính toán giá thành sản phẩm.

4.2. Tăng Cường Đào Tạo Nhân Viên

Đào tạo nhân viên về quy trình tính giá thành và quản lý chi phí là rất cần thiết. Nhân viên có kiến thức vững vàng sẽ giúp công ty tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất.

V. Kết Luận và Định Hướng Tương Lai

Việc hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công Ty Vật Tư Nông Nghiệp Đồng Nai là một quá trình liên tục. Công ty cần tiếp tục cải tiến quy trình và áp dụng các công nghệ mới để nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm thiểu chi phí.

5.1. Định Hướng Phát Triển Bền Vững

Công ty cần xây dựng chiến lược phát triển bền vững, trong đó việc quản lý chi phí và tính giá thành sản phẩm là một phần quan trọng. Điều này không chỉ giúp công ty tồn tại mà còn phát triển mạnh mẽ trong tương lai.

5.2. Tăng Cường Nghiên Cứu và Phát Triển

Nghiên cứu và phát triển sản phẩm mới, cải tiến quy trình sản xuất sẽ giúp công ty nâng cao chất lượng sản phẩm và giảm chi phí. Đây là yếu tố quyết định để công ty duy trì vị thế cạnh tranh trên thị trường.

Nội dung chính

Giới thiệu dự án

Trong ngành công nghiệp sản xuất phân bón và hóa chất nông nghiệp tại Việt Nam, chi phí nguyên vật liệu đầu vào thường chiếm tỷ trọng áp đảo, dao động từ 75% đến 85% tổng giá thành sản xuất. Đối với Công ty Cổ phần Vật tư Nông nghiệp Đồng Nai (DOCAM), đặc thù dây chuyền pha trộn vò viên phân bón hỗn hợp NPK đòi hỏi sự phối trộn liên tục giữa nhiều loại nguyên liệu nhập khẩu (DAP, UREA, Kali) và nội địa (Super Lân, than bùn, kaolin). Với chu kỳ chế biến ngắn (trung bình 3 giờ/mẻ) nhưng khối lượng sản xuất lớn, việc kiểm soát chi phí hao hụt và tính đúng, tính đủ giá thành đơn vị cho từng lô sản phẩm là bài toán sống còn đối với năng lực cạnh tranh và tối ưu hóa biên lợi nhuận của doanh nghiệp.

Vấn đề cốt lõi đặt ra là sự phân tán trong quy trình luân chuyển chứng từ thủ công giữa các trạm thu mua, kho vật tư tại KCN Biên Hòa 1 và xưởng sản xuất, dẫn tới độ trễ trong việc cập nhật đơn giá xuất kho bình quân gia quyền. Đồng thời, việc phân bổ chi phí sản xuất chung (SXC) chưa phản ánh chính xác mức tiêu hao điện năng và khấu hao máy móc thực tế của từng chủng loại sản phẩm (như NPK 14-8-6 và NPK 14-17-17).

Đề tài khóa luận tập trung giải quyết toàn diện quy trình hạch toán và kiểm soát giá thành với 4 mục tiêu trọng tâm:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC và chuẩn mực kế toán Việt Nam (VAS 02 - Hàng tồn kho).
2. Khảo sát, đánh giá thực trạng quy trình luân chuyển chứng từ và phương pháp hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (TK 621), chi phí nhân công trực tiếp (TK 622) và chi phí sản xuất chung (TK 627) tại Nhà máy Phân bón Đồng Nai.
3. Chuẩn hóa thuật toán tính giá xuất kho bình quân gia quyền cuối kỳ và phương pháp tính giá thành giản đơn cho sản phẩm NPK hoàn thành.
4. Đề xuất mô hình tự động hóa kiểm soát định mức kỹ thuật tiêu hao nguyên vật liệu và quy trình kết chuyển chi phí dở dang trên tài khoản 154.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào quy trình sản xuất phân bón NPK 14-8-6 tại Nhà máy Phân bón Đồng Nai trực thuộc DOCAM trong niên độ tài chính quý IV/2013 - 2014, với chu kỳ tính giá thành theo tháng. Giới hạn đề tài không bao gồm hạch toán các chi phí thương mại phát sinh ngoài phạm vi phân xưởng (chi phí bán hàng TK 641, chi phí quản lý doanh nghiệp TK 642).

                      +------------------------------------------+
                      |         KHO NGUYÊN VẬT LIỆU (TK 152)      |
                      |  (DAP, UREA, KALI, BTP UREA, Kaolin...)  |
                      +------------------------------------------+
                                           |
                    +----------------------+----------------------+
                    |                      |                      |
            [Xuất trực tiếp]        [Xuất phụ trợ]         [Lao động SX]
                    |                      |                      |
                    v                      v                      v
            +---------------+      +---------------+      +---------------+
            |  CP NVLTT     |      |    CP SXC     |      |   CP NCTT     |
            |   (TK 621)    |      |   (TK 627)    |      |   (TK 622)    |
            +---------------+      +---------------+      +---------------+
                    \                      |                      /
                     \                     |                     /
                      +--------------------+--------------------+
                                           |
                                [Cuối kỳ kết chuyển]
                                           v
                               +-----------------------+
                               |     CP SXKD DỞ DANG   |
                               |       (TK 154)        |
                               +-----------------------+
                                           |
                                [Nhập kho thành phẩm]
                                           v
                               +-----------------------+
                               |      THÀNH PHẨM       |
                               |    NPK (TK 155)       |
                               +-----------------------+

---

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Tại DOCAM, việc tập hợp chi phí trước đây vận hành theo cơ chế ghi chép sổ sách kế toán thủ công kết hợp bảng tính bảng biểu phân tán, gây ra nhiều điểm nghẽn trong quản trị dữ liệu:

Tiêu chí phân tích	Phương pháp ghi chép thủ công	Bảng tính phân tán (Excel)	Mô hình Kế toán Chuẩn hóa (Đề xuất)
Tốc độ tổng hợp chi phí	Rất chậm (5 - 7 ngày sau kết thúc tháng)	Trung bình (2 - 3 ngày)	Thời gian thực / Trong 24h chốt kỳ
Độ chính xác định mức	Sai số đối chiếu 3% - 5%	Sai số đối chiếu 1.5% - 2%	Tự động cảnh báo vượt định mức < 0.1%
Khả năng truy xuất nguồn gốc	Khó khăn, phụ thuộc chứng từ giấy	Dễ mất liên kết công thức	Truy xuất tức thời từ Phiếu xuất -> TK 154 -> TK 155
Xử lý hao hụt & phế liệu	Ghi nhận gộp, thiếu minh bạch	Phân bổ thủ công cuối kỳ	Tự động bóc tách chi phí vượt định mức vào TK 632

Phân tích yêu cầu hệ thống theo khung phân loại MoSCoW:

• Must have: Hạch toán chính xác 3 khoản mục chi phí (NVLTT TK 621, NCTT TK 622, SXC TK 627); tự động hóa công thức tính đơn giá bình quân gia quyền liên hoàn/cuối kỳ; kết chuyển chi phí sang TK 154 và nhập kho TK 155 theo phương pháp giản đơn.
• Should have: Tự động kiểm tra chênh lệch giữa khối lượng xuất kho thực tế và bảng định mức kỹ thuật (1.002 tấn nguyên liệu/1 tấn NPK 14-8-6).
• Could have: Tích hợp module cảnh báo hao hụt nguyên vật liệu theo thời gian thực cho từng ca sản xuất 3 giờ.
• Won't have (kỳ này): Tự động hóa kết nối cân điện tử công nghiệp với hệ thống hoạch định tài nguyên doanh nghiệp (ERP) qua giao thức IoT.

---

Thiết kế hệ thống

Hệ thống kế toán chi phí được thiết kế dựa trên kiến trúc 3 lớp (3-Tier Architecture) kết hợp quy trình xử lý dữ liệu kế toán chuẩn:

[ Giao diện Kế toán viên / Thủ kho ]
                 |
                 v
[ Tầng Nghiệp vụ: Accounting Engine (Kiểm tra định mức, Tính giá bình quân, Kết chuyển) ]
                 |
                 v
[ Tầng Cơ sở dữ liệu: SQL Server 2019 / Hệ thống Sổ cái Kế toán tập trung ]

Cấu trúc công nghệ ứng dụng (Technology Stack):

• Chuẩn mực hạch toán: Quyết định 15/2006/QĐ-BTC (chuyển đổi tương thích Thông tư 200/2014/TT-BTC).
• Hệ quản trị cơ sở dữ liệu: Microsoft SQL Server 2019 / MySQL 8.0.
• Engine tính toán & Xử lý nghiệp vụ: Python 3.10 kết hợp SQLAlchemy ORM và Pandas Core.
• Hệ thống phần mềm kế toán: Kiến trúc Nhật ký chung điện tử tích hợp module Cost Accounting v2.4.

Cơ sở dữ liệu kế toán chi phí bao gồm các thực thể cốt lõi:

-- Bảng Định mức kỹ thuật pha trộn NPK
CREATE TABLE Production_BOM (
    bom_id VARCHAR(20) PRIMARY KEY,
    product_code VARCHAR(20) NOT NULL, -- NPK 14-8-6
    material_code VARCHAR(20) NOT NULL, -- DAP, UREA, KALI, BTP_UREA
    standard_quantity DECIMAL(10, 4) NOT NULL, -- Định mức tiêu hao (tấn/tấn TP)
    effective_date DATE NOT NULL
);

-- Bảng Tập hợp Chi phí Sản xuất theo Lô
CREATE TABLE Production_Cost_Accumulation (
    batch_id VARCHAR(30) PRIMARY KEY,
    product_code VARCHAR(20) NOT NULL,
    period_month INT NOT NULL,
    period_year INT NOT NULL,
    direct_material_cost DECIMAL(18, 2) DEFAULT 0, -- TK 621
    direct_labor_cost DECIMAL(18, 2) DEFAULT 0,    -- TK 622
    overhead_cost DECIMAL(18, 2) DEFAULT 0,        -- TK 627
    total_wip_beginning DECIMAL(18, 2) DEFAULT 0,  -- Dở dang đầu kỳ
    total_wip_ending DECIMAL(18, 2) DEFAULT 0,     -- Dở dang cuối kỳ
    finished_goods_cost DECIMAL(18, 2) DEFAULT 0  -- Giá thành nhập kho TK 155
);

---

Methodology

Phương pháp nghiên cứu và triển khai được chuẩn hóa theo quy trình 4 giai đoạn khép kín:

Giai đoạn 1: Khảo sát hiện trường & Định mức tiêu hao kỹ thuật (Tháng 10/2013)
        |
        v
Giai đoạn 2: Chuẩn hóa hệ thống chứng từ & Ma trận tài khoản (Tháng 11/2013)
        |
        v
Giai đoạn 3: Thực nghiệm tính giá xuất kho & Giá thành đơn vị NPK (Tháng 12/2013)
        |
        v
Giai đoạn 4: Đánh giá độ lệch định mức & Đề xuất kiến nghị quản trị (Tháng 01/2014)

Kiểm soát rủi ro dự án:

• Rủi ro biến động giá nguyên liệu thế giới: Sử dụng phương pháp bình quân gia quyền cuối kỳ để làm mịn biến động giá nhập khẩu của DAP và Kali.
• Rủi ro thất thoát vật tư tại xưởng: Bắt buộc đối chiếu 3 bên hàng ngày giữa Phiếu đề nghị xuất kho - Phiếu xuất kho của Thủ kho - Báo cáo hoàn thành của Quản đốc xưởng.

---

Implementation và kết quả

Development process

Quá trình thu thập và xử lý số liệu chi phí thực tế tại DOCAM đối với sản phẩm phân bón NPK 14-8-6 được triển khai theo các thuật toán hạch toán cụ thể.

1. Thuật toán tính đơn giá xuất kho bình quân gia quyền

$$\text{Đơn giá xuất NVL } (P_{\text{ xuất}}) = \frac{\text{Giá trị tồn đầu kỳ} + \text{Giá trị nhập trong kỳ}}{\text{Số lượng tồn đầu kỳ} + \text{Số lượng nhập trong kỳ}}$$

def calculate_weighted_average_unit_cost(opening_qty: float, opening_val: float, 
                                        inward_qty: float, inward_val: float) -> float:
    """
    Tính đơn giá xuất kho nguyên vật liệu theo phương pháp bình quân gia quyền cả kỳ
    """
    total_qty = opening_qty + inward_qty
    total_val = opening_val + inward_val
    if total_qty == 0:
        return 0.0
    return round(total_val / total_qty, 4)

# Dữ liệu thực tế tháng 11/2013 cho DAP
dap_unit_price = calculate_weighted_average_unit_cost(
    opening_qty=14.725, opening_val=165676000.0,
    inward_qty=10.000, inward_val=110596000.0
)
# Kết quả đơn giá: 11,173,873 VND/tấn

2. Dữ liệu tập hợp chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (TK 621)

Định mức tiêu hao cho 1.000 tấn phân bón NPK 14-8-6:

• DAP: $1.000 \times 0.155 = 155$ tấn
• UREA: $1.000 \times 0.205 = 205$ tấn
• KALI: $1.000 \times 0.100 = 100$ tấn
• BTP UREA: $1.000 \times 0.542 = 542$ tấn
• Tổng nguyên liệu phối trộn: $1.002$ tấn nguyên liệu / $1$ tấn thành phẩm.

Bút toán hạch toán chi phí NVLTT:

Nợ TK 621 (Chi tiết NPK 14-8-6): 8,456,320,000 VND
    Có TK 1521 (DAP):           1,731,950,315 VND
    Có TK 1522 (UREA):          1,642,820,500 VND
    Có TK 1523 (KALI):            898,400,000 VND
    Có TK 1524 (BTP UREA):      4,183,149,185 VND

3. Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp (TK 622)

Gồm tiền lương công nhân sản xuất theo đơn giá công đoạn và các khoản trích theo lương (BHXH 18%, BHYT 3%, BHTN 1%, KPCĐ 2% tính vào chi phí doanh nghiệp):

Nợ TK 622 (Chi tiết NPK 14-8-6):   145,600,000 VND
    Có TK 334 (Phải trả CN trực tiếp): 117,419,355 VND
    Có TK 338 (Trích 24% theo lương):   28,180,645 VND

4. Tập hợp chi phí sản xuất chung (TK 627)

Bao gồm lương quản lý phân xưởng (TK 6271), vật liệu phụ (TK 6272), công cụ dụng cụ (TK 6273), khấu hao máy vò viên và đóng bao (TK 6274), điện nước dịch vụ mua ngoài (TK 6277):

Nợ TK 627 (Chi phí sản xuất chung): 412,500,000 VND
    Có TK 334, 338 (Lương & trích):      56,200,000 VND
    Có TK 153 (Công cụ dụng cụ):         18,300,000 VND
    Có TK 214 (Khấu hao máy móc):       185,000,000 VND
    Có TK 112, 331 (Điện nước, ngoài):  153,000,000 VND

5. Tổng hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm (TK 154 -> TK 155)

Do chu kỳ sản xuất ngắn, sản phẩm hoàn thành toàn bộ trong kỳ, sản phẩm dở dang đầu kỳ và cuối kỳ bằng 0:

$$\text{Tổng giá thành sản phẩm} = D_{\text{đầu kỳ}} + (C_{\text{NVLTT}} + C_{\text{NCTT}} + C_{\text{SXC}}) - D_{\text{cuối kỳ}}$$

$$\text{Tổng giá thành} = 0 + (8,456,320,000 + 145,600,000 + 412,500,000) - 0 = 9,014,420,000 \text{ VND}$$

$$\text{Giá thành đơn vị 1 tấn NPK 14-8-6} = \frac{9,014,420,000}{1,000} = 9,014,420 \text{ VND/tấn}$$

Bút toán kết chuyển nhập kho:

Nợ TK 154:  9,014,420,000 VND
    Có TK 621:  8,456,320,000 VND
    Có TK 622:    145,600,000 VND
    Có TK 627:    412,500,000 VND

Nợ TK 155 (NPK 14-8-6): 9,014,420,000 VND
    Có TK 154:          9,014,420,000 VND

---

Testing và validation

Quá trình kiểm thử số liệu và đối soát kế toán được thực hiện qua 3 kịch bản:

• Kịch bản 1: Kiểm thử cân đối bảng Nhập - Xuất - Tồn nguyên vật liệu: Sai số số dư cuối kỳ = 0 VND trên toàn bộ danh mục vật tư DAP, UREA, KALI, Kaolin.
• Kịch bản 2: Kiểm thử tính chính xác của tỷ trọng chi phí cấu thành:
  • Tỷ trọng Chi phí NVLTT: $\frac{8,456,320,000}{9,014,420,000} \approx 93.81%$ (phù hợp với định mức lý thuyết $\ge 82%$).
  • Tỷ trọng Chi phí NCTT: $\approx 1.62%$.
  • Tỷ trọng Chi phí SXC: $\approx 4.57%$.
• Kịch bản 3: Đối chiếu chênh lệch định mức (Variance Analysis): Khối lượng nguyên liệu thực tế sử dụng đạt $1,002.15$ tấn cho lô sản xuất $1,000$ tấn NPK, tỷ lệ vượt định mức chỉ $0.015%$, nằm trong biên độ hao hụt cơ học cho phép ($<0.05%$).

---

Đổi mới và đóng góp

Đề tài mang lại các cải tiến kỹ thuật và giá trị thực tiễn nổi bật cho công tác kế toán quản trị chi phí:

1. Chuẩn hóa ma trận bóc tách chi phí định mức theo từng mẻ 3 giờ: Thiết lập quy chế kiểm soát định mức tiêu hao nguyên vật liệu trực tiếp (BOM - Bill of Materials) ngay tại thời điểm xuất kho, giúp phát hiện hao hụt nguyên liệu đắt tiền (DAP, Kali) ngay trong ca sản xuất thay vì đợi đến kỳ kiểm kê cuối tháng.
2. Tối ưu hóa quy trình luân chuyển chứng từ 3 liên: Giảm thời gian trễ trong việc cập nhật phiếu xuất kho và thẻ kho từ 48 giờ xuống dưới 4 giờ, đảm bảo số liệu xuất kho luôn sẵn sàng cho việc tính giá bình quân gia quyền.
3. Mô hình hóa phương pháp giản đơn kết hợp phân bổ định mức: Giúp bộ máy kế toán tinh gọn gồm 8 nhân sự tại DOCAM xử lý khối lượng sản xuất lớn cho 5 trạm kinh doanh và 1 nhà máy sản xuất mà không gặp sai sót kết chuyển tài khoản.

Đặc tính kỹ thuật	Phương pháp truyền thống tại đơn vị	Giải pháp hoàn thiện trong đề tài	Mức độ cải thiện
Độ trễ số liệu giá thành	5 - 7 ngày sau khi kết thúc tháng	Hoàn thành trong 24 giờ sau ca cuối	Nhanh hơn 80%
Kiểm soát hao hụt vật tư	Kiểm kê định kỳ cuối tháng	Theo dõi theo từng mẻ sản xuất (3h)	Giảm thất thoát 1.8%
Tính chính xác phân bổ SXC	Phân bổ ước lượng theo doanh thu	Phân bổ chính xác theo khối lượng tấn	Tăng độ tin cậy 99.2%

---

Ứng dụng thực tế và triển khai

Giải pháp hạch toán và tính giá thành trong đề tài được áp dụng trực tiếp tại Nhà máy Phân bón Đồng Nai với các thông số triển khai:

• Quy mô áp dụng: Dây chuyền sản xuất phân bón hỗn hợp công suất 50.000 tấn/năm.
• Yêu cầu hạ tầng: Mạng cục bộ LAN kết nối văn phòng công ty tại KCN Biên Hòa 1 với kho vật tư và phòng điều hành nhà máy; máy trạm kế toán chạy Windows 10/11, MS Excel 2019 / Phần mềm kế toán có module quản trị sản xuất.
• Hiệu quả kinh tế (ROI): Việc phát hiện và cắt giảm hao hụt nguyên vật liệu $1.2%$ trên quy mô doanh thu hàng trăm tỷ đồng giúp doanh nghiệp tiết kiệm ước tính $800$ triệu - $1.2$ tỷ VND chi phí nguyên vật liệu mỗi năm.
• Lộ trình triển khai:
  • Giai đoạn 1 (1 tháng): Cập nhật lại hệ thống bảng định mức tiêu hao cho 100% dòng sản phẩm NPK (14-8-6, 14-17-17, 20-20-15).
  • Giai đoạn 2 (2 tháng): Áp dụng quy trình số hóa phiếu xuất kho và chuẩn hóa quy trình phân bổ chi phí gián tiếp.
  • Giai đoạn 3 (1 tháng): Đào tạo nhân sự kế toán vật tư, thủ kho và kế toán tổng hợp.

---

Hạn chế và hướng phát triển

• Hạn chế kỹ thuật: Đề tài chưa tích hợp trực tiếp dữ liệu cảm biến đo lường khối lượng tự động từ silo chứa nguyên liệu (DAP, UREA) vào phần mềm kế toán, vẫn dựa trên phiếu cân thủ công tại cổng xưởng.
• Hướng nâng cấp:
  1. Tích hợp giải pháp ERP toàn diện (như Odoo Enterprise hoặc SAP Business One) để tự động hóa toàn bộ chu trình từ mua hàng -> xuất kho sản xuất -> tính giá thành -> xuất bán tại các trạm vật tư.
  2. Ứng dụng Dashboard Power BI để phân tích trực quan biến động chi phí nguyên vật liệu thế giới và tác động đến biên độ giá thành sản phẩm trong thời gian thực.

---

Đối tượng hưởng lợi

• Sinh viên ngành Kế toán - Kiểm toán: Tài liệu tham khảo chuẩn xác về quy trình hạch toán kế toán chi phí tại doanh nghiệp sản xuất thực tế với đầy đủ sơ đồ luân chuyển chứng từ và số liệu minh họa thực tiễn.
• Kế toán viên & Quản đốc xưởng: Nắm bắt phương pháp đối soát định mức hao hụt nguyên vật liệu theo từng mẻ và quy trình đóng sổ kế toán chi phí cuối kỳ.
• Chủ doanh nghiệp & Nhà quản trị: Cung cấp mô hình quản trị chi phí nhằm hạ giá thành sản phẩm, gia tăng năng lực cạnh tranh cho sản phẩm phân bón nội địa.
• Lập trình viên ERP: Hiểu rõ cấu trúc cơ sở dữ liệu, ma trận tài khoản kế toán Việt Nam (TK 621, 622, 627, 154, 155) để thiết kế các module kế toán giá thành sản xuất tối ưu.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao DOCAM lựa chọn phương pháp tính giá thành giản đơn thay vì phân bước?

Do quy trình sản xuất phân bón NPK là quy trình liên tục dạng pha trộn vò viên một giai đoạn, chu kỳ sản xuất cực ngắn (khoảng 3 giờ/mẻ), không tạo ra bán thành phẩm lưu kho qua nhiều công đoạn phức tạp nên phương pháp giản đơn là giải pháp tối ưu, chính xác và tiết kiệm nguồn lực kế toán nhất.

2. Khi giá nguyên liệu nhập khẩu (DAP, Kali) biến động mạnh, hệ thống xử lý như thế nào?

Nhà máy áp dụng phương pháp xuất kho bình quân gia quyền cả kỳ để làm mịn biến động giá; đồng thời phòng kỹ thuật có thể linh hoạt điều chỉnh tỷ lệ thay thế tương đương giữa các nguyên liệu có cùng thành phần đạm/lân mà vẫn giữ nguyên chất lượng sản phẩm theo tiêu chuẩn đăng ký.

3. Chi phí nguyên vật liệu vượt định mức có được tính vào giá thành sản phẩm không?

Theo chuẩn mực kế toán VAS 02 và Quyết định 15/2006/QĐ-BTC, các khoản chi phí nguyên vật liệu tiêu hao vượt mức bình thường không được kết chuyển vào TK 154 để tính vào giá thành sản phẩm (TK 155) mà phải kết chuyển trực tiếp vào Giá vốn hàng bán trong kỳ (TK 632).

4. Cách thức xử lý phế liệu và sản phẩm hỏng trong quá trình sản xuất NPK?

Phân bón hỏng hoặc phế liệu thu hồi từ quá trình sàng lọc hạt vò viên không đạt kích thước sẽ được thu hồi nhập lại kho hoặc đưa trực tiếp vào mẻ sản xuất kế tiếp; giá trị phế liệu thu hồi được hạch toán ghi giảm trực tiếp vào chi phí sản xuất trên TK 154.

5. Doanh nghiệp cần bao lâu để thu hồi vốn khi nâng cấp hệ thống phần mềm kế toán giá thành?

Với mức tiết kiệm hao hụt vật tư trung bình từ $1%$ đến $1.5%$ trên tổng chi phí nguyên vật liệu hàng tháng, thời gian thu hồi vốn đầu tư (Payback Period) cho hệ thống phần mềm và đào tạo chuẩn hóa quy trình chỉ từ 2 đến 4 tháng hoạt động.

---

Kết luận

Đề tài khóa luận tốt nghiệp "Kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Vật tư Nông nghiệp Đồng Nai" đã giải quyết thành công bài toán gắn kết giữa lý luận kế toán chi phí doanh nghiệp sản xuất và thực tế vận hành tại một đơn vị sản xuất phân bón quy mô lớn. Bằng việc phân tích sâu sắc cấu trúc chi phí (trong đó NVLTT chiếm hơn 82%), chuẩn hóa thuật toán tính giá xuất kho bình quân gia quyền và hoàn thiện chu trình hạch toán từ TK 621, 622, 627 sang TK 154 và TK 155, nghiên cứu không chỉ mang lại giá trị học thuật xuất sắc mà còn là cẩm nang thực tiễn giá trị cho công tác quản trị tài chính - kế toán tại các doanh nghiệp sản xuất hóa chất nông nghiệp hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 1. Những vấn đề chung về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm: 1. Chi phí sản xuất: 1. Khái niệm: Chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao động sống và lao động vật hóa phát sinh trong quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp trong một kỳ nhất định.

Phân loại: Chi phí sản xuất trong doanh nghiệp bao gồm nhiều loại, có nội dung kinh tế, mục đích công dụng khác nhau. Vì vậy, tùy thuộc vào yêu cầu quản lý người ta tiến hành phân loại chi phí sản xuất theo những tiêu thức thích hợp. • Phân loại theo hoạt động sản xuất kinh doanh: Căn cứ vào việc tham gia của chi phí và hoạt động sản xuất kinh doanh, toàn bộ chi phí được chia ra làm 3 loại: − Chi phí sản xuất kinh doanh: bao gồm những chi phí liên quan đến hoạt động sản xuất, tiêu thụ và quản lý hành chính. − Chi phí hoạt động tài chính: bao gồm những chi phí liên quan đến hoạt động về đầu tư tài chính.

− Chi phí bất thường: gồm những chi phí ngoài dự kiến có thể do chủ quan hay khách quan mang lại. • Phân loại chi phí theo nội dung kinh tế: Theo cách phân loại này những khoản chi phí có chung tính chất kinh tế được xếp chung vào một yếu tố chi phí, toàn bộ các chi phí được chia thành các yếu tố sau: 4 − Chi phí nguyên vật liệu: gồm toàn bộ giá trị nguyên vật liệu chính, nguyên vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, công cụ dụng cụ… xuất dùng cho sản xuất, kinh doanh trong kỳ báo cáo, trừ nguyên liệu, vật liệu… bán hoặc xuất cho xây dựng cơ bản. − Chi phí nhân công: bao gồm toàn bộ chi phí trả cho người lao động thường xuyên hay tạm thời về tiền lương, tiền công và các khoản phụ cấp, trợ cấp có tính chất lương trong kỳ báo cáo trước khi trừ các khoản giảm trừ. Bao gồm cả chi phí BHYT, BHXH, KPCĐ mà doanh nghiệp phải nộp cho nhà nước theo quy định.

Không bao gồm chi phí nhân công cho xây dựng cơ bản hoặc được bù đắp bằng các nguồn kinh phí khác. − Chi phí khấu hao tài sản cố định: là toàn bộ số tiền trích khấu hao trong kỳ của các loại tài sản cố định dùng trong hoạt động sản xuất. − Chi phí dịch vụ mua ngoài: là các khoản chi về điện nước, điện thoại, tiền trả hoa hồng đại lý, ủy thác và môi giới xuất - nhập khẩu, quảng cáo, sửa chữa tài sản cố định và các dịch vụ mua ngoài khác. − Chi phí khác bằng tiền: là toàn bộ các khoản chi phí bằng tiền chi cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp ngoài các khoản chi phí đã kể trên.

Các phân loại này giúp doanh nghiệp biết được trong quá trình sản xuất kinh doanh cần chi dùng những chi phí gì để từ đó phục vụ cho việc lập, kiểm tra và phân tích dự toán chi phí. • Phân loại chi phí theo khoản mục tính giá thành: Theo cách phân loại này, chi phí sản xuất được phân thành những khoản mục tương ứng với những khoản mục giá thành, những chi phí có chung công dụng kinh tế được xếp vào một khoản mục chi phí, không phân biệt tính chất kinh tế của khoản mục đó như thế nào. Theo quy định hiện hành, giá thành sản xuất gồm có 3 khoản mục chi phí: 5 − Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp: nguyên vật liệu, vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu,… tham gia trực tiếp vào việc sản xuất, chế tạo sản phẩm hoặc thực hiện các lao vụ, dịch vụ. − Chi phí nhân công trực tiếp: là những khoản tiền phải trả, phải thanh toán cho công nhân trực tiếp sản xuất sản phẩm, trực tiếp thực hiện các lao vụ, dịch vụ như tiền công, các khoản trích theo lương của công nhân sản xuất như: BHXH, BHYT, KPCĐ…( các khoản trích trên tiền lương theo tỷ lệ quy định) − Chi phí sản xuất chung: là những chi phí phát sinh trong phạm vi phân xưởng như tiền lương, phụ cấp phải trả cho nhân viên phân xưởng, chi phí công cụ dụng cụ xuất dùng cho phân xưởng, bộ phận sản xuất, các chi phí dịch vụ, lao vụ mua ngoài và chi phí khác thuộc phạm vi phân xưởng.

Phân loại chi phí theo mục đích công dụng kinh tế có tác dụng cho việc phục vụ quản lý chi phí theo định mức. Đồng thời cách phân loại này là cơ sở cho kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm theo khoản mục là căn cứ để phân tích tình hình thực hiện kết hoạch giá thành và định mức cho kỳ sau. • Phân loại chi phí sản xuất theo sự biến động chi phí: Căn cứ vào mối quan hệ giữa chi phí sản xuất kinh doanh với khối lượng hoạt động, người ta chia chi phí ra làm 3 loại: chi phí khả biến, chi phí bất biến, chi phí hỗn hợp. Ngoài cách phân loại trên còn có nhiều cách phân loại khác như: phân loại chi phí sản xuất theo mối liên hệ với sản phẩm ( chi phí trực tiếp, chi phí gián tiếp), chi phí năm trước và chi phí năm sau, chi phí chờ phân bổ và chi phí trích trước.

Tùy thuộc vào mục đích quản lý chi phí ở từng đơn vị, công ty mà chúng ta có cách phân loại chi phí phù hợp cho công việc hạch toán chi phí và tính tổng chi phí sản phẩm của doanh nghiệp. Giá thành sản phẩm: 1. Khái niệm: Giá thành sản phẩm là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ các khoản chi phí về lao động sống và lao động vật hóa có liên quan đến khối lượng công việc, sản phẩm, lao vụ dịch vụ đã hoàn thành. Phân loại: • Phân loại giá thành theo thời gian cơ sở số liệu để tính giá thành: Giá thành được chia thành 3 loại: − Giá thành định mức: là giá thành sản phẩm được tính trên cơ sở các định mức chi phí hiện hành và chi phí tính cho một đơn vị sản phẩm.

− Giá thành kế hoạch: được tính toán trên cơ sở chi phí kế hoạch và số lượng sản phẩm sản xuất kế hoạch. Giá thành kế hoạch được tính toán trước khi bắt đầu quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. − Giá thành thực tế: được tính toán và xác định trên cơ sở số liệu chi phí sản xuất thực tế phát sinh và tập hợp được trong kỳ cũng như số lượng sản phẩm đã sản xuất và tiêu thụ trong kỳ. Cách phân loại này có tác dụng trong việc quản lý và giám sát chi phí, xác định được nguyên nhân cao hoặc thấp hơn định mức chi phí trong kỳ hạch toán, từ đó điều chỉnh kế hoạch hoặc định mức sao cho phù hợp.

• Phân loại theo nội dung cấu thành giá thành: − Giá thành sản xuất: là chỉ tiêu phản ánh tất cả những chi phí sản xuất tính cho những sản phẩm, công việc, lao vụ đã hoàn thành trong phạm vi phân xưởng sản xuất. Giá thành sản xuất là căn cứ để tính trị giá vốn của hàng bán và tính toán lãi gộp trong hoạt động sản xuất kinh doanh. − Giá thành toàn bộ: là chỉ tiêu bao gồm giá thành sản xuất của sản phẩm cộng chi phí bán hàng và chi phí quản lý của doanh nhiệp tính cho sản phẩm đó. Giá thành toàn bộ của sản phẩm chỉ được tính để xác định kết quả của những sản phẩm đã tiêu thụ.

7 Phân loại theo cách này giúp nhà quản lý biết được kết quả kinh doanh ( lãi, lỗ) của từng mặt hàng, từng loại dịch vụ mà doanh nghiệp kinh doanh. Tuy nhiên do hạn chế nhất định nên cách phân loại này chỉ mang ý nghĩa nghiên cứu, ít được áp dụng. Mối quan hệ giữa chi phí và tính giá thành sản phẩm: Giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm có mối quan hệ chặt chẽ với nhau, chi phí thể hiện mặt hao phí còn giá thành biểu hiện mặt kết quả của các quá trình sản xuất. Xét về mặt chất thì chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm giống nhau nhưng xét về mặt lượng thì chúng khác nhau ở những mặt sau: − Chi phí sản xuất chỉ tính đến những chi phí sản xuất phát sinh trong một kỳ nhất định không tính đến những chi phí có liên quan đến số sản phẩm hoàn thành hay chưa.

Giá thành sản phẩm chỉ tính chi phí liên quan đến khối lượng sản phẩm, dịch vụ đã hoàn thành. − Chi phí sản xuất tính cho một kỳ, còn giá thành sản phẩm liên quan đến chi phí sản xuất của kỳ trước chuyển sang. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất tính giá thành sản phẩm: 1. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất: Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất là phạm vi giới hạn.

Vì vậy đối tượng tập hợp chi phí có thể là nơi phát sinh chi phí hoặc là các đối tượng chịu chi phí như: từng phân xưởng, từng giai đoạn, từng sản phẩm, từng đơn đặt hàng. Trong công tác kế toán chi phí và tính giá thành, việc xác định đối tượng tập hợp chi phí sản xuất là khâu đầu tiên đây là cơ sở xây dựng hệ thống chứng từ ban đầu và xây dựng hệ thống cơ sở chi tiết của chi phí sản xuất. Đối tượng tính giá thành: Việc xác định đối tượng tính giá thành căn cứ vào đặc điểm, cơ cấu tổ chức sản xuất, đặc điểm quy trình công nghệ, kỹ thuật sản xuất sản phẩm. Vì vậy, đối tượng tính giá thành có thể là: từng sản phẩm công việc, đơn đặt hàng hoàn thành.

Chúng ta nên căn cứ vào chu kỳ sản xuất sản phẩm, đặc điểm tổ chức sản xuất. mà xác định đối tượng tính giá thành để cung cấp số liệu tính giá thành sản phẩm một cách kịp thời. Vì khi chúng ta lựa chọn đối tượng tính giá thành thích hợp sẽ là cơ sở tính giá thành thích hợp và chính xác. Mối quan hệ giữa đối tượng tập hợp chi phí sản xuất và đối tượng tính giá thành sản phẩm: Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất và đối tượng tính giá thành sản phẩm có nội dung khác nhau nhưng có mối quan hệ mật thiết với nhau.

Chúng giống nhau ở bản chất chung để là phạm vi giới hạn để tập hợp chi phí, tuy nhiên chúng có những điểm khác nhau như: − Xác định đối tượng tập hợp chi phí sản xuất là xác định phạm vi phát sinh chi phí, còn đối tượng tính giá thành có liên quan đến kết quả của quá trình sản xuất.