Quy trình chăm sóc và phòng trị bệnh cho đàn lợn nái sinh sản tại Thái Việt Pharma

Luận văn tốt nghiệp y tế nghiên cứu Luận văn tốt nghiệp thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho đàn lợn nái sinh, điều tra thực trạng, phân tích số liệu, đề

• Tác giả: Nguyễn Hồng Quân
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Diệu Thùy
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Thực Hiện Quy Trình Chăm Sóc Nuôi Dưỡng Và Phòng, Trị Bệnh Cho Đàn Lợn NáI Sinh Sản Tại Trang Trại Liên Kết Của Cty Cp Dược Phẩm Thái Việt Pharma
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. Phần 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục tiêu của chuyên đề
• 1.3. Yêu cầu của chuyên đề
• 2. Phần 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Điều kiện cơ sở nơi thực tập
• 2.2. Điều kiện tự nhiên
• 2.2.1. Vị trí địa lý
• 2.2.2. Đặc điểm khí hậu
• 2.2.3. Điều kiện địa hình, đất đai
• 2.3. Cơ sở vật chất của trại lợn
• 2.4. Cơ cấu tổ chức trang trại
• 2.5. Thuận lợi và khó khăn
• 2.5.1. Thuận lợi
• 2.5.2. Khó khăn
• 2.6. Cơ sở tài liệu liên quan đến chuyên đề
• 2.6.1. Đặc điểm cấu tạo cơ quan sinh dục của lợn cái
• 2.6.1.1. Bộ phận sinh dục bên trong
• 2.6.1.2. Bộ phận sinh dục bên ngoài
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
• 3.1. Đối tượng và phạm vi tiến hành
• 3.2. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.3. Nội dung tiến hành
• 3.4. Các chỉ tiêu theo dõi và phương pháp tiến hành
• 3.4.1. Các chỉ tiêu theo dõi
• 3.4.2. Phương pháp thực hiện
• 3.4.3. Phương pháp tính toán các chỉ tiêu
• 4. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Tình hình chăn nuôi lợn nái tại trại
• 4.2. Kết quả thực hiện quy trình chăm sóc và nuôi dưỡng tại cơ sở
• 4.3. Công tác chăn nuôi
• 4.3.1. Chăm sóc nuôi dưỡng
• 4.4. Kết quả thực hiện quy trình phòng và điều trị bệnh tại cơ sở
• 4.4.1. Công tác phòng bệnh
• 4.5. Kết quả thực hiện vệ sinh, sát trùng chuồng trại tại cơ sở
• 4.6. Kết quả tiêm vắc xin cho đàn lợn nái mang thai và lợn nái hậu bị tại trại
• 4.7. Tình hình mắc bệnh của đàn lợn nái mang thai tại trại theo tháng
• 4.8. Kết quả điều trị một số bệnh trên đàn lợn nái mang thai tại cơ sở
• 5. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• 1. MỘT SỐ HÌNH ẢNH CỦA CHUYÊN ĐỀ

Tóm tắt

I. Chăm sóc lợn nái sinh sản

Việc chăm sóc lợn nái sinh sản là một yếu tố quan trọng trong quy trình chăn nuôi lợn. Lợn nái mang thai cần được chăm sóc đặc biệt để đảm bảo sức khỏe và phát triển tốt cho cả mẹ và con. Trong giai đoạn này, chế độ dinh dưỡng là rất quan trọng. Cần cung cấp cho lợn nái một khẩu phần ăn cân đối, giàu protein và vitamin để hỗ trợ sự phát triển của thai nhi. Theo nghiên cứu, nhu cầu dinh dưỡng của lợn nái trong giai đoạn mang thai tăng lên đáng kể. Việc sử dụng thức ăn cho lợn nái cần được điều chỉnh theo từng giai đoạn mang thai để đảm bảo lợn mẹ có đủ năng lượng và dinh dưỡng cần thiết. Ngoài ra, việc theo dõi sức khỏe của lợn nái cũng rất quan trọng. Các bệnh thường gặp như viêm tử cung, viêm khớp có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của lợn nái và thai nhi. Do đó, việc phát hiện sớm và có biện pháp phòng trị bệnh lợn là cần thiết.

1.1. Nhu cầu dinh dưỡng của lợn nái

Nhu cầu dinh dưỡng của lợn nái trong giai đoạn mang thai rất đa dạng. Cần cung cấp đầy đủ các loại thức ăn như ngũ cốc, đạm động vật và vitamin. Theo khuyến cáo, khẩu phần ăn cho lợn nái cần được chia thành nhiều bữa nhỏ trong ngày để dễ tiêu hóa. Việc bổ sung các loại thực phẩm chức năng cũng giúp tăng cường sức đề kháng cho lợn nái. Một nghiên cứu cho thấy, lợn nái được cung cấp đầy đủ dinh dưỡng sẽ có tỷ lệ sinh sản cao hơn và sức khỏe tốt hơn. Điều này không chỉ giúp lợn mẹ khỏe mạnh mà còn đảm bảo sự phát triển tốt cho lợn con sau này.

II. Phòng trị bệnh cho lợn nái

Việc phòng trị bệnh lợn là một phần không thể thiếu trong quy trình chăm sóc lợn nái sinh sản. Các bệnh thường gặp như viêm tử cung, viêm khớp có thể gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng cho lợn nái. Để phòng bệnh, cần thực hiện các biện pháp vệ sinh chuồng trại thường xuyên, tiêm phòng định kỳ và theo dõi sức khỏe của lợn nái. Việc tiêm phòng vắc xin cho lợn nái mang thai là rất quan trọng để ngăn ngừa các bệnh truyền nhiễm. Ngoài ra, việc sử dụng các loại thuốc điều trị kịp thời khi phát hiện bệnh cũng giúp giảm thiểu thiệt hại cho đàn lợn. Theo thống kê, các trang trại thực hiện tốt công tác phòng bệnh cho lợn thường có tỷ lệ mắc bệnh thấp hơn và năng suất chăn nuôi cao hơn.

2.1. Các bệnh thường gặp ở lợn nái

Lợn nái mang thai thường gặp phải một số bệnh như viêm tử cung, viêm khớp và sảy thai. Viêm tử cung là một trong những bệnh phổ biến nhất, có thể gây ra tình trạng bỏ ăn và giảm sức đề kháng. Việc phát hiện sớm các triệu chứng của bệnh là rất quan trọng để có biện pháp điều trị kịp thời. Các biện pháp điều trị bao gồm sử dụng thuốc kháng sinh và các loại thuốc chống viêm. Ngoài ra, việc cải thiện chế độ dinh dưỡng cũng giúp lợn nái phục hồi sức khỏe nhanh chóng. Theo các chuyên gia, việc chăm sóc và điều trị kịp thời sẽ giúp lợn nái sinh sản khỏe mạnh và giảm thiểu tỷ lệ tử vong ở lợn con.

III. Kỹ thuật nuôi lợn nái hiệu quả

Kỹ thuật nuôi lợn nái hiệu quả bao gồm việc áp dụng các phương pháp chăm sóc lợn sinh sản hiện đại. Việc sử dụng công nghệ trong chăn nuôi như hệ thống tự động hóa trong cho ăn và theo dõi sức khỏe lợn nái giúp nâng cao hiệu quả chăn nuôi. Các trang trại hiện đại thường áp dụng các phương pháp như nuôi lợn trong chuồng kín, sử dụng hệ thống thông gió và điều hòa nhiệt độ để tạo môi trường sống tốt nhất cho lợn. Ngoài ra, việc đào tạo nhân viên kỹ thuật cũng rất quan trọng để đảm bảo quy trình chăm sóc lợn nái được thực hiện đúng cách. Theo một nghiên cứu, các trang trại áp dụng công nghệ mới thường có năng suất cao hơn và giảm thiểu chi phí sản xuất.

3.1. Phương pháp chăm sóc lợn nái

Phương pháp chăm sóc lợn nái bao gồm việc theo dõi sức khỏe, dinh dưỡng và môi trường sống. Cần đảm bảo lợn nái được cung cấp đủ nước sạch và thức ăn dinh dưỡng. Việc theo dõi sức khỏe hàng ngày giúp phát hiện sớm các triệu chứng bệnh. Ngoài ra, việc tạo môi trường sống thoải mái, sạch sẽ cũng giúp lợn nái giảm stress và tăng cường sức đề kháng. Các chuyên gia khuyến cáo rằng, việc chăm sóc lợn nái đúng cách không chỉ giúp nâng cao năng suất sinh sản mà còn đảm bảo sức khỏe cho cả mẹ và con.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành chăn nuôi lợn tại Việt Nam giữ vị trí mũi nhọn trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp, chuyển dịch mạnh mẽ từ quy mô nông hộ sang hình thức trang trại công nghiệp và mô hình liên kết gia công. Trong chu kỳ sản xuất lợn giống, giai đoạn lợn nái mang thai giữ vai trò then chốt vì tác động trực tiếp đến số lượng phôi phát triển, độ đồng đều của lợn sơ sinh và năng suất đàn con cai sữa. Bên cạnh đó, bối cảnh dịch tễ thời điểm 2020 - 2021 diễn biến phức tạp, đặc biệt là sự đe dọa của bệnh dịch tả lợn châu Phi (ASF) khi chưa có vắc xin thương mại lưu hành rộng rãi, đòi hỏi các cơ sở chăn nuôi phải siết chặt quy trình an toàn sinh học. Mặt khác, đàn nái sinh sản trong thực tế thường xuyên chịu áp lực bởi các hội chứng bệnh lý sinh sản như viêm tử cung, sảy thai, đau móng, viêm khớp và hiện tượng bỏ ăn không rõ nguyên nhân, làm giảm tuổi thọ khai thác và gây thiệt hại kinh tế.

Đề tài khóa luận được thực hiện nhằm giải quyết các yêu cầu kỹ thuật và dịch tễ trên, với các mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể được xác định như sau:

1. Đánh giá hiệu quả của quy trình phòng bệnh và điều trị bệnh cho đàn lợn nái sinh sản tại trại.
2. Biết và thực hiện quy trình chăm sóc và nuôi dưỡng lợn nái mang thai tại trại.
3. Thành thạo trong việc sử dụng các loại thức ăn dành cho lợn nái sinh sản, khẩu phần ăn và cách cho lợn nái ăn qua từng giai đoạn mang thai.
4. Phát hiện và chẩn đoán các bệnh thường hay xảy ra trên đàn lợn nái mang thai và phương pháp phòng và điều trị bệnh hiệu quả.

Về đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Đàn lợn nái sinh sản, lợn nái hậu bị và lợn đực giống phục vụ khai thác tinh nhân tạo tại trang trại.
• Địa điểm nghiên cứu: Trang trại lợn liên kết của Công ty Cổ phần Dược phẩm Thái Việt Pharma, địa chỉ tại xóm 5, xã (thị trấn) Quân Chu, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên.
• Thời gian nghiên cứu: Từ ngày 24/07/2020 đến ngày 03/01/2021.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận dựa trên hệ thống cơ sở lý thuyết về giải phẫu, sinh lý sinh dục gia súc và bệnh lý học thú y:

• Đặc điểm giải phẫu cơ quan sinh dục lợn nái: Cấu tạo chi tiết của âm đạo (dài 10 - 12 cm), tử cung (gồm sừng tử cung dài 0,5 - 1 m, thân tử cung và cổ tử cung có gờ thịt răng lược cài xen kẽ), buồng trứng (với hai phần vỏ và tủy) và ống dẫn trứng.
• Sinh lý nội tiết sinh sản: Vai trò của các hormone estrogen, progesteron, oxytocin, relaxin và inhibin trong điều hòa chu kỳ động dục (trung bình 21 ngày, dao động 18 - 22 ngày), thời gian động dục lại sau cai sữa (3 - 5 ngày) và cơ chế thụ thai.
• Kỹ thuật thụ tinh nhân tạo: Quy trình 6 bước gồm xác định thời điểm chịu đực (sau 24 - 29 giờ), chuẩn bị dụng cụ, kiểm tra liều tinh dịch (thể tích 80 - 100 ml), vệ sinh cơ quan sinh dục ngoài bằng nước muối sinh lý, kỹ thuật đưa ống dẫn tinh xoay theo chiều kim đồng hồ và phối lặp 2 lần ("chặn đầu khóa đuôi").
• Dinh dưỡng lợn nái mang thai: Sự phân chia nhu cầu giữa chửa kỳ I (duy trì cơ thể và phát triển phôi ban đầu, protein thô 13 - 14%, năng lượng trao đổi 2800 - 2900 kcal/kg) và chửa kỳ II (tập trung nuôi thai phát triển mạnh, protein thô 15 - 20% hoặc 17%, năng lượng 3100 kcal/kg).
• Bệnh lý học lâm sàng: Phân loại và triệu chứng các thể viêm tử cung (viêm nội mạc, viêm cơ, viêm tương mạc); nguyên nhân truyền nhiễm và phi truyền nhiễm gây sảy thai; các yếu tố gây viêm khớp móng và bỏ ăn không rõ nguyên nhân.
• Danh mục hóa chất và dược phẩm thú y sử dụng: Vắc xin nhược độc và vô hoạt; thuốc điều trị gồm Oxytocin, Dufamox G150/40 (Amoxycillin trihydrate 150 mg + Gentamycine 40 mg), Pentrep LA (Penicilline + Streptomycine), Anagin + C, Eco Ivermectin; hóa chất sát trùng NaOH 10% và vôi bột.

Phương pháp nghiên cứu thực tế bao gồm:

• Phương pháp điều tra, khảo sát: Thu thập thông tin quy mô, cơ cấu đàn, năng suất chăn nuôi qua sổ sách quản lý và báo cáo lưu trữ của trang trại trong giai đoạn 2019 - 2020.
• Phương pháp quan sát lâm sàng: Kiểm tra trực tiếp đàn lợn hàng ngày vào buổi sáng nhằm phát hiện các triệu chứng bỏ ăn, dịch rỉ viêm đường sinh dục, tổn thương vận động và biểu hiện chu kỳ tính.
• Phương pháp can thiệp kỹ thuật: Trực tiếp thực hiện các thao tác vệ sinh chuồng trại, sát trùng dụng cụ, phối giống nhân tạo, tiêm phòng vắc xin định kỳ và áp dụng phác đồ điều trị bệnh dưới sự giám sát của kỹ thuật viên trang trại.
• Phương pháp thống kê: Sử dụng các công thức tính toán tỷ lệ mắc bệnh tổng quát, tỷ lệ mắc bệnh theo từng tháng theo dõi và tỷ lệ điều trị khỏi bệnh theo phần trăm.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của việc phát triển chăn nuôi lợn nái sinh sản trong điều kiện thâm canh tập trung, chỉ ra những khó khăn thực tế về vốn, kỹ thuật và dịch bệnh tại các hộ chăn nuôi so với mô hình liên kết doanh nghiệp. Đặt ra mục tiêu rèn luyện kỹ năng thực hành nghề nghiệp của sinh viên thú y thông qua việc nắm vững quy trình chăm sóc nuôi dưỡng, phát hiện bệnh sớm và áp dụng phác đồ điều trị phù hợp cho đàn lợn nái mang thai tại cơ sở liên kết của Công ty Cổ phần Dược phẩm Thái Việt Pharma.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Phần tổng quan chia thành ba trục nội dung chính:

• Điều kiện cơ sở thực tập: Vị trí địa lý tại xã Quân Chu, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên (giáp ranh Vĩnh Phúc và thị xã Phổ Yên, gần dãy Tam Đảo); đặc điểm khí hậu nhiệt đới gió mùa; diện tích tổng thể 6 ha (chia thành đất trồng cây ăn quả 2,5 ha, xử lý nước thải 0,5 ha, khu chăn nuôi 2 ha, nhà điều hành và khu sinh hoạt 1 ha). Quy mô chuồng trại gồm 1.200 lợn nái sinh sản, 15 lợn đực giống, 50 - 160 lợn nái hậu bị, trang bị hệ thống làm mát giàn lạnh, quạt hút thông gió và phòng tinh đạt tiêu chuẩn.
• Cơ sở lý thuyết liên quan đến đề tài: Cấu tạo giải phẫu đường sinh dục cái, sinh lý động dục, kỹ thuật phối giống thụ tinh nhân tạo; tiêu chuẩn khẩu phần ăn cho từng nhóm lợn theo các mã thức ăn thương mại (cám 1041, 1071, 1061, 1051) và biểu định mức cắt giảm/tăng lượng thức ăn xung quanh thời điểm lợn đẻ (từ trước đẻ 4 ngày đến sau đẻ 5 ngày); cơ chế bệnh sinh, triệu chứng và giải pháp phòng trị đối với bệnh sảy thai, viêm tử cung, bỏ ăn không rõ nguyên nhân và đau móng viêm khớp.
• Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước: Điểm luận các công trình nghiên cứu của tác giả trong nước (Nguyễn Xuân Bình, Phạm Sỹ Lăng, Vương Nam Trung, Lã Văn Kính, Bùi Kim Dung...) về tối ưu hóa độ dày mỡ lưng, hàm lượng chất xơ trong khẩu phần (10 - 12%) và điều trị vô sinh; tổng hợp nghiên cứu quốc tế (Smith, Urban, Winson...) về vi khuẩn phân lập từ đường tiết niệu - sinh dục lợn nái (E. coli, Staphylococcus aureus, Streptococcus spp.) và ảnh hưởng của mùa vụ đối với tỷ lệ chết non.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp tiến hành

Xác định cụ thể đối tượng đàn lợn nái sinh sản, địa bàn trang trại tại Đại Từ, Thái Nguyên và khung thời gian theo dõi liên tục 6 tháng. Phân định rõ 3 nội dung tiến hành: khảo sát cơ sở, thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng, và đánh giá công tác phòng trị bệnh. Thiết lập hệ thống 5 chỉ tiêu theo dõi và mô tả công thức tính toán toán học cho các biến số thống kê tỷ lệ phần trăm (tỷ lệ mắc bệnh, tỷ lệ mắc theo tháng, tỷ lệ điều trị khỏi).

Phần 4: Kết quả và thảo luận

Chương này tập trung toàn bộ dữ liệu thực nghiệm thu thập được:

• Đánh giá hiện trạng chăn nuôi: Cơ cấu đàn có sự tăng trưởng giữa năm 2019 và 2020. Trang trại nuôi đàn nái ngoại Landrace x Yorkshire phối với đực Duroc để sản xuất con giống thương phẩm ba máu. Chỉ số sinh sản đạt bình quân 2,40 lứa/nái/năm; số con sơ sinh đạt 12,8 con/lứa; số con cai sữa đạt 10,8 con/lứa. Thời gian nuôi con 17 - 21 ngày tuổi (chậm nhất 26 ngày), lợn sau cai sữa lưu chuồng 7 - 15 ngày trước khi xuất bán.
• Kết quả thực hiện chăm sóc, nuôi dưỡng: Khảo sát quy trình chọn giống đực, nái hậu bị; kỹ thuật cho ăn theo khẩu phần định mức; quy trình kiểm tra lợn mang thai và chuẩn bị trước khi đẻ 7 - 15 ngày.
• Đánh giá công tác vệ sinh sát trùng: Số liệu theo dõi việc tuân thủ các thao tác vệ sinh hàng ngày (dọn phân, tra thức ăn, rửa máng, tắm lợn, xịt gầm) và lịch vệ sinh, rắc vôi định kỳ hàng tuần.
• Kết quả tiêm phòng vắc xin: Lập biểu theo dõi tiêm phòng trên đàn nái hậu bị (5 loại vắc xin) và đàn nái mang thai (2 loại vắc xin), ghi nhận tỷ lệ an toàn tuyệt đối.
• Tình hình bệnh tật và hiệu quả điều trị: Thống kê tỷ lệ mắc 4 nhóm bệnh chính trên 138 nái mang thai theo từng tháng từ tháng 8/2020 đến tháng 1/2021; phân tích nguyên nhân do biến động thời tiết giao mùa (nắng nóng mùa hè sang hanh khô mùa thu và giá rét ẩm ướt mùa đông) kết hợp kinh nghiệm quan sát của nhân lực mới; tổng kết kết quả thử nghiệm phác đồ điều trị thực tế tại cơ sở.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đưa ra kết luận tổng hợp về việc nắm vững quy trình chuyên môn, khả năng thích ứng của giống lợn ngoại tại địa phương, hiệu quả của công tác phòng dịch và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả kỹ thuật tại trang trại.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận cung cấp các dữ liệu định lượng cụ thể phản ánh thực trạng chăn nuôi và tình hình thú y tại trang trại Thái Việt Pharma:

Cơ cấu đàn và năng suất sinh sản:

STT	Loại lợn	Năm 2019 (con)	Năm 2020 (con)
1	Lợn đực giống	12	15
2	Lợn nái hậu bị	120	160
3	Lợn nái sinh sản	1.165	1.200
4	Lợn con cai sữa	30.250	31.650
Tổng cộng	Tổng đàn	31.547	33.025

Chỉ số năng suất sinh sản trung bình: Đạt 2,40 lứa/năm; số con sơ sinh/lứa đạt 12,8 con; số con cai sữa/lứa đạt 10,8 con.

Mức độ thực hiện các công tác vệ sinh chuồng trại:

• Hoạt động dọn phân hàng ngày đạt tỷ lệ cao nhất với 93,75% (300/320 lần).
• Các thao tác tra thức ăn, lật máng, rửa máng và ra phân đạt 87,50% (140/160 lần).
• Tắm cho lợn đạt 81,39% (70/86 lần); xịt gầm chuồng đạt 84,60% (44/52 lần).
• Công tác phun sát trùng đạt 83,07% (54/65 lần); quét và rắc vôi hành lang đạt 76,47% (52/68 lần); vệ sinh ngâm rửa dụng cụ bằng dung dịch NaOH 10% đạt 94,82% (55/58 lần).

Kết quả tiêm phòng vắc xin: Toàn bộ quy trình tiêm phòng vắc xin dịch tả lợn, khô thai, lở mồm long móng (LMLM), hội chứng rối loạn sinh sản và hô hấp (PRRS), giả dại cho lợn nái hậu bị (tuần tuổi từ 24 đến 30) và nái mang thai (tuần 10 và 12 sau phối) đều đạt tỷ lệ an toàn 100%, không ghi nhận phản ứng quá mẫn hay sự cố sau tiêm.

Tình hình mắc bệnh trên đàn lợn nái mang thai (theo dõi 138 cá thể từ tháng 8/2020 - 1/2021):

Nhóm bệnh theo dõi	Số nái mắc (con)	Tỷ lệ mắc (%)	Ghi chú biến động theo tháng
Sảy thai	12	8,69%	Thấp nhất tháng 8 (5,00%), cao nhất tháng 12 (12,00%)
Viêm tử cung	15	10,87%	Dao động từ 8,00% đến 15,00%
Đau móng, viêm khớp	19	13,77%	Dao động từ 10,00% đến 17,39%
Bỏ ăn không rõ nguyên nhân	38	27,54%	Chiếm tỷ lệ cao nhất, đỉnh điểm vào tháng 10 (34,78%)

Hiệu quả điều trị các bệnh trên lợn nái mang thai:

Tên bệnh	Tên thuốc sử dụng	Liều lượng và cách dùng	Số nái điều trị	Số nái khỏi	Tỷ lệ khỏi (%)
Sảy thai	Oxytocin + Dufamox G150/40	Tiêm bắp Oxytocin 2 - 3 ml/lần; Dufamox G150/40 15 - 20 ml/lần	12	11	91,70%
Viêm tử cung	Oxytocin + Dufamox G150/40	Tiêm bắp Oxytocin; Dufamox G150/40 15 - 20 ml/lần	15	12	80,00%
Đau móng, viêm khớp	Pentrep LA	Tiêm bắp theo chỉ dẫn thể trọng	19	16	84,20%

Về giải pháp và đóng góp thực tiễn: Tác giả đã cụ thể hóa biểu phân phối thức ăn theo từng ngày xung quanh thời điểm sinh đẻ nhằm giảm thiểu nguy cơ sốt sữa và viêm tử cung; đồng thời khẳng định việc phối hợp kháng sinh phổ rộng (Amoxycillin + Gentamycine) kết hợp thuốc co bóp cơ trơn (Oxytocin) giúp nâng cao tỷ lệ hồi phục đường sinh dục lợn nái trong điều kiện chăn nuôi quy mô lớn.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu:

• Lực lượng công nhân trực tiếp tại trang trại còn mỏng so với quy mô 1.200 nái sinh sản, tạo áp lực lớn lên tiến độ và độ triệt để của các khâu vệ sinh cơ giới.
• Trang thiết bị, cơ sở vật chất chuồng trại tại một số khu vực còn hạn chế nhất định, độ nhám của nền chuồng bê tông chưa đồng đều gây tổn thương cơ học đến móng và khớp chân lợn.
• Đề tài được thực hiện trong giai đoạn thời tiết có sự chuyển dịch lớn giữa các mùa (nhiệt độ mùa hè lên tới 40°C, mùa đông hạ thấp xuống 10 - 18°C kèm độ ẩm cao trên 90%), gây ra các phản ứng stress nhiệt làm tăng tỷ lệ bỏ ăn và sảy thai.
• Kinh nghiệm thực hành của sinh viên thực tập và công nhân mới tuyển dụng còn hạn chế trong việc quan sát, nhận diện sớm các dấu hiệu lâm sàng tiềm ẩn.

Hướng nghiên cứu và can thiệp tiếp theo:

• Cần nghiên cứu chuyên sâu về căn nguyên sinh lý và vi sinh vật của hội chứng bỏ ăn không rõ nguyên nhân (chiếm tới 27,54% đàn theo dõi) để đưa ra phác đồ can thiệp đặc hiệu.
• Đánh giá bổ sung các biện pháp cân đối khoáng chất (tỷ lệ Ca/P) và cải tạo mặt sàn chuồng nuôi nhằm làm giảm tỷ lệ mắc bệnh đau móng, viêm khớp ở nái mang thai kỳ II.
• Mở rộng theo dõi ảnh hưởng của dịch bệnh truyền nhiễm lân cận và xây dựng hàng rào an toàn sinh học cấp độ cao nhằm phòng chống dịch tả lợn châu Phi.

Giá trị tham khảo

Báo cáo khóa luận có giá trị tham khảo thực tiễn đối với:

• Sinh viên chuyên ngành Thú y, Chăn nuôi Thú y làm tài liệu học tập, thực tập tốt nghiệp về quản lý đàn lợn nái ngoại sinh sản quy mô công nghiệp.
• Cán bộ kỹ thuật, quản lý trang trại chăn nuôi lợn nái có thể ứng dụng trực tiếp biểu định mức phân chia thức ăn theo ngày trước và sau đẻ (Bảng khối lượng thức ăn chuồng sinh sản) để kiểm soát thể trạng lợn nái.
• Người làm công tác thú y tại cơ sở tham khảo bảng tiêu chí phân biệt 3 thể viêm tử cung (viêm nội mạc, viêm cơ, viêm tương mạc) và quy trình tiêm vắc xin phòng 5 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trên lợn nái hậu bị.

Câu hỏi thường gặp

Khóa luận nghiên cứu trên giống lợn nào và năng suất sinh sản tại trại đạt bao nhiêu?

Trang trại sử dụng công thức lai kinh tế 3 giống: lợn nái mẹ là con lai giữa Landrace (Đan Mạch) và Yorkshire (Anh), phối với tinh của lợn đực giống Duroc. Chỉ tiêu năng suất đạt được tại cơ sở là 2,40 lứa/nái/năm, số con sơ sinh bình quân 12,8 con/lứa và số con cai sữa bình quân 10,8 con/lứa.

Chế độ dinh dưỡng cho lợn nái mang thai tại trang trại được phân chia như thế nào?

Trang trại áp dụng khẩu phần cám mã hiệu 1061 cho nái mang thai:

• Lợn nái hậu bị mang thai: Cho ăn định mức 1,8 - 2,2 kg/con/ngày.
• Lợn nái dạ mang thai: Cho ăn định mức 2,0 - 3,5 kg/con/ngày.
• Giai đoạn chửa kỳ I (từ khi phối đến 4 tuần sau): Dinh dưỡng giữ mức protein thô 13 - 14%, năng lượng trao đổi 2800 - 2900 kcal/kg hỗn hợp.
• Giai đoạn 4 tuần sau phối đến trước đẻ 4 tuần: Tăng lượng thức ăn thêm 15 - 20% và tăng chất xơ.
• Giai đoạn trước đẻ 4 tuần: Protein thô nâng lên 17%, năng lượng trao đổi 3100 kcal/kg, đồng thời giảm chất xơ. Riêng lợn nái tơ mang thai lần đầu được tăng khẩu phần từ 10 - 15% so với tiêu chuẩn.

Bệnh nào có tỷ lệ mắc cao nhất trên đàn nái mang thai và nguyên nhân do đâu?

Bệnh bỏ ăn không rõ nguyên nhân có tỷ lệ mắc cao nhất, chiếm 27,54% (38/138 nái mắc). Nguyên nhân được xác định do rối loạn nội tiết tố sau khi thụ thai làm thay đổi tính thèm ăn; phôi bị chết khô/lưu gây nhiễm độc huyết nhẹ; thai phát triển lớn chèn ép vào xoang bụng ở giai đoạn cuối; hoặc do stress nhiệt khi thời tiết chuyển mùa đột ngột.

Phác đồ điều trị viêm tử cung và sảy thai trên đàn nái tại cơ sở được áp dụng như thế nào?

Trang trại sử dụng phác đồ kết hợp:

• Bệnh sảy thai: Tiêm bắp Oxytocin liều 2 - 3 ml/lần/con để tống sạch nhau thai hoặc dịch tồn dư, phối hợp kháng sinh Dufamox G150/40 (Amoxycillin trihydrate + Gentamycine) liều 15 - 20 ml/lần/con; đạt tỷ lệ khỏi 91,70% (11/12 con).
• Bệnh viêm tử cung: Tiêm bắp Oxytocin kết hợp kháng sinh Dufamox G150/40 liều 15 - 20 ml/lần/con; đạt tỷ lệ khỏi 80,00% (12/15 con).

Kết luận

Khóa luận của tác giả Nguyễn Hồng Quân đã phản ánh toàn diện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và an toàn sinh học trên đàn lợn nái sinh sản quy mô 1.200 con tại trang trại liên kết của Công ty Cổ phần Dược phẩm Thái Việt Pharma trong chu kỳ 6 tháng. Nghiên cứu đã hệ thống hóa các chỉ số kỹ thuật về khẩu phần thức ăn, tỷ lệ thực hiện vệ sinh sát trùng, và mức độ an toàn 100% của lịch trình tiêm phòng vắc xin. Đồng thời, các số liệu dịch tễ lâm sàng và kết quả thử nghiệm phác đồ điều trị đối với bệnh sảy thai (khỏi 91,70%), viêm tử cung (khỏi 80,00%) và đau móng viêm khớp (khỏi 84,20%) cung cấp cơ sở dữ liệu thực tiễn tin cậy cho công tác quản trị thú y tại các trang trại chăn nuôi lợn tập trung.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Hòa theo sự phát triển của các ngành kinh tế đặc biệt là ngành chăn nuôi cũng là một trong các ngành đang có xu hướng phát triển rất tốt. Trong đó có ngành chăn nuôi lợn, hiện nay đang rất phổ biến và trở thành yếu tố quan trọng để phát triển kinh tế của các hộ gia đình nông nghiệp và trang trại, đặc biệt là các mô hình trang trại VAC. Vì thế Đảng và nhà nước đã đặc biệt quan tâm, chú trọng đầu tư về công tác giống, thức ăn, thú y cho ngành chăn nuôi. Do đó, ngành chăn nuôi nói chung, chăn nuôi lợn nói riêng không ngừng phát triển, chất lượng đàn lợn không ngừng được cải thiện.

Nhờ đó, ngành chăn nuôi lợn đã trở thành một ngành kinh tế mũi nhọn trong chăn nuôi nói riêng, trong phát triển công nghiệp hóa hiện đại hóa nói chung. Giai đoạn mang thai là vô cùng quan trọng nên việc chăm sóc, nuôi dưỡng đàn lợn nái cần phải hết sức để ý để có được đàn lợn giống tốt, chất lượng cao, vì nó ảnh hưởng đến số lượng và chất lượng của đàn lợn giống sau này. Ngoài ra việc phòng và điều trị bệnh cho đàn lợn nái sinh sản cũng góp phần rất quan trọng trong quá trình lợn nái mang bầu đến khi sinh ra. Cùng với sự phát triển của nghành chăn nuôi ngoài những trang trại quy mô hiện đại thì vẫn còn nhiều cơ sở chăn nuôi nhỏ lẻ, hộ gia đình do thiếu vốn đầu tư cho cơ sở vật chất, khoa học kĩ thuật chưa đảm bảo, kiến thức của người chăn nuôi chưa cao hoặc chưa theo sát được sự phát triển về kĩ thuật của ngành dẫn đến việc chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh còn gặp nhiều khó khăn nhất là lúc dịch tả heo châu phi đang diễn ra rất là phức tạp trong thời gian này khi chưa có vaccine.

Đàn lợn nái mang thai dễ gặp phải các bệnh như: viêm tử cung, viêm khớp, sảy thai, bại liệt trước và sau khi đẻ…. Từ những thực tế trên, để bổ sung thêm những kiến thức cơ bản, nâng cao khả năng, chất lượng sinh sản cho đàn lợn nái, em đã được nhà trường và phía 1 Luan van 2 Ban lãnh đạo công ty đã tạo mọi điều kiện cho em tiến hành chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng, trị bệnh cho đàn lợn nái sinh sản tại trang trại liên kết của công ty cổ phần Dược Phẩm Thái Việt Pharma”. Mục tiêu của chuyên đề - Đánh giá hiệu quả của quy trình phòng bệnh và điều trị bệnh cho đàn lợn nái sinh sản tại trại. - Biết và thực hiện quy trình chăm sóc và nuôi dưỡng lợn nái mang thai tại trại.

- Thành thạo trong việc sử dụng các loại thức ăn dành cho lợn nái sinh sản, khẩu phần ăn và cách cho lợn nái ăn qua từng giai đoạn mang thai. - Phát hiện và chẩn đoán các bệnh thường hay xảy ra trên đàn lợn nái mang thai và phương pháp phòng và điều trị bệnh hiệu quả. Yêu cầu của chuyên đề Học hỏi và áp dụng quy trình chăn nuôi cũng như cách chăm sóc đàn lợn nái mang thai tại trang trại. Có những biện pháp phòng và trị bệnh hiệu quả cho đàn lợn nái mang thai tại trại.

Xác định tình hình nhiễm bệnh trên đàn lợn nái mang thai tại trại. Đánh giá hiệu quả của quy trình phòng, trị bệnh cho đàn lợn nái mang thai tại trại. - Hoàn thành công việc tại trại, giao tiếp gần gũi, hòa đồng với cán bộ công nhân viên của trang trại. Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.

Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên * Vị trí địa lý Luan van 3 Trang trại lợn liên kết với công ty cổ phần Dược Phẩm Thái Việt Pharma tại xóm 5, xã Quân Chu, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên. Quân Chu là xã cực nam của huyện Đại Từ, có vị trí địa lý: Phía đông giáp thị xã Phổ Yên và thị trấn Quân Chu. Phía tây và phía nam giáp tỉnh Vĩnh Phúc.

Phía bắc giáp xã Cát Nê. Trang trại có vị trí địa lý rất thuận lợi cho chăn nuôi, cách xa khu dân cư giáp với dãy núi Tam đảo. * Đặc điểm khí hậu Trại chăn nuôi nằm trong huyện Đại từ, tỉnh Thái Nguyên nên chịu ảnh hưởng của khí hậu nhiệt đới gió mùa. Mùa đông: trời rét và khô, nhiệt độ xuống thấp, bình quân từ 10 - 18oC.

Mùa hạ: nắng nóng và mưa nhiều có khi lên tới 400C. Tổng số giờ nắng trong năm dao động từ 1300 - 1750 giờ, phân bố tương đối đều cho các tháng trong năm. Lượng mưa trung bình hàng năm khoảng 1500 - 2500 mm, cao nhất là vào tháng VIII và thấp nhất vào tháng I có độ ẩm khá cao, trừ tháng I, các tháng còn lại độ ẩm tương đối đều cao trên 80%. Chịu ảnh hưởng của gió mùa Đông Bắc.

Thời tiết nồm, độ ẩm lên tới trên 90%. Với điều kiện khí hậu và hệ thống quản lý trang trại rất thuận lợi cho đàn vật nuôi phát triển và sinh sản. * Điều kiện địa hình, đất đai Trang trại được xây dựng trên khu đất rộng, có địa hình rất bằng phẳng, xa khu dân cư, tiện đường đi lại lên rất thuận lợi cho việc chăn nuôi. Trại lợn có diện tích rộng 6 ha bao gồm: - Đất trồng cây ăn quả: 2,5 ha - Đất xây dựng hệ thống xử lý nước thải: 0,5 ha - Đất xây dựng khu chăn nuôi: 2 ha Luan van 4 - Đất xây dựng nhà điều hành, khu sinh hoạt và thể dục thể thao cho cán bộ công nhân viên: 1 ha.

Xung quanh trại được bao bọc bằng hàng rào bằng tôn và tường cao. Cơ sở vật chất của trại lợn 2. Cơ sở vật chất của trại Trại lợn có quy mô 1.200 lợn nái sinh sản, 15 lợn được giống và 50 lợn cái hậu bị. Khu nhà điều hành và khu nhà ăn, ở của công nhân: Được trang bị đầy đủ tiện nghị phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt, vui chơi, giải trí của toàn bộ cán bộ và công nhân trong trang trại sau giờ làm việc.

Ngay tại cổng vào trang trại có 2 phòng sát trùng (nam và nữ), cổng vào khu chăn nuôi có 2 phòng sát trùng cho công nhân trước khi ra, vào chuồng chăm sóc lợn, có 1 nhà ăn và 2 phòng nghỉ trưa tập thể. Khu chăn nuôi gồm khu chuồng bầu, khu chuồng nái đẻ, khu chuồng nuôi lợn đực giống, khu chuồng cách nuôi cách ly và loại thải lợn. - Khu chuồng nái chửa gồm 2 chuồng bầu 1 và bầu 2 dành cho lợn nái mang thai và là chuồng có diện tích lớn nhất. Cách sắp xếp lợn trong chuồng đối với những lợn nái mang thai ở các giai đoạn khác nhau được xếp vào những dãy khác nhau.

Lợn đực giống phục vụ việc lấy tinh phối giống được xếp ở dãy trong cùng gần khu vực lấy tinh. Lợn nái cai sữa được đưa về nơi chờ phối trong chuồng lợn nái có chửa nhằm thuận tiện cho việc kiểm tra và lên giống. Phòng tinh được trang bị khá đầy đủ: kính hiển vi, tủ lạnh, nồi hấp dụng cụ, máy ép túi tinh, nhiệt kế,… Chuồng được xây dựng đạt tiêu chuẩn của một chuồng kín với kết cấu tất cả sàn chuồng đều được làm bằng bê tông, sàn cao hơn hẳn nền chuồng giúp công việc vệ sinh, khử trùng được thuận tiện. Đầu chuồng nái chửa có hệ thống giàn mát, cuối chuồng có hệ thống quạt thông gió với 8 quạt hoạt động nhằm tạo sự thông thoáng cho chuồng.

Ngoài ra bên trong chuồng còn được trang bị Luan van 5 đầy đủ hệ thống vòi nước tự động, máng ăn cho từng ô lợn nái nhằm đảm bảo việc nuôi dưỡng, chăm sóc lợn nái mang thai đạt hiệu quả nhất. - Khu chuồng đẻ gồm 3 chuồng mỗi chuồng ngăn làm hai và gần kề nhau. Được gọi là: đẻ 1, đẻ 2, đẻ 3. Mỗi chuồng đẻ gồm 120 ô chia ra làm 2 ngăn 60 ô, mỗi ngăn gồm 2 dãy, phía đầu chuồng là hệ thống giàn mát, cuối chuồng có 6 quạt thông gió (mỗi ngăn 3 quạt).

Trong chuồng đẻ sàn chuồng lợn mẹ làm bằng tấm đan bê tông, sàn chuồng dành cho lợn con làm bằng nhựa cứng. Mỗi một ô chuồng đẻ đều có vòi nước tự động dành cho lợn mẹ và dành cho lợn con. Phần chuồng cho lợn con khá rộng rãi, một góc để lồng úm, lồng úm được làm bằng khung sắt và hàn bằng tôn để giữ nhiệt, cửa chuồng có hàn thêm một thanh sắt ngang giúp cho lợn con đỡ bị chèn. Mỗi lồng úm được trang bị một bóng đèn sưởi ấm.Trong mỗi ô chuồng để một máng ăn nhỏ cho lợn con tập ăn.

Trong mỗi chuồng đều có nhiệt kế đo nhiệt độ chuồng nuôi. Tại khu chuồng đẻ mỗi lần xuất lợn con và đuổi lợn mẹ về khu vực chờ phối thì chuồng được cọ rửa và phun vôi, sát trùng để trống chuồng 1 tuần trước khi đuổi lợn bầu sắp đẻ lên. - Khu chuồng đực là khu nuôi lợn đực khai thác tinh được thiết kế cạnh phòng tinh để tiện cho việc khai thác. - Khu chuồng cách ly là khu chuồng nuôi lợn nái hậu bị mới nhập về để thay thế đàn và lợn nái loại thải.

Vị trí chuồng cách ly nằm gần chuồng bầu thuận tiện cho việc vận chuyển lợn lên chuồng bầu khi đã đủ điều kiện phối giống. Khu chuồng cách ly được xây dựng với bên trong là các ô nuôi lợn tập trung gồm 4 ô lớn được trang bị khá đầy đủ với hệ thống nước uống và máng ăn tự động bên trong các ô. Khu bên trên đầu chuồng là hệ thống giàn mát và khu cuối chuồng có 5 quạt thông gió nhằm tạo sự thông thoáng cho chuồng nuôi. Mỗi chuồng đều được lắp đặt máy bơm nước, vòi áp lực cao để tắm cho lợn và vệ sinh chuồng trại hằng ngày, cuối chuồng mỗi ô đều có hệ thống thoát phân và nước thải.

Luan van 6 * Khu nhà để thức ăn, kho thuốc, kho cám, khu nhà để dụng cụ chăn nuôi nằm trong khu chăn nuôi. Nguồn nước sử dụng trong trại được cung cấp từ hệ thống giếng khoan, nước sau khi được bơm lên 2 bể được xử lý bằng hóa chất. Sau đó được bơm lên một bể ở trên cao, lợi dụng áp lực của nước để đưa nước tới hệ thống cung cấp nước uống, giàn mát và các vòi nước phục vụ cho công việc vệ sinh. Nguồn điện sử dụng trong trang trại là hệ thống điện lưới quốc gia và có máy phát điện công suất lớn dùng trong trường hợp mất điện.

Kho cám gồm 1 kho chứa rộng có thể lên đến hơn 100 tấn 2.