LỜI MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Do sự phát triển của khoa học kỹ thuật công nghệ và do áp dụng những thành quả đó vào sản xuất kinh doanh mà nền công nghiệp trên thế giới phát triển nhƣ vũ bão. Cũng vì đó mà nhiều nghành nghề phát triển và mở rộng, nhiều doanh nghiệp thƣơng mại và dịch vụ ra đời phát triển bên cạnh những doanh nghiệp sản xuất. Với tất cả các doanh nghiệp thì vấn đề hàng đầu mà doanh nghiệp nào cũng quan tâm đó là làm thế nào để lợi nhuận của doanh nghiệp đạt đƣợc là tối ƣu.
Để biết đƣợc điều đó thì bộ phận kế toán phải xác định đƣợc lợi nhuận thực hiện của doanh nghiệp. Do đó, muốn xác định đƣợc nhanh chóng và chính xác lợi nhuận thực hiện trong kỳ, đòi hỏi công tác hạch toán kế toán phải đầy đủ và kịp thời. Vì vậy kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh là một công việc hết sức quan trọng trong hệ thống kế toán của doanh nghiệp. Mọi hoạt động, mọi nghiệp vụ phát sinh trong doanh nghiệp đều đƣợc hạch toán để đi đến công việc cuối cùng là xác định kết quả kinh doanh, từ kết quả kinh doanh sẽ làm căn cứ cho nhà quản lý biết đƣợc quá trình hoạt động của doanh nghiệp có đạt hiệu quả hay không và lời lỗ thế nào từ đó định hƣớng cho tƣơng lai.
Trong nền kinh tế thị trƣờng lợi nhuận vừa là điều kiện, vừa là một quá trình tái sản xuất mở rộng, nó quyết định sự tồn tại và phát triển các doanh nghiệp. Vì vậy có thể nói nhiệm vụ chính nói chung đối với các doanh nghiệp hoạt động trong cơ chế thị trƣờng là sắp xếp bố trí hợp lý các nguồn lực mà doanh nghiệp có đƣợc, tổ chức sản xuất kinh doanh một cách có hiệu quả nhất để có thể tối đa hoá lợi nhuận. Do đó em quyết định chọn đề tài: “ Hoàn thiện tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thƣơng mại Dịch vụ tổng hợp Thanh Tùng”. Mục đích nghiên cứu Hệ thống hoá lý luận chung về công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp thƣơng mại và dịch vụ Sinh viên: Nguyễn Hải Phƣơng – QT1203K 1 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP Nắm bắt đƣợc thực trạng về công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thƣơng mại Dịch vụ tổng hợp Thanh Tùng Từ đó có thể rút ra những ƣu điểm, nhƣợc điểm của hệ thống kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại công ty để đề xuất những kiến nghị nhằm từng bƣớc hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thƣơng mại Dịch vụ tổng hợp Thanh Tùng 3.
Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của đề tài 3.1 Đối tƣợng nghiên cứu: Tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh 3.2 Phạm vi nghiên cứu: Đề tài chỉ nghiên cứu trong phạm vi hoạt động của Công ty TNHH Thƣơng mại Dịch vụ tổng hợp Thanh Tùng. Đề tài đƣợc thực hiện từ ngày 02/04/2012 đến ngày 07/07/2012. Việc phân tích lấy số liệu của năm 2011 4. Phƣơng pháp nghiên cứu Thu thập số liệu ở đơn vị thực tập Phân tích số liệu ghi chép trên sổ sách của đơn vị (sổ chi tiết, sổ tổng hợp, báo cáo tài chính) Phỏng vấn lãnh đạo của công ty, những ngƣời làm công tác kế toán Tham khảo một số sách chuyên nghành kế toán 5.
Kết cấu của đề tài Đề tài nghiên cứu gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về tổ chức công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp Chƣơng 2: Thực trạng tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thƣơng mại Dịch vụ tổng hợp Thanh Tùng Chƣơng 3: Một số biện pháp nhằm hoàn thiện công tác tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thƣơng mại Dịch vụ tổng hợp Thanh Tùng Sinh viên: Nguyễn Hải Phƣơng – QT1203K 2 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP CHƢƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ TỔ CHỨC CÔNG TÁC KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP 1.1 Tổng quan về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp 1.1 Doanh thu Doanh thu là tổng hợp giá trị các lợi ích kinh tế của doanh nghiệp thu đƣợc trong kì kế toán phát sinh từ hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu.2 Chi phí Theo chuẩn mực số 01 “Chuẩn mực chung” ban hành và công bố theo QĐ số 165/2002/QĐ-BTC ngày 31/12/2002 của Bộ trƣởng Bộ Tài Chính thì: Chi phí là các khoản chi phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh, cho các hoạt động khác…mà doanh nghiệp phải bỏ ra để thực hiện các hoạt động của doanh nghiệp trong một thời kì nhất định Chi phí sản xuất, kinh doanh: bao gồm giá vốn hàng bán, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp, chi phí lãi tiền vay và những chi phí liên quan đến hoạt động cho các bên khác sử dụng tài sản sinh ra lợi tức, tiền bản quyền,…Những chi phí này phát sinh dƣới dạng tiền và các khoản tƣơng đƣơng tiền, hàng tồn kho, khấu hao máy móc, thiết bị.3 Xác định kết quả kinh doanh Kết quả kinh doanh là biểu hiện số tiền lãi hay lỗ từ các loại hoạt động của doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định (tháng, quý, năm). Đây là chỉ tiêu tổng hợp rất quan trọng để đánh giá hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. Là kết quả cuối cùng của hoạt động kinh doanh thông thƣờng và các hoạt động khác của doanh nghiệp Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm: Kết quả hoạt động kinh doanh thông thƣờng và kết quả hoạt động kinh doanh khác. Sinh viên: Nguyễn Hải Phƣơng – QT1203K 3 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP + Kết quả hoạt động kinh doanh thông thƣờng là kết quả từ hoạt động tạo ra doanh thu của doanh nghiệp, đây là hoạt động bán hàng, cung cấp dịch vụ và hoạt động tài chính.
Kết quả hoạt động kinh doanh thông thƣờng đƣợc xác định theo công thức sau: Chi phí Doanh bán thu hàng Lãi (lỗ) thuần Doanh và chi từ hoạt về bán Giá thu phí động Chi hàng vốn hoạt QLDN kinh = - + - phí tài - và hàng động tính doanh chính cung bán tài cho thông cấp chính hàng thƣờng dịch tiêu vụ thụ trong kỳ + Kết quả hoạt động kinh doanh khác là kết quả từ hoạt động bất thƣờng khác không tạo ra doanh thu của doanh nghiệp, đƣợc tính bằng chênh lệch giữa thu nhập khác (sau khi đã trừ đi khoản thuế GTGT phải nộp theo phƣơng pháp trực tiếp nếu có) và chi phí khác: Lãi (lỗ) từ hoạt động khác = Thu nhập khác – Chi phí khác Lợi nhuận trƣớc thuế Lợi nhuận từ hoạt động kinh Lợi nhuận từ hoạt = + của doanh nghiệp doanh thông thƣờng động khác Lợi nhuận sau thuế thu Lợi nhuận trƣớc thuế Chi phí thuế thu nhập = - nhập doanh nghiệp của doanh nghiệp doanh nghiệp Sinh viên: Nguyễn Hải Phƣơng – QT1203K 4 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP 1.4 Ý nghĩa của tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh Trong một nền kinh tế không có một doanh nghiệp nào có thể hoạt động tự cung tự cấp mà chúng hoạt động tập thể có mối quan hệ tƣơng tác bù trừ, phụ thuộc hay cạnh tranh để tạo nên một nền kinh tế thị trƣờng nhƣ: các doanh nghiệp đối tác, các nhà đầu tƣ, ngân hàng. Đặc biệt là các đối tác làm ăn bởi chính những vị khách này sẽ đem đến cho chúng ta những hợp đồng lớn với những thuận lợi cao mà chúng ta có thể thu nhập đƣợc Tất cả các số liệu mà kế toán xác định kết quả kinh doanh cung cấp cho chúng ta để chứng ta có thể hiểu đƣợc tình hình phát triển của công ty ở mức nào (dựa vào kết quả lỗ, lãi) để từ đó chúng ta có thể đƣa ra những biện pháp những chiến lƣợc mới để cải tạo lại, thu hút những đối tác làm ăn, nhất là đối với các doanh nghiệp thƣơng mại. Việc làm mới, làm phong phú thêm những điều khoản hấp dẫn để thu hút khách hàng đó là một điều không thể thiếu. Bên cạnh đó chúng ta cũng gặp khó khăn trong việc lựa chọn đƣờng lối phƣơng hƣớng phát triển tiếp theo.
Vậy nên ý nghĩa kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh vô cùng quan trọng vì từ đó doanh nghiệp cũng nhƣ công ty thấy đƣợc mặt mạnh và mặt yếu của mình để đƣa ra quyết định kinh doanh hợp lý chính xác, hiệu quả.2 Tổ chức kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp 1.1 Các nguyên tắc cơ bản kế toán doanh thu,chi phí và xác định kết quả kinh doanh 1.1 Các nguyên tắc khi kế toán doanh thu Nguyên tắc ghi nhận doanh thu: Theo chuẩn mực số 14 “ Doanh thu và thu nhập khác” ban hành và công bố theo QĐ số 149/2001/QĐ-BTC ngày 31/12/2001 của Bộ trƣởng Bộ Tài Chính thì doanh thu bán hàng đƣợc ghi nhận khi thoả mãn 5 điều kiện: Sinh viên: Nguyễn Hải Phƣơng – QT1203K 5 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP + Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hoá cho ngƣời mua. + Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hoá nhƣ ngƣời sở hữu hàng hoá hoặc quyền kiểm soát hàng hoá. + Doanh thu đƣợc xác định tƣơng đối chắc chắn. + Doanh nghiệp đã thu hoặc sẽ thu đƣợc lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng.
+ Xác định đƣợc chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng.2 Các nguyên tắc khi xác định kết quả kinh doanh + Tài khoản này phải phản ánh đầy đủ, chính xác các khoản kết quả hoạt động kinh doanh của kỳ kế toán theo đúng quy định của chính sách tài chính hiện hành. + Kết quả hoạt động kinh doanh phải đƣợc hạch toán chi tiết theo từng loại hoạt động (hoạt động sản xuất, chế biến, hoạt động kinh doanh thƣơng mại, dịch vụ, hoạt động tài chính…). Trong từng loại hoạt động kinh doanh có thể cần hạch toán chi tiết cho từng loại sản phẩm, từng nghành hàng, từng loại dịch vụ. + Các khoản doanh thu và thu nhập đƣợc kết chuyển vào tài khoản này là số doanh thu thuần và thu nhập thuần.
