CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Trong những năm gần đây nền kinh tế nước ta có sự chuyển biến quan trọng, đặc biệt trong lĩnh thương mại và dịch vụ. Trong nền kinh tế thị trường các doanh nghiệp phải cạnh tranh tạo niềm tin với khách hàng về những sản phẩm mà doanh nghiệp mình đã đang và sẽ kinh doanh, sản xuất. Đây thực sự là bài toán khó, nó quyết định tới sự thành bại của các doanh nghiệp, có tiêu thụ được sản phẩm thì doanh nghiệp mới bù đắp được các khoản chi phí bỏ ra và thu được lợi nhuận thực hiện tái sản xuất giản đơn và tái sản xuất xã hội.
Để làm được điều này, vấn đề mà các doanh nghiệp cần phải quan tâm là sự đa dạng, phong phú về chủng loại, mẫu mã, chất lượng ngày càng phải được nâng cao với giá thành hạ tạo nên sự hấp dẫn đối với mỗi khách hàng. Điều kiện này đã tạo nên nhiều phương thức tiêu thụ đa dạng, tiện lợi với các hình thức thanh toán linh hoạt đem lại lợi ích, sự thoải mái cao nhất đối với các khách hàng khi mua sản phẩm của doanh nghiệp mình. Tuy nhiên, thách thức lớn đối với mỗi doanh nghiệp là thị trường luôn biến động với các rủi ro tiềm ẩn, sức mua và thói quen tiêu dùng của mỗi người dân. Do vậy các nhà quản trị doanh nghiệp phải đưa ra các quyết định sáng suốt, ứng phó kịp thời trong mọi tình huống có thể xảy ra.
Để khắc phục những tồn tại trên, yêu cầu kế toán với vai trò và công cụ quản lý kinh tế phải không ngừng hoàn thiện, đặc biệt là kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh. Đây là khâu rất quan trọng của quá trình kinh doanh, giúp đưa ra những thông tin nhanh chóng, kịp thời giúp nhà quản trị doanh nghiệp nắm bắt được chính xác, kịp thời, đầy đủ mọi tình hình hoạt động của doanh nghiệp, từ đó việc kế toán lợi nhuận được thực hiện nhanh, đủ và kịp thời cùng với sự phân phối thu nhập công bằng tới người lao động và đưa ra được những chiến lợi phù hợp cho tiêu thụ sản phẩm nâng cao năng suất, đáp ứng kịp thời về nhu cầu cũng như chất lượng sản phẩm hàng hoá mà doanh nghiệp, xã hội đề ra. Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tinh Hà đã và đang là một Công ty 2 kinh doanh đa ngành, đa lĩnh vực, chất lượng cao, đạt trình độ tiên tiến, làm nòng cốt cho hệ thống cơ sở hạ tầng của địa phương nói riêng và của cả nước nói chung, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội. Góp phần không nhỏ vào sự thành công và phát triển của chung của ngành xây dựng là việc thực hiện nâng cao chất lượng và không ngừng cải tiến công tác kế hoạch - tài chính theo hướng nâng cao tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm, sử dụng hiệu quả các nguồn lực tài chính, phát triển hạ tầng nhằm tạo thêm nhiều nguồn thu.
Do đó, việc đánh giá thực trạng và nghiên cứu đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tinh Hà là một yêu cầu thực tế, cấp bách và lâu dài. Nhận thức được tầm quan trọng, tính cấp thiết của vấn đề nêu trên, tác giả Luận văn đã lựa chọn nghiên cứu đề tài “Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tinh Hà” làm đề tài luận văn tốt nghiệp của mình. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Trong điều kiện hội nhập kinh tế. Việc quản lý tốt Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh sẽ góp phần tăng cường năng lực cạnh tranh, đảm bảo sự an toàn và khả năng mang lại thắng lợi cho các quyết định kinh doanh của các Doanh nghiệp.
Vì vậy, đã có nhiều các công trình nghiên cứu về Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp như sau: Tác giả Thái Thị Thu (2012) trong luận văn "Hoàn thiện tổ chức kế toán quản trị Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp kinh doanh khách sạn ở Việt Nam" đã nghiên cứu về tổ chức kế toán quản trị Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp kinh doanh khách sạn ở Việt Nam, theo tác giả tổ chức kế toán quản trị Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh hiện nay chưa được coi trọng trong các doanh nghiệp kinh doanh khách sạn, trên cơ sở nghiên cứu về thực trạng công tác kế toán quản trị chi phí của các Doanh nghiệp kinh doanh khách sạn tác giả đã đưa ra giải pháp hoàn thiện tổ chức công tác kế toán quản trị Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh cho các Doanh nghiệp 3 kinh doanh khách sạn ở Việt Nam. Với đề tài này, tác giả mới chỉ đi sâu vào nghiên cứu tổ chức kế toán quản trị Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp kinh doanh khách sạn. Như vậy việc áp dụng những giải pháp hoàn thiện của đề tài chưa lan tỏa được và chưa thể áp dụng phục vụ cho công tác kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh cho Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tinh Hà. Thuộc về lĩnh vực dịch vụ du lịch, đã có tác giả Vũ Thúy Hà (2013) đã nghiên cứu luận văn “Hoàn thiện kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh du lịch tour tại các Doanh nghiệp du lịch trên địa bàn Hà Nội” với nghiên cứu này Vũ Thúy Hà đã làm rõ được cơ sở lý luận của công tác kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong lĩnh vực hoạt động du lịch tour.
Tác giả đã phản ánh được thực trạng công tác kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh du lịch tour trên địa bàn Hà Nội. Tác giả cùng đã đưa ra được một số giải pháp về cả chế độ kế toán quản trị và góc độ kế toán tài chính với công tác kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh du lịch tour trên địa bàn Hà Nội. Tuy nhiên, với luận văn này, tác giả mới chỉ nghiên cứu công tác kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp kinh doanh du lịch tour trong phạm vi hẹp với nhiều đặc thù, với nhiều điều kiện thuận lợi (thành phố Hà Nội). Việc áp dụng kết quả nghiên cứu này cho các Doanh nghiệp kinh doanh du lịch tour ở các địa phương khác trong cả nước cần phải được nghiên cứu, điều chỉnh mới phù hợp và vận dụng được.
Nghiên cứu về tổ chức kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp thuộc lĩnh vực sản xuất có tác giả Nghiêm Thị Thắm (2014) với luận văn “Hoàn thiện tổ chức kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp SX gốm sứ xây dựng” đã nghiên cứu thực tiễn tổ chức kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh trong các Doanh nghiệp SX gốm sứ xây dựng. Tác giả đã cho rằng công tác tổ chức công tác kế toán kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh cùng là một trong các yếu tố đảm bảo sự thành công cho các quyết định kinh doanh của Doanh nghiệp. Trên cơ sở nghiên 4 cứu thực tiễn, tác giả cũng đã đưa ra một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác tổ chức kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh cho các Doanh nghiệp SX gốm sứ xây dựng. Với nội dung này, luận văn đã nghiên cứu trên một phạm vi rất rộng, luận văn mới chỉ dừng lại nghiên cứu chung các vấn đề liên quan đến tổ chức kế toán Chi phí, Doanh thu và Kết quả kinh doanh của các Doanh nghiệp trong ngành gốm sứ xây dựng, một số vấn đề mới chỉ được tác giả đề cập đến chưa có những nghiên cứu cụ thể và áp dụng tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tinh Hà.
Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty cổ phần Dược phẩm UPI” của tác giả Phạm Thị Việt Hà (2016, Đại học Kinh tế quốc dân). Luận văn thạc sĩ “Kế toán doanh thu, chi phí và kết quả kinh doanh tại doa- nh nghiệp tư nhân Tuyết Hạnh” của tác giả Nguyễn Thị Mỹ Ly (2016, Đại học kinh tế quốc dân). Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện kế toán doanh thu chi phí và kết quả kinh doa- nh tại Công ty TNHH Tân Thế Kỷ” của tác giả Nguyễn Hồng Thúy (2014, Đại học Kinh tế quốc dân). Có thể thấy các công trình nghiên cứu đã công bố, đã có nhiều nghiên cứu về công tác kế toán chi phí, kế toán doanh thu, kế toán kết quả kinh của Doanh nghiệp dưới góc độ kế toán tài chính hay kế toán quản trị.
Tuy nhiên, nếu xét theo lĩnh vực hoạt động thì các nghiên cứu này chủ yếu mới được thực hiện nghiên cứu ở các lĩnh vực dịch vụ (vận tải, khách sạn, du lịch), một số công trình được thực hiện nghiên cứu ở lĩnh vực sản xuất (gốm sứ, chế biến bánh kẹo, thức ăn). Nếu xét theo lĩnh vực chuyên môn thì các nghiên cứu này chủ yếu nghiên cứu về tổ chức công tác kế toán. Bên cạnh đó, cũng có các công trình nghiên cứu về các Doanh nghiệp thép, tuy nhiên, các nghiên cứu này mới chỉ được thực hiện trên lĩnh vực hoạt động khác của Doanh nghiệp (không phải hoạt động về KTTC). Chưa có bất cứ công trình nào nghiên cứu về công tác kế toán thuộc lĩnh vực công nghiệp nặng, cũng như trong ngành sản xuất bê tông ở Việt Nam.
Ngoài những tình hình nghiên cứu tác giả được biết ở trên, thì nghiên cứu để 5 cùng một lúc hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trên cả 2 phương diện là kế toán tài chính và kế toán quản trị trong một doanh nghiệp cụ thể tác giả chưa biết, nếu có thì ở một số lĩnh vực kinh doanh khác chứ không phải lĩnh vực xây lắp mà Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ Tinh Hà đang tiến hành.