phần mở đầu và phần kết luận chuyên đề gồm 3 phần sau: Phần I : Những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán tiêu thụ và xác định kết quả tiêu thụ trong các Doanh nghiệp Phanà II: Thực trạng công tác kế toán tiêu thụ và xác định kết quả tiêu thụ tại Tổng công ty xuất nhập khâủ và đầu tư IMEXIN Phần III: Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kế toán tiêu thụ và xác định kết quả tiêu thụ tại Công ty. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Phần I Những vấn đề lý luận cơ bản về tổ chức kế toán tiêu thụ và xác định kết quả tiêu thụ trong các Doanh nghiệp I. Tiêu thụ và ý nghĩa của tiêu thụ Từ khi chuyển sang nền kinh tế thị trường dưới sự điều tiết vĩ mô của nhà nước, các quan hệ hàng hoá tiền tệ ngày càng được mở rộng và phát triển. Với việc đa dạng hoá các thành phần kinh tế (Quốc doanh, Công tư hợp doanh, Tập thể, Tư nhân v.) nền kinh tế ngày càng xuất hiện nhiều Doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế khác nhau.
Các Doanh nghiệp cùng sản xuất cùng tồn tại và cạnh tranh lẫn nhau, bình đẳng với nhau trước pháp luật. Vì vậy, nếu trong cơ chế cũ, cơ chế quản lý tập trung bao cấp, các Doanh nghiệp chỉ cần lo sản xuất đủ kế hoạch giao nộp cho nhà nước, thì ngày nay, các Doanh nghiệp không chỉ lo cho sản xuất mà tiêu thụ lại trở thành vấn đề vô cùng quan trọng, quyết định sự thành bại của các Doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường. Như vậy tiêu thụ là gì? và ý nghĩa của nó ra sao? Chúng ta cần hiểu rõ vấn đề này. Khái niệm về tiêu thụ Tiêu thụ là quá trình đơn vị cung cấp thành phẩm, hàng hoá và công tác lao vụ dịch vụ cho đơn vị mua, qua đó đơn vị mua thanh toán tiền hàng hoặc chấp nhận thanh toán tiền hàng theo giá đã thoả thuận giữa đơn vị mua và đơn vị bán.
Thành phẩm, hàng hoá được coi là tiêu thụ khi người mua thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán cho người bán. Yêu cầu quản lý về tiêu thụ Trong quá trình tiêu thụ thành phẩm, hàng hoá các Doanh nghiệp cần phải chú trọng đến một số vấn đề sau: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Phải nắm bắt, theo dõi chặt chẽ từng phương thức bán hàng, lựa chọn hình thức tiêu thụ phù hợp với khách hàng, thị trường; phải giám sát sản phẩm tiêu thụ: Số lượng, chất lượng, chủng loại, để tránh mất mát, hư hỏng trong khi tiêu thụ đồng thời giám sát chi phí bán hàng, xác định đúng đắn số vốn của sản phẩm tiêu thụ để tính chính xác kết quả tiêu thụ. - Phải quản lý chặt chẽ tình hình thanh toán của khách hàng, thanh toán theo đúng hạn, tránh ứ đọng vốn cũng như chiếm dụng vốn. - Ngoài ra, phải làm tốt công tác thăm dò nghiên cứu thị trường để đáp ứng kịp thời nhu cầu của khách hàng, tìm kiếm mở rộng thị trường.
Vị trí, vai trò và ý nghĩa của quá trình tiêu thụ Trong nền kinh tế thị trường, chức năng của Doanh nghiệp sản xuất là sản xuất hàng hoá phục vụ nhu cầu tiêu dùng của toàn xã hội bao gồm các khâu cung ứng, sản xuất tiêu thụ. Vì vậy các Doanh nghiệp không những có nhiệm vụ sản xuất ra thành phẩm mà còn tổ chức tiêu thụ được sản phẩm mới thực hiện được chức năng của mình, trong quá trình lưu chuyển vốn, tiêu thụ là khâu giữ vai trò trực tiếp thực hiện nhiệm vụ kinh doanh của Doanh nghiệp. Các khâu này phụ thuộc vào việc thành phẩm, hàng hoá có tiêu thụ được hay không? Vì vậy có thể nói tiêu thụ là cơ sở để bảo toàn và phát triển vốn kinh doanh, quyết định sự thành bại của các Doanh nghiệp. Có tiêu thụ được thành phẩm, hàng hoá thì mới có thu nhập để bù đắp chi phí, hình thành kết quả kinh doanh, và có điều kiện để quay vòng vốn tiếp tục sản xuất kinh doanh và ngược lại; nếu sản phẩm không tiêu thụ được sẽ dẫn đến ứ đọng, ế thừa thành phẩm hàng hoá, không thu hồi được vốn, thu không bù chi.và Doanh nghiệp sẽ dẫn đến phá sản.
Đối với người tiêu dùng, quá trình tiêu thụ sẽ cung cấp hàng hoá cần thiết một cách kịp thời, đầy đủ và đồng bộ, đúng về số lượng, đảm bảo về chất lượng đáp ứng nhu cầu tiêu dùng, thông qua tiêu dùng thì mới thực hiện được tính thích LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ứng hữu ích của thành phẩm, hàng hoá, phản ánh sự phù hợp của chúng đối với thị hiếu người tiêu dùng. Xét trên phạm vi toàn bộ nền kinh tế, tiêu thụ là điều kiện để tiến hành tái sản xuất xã hội, quá trình này bao gồm các khâu: Sản xuất-Phân phối-trao đổi và tiêu dùng, giữa các khâu này có mối liên hệ mật thiết với nhau, nếu thiếu một trong các khâu này thì quá trình tái sản xuất xã hội sẽ không thực hiện được. Trong đó tiêu thụ là cầu nối giữa nhà sản xuất và tiêu dùng, giữa hàng hoá và tiền tệ, giữa nhu cầu tiêu dùng và khả năng thanh toán.đồng thời nó là điều kiện để đảm bảo sự phát triển cân đối trong từng ngày, từng vùng cũng như toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Như vậy, tiêu thụ sản phẩm là một vấn đề rất quan trọng đối với mỗi Doanh nghiệp, trong cơ chế thị trường bán hàng là một nghệ thuật, lượng sản phẩm tiêu thụ được là một nhân tố trực tiếp làm thay đổi lợi nhuận của Doanh nghiệp.
Nó thể hiện sức cạnh tranh trên thị trường, là cơ sở để đánh giá trình độ quản lý hiệu quả sản xuất kinh doanh của Doanh nghiệp. Trong tiến trình hội nhập nền kinh tế Việt Nam với nền kinh tế thế giới nhất là nước ta đã trở thành thành viên chính thức của tổ chức ASEAN tiêu thụ sản phẩm không chỉ là cầu nối giữa các đơn vị, các thành phần kinh tế trong nước nữa mà nó còn là cầu nối giữa thị trường trong nước với thị trường quốc tế, thúc đẩy thương mại quốc tế phát triển. Nội dung của công tác tiêu thụ 1. Các phương thức tiêu thụ Hiện nay để đẩy mạnh khối lượng tiêu thụ hàng hoá, các Doanh nghiệp có thể sử dụng nhiều phương thức bán hàng phù hợp với đặc điểm sản xuất kinh doanh, mặt hàng tiêu thụ của mình.
Công tác tiêu thụ thành phẩm trong các Doanh nghiệp có thể tiến hành theo nhiều phương thức sau. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Phương thức bán buôn Bán buôn là việc bán thành phẩm, hàng hoá cho các Doanh nghiệp thương mại, cửa hàng, đại lý, v. với số lượng lớn để các đơn vị đó trực tiếp chuyển hay bán nguyên vật liệu cho đơn vị sản xuất hoặc bán hàng cho các tổ chức nhằm thoả mãn các nhu cầu kinh tế, phương thức bán buôn có đặc điểm là sản phẩm sau khi tiêu thụ vẫn nằm trong lĩnh vực lưu thông, có 2 phương thức sau: a. Bán buôn qua kho: Theo phương thức này thành phẩm hàng hoá được xuất tại kho của Doanh nghiệp để chuyển bán cho khách hàng bao gồm 2 trường hợp cụ thể: - Bán buôn trực tiếp tại kho của Doanh nghiệp: Căn cứ vào hợp đồng kinh tế đã ký kết, Doanh nghiệp xuất thành phẩm từ kho giao cho người mua đến nhận tại kho của Doanh nghiệp, người mua tự chịu trách nhiệm vận chuyển, chứng từ sử dụng trong phương thưc này là hoá đơn kiêm phiếu xuất kho, hoá đơn bán hàng do Doanh nghiệp lập.
- Bán buôn theo phương thức chuyển hàng: Căn cứ vào hợp đồng kinh tế đã ký, Doanh nghiệp vận chuyển hàng đến cho khách hàng bằng phương tiện tự có hoặc thuê ngoài. Bán buôn không qua kho: Doanh nghiệp sản xuất ra thành phẩm bán cho khách hàng từ nơi sản xuất, thành phẩm sản xuất ra không làm thủ tục nhập kho. Các phương thức bán lẻ Là phương thức bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng nhằm thoả mãn nhu cầu sinh hoạt cá nhân và một số bộ phận nhu cầu kinh tế của tập thể, số lượng nhỏ. Có nhiều phương thức bán lẻ.
Phương thức bán hàng thu tiền tập trung: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong phương thức này nhiệm vụ thu tiền và giao hàng tách rời nhau, mỗi quầy hàng bố trí một số nhân viên làm nhiệm vụ thu tiền của khách hàng và viết tích kê cho khách hàng, khách hàng dùng tích kê nhận hàng tại nhân viên giao hàng. Cuối ca, cuối ngày nhân viên thu ngân làm giấy nộp tiền bán hàng, người giao hàng kiểm kê số hàng để xác định lượng hàng đã giao cho khách, sau đó lập báo cáo bán hàng. Hai chứng từ trên được làm căn cứ để kế toán ghi sổ, lượng thành phẩm hàng hoá bán ra được xác định: Số lượng Số lượng Số lượng nhập Số lượng tồn = + - bán ra tồn đầu kỳ trong ca cuối ca b. Phương thức bán hàng đại lý (gửi bán): Theo phương thức này, thành phẩm sản xuất ra được giao cho các đại lý để tiêu thụ (ký gửi).
Hàng ký gửi được coi là hàng gửi bán và còn thuộc quyền sở hữu của Doanh nghiệp cho đến khi Doanh nghiệp nhận được thông báo của bên nhận đại lý thông qua đã bán hàng, căn cứ vào hợp đồng kinh tế đã ký, Doanh nghiệp lập chứng từ là phiếu xuất kho hay biên bản giao hàng để giao hàng cho đại lý. Đến thời hạn thanh toán, đại lý sẽ lập quyết toán gửi cho Doanh nghiệp về số hàng đã bán, đây sẽ là căn cứ để kế toán ghi sổ. Phương thức này giúp cho Doanh nghiệp tiếp cận và khai thác tốt thị trường, mở rộng phạm vi tiêu thụ mà không phải đầu tư thêm vốn để mở rộng mạng lưới cửa hàng tiêu thụ thành phẩm, hàng hoá. Phương thức bán trả góp: Theo phương thức này, khi giao hàng cho người mua thì người mua sẽ thanh toán lần đầu ngay tại thời điểm mua, số còn lại người mua sẽ trả dần ở các kỳ tiếp theo và phải chịu trách nhiệm một tỷ lệ lãi suất nhất định.
Thông thường số tiền trả ở các kỳ bằng nhau, trong đó bao gồm một phần doanh thu gốc và một phần lãi suất trả chậm, lãi suất trả chậm được coi là thu nhập tài chính. Phương thức này giúp Doanh nghiệp khai thác triệt để thị trường tiềm năng mà hầu như LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com không phải đầu tư thêm vốn (lãi trả chậm sẽ bù đắp chi phí vốn trong khâu tiêu thụ và dự phòng rủi ro.