chương 1 cũng trình bày các mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi và phương pháp nghiên cứu… để tạo tiền đề cho việc nghiên cứu, đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng cá nhân và sử dụng mô hình hồi quy trong việc kiểm định lại các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng trả nợ của khách hàng cá nhân tại FE CREDIT LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY TÀI CHÍNH MTV NGÂN HÀNG VIỆT NAM THỊNH VƯỢNG VÀ KHẢ NĂNG TRẢ NỢ CỦA KHÁCH HÀNG CÁ NHÂN PHÂN KHÚC VAY TIỀN MẶT TẠI CÔNG TY 2.1 Giới Thiệu Công Ty Tài Chính TNHH MTV Ngân Hàng Việt Nam Thịnh Vượng 2. Lịch sử hình thành và phát triển Ngày 02/11/2010 Khối Tín dụng tiêu dùng ra đời và trực thuộc Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank), qua đó phát triển dòng sản phẩm đầu tiên là vay mua xe máy trả góp , đến năm 2011 mạng lưới đã cán mốc 2000 điểm bán hàng trên toàn quốc, tiếp nối sự phát triển vượt bậc đó đến năm 2012 Khối tín dụng tiêu dùng cho ra đời sản phẩm “vay tiền mặt” đây là mảng bán hàng chủ lực và thành lập mảng bán hàng trực tiếp và kênh bán hàng qua đối tác thứ 3, qua đó đạt cộc mốc 150.000 khách hàng, trở thành doanh nghiệp dẫn đầu thị trường. Đến năm 2013 tiếp tục mở rộng sản phẩm bằng dòng sản phẩm “mua hàng điện thoại- điện máy trả góp”, đa dạng mạng lưới bán hàng thông qua hình thước liên minh, liên kết với các tổ chức Năm 2015 là năm ghi dấu ấn vô cùng quang trọng, Khối tín dụng tiêu dùng VPbank chuyển đổi sang công ty tài chính TNHH MTV Ngân Hàng Việt Nam Thịnh Vượng (thương hiệu FE CREDIT) đồng thời là đơn vị tiên phong trong ngành tài chính tiêu dùng ra mắt sản phẩm”thẻ tín dụng” , mở rộng các kênh bán hàng online, ứng dụng cho vay trên điện thoại… FE CREDIT đã thành công trong việc chuyển đổi hoạt động Tín dụng tiêu dùng sang một pháp nhân độc lập mới, được nhận diện với Thương hiệu FE CREDIT vào tháng 02/2015. Tự hào nhận giải thưởng Global Banking and Finance Review – Công ty tài chính tiêu dùng tốt nhất Việt Nam 2015.
Đến năm 2018 Fe Credit đã phục vụ gần 10.000 khách hàng, mở rộng hợp tác với hơn 9.000 đối tác và phát triển hơn 13.000 điểm bán hàng cùng hơn 17.500 nhân LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 viên, chiếm lĩnh thị trường tài chính tiêu dùng Việt Nam với hơn 50% thị phần theo báo cáo của STOXPLUS, đồng thời ra mắt ứng dụng vay tự động đầu tiên tại Việt Nam giúp khách hàng có thể đăng ký và duyệt vay trong vòng 15 phút Sau nhiều năm hoạt động, đến nay Fe Credit đã dần thiết lập được những nền tảng vững chắc để trở thành công ty dẫn đầu thị trường tài chính tiêu dùng với mạng lưới phủ rộng trên toàn quốc tại hơn 14.000 điểm bán hàng cùng hơn 18.500 nhân viên, FE CREDIT cũng đã kết hợp với hơn 9.000 đối tác đến nay đã phục vụ cho gần 12 triệu người dân Việt Nam giải quyết khó khăn tài chính thông qua các sản phẩm và dịch vụ cho vay tín chấp của mình. Kết quả hoạt động của FE CREDIT qua các năm 2016-2019 Tổng thu nhập hoạt động Đơn vị: Tỷ đồng Tổng thu nhập hoạt động 18,152 14,120 12,129 8,177 2016 2017 2018 2019 Nguồn: Báo cáo nội bộ của FE CREDIT Hình 2.1: Tổng thu nhập hoạt động của FE Credit (không bao gồm thu nhập khác) giai đoạn 2016-2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 9 Qua hình 2.1 ta có thể thấy thu nhập từ hoạt động của FE CREDIT tăng trưởng khá nhanh, từ con số 8.177 tỷ đồng năm 2016 đã lên tới 18. Điều này một lần nữa khẳng định sự phát triển nhanh chóng và hiệu quả của FE CREDIT trong thời gian qua Lưu ý đây là tổng thu nhập từ hoạt động cho vay tại Fe Credit, trong phạm vi nghiên cứu tác giả không đề cập đến các nguồn thu khác như hoa hồng đối tác hay các khoản đầu tư… Chi phí hoạt động Đơn vị: Tỷ đồng Tổng chi phí hoạt động 5,688 4,526 3,400 2,927 2016 2017 2018 2019 Nguồn: Báo cáo nội bộ của FE CREDIT Hình 2.2: Chi phí hoạt động FE CREDIT giai đoạn 2016-2019 Qua hình 2.2 trên ta thấy, bên cạnh sự tăng trưởng về thu nhập thì chi phí hoạt động của FE CREDIT cũng tăng lên đáng kể, cụ thể năm 2016 là 2.927 tỷ đồng thì đến năm 2019 con số này đã là 5.688 tỷ đồng LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 10 Lợi nhuận của FE CREDIT Đơn vị: tỷ đồng Lợi nhuận FE CREDIT 4,488 4,188 4,119 2,400 2016 2017 2018 2019 Nguồn: Báo cáo nội bộ của FE CREDIT Hình 2.3: Lợi nhuận trước thuế FE CREDIT giai đoạn 2016-2019 Qua hình 2.3 ta có thể thấy lợi nhuận đi đôi với kết quả tăng trưởng tín dụng vượt bậc thì lợi nhuận của Fe Credit cũng tăng trưởng hết sức ấn tượng từ mức khoảng 2.400 tỷ đồng trong năm 2016 đã tăng lên tới 4.488 tỷ đồng trong năm 2019, lợi nhuận của Fe Credit liên tục chiếm hơn 40% trong lợi nhuận hợp nhất với ngân hàng mẹ là VPBank, đây là một kết quả vượt xa ngoài mong đợi của Fe Credit không chỉ bởi vì con số lợi nhuận vượt xa nhiều ngân hàng thương mại hiện nay mà còn bởi vì phân khúc tài chính tiêu dùng có mức độ rủi ro cao mà công ty đang hướng tới. Sản phẩm dịch vụ của FE CREDIT Cho vay mua hàng điện máy trả góp: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi ,chỉ cần chứng minh nhân dân và sổ hộ khẩu hoặc bằng lái xe.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 11 Cho vay Mua xe trả góp: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, thu nhập từ 3 triệu đồng trở lên, Chỉ cần điều kiện là có CMND, hộ khẩu. Mở thẻ tín dụng: Khách hàng nằm trong độ tuổi từ 20 đến 60 tuổi, Đang cư trú và làm việc trên địa bàn có chi nhánh hỗ trợ làm việc của Fe Credit và Khách hàng đi làm hưởng lương (nhận lương tiền mặt hoặc chuyển khoản ngân hàng đều được) và có nguồn thu nhập từ lương tối thiểu 3 triệu đồng/tháng. Cho vay tiền mặt: Đây là sản phẩm chủ lực của Fe Credit và được tác giả sử dụng để đề cập và phân tích trong bài nghiên cứu. Hiện phân khúc cho vay tiền mặt của FE CREDIT được chia ra rất nhiều sản phẩm với mọi đối tượng khách hàng có thể tóm lược như: Sản phẩm cho vay theo lương: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, thu nhập từ 3 triệu đồng trở lên, Ngoài CMND, hộ khẩu, tạm trú cần có hợp đồng lao động/ xác nhận lương, bảng lương/sao kê lương.
Sản phẩm cho vay theo hóa đơn điện: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, ngoài CMND, hộ khẩu, khách hàng chỉ cần có hóa đơn điện trên 300.000 đồng/tháng. Sản phẩm cho vay theo cà vẹt xe máy: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, ngoài CMND, hộ khẩu, tạm trú thì khách hàng chỉ cần đang sử dụng xe máy và đứng tên trên cà vẹt xe thì có thể vay vốn. Sản phẩm khách hàng đang vay vốn tại các tổ chức tín dụng khác: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, ngoài CMND, hộ khẩu, tạm trú, khách hàng chỉ cần có hợp đồng tín dụng tại các tổ chức tín dụng khác/Quỹ tín dụng nhân dân/ giấy nộp tiền nếu vay tại quỹ tín dụng nhân dân. Sản phẩm có hóa đơn mua hàng gia dụng: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, ngoài CMND, hộ khẩu, tạm trú, khách hàng có hóa đơn mua hàng tại “The Gioi Di Dong, Vien Thong A, FPT, Vinpro, MediaMart and Tran Anh” có giá trị từ 3 triệu đồng và giới hạn trong vòng 12 tháng.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 12 Sản phẩm sao kê ngân hàng/sổ tiết kiệm/xác nhận số dư: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, ngoài CMND, hộ khẩu, tạm trú, khách hàng phải có số dư trung bình 4 tháng gần nhất >= 2 triệu đồng, sao kê ngân hàng/sổ tiết kiệm/ xác nhận số dư 4 tháng liên tục. Sản phẩm hợp đồng bảo hiểm nhân thọ: Với điều kiện có độ tuổi từ 20-60 tuổi, ngoài CMND, hộ khẩu, tạm trú, Khách hàng cung cấp hợp đồng bảo hiểm nhân thọ và biên lai/xác nhận đóng phí tối thiểu 6 tháng gần nhất. Qua những sơ lược về các dòng sản phẩm của Fe Credit ta có thể nhận thấy so với các tổ chức tín dụng như công ty mẹ Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng hay các tổ chức tài chính truyền thống khác, ta có thể dễ dàng nhận ra một số sự khác biệt như sau: Thứ nhất, đối tượng mà Fe Credit hướng đến là đối tượng có độ rủi ro cao, nguồn thu nhập cố định hàng tháng khó đoán định và những đối tượng này rất khó tiếp cận vay vốn với ngân hàng truyền thống Thứ hai, các sản phẩm mà Fe Credit đưa ra phù hợp với rất nhiều đối tượng trong xã hội từ người đi làm hưởng lương, đến người bán hàng rong, chạy xe ôm, người tham gia bảo hiểm nhân thọ… qua đó không bị các ngân hàng truyền thống cạnh tranh về khách hàng Thứ ba, điểm khác biệt rõ ràng đó là hình thức vay tại Fe Credit là vay tiêu dùng không tài sản bảo đảm, trong khi các ngân hàng truyền thống lại hướng đến cho vay có tài sản bảo đảm và thường rất hạn chế hoặc khắt khe khi cho vay theo hình thức như Fe Credit 2.2 Khả năng trả nợ của khách hàng cá nhân tại công ty TNHH MTV ngân hàng Việt Nam Thịnh Vượng LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tình hình hoạt động tín dụng Đơn vị: Tỷ đồng Dư nợ cho vay 60,594 53,270 44,797 32,105 2016 2017 2018 2019 Nguồn: Báo cáo nội bộ của FE CREDIT Hình 2.4: Dư nợ cho vay tại FE Credit Qua hình 2.4 trên ta có thể thấy hoạt động tín dụng của FE CREDIT trong 4 năm gần đây phát triển với tốc độ rất nhanh, với dư nợ năm 2016 chỉ là 32.105 tỷ đồng thì đến năm 2019 dư nợ cho vay đã đạt 60.594 tỷ đồng, tăng 88%.
Xét về cơ cấu cho vay Fe Credit vẫn tập trung chủ yếu ở phân khúc khách hàng có thu nhập trung bình, với việc hướng đến phân khúc khách hàng như vậy Fe Credit luôn có lợi thế cạnh tranh trước các tổ chức tín dụng khác vì khách hàng hầu như rất khó tiếp cận nguồn vốn vay với các tổ chức tín dụng khác như ngân hàng… vì độ rủi ro cao và độ tin cậy về các thông tin là không cao.