CHƯƠNG 1: Cơ SỞ LÝ LUẶN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN cứu 1. Cơ sở lý luận về ngân hàng số 1. Khái niệm về ngân hàng số Ngân hàng số còn có tên gọi khác là Digital Banking là một hình thức ngân hàng số hóa tất cả nhùng hoạt động và dịch vụ của ngân hàng truyền thống dựa trên việc thực hiện hau hết các giao dịch trực tuyến thông qua mạng Internet như GPRS/3G/4G/W1T1. Cụ thê hơn, tất cà các hoạt động và thao tác mà khách hàng thực hiện ờ quầy giao dịch truyền thống đều được số hóa và tích hợp vào một ứng dụng ngân hàng số.
VỚI ímg dụng này, khách hàng không cần tốn công di chuyên hay chờ đợi tại chi nhánh ngân hàng mà vẫn có thê được thực hiện mọi lúc mọi nơi, chi cần một vài thao tác đơn giản, khách hàng có thê sử dụng mọi giao dịch trực tuyến. Điều này giúp tiết kiệm thời gian và giâm thiêu tối đa các thủ tục. Một so dich vụ ngân hàng số có thê được kê đến như: - Chuyên tiền/ chuyên khoản trong và ngoài hệ thống, chuyên tiền quốc tế - Rút tiền - Thanh toán hóa đơn - Vay ngân hàng - Gửi tiền tiết kiệm - Tham gia vào các sân phẩm tài chính như bảo hiểm, đầu tư tài chính. - Kiêm tra/ quân lý tài chính cá nhân và doanh nghiệp, quân lý tài khoản/ quân lý thè - Nộp tiền vào tài khoản - Dịch vụ tài khoản Không chi hoạt động của người dùng, tất cả hoạt động của ngân hàng như quân lý rủi ro, nguồn vốn, phát triển sân phâm.
cùng được số hóa ở hình thức ngân hàng sổ. Đặc điêm ngân hàng so Ngân hàng số 4.0 là hình thức ngân hàng 100% giao dich thông qua mạng internet và ứng dụng thông minh. Do đó, ngân hàng số còn được gọi là “branchless 1 banking” hay “automatic banking”, tức là không có chi nhánh ngân hàng trực tiếp mà toàn bộ hệ thống đều được tự động hóa và vận hành trực tuyến. Mặc dù vậy, một số ngân hàng số vần có “chi nhánh thông minh” đê phục vụ và hướng dẫn khách hàng.
Chi nhánh thông minh và chi nhánh ngân hàng truyền thống khác nhau ở các diêm sau: ơ không gian: Khác với chi nhánh giao dịch thông thường, các “chi nhánh thông minh” sẽ trang bị những thiết bị như: thiết bị check-in, nhận diện khách hàng bằng AI, góc chủ động phục vụ (self-service) bang máy tính bảng và máy lứt tiền (ATM)/máy nạp tiền (CDM). Tất cả đều được ứng dụng công nghệ AI và dừ liệư big data đê đâm bảo mọi thông tin cùa khách hàng đều được ghi nhận và sử dụng làm dữ liệu đê ngân hàng nâng cao, cải thiện trải nghiệm cùa khách hàng. ơ cách phục vụ: Kill giao dịch tại các “chi nhánh thông minh”, khách hàng sẽ không can xếp hàng như ngân hàng truyền thống, mà sẽ được các nhân viên ngân hàng hướng dẫn cách tự phục vụ (self-service) hoặc phục vụ theo yêu cầu. Tại “chi nhánh thông minh”, mọi quá trình giao dịch sè diễn ra đơn giản và nhanh gọn hơn rất nhiều.
Lợi ích của ngân hàng so ❖ Đối với nền kinh tế Ngành Ngân hàng là ngành dich vụ hiện đại, không chi thế đây còn được COI là ngành huyết mạch của cà nền kinh tế. Hoạt động cùa ngành Ngân hàng bao trùm lên tất cà các hoạt động kinh tế - xà hội, gan liền VỚI sự vận động không ngừng nghi cùa toàn bộ nền kinh tế, nên có thê nói kill ngành Ngân hàng đi đầu trong chuyên đôi số đà thúc đây các ngành kinh tế khác thực hiện chuyên đôi số, cùng nhau hiện thực hoá các mục tiêu trong Chiến lược quốc gia phát triên kinh tế số và xà hội số. Ngân hàng số không chỉ tạo cơ hội câi thiện chat lượng dịch vụ hoạt động cho ngành tài chính mà còn góp phần vào sự thúc đây mạnh mè sự phát triên của nền kinh tế nói chưng: - Giâm khối lượng tiền mặt hiện hành: Việc sử dụng ngân hàng số sẽ giúp Nhà nước tiết kiệm được chi phí in ấn và phát hành tiền mặt trên thị trường. Đồng thời, việc sử dụng ngân hàng số còn giúp các cơ quan chức năng giải quyết được 2 khó khăn trong khâu xác định chính xác lượng tiền mặt đang lưu thông trên thị trường.
-Tạo ra sự hên thông giừa các ngân hàng, tô chức tài chính, tối ưu hóa hệ thống tài chính cho quốc gia. -Giúp Nhà nước có đầy đừ các thông tin và cụ thê về việc nộp thuế: Hệ thống ngân hàng số sẽ tạo điều kiện cho mọi giao dich nộp thuế được thực hiện nhanh gọn. Đặc biệt, các thông tin giao dịch đền sè được lưu lại trên hệ thống đê tra cứu dễ dàng -Sử dụng ngân hàng sổ nlnr một cầu nói cho quốc gia hội nhập VỚI nền kinh tế quốc tế, kết nối với các quốc gia phát triển đà tiến tới mô hình ngân hàng số. -Chuyên đôi số ngành Ngân hàng còn thúc đây tài chính toàn diện bằng việc cung cấp dịch vụ tài chính phù hợp và thuận tiện cho mọi cá nhân và tô chức, đặc biệt là đổi VỚI người có thu nhập thấp và dễ bị tôn thương nhằm tăng cường cơ hội tiếp cận tài chính, góp phần tạo cơ hội sinh kế, luân chuyên dòng vốn đầu tư và tiết kiệm trong xà hội, qua đó thúc đày tăng trưởng kinh tế.
❖ Đối với ngân hàng Ngân hàng số mang đến nhiều lợi ích cho ngân hàng, giúp tăng hiệu suất làm việc, tiết kiệm chi phí và klià năng cạnh tranh cho ngân hàng: -Giảm thiêu tối đa chi phí vận hành của ngân hàng: Nhờ vào việc sử dụng dịch vụ ngân hàng so. Kill số hóa mọi hoạt động truyền thống, ngân hàng không cần giao dịch trực tiếp VỚI khách hàng, do đó đà giâm bớt được lượng công việc cần xử lý, ư'r đó giúp có thêm thời gian, nhân lực cho nliừng mảng cần thiết hơn. -Tăng tốc độ giao dich và tăng năng suất lao động: VỚI việc sử dụng ngân hàng số, ngân hàng số đà nâng cao tốc độ giao dịch đê giải quyết các giao dich nhanh hơn rất nhiều so VỚI quy trinh thông thường cùa ngân hàng truyền thống. Đồng thời, đội ngũ nhân sự tại các ngân hàng sè được cat giảm các công việc hên quan đến giấy tờ, thù tục hành chính và vận hành giấy tờ phức tạp.
- Tự động hóa quy trình và giâm nhân sự tại các quầy giao dịch: Việc khách hàng thực hiện các giao dịch mà không cần trực tiếp tới các chi nhánh sè có thê cat giâm nhân sự và hạn chế các lỗi trong quá trình thao tác. 3 - Ngân hàng có thê cung cấp dịch vụ trọn gói, sân phẩm tiện ích cho khách hàng khi hên kết VỚI các công ty chứng khoán, công ty bão hiểm, công ty tài chính khác. - Mở rộng phạm vi hoạt động và tăng khả năng cạnh tranh: Trong thời đại 4.0, ngân hàng số giúp nâng cao chat lượng dich vụ nên được nhiều người ưa chuộng, từ đó tăng thêm tính cạnh tranh cho ngân hàng. Nhờ có internet, ngân hàng số có thê đi đến bất cứ đâu, đê phát triển và phục vụ các khách hàng của mình.
- Ve phía ngân hàng môi trường số cũng giúp việc cung cap các sản phẩm, dịch vụ nhanh chóng, hiệu quâ với chi phí thấp hơn. - Việc số hóa cũng sè giúp cho hoạt động của hệ thống ngân hàng trở nên minh bạch hơn trong cung cấp tài chính cho nền kinh tế trên cơ sờ các tiêu chuẩn quản trị khat khe của Ngành, số hóa cùng giúp các NHTM tối ưu hóa chi phí vận hành nhằm giâm lài suất cho vay, góp phần đánh giá và quân lý tốt hơn lũi ro trong hoạt động kinh doanh tài chính, tiền tệ. ❖ Đối với khách hàng -Tiết kiệm thời gian cho khách hàng có thê thực hiện tất cà các dich vụ cùa ngân hàng ở mọi lúc mọi nơi, tiện lợi không cần trực tiếp đến quầy giao dịch. Khách hàng có thê thực hiện tat cà các dịch vụ của ngân hàng tại bất kỳ thời diêm nào và ờ bất kì đâu.
VỚI nliừng khách hàng không có thời gian, quá bận rộn không có thời gian tới quầy giao dịch hoặc có lượng tiền giao dịch lớn thì việc sử dụng ngân hàng số là một giải pháp cần thiết. -Chi với vài thao tác đơn giản đê thực hiện và xác nhận giao dich nhanh chóng, chính xác. Khách hàng có thê thực hiện và xác nhận các giao dịch với độ chính xác cao và nhanh chóng. Kill đà hoàn toàn giao dịch, website hoặc app điện thoại sè chuyên tới một giao diện mới có chứa thông till giao dịch.
Nhừng thông tin này sẽ được hni trữ trong phòng hell sử nên rất thuận tiện cho khách người tìm kiếm và tra cứu. - Tiết kiệm chi phí, thời gian làm các loại thù ựic, giấy tờ đê giao dịch. Tiết kiệm tối đa chi phí và thời gian cho khách hàng: Kill sử dụng ngân hàng truyền thống nếu như muốn thực hiện các giao dịch như chuyên tiền, gửi tiết kiệm hay 4 đóng bào liiêm. thì sè phài tới các chi nhánh ngân hàng chờ đợi một thời gian.
Thêm nữa là bạn cũng cần mang theo các loại giấy tờ đê thực hiện giao dịch. Tuy nhiên kin sử dụng ngân hàng số, mọi giao dịch (phần lớn cần số điện thoại, email) sẽ trở nên đơn giân và nhanh chóng hơn rất nhiều. - Thông tin được đảm bào an toàn VỚI công nghệ bào mật 3 lóp hiện đại: Bao gồm tên đăng nhập, mật khâu và mà OTP, điều này giúp đâm bào sự an toàn tuyệt đổi cho tài sàn cùa quý khách. Một lợi ích của việc sử dụng ngân hàng số đối đổi VỚI khách hàng đó là hệ thống bâo mật cực kỳ cao.
Bảo mật 3 lóp tiên tiến gồm: tên đăng nhập, mật khâu và mà bào vệ OTP, sẽ đàm bảo sự an toàn tuyệt đối cho tài sản cùa khách hàng. Ngoài ra, hình thức bâo mật khác là Token cũng được áp dụng cho giao dịch thanh toán trên ứng dụng ngân hàng số. - Việc số hóa hoạt động ngân hàng góp phần cưng cấp công cụ và tạo điền kiện thuận lợi hơn, cùng như rộng mở cơ hội cho cộng đồng doanh nghiệp và người dân tiếp cận tín dụng. Quan điểm phát triển ngân hàng số Ngân hàng cần tập tiling mọi nguồn lực đê phát triển, nâng cấp các dich vụ về chất lượng, tăng cường thúc đây, khuyến khích ứng dụng phương tiện điện tĩr vào các dich vụ ngân hàng.
Từ đó, ngân hàng sẽ thu hút ngày càng nhiều khách hàng quan tâm, đăng ký sừ dụng các dịch vụ và nâng cao năng lực cạnh tranh trong hệ thống ngân hàng thương mại.