Luận văn: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở Trường THPT Trần Phú, Vĩnh Yên, Vĩnh Phúc

Luận văn thạc sĩ giáo dục phân tích vnu ued biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông trần phú thành phố vĩnh, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Trần Thị Thanh Mai
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Ngọc Bích
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Biện Pháp Quản Lí Hoạt Động Dạy Học Ở Trƣờng Trung Học Phổ Thông Trần Phú, Thành Phố Vĩnh Yên, Tỉnh Vĩnh Phúc
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2008
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC VÀ NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
• 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.3. Quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà trường
• 1.4. Bộ máy tổ chức và đội ngũ nhân lực
• 1.5. Cơ sở vật chất, phương tiện và thiết bị dạy học
• 1.6. Yếu tố môi trường giáo dục nói chung và môi trường dạy học nói riêng
• 1.7. Yếu tố công nghệ thông tin và truyền thông
• 1.8. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC VÀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRẦN PHÚ, THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC
• 2.1. Khái quát tình hình kinh tế - xã hội và giáo dục tỉnh Vĩnh Phúc
• 2.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 2.3. Khái quát về giáo dục tỉnh Vĩnh Phúc
• 2.4. Thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Trần Phú
• 2.5. Thực trạng hoạt động dạy học của nhà trường
• 2.6. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Trần Phú
• 2.7. Đánh giá thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Trần Phú, Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
• 2.8. Những tồn tại, hạn chế
• 2.9. Nguyên nhân của những mặt tồn tại, hạn chế
• 2.10. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG TRẦN PHÚ, THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC
• 3.1. Các nguyên tắc đề xuất biện pháp
• 3.2. Đảm bảo tính đồng bộ
• 3.3. Đảm bảo tính thực tiễn
• 3.4. Đảm bảo tính khả thi
• 3.5. Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường Trung học phổ thông Trần Phú, Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc
• 3.5.1. Đổi mới các hình thức tuyên truyền giáo dục nhận thức cho cán bộ, giáo viên và học sinh về thực hiện nhiệm vụ đổi mới giáo dục
• 3.5.2. Tổ chức chỉ đạo hiệu quả hoạt động đổi mới phương pháp dạy học
• 3.5.3. Chỉ đạo đổi mới công tác quản lý, sử dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ dạy học
• 3.5.4. Tổ chức hiệu quả hoạt động bồi dưỡng, đào tạo đội ngũ giáo viên đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ mới
• 3.5.5. Chỉ đạo hiệu quả hoạt động kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh theo tinh thần đổi mới
• 3.5.6. Chú trọng quản lý chặt chẽ hoạt động học tập của học sinh
• 3.5.7. Ứng dụng công nghệ thông tin trong đổi mới công tác quản lý giáo dục
• 3.6. Mối quan hệ giữa các biện pháp quản lý
• 3.7. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đã đề xuất
• 3.8. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Biện Pháp Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tại Trường Trần Phú

Quản lý hoạt động dạy học là một trong những yếu tố quyết định đến chất lượng giáo dục tại các trường trung học phổ thông. Tại trường THPT Trần Phú, việc áp dụng các biện pháp quản lý hiệu quả không chỉ giúp nâng cao chất lượng dạy học mà còn tạo ra môi trường học tập tích cực cho học sinh. Nghiên cứu này sẽ phân tích các biện pháp quản lý hiện có và đề xuất những cải tiến cần thiết.

1.1. Khái Niệm Về Quản Lý Hoạt Động Dạy Học

Quản lý hoạt động dạy học bao gồm việc tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra quá trình dạy và học. Điều này không chỉ liên quan đến việc quản lý giáo viên mà còn cả học sinh, nhằm đảm bảo rằng mọi hoạt động diễn ra một cách hiệu quả và đạt được mục tiêu giáo dục.

1.2. Vai Trò Của Quản Lý Trong Giáo Dục

Quản lý giáo dục đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và phát triển năng lực của học sinh. Nó giúp tạo ra một môi trường học tập tích cực, khuyến khích sự sáng tạo và chủ động của học sinh trong quá trình học tập.

II. Những Thách Thức Trong Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tại Trường Trần Phú

Mặc dù trường THPT Trần Phú đã có nhiều thành công trong quản lý hoạt động dạy học, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều thách thức cần được giải quyết. Những thách thức này bao gồm sự thiếu đồng bộ trong các phương pháp giảng dạy, sự chưa hiệu quả trong việc đánh giá học sinh và sự hạn chế trong việc áp dụng công nghệ thông tin.

2.1. Thiếu Đồng Bộ Trong Phương Pháp Giảng Dạy

Nhiều giáo viên vẫn sử dụng phương pháp giảng dạy truyền thống, dẫn đến việc học sinh không phát huy được khả năng sáng tạo và tư duy độc lập. Cần có sự đổi mới trong phương pháp giảng dạy để phù hợp với yêu cầu của thời đại.

2.2. Hạn Chế Trong Đánh Giá Kết Quả Học Tập

Hệ thống đánh giá hiện tại chưa phản ánh đúng năng lực thực sự của học sinh. Cần có các phương pháp đánh giá đa dạng hơn để khuyến khích học sinh phát triển toàn diện.

III. Phương Pháp Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Hiệu Quả Tại Trường Trần Phú

Để nâng cao chất lượng dạy học, trường THPT Trần Phú cần áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại và hiệu quả. Những phương pháp này bao gồm việc đổi mới hình thức tuyên truyền giáo dục, tổ chức bồi dưỡng giáo viên và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý.

3.1. Đổi Mới Hình Thức Tuyên Truyền Giáo Dục

Cần tổ chức các buổi hội thảo, tọa đàm để nâng cao nhận thức cho giáo viên và học sinh về tầm quan trọng của việc đổi mới phương pháp dạy học. Điều này sẽ giúp tạo ra sự đồng thuận và quyết tâm trong việc thực hiện các biện pháp đổi mới.

3.2. Tổ Chức Bồi Dưỡng Đội Ngũ Giáo Viên

Việc bồi dưỡng giáo viên là rất cần thiết để nâng cao năng lực giảng dạy. Cần tổ chức các khóa đào tạo thường xuyên để giáo viên cập nhật kiến thức và phương pháp giảng dạy mới.

IV. Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin Trong Quản Lý Dạy Học

Công nghệ thông tin đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý hoạt động dạy học. Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả quản lý mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho việc học tập của học sinh.

4.1. Sử Dụng Phần Mềm Quản Lý Giáo Dục

Việc áp dụng phần mềm quản lý giáo dục sẽ giúp theo dõi tiến độ học tập của học sinh một cách hiệu quả. Điều này cũng giúp giáo viên dễ dàng hơn trong việc đánh giá và điều chỉnh phương pháp giảng dạy.

4.2. Tạo Nền Tảng Học Tập Trực Tuyến

Cần phát triển các nền tảng học tập trực tuyến để học sinh có thể học tập mọi lúc, mọi nơi. Điều này không chỉ giúp học sinh chủ động hơn trong việc học mà còn tạo ra sự linh hoạt trong quá trình dạy học.

V. Kết Quả Nghiên Cứu Và Ứng Dụng Thực Tiễn Tại Trường Trần Phú

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các biện pháp quản lý hiệu quả đã giúp nâng cao chất lượng dạy học tại trường THPT Trần Phú. Những cải tiến trong quản lý đã tạo ra môi trường học tập tích cực và khuyến khích sự phát triển của học sinh.

5.1. Đánh Giá Kết Quả Hoạt Động Dạy Học

Kết quả học tập của học sinh đã có sự cải thiện rõ rệt sau khi áp dụng các biện pháp quản lý mới. Điều này cho thấy rằng việc quản lý hiệu quả có thể tạo ra những thay đổi tích cực trong chất lượng giáo dục.

5.2. Phản Hồi Từ Giáo Viên Và Học Sinh

Phản hồi từ giáo viên và học sinh cho thấy họ cảm thấy hài lòng hơn với môi trường học tập. Sự tham gia tích cực của học sinh trong các hoạt động học tập cũng đã tăng lên đáng kể.

VI. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Trong Quản Lý Hoạt Động Dạy Học

Quản lý hoạt động dạy học tại trường THPT Trần Phú cần tiếp tục được cải tiến và đổi mới để đáp ứng yêu cầu của giáo dục hiện đại. Các biện pháp quản lý cần được điều chỉnh linh hoạt để phù hợp với tình hình thực tế và nhu cầu của học sinh.

6.1. Định Hướng Phát Triển Trong Quản Lý

Cần xây dựng một kế hoạch phát triển dài hạn cho công tác quản lý hoạt động dạy học, trong đó chú trọng đến việc nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên và cải tiến phương pháp giảng dạy.

6.2. Tăng Cường Hợp Tác Giữa Các Bên Liên Quan

Việc tăng cường hợp tác giữa nhà trường, phụ huynh và cộng đồng sẽ tạo ra một môi trường giáo dục tốt hơn cho học sinh. Sự phối hợp chặt chẽ sẽ giúp nâng cao hiệu quả quản lý và chất lượng dạy học.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện luôn là mục tiêu chiến lược hàng đầu của hệ thống giáo dục quốc dân, được cụ thể hóa trong các văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX, lần thứ X và quy định tại Điều 28.2 Luật Giáo dục năm 2005. Tại tỉnh Vĩnh Phúc – địa bàn có diện tích tự nhiên 1.371 km2 với quy mô dân số gần 1,2 triệu người – công tác phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn liền mật thiết với việc chuẩn hóa hệ thống các trường trung học phổ thông. Trường Trung học phổ thông Trần Phú (thành phố Vĩnh Yên) là cơ sở giáo dục giàu truyền thống với hơn 60 năm xây dựng và trưởng thành kể từ ngày thành lập 11/01/1947, vinh dự đón nhận danh hiệu Anh hùng Lao động thời kỳ đổi mới năm 2005 và là trường trung học phổ thông đạt chuẩn Quốc gia đầu tiên của tỉnh Vĩnh Phúc vào tháng 7 năm 2004.

Mặc dù giữ vững vị thế đầu tàu, công tác quản lý hoạt động dạy học tại nhà trường trong giai đoạn từ năm 2005 đến năm 2008 vẫn đối mặt với nhiều thách thức: việc đổi mới phương pháp dạy học chưa tạo được bước đột phá mạnh mẽ, chất lượng giáo dục mũi nhọn chưa thực sự đồng đều và cơ chế giám sát còn bộc lộ yếu tố hành chính, hình thức. Nghiên cứu này hướng đến mục tiêu hệ thống hóa cơ sở lý luận, khảo sát thực trạng toàn diện và đề xuất hệ thống biện pháp quản lý khả thi nhằm nâng cao chất lượng dạy và học. Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện rõ qua các chỉ số đo lường: duy trì tỷ lệ học sinh hạnh kiểm tốt đạt trên 87,1%, thúc đẩy tỷ lệ học lực khá giỏi vượt mức 80,5%, ổn định kết quả thi học sinh giỏi cấp tỉnh với 184 giải (năm học 2005 - 2006) và từng bước nâng cao tỷ lệ trúng tuyển đại học, cao đẳng (vốn đạt 35,1% trong kỳ thi tuyển sinh đại học).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết quản lý khoa học của Frederik Winslow Taylor với nguyên lý cốt lõi về tính chuyên môn hóa và kiểm soát quy trình, kết hợp chặt chẽ với Thuyết hoạt động sư phạm của các nhà giáo dục học Xbabansky, Hà Thế Ngữ và Đặng Vũ Hoạt. Theo mô hình tương tác hệ thống, quá trình dạy học là cấu trúc toàn vẹn gồm hai phân hệ thống nhất biện chứng: hoạt động dạy (chủ thể truyền đạt, tổ chức, điều khiển) và hoạt động học (chủ thể lĩnh hội, tự giác, tự điều khiển). Hoạt động quản lý quá trình này vận hành khép kín qua 4 chức năng kinh điển: kế hoạch hóa, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra - đánh giá.

Bốn khái niệm nền tảng được định hình xuyên suốt đề tài gồm:

1. Quản lý giáo dục: Sự tác động có ý thức, có định hướng của chủ thể quản lý đến khách thể nhằm đưa hệ sinh thái sư phạm đạt tới mục tiêu tối ưu theo tinh thần Điều 48 Luật Giáo dục 2005.
2. Quản lý nhà trường: Quá trình vận dụng đường lối giáo dục để điều hành mọi nguồn lực nội tại, hướng tới mục tiêu phát triển nhân cách học sinh.
3. Hoạt động dạy học: Quá trình tương tác cộng tác giữa thầy và trò, biến các tri thức khoa học xã hội - tự nhiên thành học vấn và năng lực thực hành của người học.
4. Biện pháp quản lý: Tập hợp các phương thức, cách thức hành động linh hoạt bao gồm nhóm biện pháp hành chính - tổ chức, nhóm kinh tế, nhóm giáo dục và nhóm tâm lý xã hội để hiện thực hóa mục tiêu sư phạm.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp từ các văn bản pháp quy của Bộ Giáo dục và Đào tạo, báo cáo thống kê 3 năm học liên tiếp (2005 - 2006, 2006 - 2007, 2007 - 2008) của Sở Giáo dục và Đào tạo Vĩnh Phúc và dữ liệu sơ cấp thu thập trực tiếp tại trường. Khảo sát thực tiễn được tiến hành trên cỡ mẫu gồm 65 người, bao gồm toàn bộ 12 cán bộ quản lý (Ban Giám hiệu, tổ trưởng, tổ phó chuyên môn, lãnh đạo đoàn thể) và 53 giáo viên trực tiếp giảng dạy.

Phương pháp chọn mẫu áp dụng kỹ thuật chọn mẫu có chủ đích kết hợp chọn mẫu phân tầng toàn diện đối với cán bộ nòng cốt và giáo viên đại diện cho tập thể 69 cán bộ giáo viên (đạt định mức 2,0 giáo viên trên một lớp). Việc thu thập thông tin kết hợp điều tra bằng phiếu hỏi 3 mức độ, dự giờ thanh tra chuyên môn và phỏng vấn sâu. Phương pháp phân tích định lượng sử dụng phần mềm Microsoft Excel để tính toán điểm trung bình gia quyền kết hợp hàm thống kê RANK nhằm phân loại thứ bậc ưu tiên. Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này là nhằm đảm bảo tính khách quan, đo lường chính xác khoảng cách giữa nhận thức lý luận và hành vi thực tiễn quản lý, từ đó loại trừ các đánh giá cảm tính trong nhà trường.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực chứng tại Trường Trung học phổ thông Trần Phú chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

Thứ nhất, công tác quản lý thực hiện chương trình giảng dạy và bồi dưỡng đội ngũ đạt kết quả cao nhất. Điểm trung bình thực hiện việc thực hiện chương trình đạt 2,60/3,00 điểm (xếp thứ 1) và quản lý đào tạo bồi dưỡng đội ngũ đạt 2,58/3,00 điểm (xếp thứ 2). Đội ngũ 69 giáo viên có 12 người đạt trình độ trên đại học (tỷ lệ 17,4%), 36 đảng viên (tỷ lệ 52,2%), tạo tiền đề giúp 70,4% số tiết được xếp loại Giỏi (73/103 tiết) trong đợt thanh tra chuyên môn năm học 2005 - 2006.

Thứ hai, việc quản lý đổi mới phương pháp dạy học còn nhiều điểm nghẽn. Mặc dù công tác bồi dưỡng năng lực giảng dạy đổi mới đạt 2,60/3,00 điểm, nhưng việc bồi dưỡng kỹ năng sử dụng phương tiện hiện đại chỉ đạt 2,30/3,00 điểm, và việc gắn kết quả đổi mới phương pháp vào bình xét thi đua đạt mức thấp 2,10/3,00 điểm. Cơ sở vật chất có bước tăng trưởng nhanh từ 45 máy tính năm 2005 lên 124 máy tính và 10 máy chiếu năm 2008, nhưng hiệu suất khai thác phòng thực hành còn chưa tối ưu.

Thứ ba, quy trình kiểm tra và xử lý vi phạm chuyên môn chưa kiên quyết. Có tới 39,0% cán bộ và giáo viên đánh giá biện pháp xử lý vi phạm phân phối chương trình thực hiện chưa tốt; 24,6% giáo viên cho rằng việc kiểm tra hồ sơ giáo án còn mang tính hình thức, chủ yếu kiểm tra số lượng và phụ thuộc hoàn toàn vào báo cáo của tổ trưởng chuyên môn.

Thứ tư, chất lượng giáo dục có sự phân hóa rõ nét giữa đại trà và mũi nhọn. Học sinh đạt hạnh kiểm tốt chiếm 87,1% (1.267/1.488 em), tỷ lệ đỗ đại học đạt 35,1% (173 học sinh), tuy nhiên giải học sinh giỏi cấp tỉnh biến động không ổn định qua các năm học: đạt 184 giải năm học 2005 - 2006, giảm xuống 96 giải năm học 2006 - 2007 và phục hồi lên 155 giải năm học 2007 - 2008.

Thảo luận kết quả

Thực trạng trên bắt nguồn từ nguyên nhân khách quan và chủ quan. Về mặt chủ quan, một bộ phận cán bộ quản lý và tổ trưởng chuyên môn (với trên 80% là nữ giới) chưa qua đào tạo bài bản về quản lý hành chính giáo dục, công tác điều hành chủ yếu dựa trên kinh nghiệm tích lũy nên tác phong đôi lúc thiếu quyết đoán, còn tâm lý nể nang trong xử lý giáo viên thâm niên cao sử dụng giáo án cũ. Về mặt khách quan, áp lực thi cử và chương trình phân ban đặt ra khối lượng công việc lớn, khiến hoạt động kiểm tra chuyên môn dễ rơi vào tình trạng đối phó số lượng.

So sánh với các nghiên cứu quản lý giáo dục cùng thời kỳ tại các trường trung học phổ thông huyện Việt Yên (Bắc Giang) hay huyện Phong Điền (Cần Thơ), hiện tượng "đầu tư thiết bị vượt trước nhận thức và kỹ năng của giáo viên" là điểm nghẽn mang tính điển hình. Trong thực tế nghiên cứu, các dữ liệu này có thể được mô hình hóa trực quan thông qua biểu đồ cột so sánh mức độ tương quan giữa nhận thức và thực hiện, kết hợp bảng ma trận phân hạng Rank để thấy rõ sự chênh lệch giữa chủ trương và hiệu quả triển khai.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm giải quyết các hạn chế đã chỉ ra, 4 nhóm biện pháp quản lý khả thi được đề xuất triển khai đồng bộ:

1. Nâng cao nhận thức và trách nhiệm của đội ngũ sư phạm: Ban Giám hiệu chủ trì tổ chức 100% các đợt quán triệt nhiệm vụ năm học và sinh hoạt chuyên đề đổi mới giáo dục, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ giáo viên tự giác đổi mới phương pháp giảng dạy từ mức điểm nhận thức 2,42 lên 2,80/3,00 điểm trong giai đoạn 2008 - 2010.
2. Đổi mới quy trình chỉ đạo phương pháp dạy học gắn với công nghệ thông tin: Tổ chuyên môn phát động phong trào thiết kế bài giảng điện tử và ứng dụng đồ dùng dạy học, đặt chỉ tiêu 100% giáo viên sử dụng máy chiếu tối thiểu 2 tiết/tháng, khai thác tối đa công năng của 124 máy tính và hệ thống phòng chức năng, đồng thời đưa tiêu chí này vào bảng điểm đánh giá thi đua định kỳ hàng tháng.
3. Chuẩn hóa công tác thanh tra, kiểm tra hồ sơ và hoạt động học tập: Ban Giám hiệu thành lập tổ kiểm định chất lượng nội bộ, chuyển từ kiểm tra định kỳ thuần túy sang kiểm tra đột xuất; xử lý dứt điểm 100% các vi phạm về dồn ép tiến độ chương trình, giảm tỷ lệ đánh giá yếu kém trong xử lý kỷ luật từ 39,0% xuống dưới 10,0% vào năm học 2008 - 2009.
4. Tăng cường đào tạo bồi dưỡng năng lực quản trị cho cán bộ nòng cốt: Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Vĩnh Phúc phối hợp với các cơ sở đào tạo quản lý tổ chức các lớp tập huấn kỹ năng quản trị hiện đại, kỹ năng tin học cho 100% cán bộ quản lý và tổ trưởng chuyên môn trước thềm năm học mới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban Giám hiệu các trường trung học phổ thông: Khai thác bộ khung biện pháp quản lý toàn diện, quy trình tổ chức kiểm tra hồ sơ giáo án và phương thức điều phối nguồn lực nhằm chuẩn hóa công tác quản trị trường đạt chuẩn Quốc gia.
2. Tổ trưởng và tổ phó chuyên môn: Vận dụng các kỹ năng chỉ đạo sinh hoạt chuyên môn, kỹ thuật duyệt bài soạn theo chuẩn kiến thức kỹ năng và phương pháp dự giờ, đánh giá tiết dạy khách quan, khắc phục bệnh thành tích.
3. Giáo viên các trường phổ thông: Nắm bắt các tiêu chí đánh giá giờ dạy loại Giỏi (chiếm tỷ lệ 70,4% trong nghiên cứu), từ đó chủ động cải tiến giáo án, trau dồi kỹ năng ứng dụng thiết bị trình chiếu và tổ chức hoạt động học tập lấy học sinh làm trung tâm.
4. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Sử dụng cơ sở lý luận, hệ thống câu hỏi khảo sát 65 mẫu và phương pháp xử lý định lượng bằng hàm RANK trong Excel làm tài liệu tham khảo để phát triển các đề tài luận văn liên quan.

Câu hỏi thường gặp

1. Điểm cốt lõi tạo nên tính đột phá trong biện pháp quản lý của luận văn là gì? Luận văn xác lập sự đồng bộ giữa việc nâng cao nhận thức, kiểm tra quy trình và gắn liền kết quả đổi mới phương pháp dạy học với đánh giá thi đua. Minh chứng thực tế qua đợt thanh tra năm học 2005 - 2006 cho thấy khi quản lý chặt chẽ, tỷ lệ tiết dạy loại Giỏi đạt tới 70,4%.

2. Tại sao luận văn lại xếp việc quản lý phân phối chương trình ở mức độ quan trọng cao nhất? Thực hiện nghiêm túc phân phối chương trình là kỷ cương nền tảng của quy chế chuyên môn. Kết quả khảo sát 65 cán bộ và giáo viên ghi nhận điểm số cao nhất là 2,60/3,00, chứng minh đây là điều kiện tiên quyết đảm bảo tính kế hoạch, tránh tình trạng cắt xén kiến thức của học sinh.

3. Luận văn giải quyết tình trạng lãng phí cơ sở vật chất và thiết bị dạy học bằng cách nào? Đề tài đề xuất gắn chỉ tiêu khai thác 124 máy tính và 10 máy chiếu vào tiêu chí xếp loại thi đua hàng tháng của từng tổ chuyên môn. Việc chuẩn hóa này giúp cải thiện điểm số quản lý thiết bị vốn chỉ đạt 2,22/3,00 điểm trong khảo sát thực trạng.

4. Cỡ mẫu khảo sát 65 người có phản ánh chính xác chất lượng quản lý của toàn trường không? Cỡ mẫu 65 người bao gồm toàn bộ 12 cán bộ lãnh đạo chủ chốt và 53/69 giáo viên trực tiếp đứng lớp (chiếm trên 94% lực lượng sư phạm toàn trường). Việc chọn mẫu toàn diện kết hợp phân tích hàm thống kê Excel đảm bảo độ tin cậy và giá trị đại diện tuyệt đối cho đơn vị.

5. Hệ thống giải pháp trong luận văn có thể áp dụng cho các trường trung học phổ thông khác không? Các biện pháp được xây dựng dựa trên khung pháp lý của Luật Giáo dục 2005 và thực tiễn trường chuẩn Quốc gia đô thị. Do đó, mô hình này hoàn toàn có thể chuyển giao và áp dụng hiệu quả cho các trường trung học phổ thông trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc và các khu vực tương đồng.

Kết luận

• Hệ thống hóa hoàn chỉnh cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học dựa trên thuyết hoạt động và các chức năng quản trị sư phạm hiện đại.
• Đánh giá khách quan thực trạng quản lý tại Trường Trung học phổ thông Trần Phú thông qua cỡ mẫu khảo sát 65 cán bộ quản lý và giáo viên.
• Phân tích rõ nét sự tương phản giữa thành tựu chuyên môn (70,4% tiết dạy giỏi) và lỗ hổng trong kiểm tra xử lý vi phạm (39,0% chưa đạt yêu cầu).
• Xác lập 4 nhóm biện pháp quản lý đồng bộ từ nâng cao nhận thức, đổi mới phương pháp, chuẩn hóa thanh tra đến ứng dụng công nghệ thông tin trên hệ thống 124 máy tính.
• Đóng góp mô hình quản trị mẫu mực cho hệ thống trường trung học phổ thông đạt chuẩn Quốc gia với lộ trình triển khai rõ ràng từ năm 2008 đến năm 2010.

Đóng góp lớn nhất của công trình là chuyển hóa các quy định hành chính thành các giải pháp quản lý thực tế, có tính định lượng cao. Các cơ sở giáo dục trung học phổ thông cần nhanh chóng tham khảo và ứng dụng hệ thống biện pháp này vào thực tiễn quản lý năm học để nâng cao chất lượng đào tạo và xây dựng môi trường sư phạm chuẩn hóa, hiện đại hóa.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn được trình bày trong ba chương. - Chƣơng 1: Cơ sở lý luận của quản lý hoạt động dạy học và nâng cao chất lượng dạy học ở trường Trung học phổ thông - Chƣơng 2: Thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT Trần Phú, Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc - Chƣơng 3: Biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT Trần Phú, Thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC VÀ NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG DẠY HỌC Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường là những vấn đề được nhiều nhà nghiên cứu trong và ngoài nước hết sức quan tâm. Việc chú trọng tới các biện pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học trong nhà trường luôn giữ vị trí đặc biệt quan trọng.

Những nghiên cứu của các tác giả nước ngoài đã đề cập đến vấn đề cốt lõi của quản lý và quản lý giáo dục như: F. Nhiều nhà sư phạm trong nước như: Hà Thế Ngữ (1991), Hồ Ngọc Đại, Đặng Vũ Hoạt (1988), Trần Kiều (1997), Thái Duy Tuyên (1998), Nguyễn Văn Lê (1996). đã tiến hành nghiên cứu một cách toàn diện các vấn đề về vị trí, vai trò của việc tổ chức quá trình dạy học, ý nghĩa của việc nâng cao chất lượng dạy học; Những ưu điểm và nhược điểm của hình thức dạy học trên lớp, bản chất và mối quan hệ giữa hoạt động dạy và hoạt động học, vai trò của người dạy và người học; việc đổi mới nội dung cũng như cách thức tổ chức dạy học. Gần đây, đứng trước nhiệm vụ đổi mới giáo dục đào tạo nói chung và đổi mới nội dung, phương pháp dạy học nói riêng, nhiều nhà giáo dục học, tâm lý học như Phạm Viết Vượng (2000), Đặng Thành Hưng (2002), Nguyễn Văn Đản.

đã đi sâu nghiên cứu các vấn đề về đổi mới nội dung, phương pháp dạy học theo hướng nâng cao tính hiện đại và gắn khoa học với đời sống thực tiễn sản xuất, vấn đề lấy học sinh làm trung tâm; Những nghiên cứu công phu của các tác giả như Nguyễn Đức Chính, Đặng Quốc Bảo (2004), Nguyễn Thị Mỹ Lộc (2003), Nguyễn Công Bằng, Cao Duy Bình… đều tập trung nghiên cứu các biện pháp quản lý hoạt động của giáo viên và học sinh nhằm nâng cao chất lượng giáo dục. 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Nhiều cán bộ quản lý trường Trung học phổ thông trong cả nước cũng đã đầu tư nghiên cứu về các biện pháp quản lý nhà trường nhằm nâng cao chất lượng dạy học, chẳng hạn như luận văn thạc sĩ chuyên ngành quản lý giáo dục của các tác giả: Đỗ Thị Minh với đề tài: “Các biện pháp quản lý nhằm nâng cao chất lượng dạy học ở các trường THPT huyện Việt Yên tỉnh Bắc Giang” (2005); Trần Thị Lụa với đề tài “Những biện pháp quản lý hoạt động dạy và học theo yêu cầu đổi mới giáo dục của Hiệu trưởng các trường THPT huyện Phong Điền - thành phố Cần Thơ”(2006); Nguyễn Thị Kim Chung với đề tài: “Các biện pháp quản lý quá trình dạy học nhằm nâng cao chất lượng giáo dục ở các trường THPT Thành phố Hải phòng” (2006). Luận văn của các tác giả hầu hết đã nêu lên những biện pháp quản lý của Hiệu trưởng trường Trung học phổ thông, trong đó có các biện pháp quản lý hoạt động dạy học. Đó là những công trình có giá trị về lý luận và thực tiễn, phù hợp với việc thực hiện chức trách của Hiệu trưởng, đồng thời giúp các cán bộ quản lý nhà trường nói chung và Hiệu trưởng các trường Trung học phổ thông tham khảo để vận dụng trong công tác quản lý của mình.

Trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc, vấn đề nghiên cứu các biện pháp quản lý hoạt động dạy học của Hiệu trưởng nhằm nâng cao chất lượng giáo dục và chất lượng dạy học ở các trường THPT cũng đã được quan tâm nghiên cứu, song việc triển khai chưa thật hiệu quả. Vì vậy, trong khuôn khổ luận văn này tác giả muốn dựa vào cơ sở lý luận của công tác quản lý, để tìm hiểu thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường THPT Trần Phú tỉnh Vĩnh Phúc, từ đó đề xuất một số biện pháp nhằm góp phần thực hiện đổi mới giáo dục đáp ứng yêu cầu phân ban hiện nay. Nâng cao hiệu quả hoạt động dạy học cần nhiều yếu tố tác động, trong đó hoạt động quản lý, chỉ đạo chuyên môn là yếu tố quan trọng và cấp thiết trong suốt quá trình dạy học. Nhân tố quyết định đến chất lượng dạy học chính là đội ngũ giáo viên; kết quả học tập của học sinh cơ bản phụ thuộc vào kiến thức và năng lực sư phạm của tập thể đội ngũ giáo viên.

Người quản lý phải biết tổ 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] chức, chỉ đạo chặt chẽ, sử dụng phù hợp các biện pháp quản lý để tạo động lực thúc đẩy người thầy say mê, yêu nghề, yên tâm công tác, phát huy khả năng của mình và cống hiến nhiều nhất cho công tác giảng dạy và giáo dục. Sau đây là phần trình bày tóm tắt những khái niệm cơ bản làm khung lý luận của đề tài. Một số khái niệm cơ bản 1. Quản lý, quản lý giáo dục, quản lý nhà trường 1.

Quản lý Quản lý là một phạm trù tồn tại khách quan được ra đời từ bản thân nhu cầu của mọi xã hội, mọi quốc gia và trong mọi thời đại. Có nhiều quan điểm khác nhau về quản lý: Tác giả của “Kỷ nguyên vàng” trong quản lý, Frederik Winslon Taylo (1856 - 1915), người Mỹ đã thể hiện tư tưởng cốt lõi của mình trong quản lý là: “Mỗi loại công việc dù nhỏ nhất đều phải chuyên môn hoá và đều phải quản lý chặt chẽ”; "Quản lý là biết được điều bạn muốn người khác làm và sau đó thấy họ đã hoàn thành công việc một cách tốt nhất và rẻ nhất”. Có thể dẫn ra một vài quan niệm khác nữa về quản lý như sau: "Quản lý là quá trình đạt đến mục tiêu của tổ chức bằng cách vận dụng các hoạt động (chức năng) kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo (lãnh đạo), kiểm tra" [9, tr. Theo Từ điển Tiếng Việt thông dụng, nhà xuất bản Giáo dục năm 1998 thì: “Quản lý là tổ chức và điều khiển hoạt động của một đơn vị, cơ quan”.

Các tác giả Đặng Vũ Hoạt và Hà Thế Ngữ cho rằng: “Quản lý là một quá trình định hướng, quá trình có mục tiêu, quản lý một hệ thống nhằm đạt được những mục tiêu nhất định” [24, tr. Như vậy, quản lý là hoạt động vốn có của xã hội ở bất kỳ trình độ phát triển nào. Bản chất của quản lý là một loại lao động, xã hội càng phát triển, các loại hình lao động càng phong phú, phức tạp thì hoạt động quản lý càng có vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng, hiệu suất lao động. Dù quản lý được 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] quan niệm thế nào chăng nữa, về tổng quan có thể khái quát: quản lý là sự tác động chỉ huy, điều khiển, hướng dẫn các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người nhằm đạt tới mục đích đã đề ra.

Quản lý có bốn chức năng cơ bản, đó là kế hoạch hoá, tổ chức, chỉ đạo, kiểm tra. Mối quan hệ giữa các chức năng quản lý thể hiện ở sơ đồ sau: Sơ đồ 1.1: Mối quan hệ của các chức năng quản lý KÕ ho¹ch hãa Tæ chøc Qu¶n lý ChØ ®¹o KiÓm tra Chức năng của quản lý được diễn đạt theo nhiều cách: - “Chức năng quản lý là tập hợp các nhiệm vụ mà chủ thể quản lý phải thực hiện để đạt mục đích và mục tiêu quản lý đề ra” [31, tr. - “Chức năng quản lý là dạng hoạt động quản lý thông qua đó chủ thể quản lý tác động vào khách thể quản lý nhằm thực hiện một mục tiêu nhất định” [27, tr. Các chức năng cơ bản của quản lý gắn kết với nhau, chi phối lẫn nhau tạo thành một thể thống nhất của hoạt động quản lý.

Quản lý giáo dục Quản lý giáo dục theo nghĩa tổng quan là hoạt động điều hành, phối hợp các lực lượng xã hội nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển xã hội. Có nhiều cách tiếp cận khác nhau về quản lý giáo dục, ở đây chúng ta chỉ đề cập đến khái niệm quản lý giáo dục trong phạm vi quản lý một hệ thống giáo dục chung mà hạt nhân là hệ thống các trường học. 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Hầu hết các tác giả nước ngoài đã thống nhất quan điểm cơ bản về quản lý giáo dục.Kondakop: "Quản lý giáo dục là tập hợp những biện pháp kế hoạch hoá nhằm đảm bảo sự vận hành bình thường của cơ quan trong hệ thống giáo dục để tiếp tục phát triển mở rộng hệ thống cả về số lượng lẫn chất lượng" [48, tr. Khuđôminxki cũng khẳng định: "Quản lý giáo dục là tác động có hệ thống, có kế hoạch , có ý thức và mục đích của các chủ thể quản lý ở các cấp khác nhau đến tất cả các khâu của hệ thống (từ Bộ Giáo dục đến nhà trường) nhằm mục đích bảo đảm việc giáo dục cộng sản chủ nghĩa cho thế hệ trẻ, đảm bảo sự phát triển toàn diện, hài hòa của họ" [23, tr.

Ở Việt Nam, quản lý giáo dục cũng là một lĩnh vực được đặc biệt quan tâm. Nghị quyết Hội nghị lần thứ 2 Ban chấp hành Trung ương Đảng khoá VIII đã viết: “Quản lý giáo dục là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý tới khách thể quản lý nhằm đưa hoạt động sư phạm của hệ thống giáo dục đạt tới kết quả mong muốn bằng cách hiệu quả nhất” [15, tr. Theo tác giả Đặng Quốc Bảo: “Quản lý giáo dục là sự tác động có ý thức của chủ thể quản lý đến khách thể quản lý nhằm đưa hoạt động giáo dục đạt được kết quả mong muốn”. Các định nghĩa về quản lý giáo dục nêu trên tuy có những cách diễn đạt khác nhau nhưng đều thể hiện một quan điểm chung về quản lý giáo dục đó là quá trình tác động có định hướng của nhà quản lý trong việc vận dụng nguyên lý, phương pháp chung nhất của kế hoạch nhằm đạt được những mục tiêu đề ra.